II SA/Wa 116/14
WyrokWSA w Warszawie2014-04-02
Skład orzekający: Adam Lipiński, Andrzej Góraj, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną bojową jest uzasadnione, gdy ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do jego wydania, mimo że skarżący pomaga rodzinie w działalności gospodarczej związanej z konwojowaniem pieniędzy?Ratio decidendi
Pozwolenie na broń palną bojową zostało wydane w związku z prowadzeniem przez skarżącego własnej działalności gospodarczej (kantory wymiany walut, usługi ochrony). Po utracie koncesji na te działalności, ustały podstawowe przesłanki do posiadania broni. Pomoc rodzinie w konwojowaniu pieniędzy lub zamieszkiwanie w oddalonym miejscu nie stanowi wystarczającej podstawy do utrzymania pozwolenia, które powinno być uzyskane na nowo w oparciu o te nowe okoliczności.Stan faktyczny
Skarżący J. P. utracił pozwolenie na broń palną bojową, ponieważ przestał prowadzić własną działalność gospodarczą (kantory wymiany walut, usługi ochrony), która była podstawą do jego wydania. Skarżący argumentował, że nadal pomaga rodzinie w konwojowaniu pieniędzy i jego dom jest położony w odludnym miejscu. Organy administracji uznały, że te nowe okoliczności nie uzasadniają utrzymania pozwolenia, a interes społeczny przemawia za jego cofnięciem. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.) Sędziowie WSA Andrzej Góraj Anna Mierzejewska Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową oddala skargę.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a Kpa oraz art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576), utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., cofającą J. P. pozwolenie na broń palną bojową.
W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Policji wskazał, co następuje:
[...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] cofnął J. P. pozwolenie na broń palną bojową w związku z zaprzestaniem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej - kantorów wymiany walut oraz wygaśnięciem wydanej zainteresowanemu w 1991 r. koncesji na działalność gospodarczą w zakresie usług ochrony osób i mienia. Organ pierwszej instancji uznał, że zaprzestanie prowadzenia powyższej działalności gospodarczej wskazuje, iż ustały okoliczności faktyczne, które stanowiły podstawę do wydania broni palnej bojowej, co uzasadnia cofnięcie tego pozwolenia.
W odwołaniu J. P. przyznał, iż formalnie nie prowadzi już kantorów wymiany walut oraz działalności w zakresie usług ochrony osób i mienia, jednakże nadal pomaga rodzinie w konwojowaniu wartości pieniężnych - synowi, prowadzącemu trzy placówki bankowe oraz żonie, prowadzącej kantor wymiany walut. Ponadto jego dom znajduje się z dala od innych zabudowań, co naraża go na niebezpieczeństwo napadu. Poinformował, iż wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych o przedłużenie terminu ważności koncesji.
J. P. decyzją z dnia [...] września 1991 r. uzyskał pozwolenie na broń palną bojową z uwagi na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia oraz prowadzenie na terenie L. trzech kantorów wymiany walut. Komendant Wojewódzki Policji w [...], przedłużając w kolejnych latach posiadane przez stronę pozwolenie na broń, w uzasadnieniu decyzji uwzględnił obydwie te okoliczności. Także w 2001 r. strona, ubiegając się o drugą jednostkę broni palnej bojowej, powołała się na prowadzenie skupu i sprzedaży walut i posiadanie koncesji.
Organ drugiej instancji ustalił, iż koncesja, o której przedłużenie stara się J. P., utraciła moc z dniem [...] stycznia 2001 r. J. P. po tej dacie nie wykonywał działalności. Nadto decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. Minister Spraw Wewnętrznych umorzył postępowanie w sprawie zmiany koncesji, uznając, iż wygasła ona z mocy prawa. Obecnie strona nie prowadzi koncesjonowanej działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia, jak również nie jest właścicielem kantorów wymiany walut.
W ocenie Komendanta Głównego Policji nie budzi wątpliwości fakt, iż w chwili obecnej przesłanki, jakie zdecydowały o wydaniu J. P. pozwolenia na broń, nie zachodzą, co daje podstawę do zastosowania regulacji art. 18 ust. 4 ustawy o broni amunicji. O potrzebie pozostawienia J. P. broni do ochrony osobistej nie przekonują inne przywołane przez niego okoliczności, tj. rodzinna pomoc udzielana żonie i synowi w prowadzeniu działalności zarobkowej oraz zamieszkiwanie w oddaleniu od innych zabudowań. Od czasu zaprzestania prowadzenia przez J. P. działalności gospodarczej strona nie zgłaszała ani organom Policji, ani w prokuraturze o zdarzeniach, w których życie i zdrowie jej, bądź jej rodziny, narażone byłoby na jakiekolwiek niebezpieczeństwo. W ocenie organu drugiej instancji interes społeczny przemawia za cofnięciem pozwolenia, skoro obecnie brak jest istnienia przesłanek, które uzasadniały wydanie pozwolenia na posiadanie broni.
W tym stanie rzeczy Komendant Główny Policji podzielił zasadność rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
J. P. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2013r. i poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie cofnięcia J. P. pozwolenia na broń palną bojową;
ewentualnie o:
2. uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2013r. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi drugiej instancji, celem uchylenia decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie cofnięcia J. P. pozwolenia na broń palną bojową,
3. zasądzenie na rzecz skarżącego od Komendanta Głównego Policji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji J. P. zarzucił:
- naruszenie art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji poprzez uznanie, że ustały okoliczności stanowiące podstawę do przyznania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej w przypadku, gdy takowe okoliczności nadal istnieją,
- naruszenie art. 7, art. 75, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 Kpa poprzez brak wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych, związanych z przedmiotową sprawą administracyjną - co znajduje swój wyraz w lakonicznej, niejasnej treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, a także brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, w konsekwencji czego przyjęto niewłaściwe ustalenia, w myśl których ustały okoliczności stanowiące podstawę do przyznania J. P. pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na poczynienie takich ustaleń oraz poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji.
W uzasadnieniu skargi wskazał, iż legitymuje się orzeczeniem lekarskim oraz orzeczeniem psychologicznym, w których treści stwierdzono, że nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji oraz może dysponować bronią palną oraz uzyskał pozytywną opinię, jaką o skarżącym wydał właściwy dla jego miejsca zamieszkania komendant jednostki organizacyjnej Policji. Wskazał także, iż już w odwołaniu informował, iż wystąpił ze stosownym wnioskiem do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych - Departament Zezwoleń i Koncesji w W. o przywrócenie ważności koncesji, umożliwiającej mu prowadzenie działalności gospodarczej związanej z ochroną osób i mienia.
Argumentował, iż w momencie wydawania zezwolenia na posiadanie przez niego broni palnej bojowej prowadził wraz z żoną – E. P. działalność gospodarczą związaną ze skupem i sprzedażą walut państw obcych. Z uwagi na fakt, iż koncesja dewizowa została udzielona małżonce skarżącego, działalność gospodarcza zarejestrowana jest na E. P., jednakże - wbrew twierdzeniom organów Policji - udział skarżącego w prowadzeniu tej działalności nie ma jedynie charakteru sporadycznej i dobrowolnej pomocy na rzecz członków rodziny, a faktycznie polega na prowadzeniu działalności gospodarczej przez oboje małżonków, która to działalność zarejestrowana jest tylko na jednego z nich. Takie działanie skarżącego ma na celu wypełnienie obowiązków wzajemnej pomocy małżonków oraz współdziałania dla dobra rodziny (art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). J. P. konwojuje znaczne sumy pieniężne. Waluta będąca przedmiotem obrotu kantorowego często jest przechowywana w domu zamieszkania skarżącego i jego małżonki, który położony jest w lesie, z dala od innych zabudowań.
Skarżący podkreślał nadto, iż w okresie pomiędzy uzyskaniem zezwolenia na posiadanie broni palnej bojowej a jego cofnięciem powstała nowa okoliczność, uzasadniająca zachowanie przez skarżącego takowego zezwolenia. Syn skarżącego – S. P. - prowadzi w ramach franszyzy trzy placówki bankowe [...] S.A. Do zakresu powyższej działalności gospodarczej należy miedzy innymi transport środków pieniężnych pomiędzy placówkami bankowymi. Skarżący kilka razy w tygodniu, jako osoba dysponująca zezwoleniem na posiadanie broni palnej bojowej, towarzyszy synowi w transporcie znacznych sum pieniężnych, jako osoba odpowiedzialna za bezpieczeństwo.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Skarga nie jest zasadna.
W Polsce prawo do posiadania broni nie jest konstytucyjnym uprawnieniem obywatelskim, ale uprawnieniem ściśle koncesjonowanym.
Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.) prawo do posiadania broni ściśle łączy z celem uzasadniającym posiadanie broni, powiązanym nadto z ważną przyczyną. Ustawa określa cele, dla których realizacji pozwolenie na broń może zostać wydane oraz ważne przyczyny. Decyzja zezwalająca na posiadanie broni musi, miedzy innymi, określać cel, dla którego została wydana. Zasada ta została wprost sprecyzowania w treści art. 10 ust. 2 i 3 oraz w art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji.
Natomiast zgodnie z treścią art. 18 ust. 4 ustawy, pozwolenie można cofnąć, jeżeli ustały okoliczności faktyczne, stanowiące podstawę do jego wydania (porównaj wyrok WSA z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 214/10).
W przedmiotowej sprawie oba organy Policji przepis art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji zastosowały prawidłowo. Prawidłowo wskazały, iż interes społeczny (ustawowa zasada reglamentowania pozwolenia na posiadanie broni) wobec ustania okoliczności, dla których pozwolenie na posiadanie broni wydano, przemawia za cofnięciem pozwolenia.
Wskazać tu należy, iż J. P. decyzją z dnia [...] września 1991 r. uzyskał pozwolenie na broń palną bojową z uwagi na prowadzenie własnej działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia oraz prowadzenie na terenie L. trzech kantorów wymiany walut. Komendant Wojewódzki Policji w [...], przedłużając w kolejnych latach posiadane przez stronę pozwolenie na broń, w uzasadnieniu decyzji każdorazowo uwzględniał te właśnie okoliczności. Także w 2001 r. strona, ubiegając się o drugą jednostkę broni palnej bojowej, powołała się na prowadzenie przez nią skupu i sprzedaży walut i posiadanie koncesji.
Jak wynika z informacji uzyskanych przez organ drugiej instancji od Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, koncesja utraciła moc z dniem [...] stycznia 2001r., nadto decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. Minister Spraw Wewnętrznych umorzył postępowanie w sprawie zmiany koncesji, uznając, iż wygasła ona z mocy prawa. Obecnie strona nie prowadzi własnej koncesjonowanej działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia, jak również nie jest właścicielem kantorów wymiany walut.
W niniejszej sprawie nie ma zatem żadnych wątpliwości, iż okoliczności faktyczne, związane z prowadzona przez skarżącego, na podstawie posiadanych uprawnień koncesyjnych, działalnością gospodarczą w zakresie usług ochrony osób i mienia, ustały od dawna. Od dawna skarżący nie jest także właścicielem kantorów wymiany walut. Ponieważ pozwolenie na posiadanie przez skarżącego broni było ściśle związane ze świadczoną przez niego wyżej wskazaną działalnością gospodarczą, utrata uprawnień do prowadzenia we własnym imieniu tej działalności musi być rozumiana jako ustanie okoliczności faktycznych, które stanowiły podstawę do wydania rzeczonego pozwolenia, a zatem jako przesłanka mogąca implikować, w rozumieniu przepisu art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji cofniecie pozwolenia na posiadanie broni.
Zastosowanie sankcji art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji (cofnięcie pozwolenia) nie jest obligatoryjne, co znaczy, iż w uzasadnionych przypadkach ustawodawca zezwala organowi na odstąpienie od niej (porównaj wyrok WSA z dnia 7 lutego 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 2045/07).
Organ prawidłowo zważył okoliczności sprawy w tym przedmiocie.
Sam skarżący, mimo utraty w 2001 r. koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia oraz koncesji na prowadzenie w imieniu własnym kantoru wymiany walut, nadal broń przez okres kilkunastu lat zachował i nie wystąpił w związku z nowymi okolicznościami o wydanie mu stosownych pozwoleń na posiadanie broni, jako osoba zatrudniona w konwojowaniu środków pieniężnych w przedsiębiorstwie swojej małżonki albo w przedsiębiorstwie syna. Z postawy skarżącego, prezentowanej w odwołaniu oraz w skardze, wynika, iż uważa on za całkowicie usprawiedliwione dalsze posługiwanie się przez niego bronią, mimo ustania przyczyn, dla których uprawnienie to zostało mu indywidualnie przyznane. Zatem trafnie Komendant Główny Policji, ważąc interes społeczny i indywidualny, dał w tym przypadku prymat interesowi społecznemu, zwłaszcza, iż skarżący wykazał się elementarnym brakiem zrozumienia celu, dla którego pozwolenie na posiadanie broni uzyskał. Przypomnieć tu należy, iż pozwolenia tego nie uzyskał w związku z działalnością gospodarczą członków rodziny, związaną z transportem i ochroną środków pieniężnych, ale z własną działalnością w zakresie usług ochrony osób i mienia oraz z faktem prowadzenia przez siebie kantorów wymiany walut, których to obu działalności obecnie od dawna nie wykonuje.
Natomiast praca w charakterze pracownika ochrony w przedsiębiorstwie zarejestrowanym na małżonkę skarżącego, czy w przedsiębiorstwie zarejestrowanym na syna skarżącego, może stanowić osobną przesłankę do starania się przez skarżącego o uzyskanie pozwolenia na posiadanie broni, jednakże jest to całkowicie inna sprawa – związana z innym postępowaniem administracyjnym.
Także całkowitym nieporozumieniem jest rozciąganie treści pozwolenia na posiadanie broni, wydanego w związku z prowadzoną przez skarżącego określoną działalnością gospodarczą, na działalność gospodarczą małżonki skarżącego. Uprawnienie takie nie wynika z treści art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego i argumentacja, zawarta w skardze, w tej materii jest chybiona. Nadto organy Policji nie są uprawnione do badania w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na posiadanie broni spraw majątkowych między małżonkami.
Skarżący uzyskał pozwolenie na broń w związku z prowadzeniem własnej działalności gospodarczej i wraz z zakończeniem tej działalności utracił przyczyny warunkujące dalsze posiadanie broni. Natomiast potrzeba ewentualnego posiadania przez niego broni w związku z działalnością gospodarczą jego małżonki, czy w związku z działalnością jego syna, wymaga uzyskania osobnego zezwolenia.
Zatem chybione są zarzuty skargi naruszenia przez organ prawa materialnego - to jest art. 18 ust. 4 ustawy o broni i amunicji.
Organ w sposób prawidłowy zabrał i ocenił materiał dowodowy w niniejszej sprawie, bacząc, iż dotyczy ona cofnięcia pozwolenia na broń, wobec ustania okoliczności, dla których pozwolenie to zostało wydane, a nie osobnej sprawy – starania się o pozwolenie na broń wobec zaistnienia nowych okoliczności. Zatem chybione są zarzuty skargi naruszenia przez organ prawa procesowego - art. 7, art. 75, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 Kpa.
Z tych wszystkich wyżej wskazanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż zaskarżona oraz utrzymana nią w mocy decyzja nie naruszają prawa - a zatem brak jest przyczyn do stwierdzenia ich nieważności albo do ich uchylenia, zaś skarga jest niezasadna i dlatego, na podstawie art. 132 i art. 151 przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło