II SA/Wa 119/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Danuta Kania (spr.), Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A. K. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby w Policji postanawia: odrzucić skargę. [...] Rejonowa Komisja Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych [...] (dalej jako: "Rejonowa Komisja Lekarska" "Komisja I instancji"), po dokonaniu badania lekarskiego, przeprowadzonego na podstawie skierowania z dnia [...] maja 2016 r., wystawionego przez Komendanta Komisariatu Policji w K. w celu ustalenia stanu zdrowia oraz zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby - funkcjonariusza A.K., orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], uznała wymienionego za trwale niezdolnego do służby w Policji (kat. C). Komisja I instancji, w oparciu o rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. poz. 1898 ze zm.), dalej: "rozporządzenie z dnia 19 grudnia 2014 r.", rozpoznała u wyżej wymienionego m.in. organiczne zaburzenia adaptacyjno-osobowościowe - § 84 pkt 2C; rozległe tatuaże szyi, tułowia i kończyn, naruszające wizerunek umundurowanego funkcjonariusza - § 3 pkt 2B. W uzasadnieniu Komisja I instancji wskazała, że w oparciu o wywiad, badanie przedmiotowe i dokumentację medyczną uznała badanego (zgodnie z oceną psychologiczną i psychiatryczną) za niezdolnego do służby. Wskazane powyżej rozpoznania powodujące niezdolność do służby (kategoria C), nie pozostają w związku ze służbą. W odwołaniu od powyższego orzeczenia A.K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił: 1) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niedostatecznie wnikliwej analizie dokumentacji medycznej i badań przedmiotowych oraz błędną ocenę, że funkcjonariusz cierpi na choroby i ułomności, które uniemożliwiają mu pełnienie służby, 2) naruszenie art. 6 w zw. z art. 10 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. poz. 1822 ze zm.), dalej: "ustawa o komisjach lekarskich (...)", poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, 3) naruszenie § 84 pkt 2C załącznika do rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2014 r. w zw. z art. 6 ustawy o komisjach lekarskich (...) poprzez błędne przyjęcie, że funkcjonariusz cierpi na organiczne zaburzenia adaptacyjno - osobowościowe i jest niezdolny do służby, w sytuacji gdy z zaświadczenia wydanego przez [...] i [...]w zw. z przeprowadzeniem badań okresowych z dnia [...] kwietnia 2016 r. wynika, że badany nie cierpi na chorobę [...], a nadto brak jest jakiejkolwiek dokumentacji medycznej, która zgodnie z wyjaśnieniami do § 84 jest niezbędna do wydania orzeczenia na podstawie tego przepisu, 4) naruszenie § 3 pkt 2B załącznika do rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2014 r. w zw. z art. 6 ustawy o komisjach lekarskich (...) poprzez błędne przyjęcie, że tatuaże na ciele odwołującego się są znacznie szpecące i świadczą o zdolności do służby z ograniczeniem (kategoria B) w sytuacji, gdy tatuaże te są nieznacznie szpecące, co pozwala na zakwalifikowanie skarżącego do kategorii A, tj. zdolny do służby, 5) naruszenie art. 39 ust. 5 w zw. z art. 4 ustawy o komisjach lekarskich (...) w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak szczegółowego uzasadnienia orzeczenia oraz nie wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W związku z powyższymi zarzutami pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i wydanie orzeczenia ustalającego, że skarżący jest zdolny do służby, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Komisję I instancji. Orzeczeniem z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] Centralna Komisja Lekarska podległa Ministrowi Spraw Wewnętrznych Skład Orzekający w P. (dalej również jako: "Centralna Komisja Lekarska" "Komisja II instancji"), działając na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o komisjach lekarskich (...), utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu wskazała, iż podczas badania komisyjnego orzekany nie zgłaszał żadnych dolegliwości, twierdził, że czuje się zdrowy. W badaniu przedmiotowym stwierdzono liczne rozległe, widoczne i kolorowe tatuaże całego tułowia, kończyn górnych łącznie z dłońmi oraz przedramionami, kończyn dolnych oraz szyi - bez innych uchwytnych odchyleń od stanu prawidłowego. Wzięto również pod uwagę opinię [...] i [...]. W dodatkowej konsultacji psychiatrycznej wykonanej przez konsultanta MSW stwierdzono reakcję adaptacyjną przedłużoną (F 43.2) - § 79 pkt 2C. Konsultant stwierdził konieczność dalszego leczenia w Poradni Zdrowia Psychicznego oraz psychoterapii. W związku z powyższym Centralna Komisja Lekarska, po przeprowadzonym badaniu i zapoznaniu się ze dokumentacją orzeczniczo - leczniczą, utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie z rozpoznaniem: organiczne zaburzenia adaptacyjno-osobowościowe - § 84 pkt 2C. Wskazała jednocześnie, że pozostałe schorzenia: rozległe tatuaże szyi, tułowia i kończyn, naruszające wizerunek umundurowanego funkcjonariusza - § 3 pkt 2B, przykurcz zgięciowo - odwiedzeniowy biodra prawego o niejasnej etiologii z zast. - § 56 pkt 1A - w obecnym stadium zaawansowania nie czynią orzekanego inwalidą. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2016 r., w części dotyczącej ustalenia zdolności do służby, A. K. zarzucił: 1) naruszenie art. 39 ust. 5 ustawy o komisjach lekarskich (...) poprzez brak szczegółowego uzasadnienia orzeczenia oraz brak wyjaśnienia dlaczego w orzeczeniu Rejonowej Komisji Lekarskiej schorzenie określone w pkt 1 i 2, tj. organiczne zaburzenia adaptacyjno-osobowościowe (§ 84 pkt 2C) oraz rozległe tatuaże szyi, tułowia i kończyn, naruszające wizerunek umundurowanego funkcjonariusza (§ 3 pkt 2B) zostały uznane za schorzenie podstawowe, czyniące skarżącego inwalidą, tymczasem w orzeczeniu Centralnej Komisji Lekarskiej - utrzymującej ww. orzeczenie w mocy, to samo schorzenie, tj. rozległe tatuaże szyi, tułowia i kończyn, naruszające wizerunek umundurowanego funkcjonariusza (§ 3 pkt 2B), zostało uznane za pozostałe schorzenia (współistniejące), które w obecnym stadium nie czynią skarżącego inwalidą, co w konsekwencji nie pozwala na poznanie motywów, którymi organ kierował się przy rozpatrzeniu sprawy, 2) naruszenie § 84 załącznika do rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2014 r. w zw. z art. 6 ustawy o komisjach lekarskich (...), zgodnie z którym kwalifikacji orzeczniczych należy dokonywać nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od ustąpienia objawów ostrej fazy choroby lub urazu, na podstawie dokumentacji medycznej leczenia szpitalnego specjalistycznego lub w poradni zdrowia psychicznego (której brak) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy, 3) naruszenie § 2-3 załącznika do rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2014 r. zgodnie z którym w pkt 1-2 funkcjonariusza Policji (kolumna 5 tabeli) można zakwalifikować wyłącznie do kategorii A, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, 4) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu orzeczenia faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] grudnia 2016 r., stwierdzenie, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku, zasądzenie kosztów postępowania, obejmujących koszty zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja Lekarska wniosła o odrzucenie skargi. W uzasadnieniu wskazała, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane po badaniu bezpośrednim funkcjonariusza i po uzyskaniu opinii konsultanta [...] z dnia [...] listopada 2016 r. Konsultant rozpoznał reakcję adaptacyjną przedłużoną wymagającą dalszego leczenia w Poradni Zdrowia [...] i [...] (§ 79 pkt 2 według ICD F 43.2). Na podstawie rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2014 r. zaburzenia psychiczne określone w § 79 pkt 2 czynią funkcjonariusza niezdolnym do służby. Zaburzenia tego typu - zgodnie z ustawą o komisjach lekarskich (...) - określane są literą C "niezdolny do służby" (Rozdział 1 art. 6 ust.1 pkt 3). Pozostałe schorzenia wymienione przez Komisję II instancji (za wyjątkiem tatuaży, które są określane jako schorzenie powodujące zdolność do służby z ograniczeniem - litera B) nie powodują niezdolności do służby. Postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w W. [...] Wydział Ubezpieczeń Społecznych uznał się niewłaściwym i przekazał według właściwości sprawę z odwołania A. K. od orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), dalej: "p.u.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Skargę wniesioną po upływie tego terminu sąd odrzuca na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego konieczne jest zatem zarówno zachowanie 30-dniowego terminu od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia administracyjnego zapadłego w sprawie oraz wniesienie skargi za pośrednictwem właściwego organu administracji. Jak wynika z akt sprawy zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] zostało doręczone skarżącemu w dniu 22 listopada 2016 r. (podpis skarżącego i data uwidocznione na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, za pośrednictwem organu, na powyższe orzeczenie rozpoczął bieg w dniu 23 listopada 2016 r. i upłynął z dniem 22 grudnia 2016 r. (czwartek), zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 p.p.s.a., który to przepis odsyła w tym zakresie do przepisów prawa cywilnego. Stosownie zaś do treści art. 111 Kodeksu cywilnego, termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia, przy czym jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Skarżący wniósł skargę do Sądu za pośrednictwem Centralnej Komisji Lekarskiej w dniu 29 grudnia 2016 r., co wynika z uwidocznionej na kopercie daty nadania przesyłki listowej zawierającej skargę (karta 10 akt sądowych). Skarga została osobiście podpisana przez skarżącego. Oznacza to, że została ona złożona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Powyższej oceny odnośnie terminowości skargi nie zmienia fakt wniesienia przez skarżącego odwołania od orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2017 r. do Sądu Okręgowego [...] w sytuacji, gdy zostało ono nadane w dniu 28 grudnia 2017 r., a więc również po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Dodatkowo podnieść należy, że - zaskarżone orzeczenie nie zawierało prawidłowego pouczenia co do przysługującej stronie - w zakresie ustalenia niezdolności do służby w Policji - skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnoszonej za pośrednictwem Centralnej Komisji Lekarskiej w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Okoliczność ta nie miała jednak wpływu na rozstrzygnięcie wydane w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 112 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia, w związku z art. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. poz. 1822), błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Z przepisu tego nie wynika, że błędne pouczenie może spowodować jakąkolwiek zmianę ustawowego terminu do wniesienia środka zaskarżenia a jedynie, że strona korzystając z właściwych środków procesowych może uniknąć negatywnych skutków uchybienia terminu, jeżeli przyczyną tego uchybienia było błędne pouczenie organu (por. orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 3372/14; z dnia 14 września 2012 r., sygn. akt I OSK 2030/12; z dnia 23 maja 2013 r., sygn. akt II FSK 1804/11; publ. CBOSA). Okoliczność braku lub błędnego pouczenia uzasadnia ewentualne przywrócenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia, w trybie art. 86 p.p.s.a., przy spełnieniu warunków w nim przewidzianych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt II OZ 417/09, publ. LEX nr 628949). Skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, co skutkowało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zauważyć również należy, że na etapie postępowania odwoławczego od orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], skarżący ustanowił pełnomocnika w osobie radcy prawnego R. B. (pełnomocnictwo w aktach administracyjnych) do reprezentowania go w przedmiotowej sprawie. Oznacza to, że stosowanie do art. 40 § 2 k.p.a. w związku z art. 4 ustawy o komisjach lekarskich (...), zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2016 r. powinno zostać doręczone pełnomocnikowi. Z akt administracyjnych sprawy oraz z wyjaśnień udzielonych na wezwanie Sądu przez Centralną Komisję Lekarską w piśmie z dnia 14 lutego 2017 r. wynika, że orzeczenie to nie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego. Oznacza to, że w stosunku do pełnomocnika termin do wniesienia skargi do Sądu na ww. orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a., nie rozpoczął biegu. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 w związku z § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.