II SA/Wa 1078/07
WyrokWSA w Warszawie2007-09-12
Skład orzekający: Przemysław Szustakiewicz, Jacek Fronczyk, Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania świadczenia przedemerytalnego, nie wyjaśniając w sposób wyczerpujący, której z przesłanek określonych w art. 37k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie spełniła strona, a w szczególności nie powiązał faktu pobierania renty z prawem do świadczenia przedemerytalnego oraz nie odniósł się do daty rozwiązania stosunku pracy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji nie wyjaśniły w sposób wystarczający stanu faktycznego sprawy. Brak było powiązania faktu pobierania renty z warunkami przyznania świadczenia przedemerytalnego oraz nie odniesiono się do daty rozwiązania stosunku pracy, co narusza zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę przekonywania i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania skarżącej G. S. świadczenia przedemerytalnego. Organ pierwszej instancji początkowo przyznał świadczenie, jednak po informacji z ZUS o pobieraniu renty w okresie rejestracji jako osoba bezrobotna, uchylił swoją decyzję i odmówił przyznania świadczenia. Wojewoda Mazowiecki utrzymał tę decyzję w mocy. WSA w Warszawie pierwotnie oddalił skargę, jednak NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy proceduralne organów.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Sędzia WSA Jacek Fronczyk, Asesor WSA Agnieszka Miernik, Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2007 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz radcy prawnego K. Z. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści) oraz kwotę 52,80 zł (słownie: pięćdziesiąt dwa osiemdziesiąt) stanowiącą 22 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 marca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 146/06 oddalił skargę pani G.S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Wojewoda Mazowiecki ww. decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 10 ust. 2 pkt 6 i ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) w związku z art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.), art. 29 i art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) utrzymał w mocy decyzję Starosty L. znak: [...] z dnia [...] października 2005 r., wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, którą Starosta L. uchylił swoją poprzednią decyzję z dnia [...] sierpnia 2005 r. znak: [...] i odmówił skarżącej prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu organ podał, że G.S. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w L. w dniu 31 sierpnia 2001 r. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od 8 września 2001 r. Z dniem 7 marca 2002 r. wyczerpała sześciomiesięczny okres pobierania zasiłku. W dniu 29 lipca 2004 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego, w związku z czym Starosta L. decyzją nr [...] w dniu [...] sierpnia 2005 r. przyznał stronie świadczenie przedemerytalne od 29 lipca 2004 r., w kwocie zaliczkowej w wysokości 120% kwoty zasiłku. W celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego w dniu 9 września 2005 r. Powiatowy Urząd Pracy w L. wniosek strony wraz z pełną dokumentacją złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Pismem z dnia 28 września 2005 r. ZUS poinformował, że G.S. w czasie rejestracji jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy, w okresie od 1 sierpnia 2002 r. do 31 stycznia 2003 r., miała ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy zarobkowej. Wobec ujawnienia tej okoliczności, Starosta L. decyzją z dnia [...] października 2005 r. uchylił swoją decyzję z dnia [...] sierpnia 2005 r., równocześnie odmawiając G.S. prawa do świadczenia przedemerytalnego, bowiem nie spełniała ona warunków do uznania za osobę bezrobotną, a tym samym podstawowego warunku określonego w art. 37k ust. 1 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, niezbędnego do przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego. Wojewoda Mazowiecki po rozpatrzeniu jej odwołania od decyzji Starosty L. z dnia [...] października 2005 r. utrzymał w mocy tę decyzję, uznając, że decyzja Starosty L. prawa nie narusza.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrując skargę G. S. nie stwierdził, aby organy podejmujące zaskarżone decyzje o odmowie przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego, dopuściły się naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego w stopniu w jakim mogłoby to mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że podstawę materialnoprawną odmowy przyznania p. G. S. prawa do świadczenia przedemerytalnego, stanowił przepis art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.).
Z treści tego przepisu wynika, że świadczenie przedemerytalne przysługuje kobiecie spełniającej warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli:
─ osiągnęła wiek co najmniej 58 lat i legitymuje się okresem uprawniającym do emerytury co najmniej 20 lat lub
─ do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła 50 lat oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury co najmniej 35 lat, lub
─ do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 34 lata, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 85 z późn. zm.).
W rozpoznawanej sprawie zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie budził wątpliwości fakt, że skarżąca w okresie od 1 sierpnia 2002 r. do 31 stycznia 2003 r., pobierała rentę z tytułu niezdolności do pracy, nie spełniała więc warunków do uznania za osobę bezrobotną, a tym samym podstawowego warunku określonego w powołanym art. 37k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, warunkującego przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Sąd ustalił także, iż wbrew twierdzeniom skarżącej, w dniu rejestracji jako osoba bezrobotna w świetle postanowień powołanego art. 37k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, nie spełniała warunków do przyznania tego świadczenia. Z treści świadectwa pracy, jakim wtedy się legitymowała, wydanego przez prywatną firmę "K." w L., wynikało, że była tam zatrudniona w okresie od 5 lutego 2000 r. do 21 sierpnia 2001 r. i umowa o pracę została z nią rozwiązana na podstawie art. 30 § 1 ust. 4 Kodeksu pracy, tzn. umowa została rozwiązana z upływem czasu, na który była zawarta. W tej dacie – 31 sierpnia 2001 r. niespełniona została jedna z przesłanek warunkujących przyznanie skarżącej świadczenia przedemerytalnego, a mianowicie stosunek pracy nie został z nią rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy. O zmianę zapisu w świadectwie pracy w zakresie przyczyn rozwiązania umowy o pracę z firmą "K." skarżąca wystąpiła z pozwem do Sądu Okręgowego w W. – Wydział Pracy dopiero 30 lipca 2004 r. i w wyniku zawartej z tym pracodawcą ugody sądowej otrzymała nowe świadectwo pracy z datą 20 lipca 2005 r., z którego treści wynikało, że umowę o pracę z firmą "K." rozwiązała na podstawie art. 30 § 1 ust. 1 Kodeksu pracy w związku z art. 10 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy (Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 20 z późn. zm.). Z treści tych przepisów wynika, że umowę o pracę z firmą "K." skarżąca rozwiązała na mocy porozumienia stron, z przyczyn dotyczących zakładu pracy.
Powyższy wyrok stał się przedmiotem skargi kasacyjnej pani G.S. złożonej w dniu 31 maja 2006 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca wskazała, iż Sąd w toku postępowania błędnie zinterpretował przepisy art. 7 i 8 Kpa
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 maja 2007 r. sygn. akt I OSK 943/06 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 marca 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że za trafny należy uznać pogląd skarżącej, że organy administracji nie wyjaśniły w toku postępowania całego stanu faktycznego, czym naruszono art. 7 Kpa. Z akt administracyjnych sprawy, jak i z uzasadnienia decyzji wydanych w obu instancjach nie wynika bowiem, której z przesłanek art. 37k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie spełniła skarżąca. Organy uznały tu, że skoro skarżąca miała ustalone prawo do renty w okresie od 1 sierpnia 2002 r. do 31 stycznia 2003 r., to nie spełnia warunków do uznania jej za osobę bezrobotną. W żaden sposób ten fakt nie został powiązany z jakimkolwiek przepisem prawa, a w toku postępowania nie odniesiono się również do daty rozwiązania ze stroną stosunku pracy przez pracodawcę. W ten sposób działania organów administracji, niedostrzeżone przez Sąd pierwszej instancji, naruszały zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażoną w art. 8 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy podnieść, iż zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W przedmiotowej sprawie NSA stwierdził, że z akt administracyjnych sprawy, jak i z uzasadnienia decyzji wydanych w obu instancjach nie wynika, bowiem, której z przesłanek art. 37k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie spełniła skarżąca. Organy uznały tu, że skoro skarżąca miała ustalone prawo do renty w okresie od 1 sierpnia 2002 r. do 31 stycznia 2003 r., to nie spełnia warunków do uznania jej za osobę bezrobotną. W żaden sposób ten fakt nie został powiązany z jakimkolwiek przepisem prawa, a w toku postępowania nie odniesiono się również do czasu rozwiązania przez zakład pracy stosunku pracy ze skarżącą.
W rozpatrywanej sprawie organy administracji powinny zatem zanalizować stan faktyczny sprawy tak, aby powiązać przesłanki art. 37k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ze stanem sprawy. Szczególnie należy powiązać treść ww. przepisu z faktem, że strona miała ustalone prawo do renty. Nadto organy administracji winny ocenić kwestię daty rozwiązania przez zakład pracy stosunku pracy ze skarżącą. Brak tej analizy, wynikający z treści wydanych w sprawie decyzji, narusza wyrażoną w art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego zasadę przekonywania.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji. O wykonalności zaskarżonej decyzji, Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło