II SA/Wa 1246/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-07-05

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty związane z dojazdem, parkowaniem i wydrukiem dokumentów przez pełnomocnika z urzędu mogą zostać zaliczone do niezbędnych kosztów postępowania podlegających zwrotowi ze środków budżetu państwa?
Ratio decidendi
Koszty związane z dojazdem pełnomocnika do sądu, kosztami parkowania oraz wydrukiem dokumentów i pism nie są zaliczane do niezbędnych kosztów postępowania podlegających zwrotowi ze środków budżetu państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu, zgodnie z art. 205 § 2 PPSA. Przepis ten zawiera zamknięty katalog okoliczności, w których fachowy pełnomocnik może ubiegać się o zwrot środków.
Stan faktyczny
Sąd rozpatrywał wniosek adwokata J. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie, w której wcześniej WSA oddalił skargę K. R. na decyzję Wojewody. Adwokat domagał się wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz zwrotu poniesionych wydatków, w tym kosztów dojazdu, parkowania i wydruku. Sąd przyznał wynagrodzenie i część wydatków, oddalając wniosek w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata J. G. kwotę 180 zł wynagrodzenia oraz 41,40 zł tytułem VAT, a także 15,60 zł tytułem zwrotu niezbędnych wydatków. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata J. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej postanawia: 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. G. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu oraz kwotę 15,60 zł (piętnaście złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 lutego 2017 r. oddalił wniesioną skargę. Na wniosek skarżącego zostało przyznane mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (k. 41 akt). Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w niniejszej sprawie wyznaczyła adwokata J. G. (pismo ORA w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., k-51 akt). Wyznaczony adwokat sporządził i złożył w dniu 21 czerwca 2017 r. opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku. Jednocześnie wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, w wysokości 150% stawki minimalnej powiększonej o VAT, z uwagi na nakład pracy, a także o zwrot poniesionych wydatków w kwocie 135,60 zł. Oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Do wniosku został dołączony spis kosztów, poniesionych przez pełnomocnika z urzędu, w tym koszty dojazdu do Sądu - 10 zł, koszty parkowania - 12 zł, koszty korespondencji - 15,60 zł, koszty wydruku akt i dokumentów - 74 zł, koszty wydruku pism i opinii 24 zł. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Postępowanie przed Sądem w I instancji zostało zakończone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2017 r. Pełnomocnik z urzędu złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie orzeczenia, kończącego postępowanie w sprawie w I instancji, w dniu 21 czerwca 2017 r., czyli po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. Z tego względu do rozpoznania przedmiotowego wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy tego rozporządzenia. Z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Przepis ten stanowi jednocześnie, że opłata za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie takiej opinii przez adwokata, który nie prowadził sprawy w I instancji, wynosi 75% opłaty, określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, nie mniej niż 120 zł. Stosownie zaś do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynoszą 240 zł. Ponadto w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłatę za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Stosownie zatem do powołanych wyżej przepisów ustalono, że opłata dla pełnomocnika z urzędu wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinna być podwyższona o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł. Pełnomocnikowi z urzędu zwrócono także niezbędne wydatki - koszty korespondencji w kwocie 15,60 zł. Natomiast przedmiotowy wniosek o zwrot kosztów, w pozostałym zakresie nie został uwzględniony. Stosownie bowiem do art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Wydatki związane z dojazdem pełnomocnika do Sądu, koszty parkowania oraz wydruku dokumentów i pism nie zaliczają się jednak ani do kosztów sądowych ani też do kosztów nakazanego przez Sąd osobistego stawiennictwa strony. Koszty dojazdu do sądu nie zostały również wskazane w powyższym przepisie, tak jak ma to miejsce w odniesieniu do nieprofesjonalnych pełnomocników strony, o których mowa w art. 205 § 1. Należy więc uznać, że przywołany przepis zawiera zamknięty katalog okoliczności, w których fachowy pełnomocnik strony może ubiegać się o przyznanie mu środków z budżetu Państwa (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 1402/14, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Wr 812/12). Nadto opłatę ustalono w wysokości określonej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia, bowiem stosownie do § 4 ust. 1 i § 2 powołanego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150 % opłat określonych w rozdziałach 2-4, następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy, nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W ocenie referendarza sądowego, charakter i stopień zawiłości przedmiotowej sprawy oraz związany z tym bezpośrednio nakład pracy pełnomocnika, nie uzasadniają uwzględnienia żądania pełnomocnika przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie i wniesienie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku, w kwocie przewyższającej stawkę podstawową. Stopień przyczynienia się do wyjaśnienia sprawy przez pełnomocnika nie przekraczał zwykłej staranności przy rozpatrywaniu tego rodzaju postępowań. Nadto pełnomocnik nie wskazał szczególnych okoliczności, wymagających zwiększonego nakładu pracy, wykraczającego poza typowe sytuacje przewidziane przez ustawodawcę. Zgodzić się należy ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (post. SA w Krakowie z dnia 13 września 2006 r., II AKz 350/06, KZS 2006/10/21). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 4 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło