II SA/Wa 1268/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-18

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Iwona Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów prawidłowo utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału odmawiającą nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego, pomimo zarzutów skarżącej dotyczących naruszeń proceduralnych i merytorycznych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny dorobku naukowego kandydata ani wartości naukowej rozprawy habilitacyjnej. Jego rolą jest badanie zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, w tym prawidłowości procedury. W niniejszej sprawie, mimo zarzutów skarżącej dotyczących wadliwości postępowania, sąd uznał, że procedura została zachowana, a zgłoszone zarzuty zostały rozpoznane, co skutkowało oddaleniem skargi.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. wniosła skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów utrzymującą w mocy uchwałę Rady Wydziału odmawiającą jej nadania stopnia doktora habilitowanego. Skarżąca zarzuciła naruszenia przepisów proceduralnych, w tym przekroczenie terminów, brak możliwości zapoznania się z materiałami, wadliwe procedowanie przy wydaniu uchwały Rady Wydziału, wydanie decyzji przez organ z udziałem osoby podlegającej wyłączeniu, nieuwzględnienie wnioskowanych dowodów, powołanie członków komisji habilitacyjnej bez odpowiednich kwalifikacji, rozstrzyganie sprawy w oparciu o światopogląd, a także naruszenie przepisów dotyczących doręczenia uchwały z uzasadnieniem. Skarżąca domagała się stwierdzenia nieważności decyzji i poprzedzającej ją uchwały oraz zasądzenia kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Przemysław Szustakiewicz, Protokolant starszy specjalista Małgorzata Plichta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2017 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego - oddala skargę - Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (tj. Dz. U. z 2014, poz. 1852), po rozpatrzeniu odwołania dr K. K. od Uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. odmawiającej nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk [...] w dyscyplinie [...] – postanowiła utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę Rady, której dotyczy odwołanie. W uzasadnieniu Centralna Komisja wskazała, że Sekcja Nauk [...] Centralnej Komisji po zapoznaniu się z odwołaniem dr K. K. od Uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...], odmawiającej nadania Jej stopnia naukowego doktora habilitowanego, i po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały Rady, której dotyczy odwołanie (wynik głosowania: za uchyleniem uchwały - 0 głosów, przeciw - 39 głosy, wstrzymujących się - 0 głosów). Prezydium Centralnej Komisji, po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji, postanowiło w głosowaniu tajnym, nie przyjąć odwołania i utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę Rady (wynik głosowania: za - 0 głosów, przeciw - 8 głosów, wstrzymujących się - 1 głos). W uzasadnieniu wskazano, że jak wynika z postępowania dowodowego kandydatki do stopnia naukowego doktora habilitowanego, w tym opinii recenzentów Centralnej Komisji, dorobek naukowy habilitantki nie spełnia przesłanek ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. z 2014 r., poz. 1852). Dorobek naukowy habilitantki, która jest doktorem nauk [...] w zakresie [...] nie spełnia wymogów rozpraw z [...]. Organ wskazał też, że habilitantka relacjonuje idee [...] widząc w nim "[...]" a nie [...], a przy tym nie posługuje się metodologią badań [...]. Organ wskazał, że dorobek habilitantki nie jest obfity, skoro obejmuje 15 artykułów, z czego 5 w "[...]" nie mającym nic wspólnego z [...], oraz w periodyku popularnym "[...]". Z kolei rozprawa habilitacyjna pt. "[...]" jest obciążona błędem sugerującym, że [...] zajmował się głównie logiką. Organ podał też, że habilitantka na siłę naciąga jego słowa, by jak najczęściej pojawiał się termin "logika". Podobny zabieg stosuje w drugiej książce pt. "[...]". Wskazał też na popełniane błędy logiczne idem per idem w sytuacji kiedy habilitantka definiuje [...]. Organ wskazał też, że niekiedy habilitantka polemizuje z tezami, które obracają się przeciwko jej przekonaniu o związku [...] z [...]. Zdaniem organu, sprzeciw budzi rozpatrywanie idei rozwoju cywilizacyjnego u [...] w kategoriach "[...]". Podał też, że wiele jest w analizach habilitantki uproszczeń i licznych błędów wynikających z nieznajomości historii [...]. W tym stanie rzeczy Centralna Komisja postanowiła utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę Rady Wydziału, której dotyczy odwołanie. K. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], doręczoną w dniu 24 maja 2016 r., dotyczącą utrzymania w mocy Uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] listopada 2013 r., odmawiającej nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk [...] w dyscyplinie [...]. Wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji i decyzji ją poprzedzającej skarżąca zarzuciła: 1. obrazę przepisu art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w związku z art. 29 § 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie [...], poprzez nieuchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej, która nie spełnia wymogów, określonych w art. 107 § 1 i 3 k.p.a.; 2. obrazę przepisu art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w związku z art. 29 § 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie [...], poprzez nieuchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej, która została wydana po przeprowadzeniu postępowania dotkniętego wadami formalnymi w zakresie: a. wielokrotnego przekroczenia terminów załatwienia sprawy, określonych w art. 18 ust. 5, 7, 11 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie [...]; b. nieumożliwienia skarżącej zapoznania się z materiałami postępowania w rozumieniu art. 10 § 1 k.p.a.; c. naruszenia art. 109 § 1 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie [...], w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2011 r., wskutek niedoręczenia skarżącej uchwały rady wydziału wraz z uzasadnieniem; 2. obrazę przepisu art. 24 § 1 ust. 5 k.p.a. w zw. z art. 29 § 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie [...]polegającą na wydaniu decyzji w drugiej instancji przez organ, w którym zasiadała podlegająca wyłączeniu z mocy powołanego przepisu prof. dr hab. A. K.; 3. obrazę przepisu art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. w związku z art. 29 § 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie [...] w ten sposób, że organ wydający decyzję nie uwzględnił zawnioskowanych przez skarżącą dowodów, w szczególności publikacji, stanowiących postdoktorski dorobek naukowy (częściowo pogubionych w toku postępowania) oraz recenzji prac skarżącej sporządzonych na etapie zakwalifikowania poszczególnych prac do publikacji; 4. obrazę przepisu art. 20 ust. 6 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie [...], polegającą na powołaniu w skład komisji habilitacyjnej osób, których zakres działania nie dotyczy danej lub pokrewnej dyscypliny naukowej, co uniemożliwiło rzetelną ocenę dorobku naukowego skarżącej; 5. obrazę prawa materialnego, tj. art. 25 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 16 ust. 1-4 w zw. z § 3-5 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, polegającą na rozstrzygnięciu sprawy w oparciu o kryterium nie wymienione w powołanych przepisach, t.j. z uwagi na światopogląd habilitantki; 6. obrazę art. 21 § 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie [...], poprzez naruszenie sześciomiesięcznego terminu do wydania decyzji w postępowaniu odwoławczym. Biorąc pod uwagę powyższe skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułów nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. i poprzedzającej ją uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z [...] listopada 2013 r.; oraz o zasądzenie od Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów kosztów sądowych i kosztów postępowania habilitacyjnego, w tym wynikających z umowy z dnia [...] czerwca 2013 roku i faktury Nr [...]. W uzasadnieniu skarżąca przypomniała stan sprawy i podała, że w dniu 26 kwietnia 2013 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów oficjalnie wszczęła postępowanie habilitacyjne, które było prowadzone na Wydziale [...] Uniwersytetu [...]. Dnia 4 czerwca 2013 r. Centralna Komisja przysłała pismo ze składem komisji habilitacyjnej. Na początku grudnia 2013 r. skarżąca otrzymała pismo z Wydziału [...] U[...] (data sporządzenia pisma 26 listopada 2013 r.), informujące o nienadaniu jej stopnia doktora habilitowanego, w dziedzinie nauk [...], w dyscyplinie [...]. Skarżąca zarzuciła organowi, że do chwili obecnej nie dostała uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...], o odmowie nadania jej stopnia doktora habilitowanego. Nie dostała również uzasadnienia tej uchwały (o czym stanowi art. 21 ust. 1 Ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie [...] w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2011 r.). Dnia 11 grudnia 2013 r. otrzymała, na swoją prośbę, (list wysłany 5 grudnia 2013 r.) z Wydziału [...] U[...] następujące dokumenty: 3 recenzje; wyciąg z protokołu Rady Wydziału ([...] listopada 2013 r.); zapis dyskusji komisji habilitacyjnej ([...] października 2013 r.); uchwałę komisji habilitacyjnej wraz z konkluzją i uzasadnieniem ([...] października 2013 r.). Mimo braku doręczenia uchwały z uzasadnieniem, dowiedziawszy się, że Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] sprawę uznaje za załatwioną i nie planuje podejmować wobec niej jakichkolwiek dalszych działań proceduralnych, 23 grudnia 2013 r. wysłała za pośrednictwem Wydziału [...] U[...], pierwsze odwołanie do Centralnej Komisji. Na posiedzeniu [...] stycznia 2014 r. Rada Wydziału [...] U[...] nie poparła tego odwołania. Odwołanie wraz z niepełnym dorobkiem naukowym, trafiło do Centralnej Komisji na początku lutego 2014 r. Następnie skarżąca sformułowała "pismo uzupełniające odwołanie". Centralna Komisja dnia [...] stycznia 2016 r. sporządziła ostateczną decyzję dotyczącą postępowania habilitacyjnego. Skarżąca zarzuciła, że trzy lata i jeden miesiąc czekała na doręczenie pierwszej i jedynej jak dotąd oficjalnej decyzji w sprawie jej awansu naukowego. Odnośnie zaś składu komisji habilitacyjnej skarżąca zarzuciła, że Rada Wydziału [...] U[...] i Centralna Komisja nie zapewniły jej członków komisji, spełniających kryteria ustawowe w zakresie pokrewieństwa badanych dziedzin i dorobku naukowego, mimo, iż istniały takie możliwości. Członkowie komisji habilitacyjnej wiele razy przyznawali się do tego, że nie znają się na opisywanych przeze skarżącą zagadnieniach, nigdy nie zajmowali się dociekaniami związanymi z [...] czy [...] w ogóle (więcej zapis w dyskusji komisji habilitacyjnej). To jednak nie przeszkadzało w formułowaniu opinii, które nie były rzetelnymi merytorycznymi opiniami o dorobku naukowym. Podała, że członkowie komisji habilitacyjnej skupili się na zarzutach personalnych, światopoglądowych, manipulacji faktami i osobami, przekłamywania, czy celowego manipulowania informacjami. Mimo tego otrzymała dwie pozytywne recenzje wnioskujące o nadanie jej stopnia doktora habilitowanego nauk [...] w dyscyplinie [...]. Obaj recenzenci, nie wnikając dogłębnie w badania nad [...] [...] czy [...], zrobili syntezę całego postdoktorskiego dorobku po prostu z historii idei. Te dwie pozytywne recenzje, tj. dr hab. A. W. - Instytut [...], Uniwersytet [...] i dr hab. K. K. - Instytut [...] Uniwersytet [...], oparte były na syntezie całego dorobku naukowego postdoktorskiego z zakresu historii idei. Trzecia recenzja była negatywna i niemerytoryczna, bardzo ogólna, agresywna, napastliwa, atakująca personalnie i światopoglądowo (prof. dr hab. J. S. Instytut [...] Uniwersytet [...]). Ponadto skarżąca zarzuciła, że przewodnicząca jej komisji habilitacyjnej prof. dr hab. A. K. (Wydział [...],[...] Uniwersytet [...] im. [...]), była recenzentką rozprawy habilitacyjnej dr hab. M. K. (Instytut [...] Uniwersytet [...]), który był jednym z członków jej Komisji habilitacyjnej. Ponadto dodała, że prof. A. K. jest pracownikiem Centralnej Komisji, Sekcji Nauk [...], Sekcja [...], co oznacza, że prof. A. K. wyznaczała skład Komisji habilitacyjnej z ramienia Centralnej Komisji, a potem była sędzią we własnej sprawie, bowiem odwołanie skarżącej wróciło do Sekcji Nauk [...] i Sekcji [...]. Odnośnie braku uchwały wraz z uzasadnieniem Rady Wydziału [...] U[...] skarżąca podała, że to powinna, w świetle przepisów, obowiązujących od 1 października 2011 r. otrzymać ją w ciągu miesiąca od jej daty wystawienia. Takiego dokumentu nigdy nie otrzymała. Uchwały tej wraz z uzasadnieniem Rady Wydziału [...] U[...] nie było też w dokumentach postępowania habilitacyjnego, w siedzibie Centralnej Komisji. Rada Wydziału [...] U[...] nigdy nie sformułowała na piśmie Uchwały wraz z uzasadnieniem, która jest formalną decyzją o nadaniu lub nienadaniu stopnia naukowego. Ponadto zarzuciła, że Centralna Komisja nie zareagowała także na przysłany z [...] niekompletny materiał, na którym prowadzono dalej postępowanie habilitacyjne. Mimo że formalnie jej postępowanie habilitacyjne nie zostało zakończone na Wydziale [...] U[...] (brak Uchwały wraz z uzasadnieniem), Centralna Komisja prowadziła postępowanie habilitacyjne na własną rękę, m.in. wyznaczając dodatkowych recenzentów, mimo że nie było do tego podstaw merytorycznych. Jednocześnie powołano się na opinie dodatkowych recenzentów, którzy zostali wskazani przez Centralną Komisję bezpodstawnie, bowiem nie było sporu merytorycznego między recenzentami. Skarżąca zarzuciła ponadto, że naruszono nie tylko jej dobra osobiste, ale także neutralność światopoglądową, wolność słowa, przekonań religijnych, filozoficznych i wolność badań naukowych, które gwarantuje Konstytucja RP. Skarżąca zarzuciła też, że na ostatecznej decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r., brakuje podpisu przewodniczącego prezydium Centralnej Komisji, prof. A. T.. Skarżąca podała, że do postępowania habilitacyjnego, wiosną 2013 r. złożyła cały ówczesny dorobek naukowy: 5 książek, 20 artykułów, 1 książkę zbiorową, 1 katalog wystawowy, link poetycki ([...]), 2 udzielone wywiady do prasy. Ostatecznie z Wydziału [...] U[...] do Centralnej Komisji przesłano niepełny materiał. W połowie maja 2015 r., skarżąca stwierdziła, że brakowało 2 artykułów, wiersza i jednej książki. Skarżąca zarzuciła, że w toku postępowania habilitacyjnego nie odniesiono się ani razu do recenzji, których uzyskanie warunkowało publikację jej prac postdoktorskich, a które - odmiennie niż przyjęte w toku niniejszego postępowania - pochodziły od wybitnych specjalistów z zakresu historii [...], badaczy [...]. Skarżąca wskazała, że podniesione i szczegółowo uzasadnione w niniejszej skardze zarzuty, odnoszące się do obu etapów postępowania administracyjnego mają charakter tak poważny, że czynią uprawnionym stwierdzenie, że decyzje obu instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa i to zarówno w zakresie proceduralnym jak i merytorycznym. Odnośnie kosztów postępowania skarżąca wskazała, że wszczęcie postępowania habilitacyjnego było uwarunkowane zawarciem z Uniwersytetem [...] umowy o poniesieniu kosztów tego postępowania. Zostały one określone na kwotę 17.150,67 zł. Kwotę taką zapłaciła, co potwierdza faktura Nr [...]. Mimo to U[...] nie wywiązał się z przyjętych obowiązków - w rzeczywistości bowiem nie przeprowadzono zgodnego z przepisami postępowania habilitacyjnego, nie zakończono go wymaganą prawnie uchwałą, zaś późniejsza decyzja Centralnej Komisji ma jedynie pozór legalności, nie odnosząc się w żaden sposób do zarzutów formalnych i merytorycznych. Koszty te stanowią, obok kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, konieczny dla dochodzenia jej praw w postępowaniu habilitacyjnym wydatek. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i ponowił argumenty zawarte w swojej decyzji. Odnosząc się do zarzutu skargi, odnośnie kompetencji recenzentów organ podał, że osiągnięcia naukowe habilitantki uzyskały negatywną ocenę w postępowaniu I instancji oraz w postępowaniu II instancji. W ustaleniach CK podjętych na podstawie opinii recenzentów CK, potwierdzonych w dyskusji oraz przeprowadzonych głosowaniach wady i słabości dorobku habilitantki zostały potwierdzone, z konkluzją stwierdzonego w postępowaniu dowodowym II instancji niewystarczającego dorobku naukowego skarżącej. Odnośnie przekroczenia przez Radę Wydziału i Centralną Komisję terminów wynikających z ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym (Dz.U. Nr 65, poz. 595), organ podał, że termin wynikający z art. 21 ust. 2 ustawy jest terminem instrukcyjnym, zaś przekroczenie go wystąpiło z uwagi na specyfikę procedowania w kwestii nadawania stopni naukowych i tytułu naukowego. Długotrwałość ta wynikała z przyczyn obiektywnych, głównie z powodu dużej ilości odwołań, które są rozpatrywane według kolejności wynikającej z daty wpływu. Odnośnie zaś zarzutu skarżącej związanego z procedowaniem i wydaniem wadliwej decyzji to organ podał, że z akt postępowania I instancji wynika, że komisja habilitacyjna po dokonaniu oceny dorobku i po złożeniu opinii recenzentów, w głosowaniu jawnym podjęła uchwałę opinię z dnia [...] października 2013 r. o nienadaniu dr K. K. stopnia dr habilitowanego (wynik głosowania : za nadaniem stopnia - 1 głos, przeciw - 6 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] na podstawie opinii komisji habilitacyjnej i po przeprowadzeniu dyskusji podjęła w głosowaniu tajnym uchwałę z dnia [...] października 2013 r. o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Organ wskazał też, że na Radzie Wydziału odbyła się rozszerzona dyskusja w sprawie oceny dorobku, ponadto Rada Wydziału głosowała zgodnie z jednoznaczną negatywną rekomendacją komisji habilitacyjnej. Odnosząc się do zarzutu skargi co do wadliwego procedowania Rady Wydziału, Centralna Komisja wskazała, że motywy rozstrzygnięcia Rady zostały oparte a całokształcie materiału dowodowego – recenzji, stanowiska Komisji habilitacyjnej i dyskusji na posiedzeniu Rady. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej P.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych w postaci decyzji administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W świetle wskazanych wyżej przesłanek skarga okazała się niezasadna. Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy podkreślić należy, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, a przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Stąd też kwestie te nie były przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu. W zakresie kompetencji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania, określonego przepisami ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie [...] (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać przy tym należy, iż czynności przewodu habilitacyjnego kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej, co wynika z art. 18 ust. 2 ustawy. Poszczególne uchwały głosowane są oddzielnie. Zgodnie z art. 21 ust. 1 w zw. z art. 18a ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie [...], osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego od uchwały Rady Wydziału może wnieść odwołanie do Centralnej Komisji, za pośrednictwem właściwej rady w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. Zgodnie z dyspozycją art. 29 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie [...], w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że jeżeli omawiana ustawa zawiera szczególną regulację (lex specialis), to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Inaczej mówiąc, postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów k.p.a., z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych zamieszczonych w ustawie o stopniach naukowych (...). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2052/11, LEX nr 112288 1, "postępowanie w sprawach o nadanie stopnia lub tytułu naukowego ma charakter szczególny, który wynika ze specyfiki tego rodzaju postępowań, gdyż cechuje je znaczna odrębność w stosunku do postępowań prowadzonych jedynie na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Instytucję postępowania habilitacyjnego normuje art. 18a powołanej ustawy. Wskazuje on m.in., że postępowanie habilitacyjne wszczyna się na wniosek osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, skierowany wraz z autoreferatem do Centralnej Komisji (ust. 1). Osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego wskazuje we wniosku jednostkę organizacyjną posiadającą uprawnienie do nadawania stopnia doktora habilitowanego, wybraną do przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego. Datą wszczęcia postępowania jest dzień doręczenia wniosku Centralnej Komisji (ust. 2). W przypadku gdy rada jednostki organizacyjnej wskazanej przez wnioskodawcę w trybie ust. 1 i 2 nie wyrazi zgody na przeprowadzenie postępowania habilitacyjnego, postępowanie prowadzi jednostka organizacyjna posiadająca uprawnienia do nadawania stopnia doktora habilitowanego wyznaczona przez Centralną Komisję (ust. 3). Centralna Komisja w terminie 6 tygodni od dnia otrzymania wniosku spełniającego wymagania formalne powołuje komisję habilitacyjną w celu przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego. Komisja składa się z: 1) czterech członków o uznanej renomie naukowej, w tym międzynarodowej, w tym przewodniczącego i dwóch recenzentów, wyznaczonych przez Centralną Komisję spoza jednostki, o której mowa w ust. 2 lub 3; 2) trzech członków o uznanej renomie naukowej, w tym międzynarodowej, w tym sekretarza i recenzenta, wyznaczonych przez jednostkę, o której mowa w ust. 2 lub 3 (ust. 5). W terminie nie dłuższym niż sześć tygodni od dnia powołania komisji habilitacyjnej recenzenci, o których mowa w ust. 5, oceniają czy osiągnięcia naukowe wnioskodawcy spełniają kryteria określone w art. 16 i przygotowują recenzje (ust. 7). Komisja habilitacyjna w terminie 21 dni od dnia otrzymania recenzji przedkłada radzie jednostki organizacyjnej uchwałę zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego, o której mowa w ust. 8, wraz z uzasadnieniem i pełną dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych. Na podstawie tej opinii rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego (ust. 11). Biorąc pod uwagę, że Sąd nie jest uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki, w sprawie niniejszej dokonano oceny, czy zachowane zostały reguły proceduralne (v. H. Izdebski, J. Zieliński "Komentarz do art. 29 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym" [w:] H. Izdebski, J. Zieliński "Ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym. Komentarz", publ., LEX nr 141291). Zgodnie z art. 21 ust. 2 powołanej ustawy Centralna Komisja, po rozpatrzeniu odwołania, w terminie nie dłuższym niż sześć miesięcy, albo utrzymuje w mocy zaskarżoną uchwałę, albo uchylając ją, przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia radzie tej samej lub innej jednostce organizacyjnej. Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone do kontroli, a nie merytorycznego orzekania w sprawie. Kontrola ta sprowadza się do kontroli prawidłowości czynności prawnych, których wadliwość powoduje uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Radzie. Z tego względu powołani przez Centralną Komisję recenzenci mają za zadanie ocenę legalności postępowania przed Radą Wydziału. Samo postępowanie przed Centralną Komisją do czasu podjęcia uchwały ma charakter niejawny a zapadające w jego toku uchwały są podejmowane w tajnym głosowaniu. Przepisy k.p.a. stosuje się odpowiednio. Ponadto decyzje Centralnej Komisji należą to decyzji wydawanych przez organ kolegialny. Wskazać też należy, iż zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego: w postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk sekcji; art. 75 § 1 k.p.a. (jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy) nie ma zastosowania w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego (wyrok z dnia 27 października 2006 r., sygn. akt I OSK 192/06, LEX nr 281415); charakter postępowania odwoławczego przed Centralną Komisją nie jest identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej, prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadawania stopni i tytułów naukowych. Komisja, poza oceną legalności zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, przeprowadza własne postępowanie, co wynika wprost z art. 35 ustawy, a podejmowana decyzja zapada w głosowaniu tajnym, co powoduje, że również przepisy dotyczące postępowania odwoławczego muszą być stosowane odpowiednio, a nie wprost (wyrok z dnia 20 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1661/06, LEX nr 337127). Jak już powiedziano wyżej Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone wyłącznie do kontroli, a nie do merytorycznego orzekania w zakresie stopni naukowych. Szczególny przedmiot tego postępowania powoduje, że nie można stosować art. 7, art. 79 § 1 i § 2, art. 81 k.p.a. do rozpoznania spraw w tym postępowaniu (wyrok z dnia 26 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 145/07, LEX nr 345910). Zgodnie z art. 20 ust. 1 tej ustawy, uchwały, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18 ust. 2, są podejmowane w głosowaniu tajnym. Centralna Komisja w terminie 6 tygodni od otrzymania wniosku spełniającego wymagania formalne powołuje komisję habilitacyjną w celu przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego. Komisja składa się z: 1) czterech członków o uznanej renomie naukowej, w tym międzynarodowej, w tym przewodniczącego i dwóch recenzentów wyznaczonych przez Centralną Komisję spoza jednostki, o której mowa w ust. 2 lub 3, 2) trzech członków o uznanej renomie naukowej, w tym międzynarodowej, w tym sekretarza i recenzenta, wyznaczonych przez jednostkę o której mowa w ust. 2 lub 3 (ust. 5). Centralna Komisja w dniu powołania przekazuje jej dokumenty, o których mowa w ust. 1 (ust. 6).W terminie nie dłuższym niż 6 tygodni od dnia powołania komisji habilitacyjnej recenzenci, o których mowa w ust. 5, oceniają, czy osiągnięcia naukowe wnioskodawcy spełniają kryteria określone w art. 16 i przygotowują recenzje (ust. 7). Po przedstawieniu recenzji i zapoznaniu się z autoreferatem członkowie komisji habilitacyjnej w głosowaniu jawnym podejmują uchwałę zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego (ust. 8). Głosowanie, o którym mowa w ust. 8, na wniosek osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, przeprowadza się w trybie tajnym (ust. 9). W szczególnych przypadkach, uzasadnionych wątpliwościami komisji habilitacyjnej dotyczącymi dokumentacji osiągnięć naukowych, komisja może przeprowadzić z wnioskodawcą rozmowę o jego osiągnięciach naukowych (ust. 10). Komisja habilitacyjna w terminie 21 dni od dnia otrzymania recenzji przedkłada radzie jednostki organizacyjnej uchwałę zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego, o której mowa w ust. 8, wraz z uzasadnieniem i pełną dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych. Na podstawie tej opinii rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego (ust. 11). Z kolei zgodnie z przepisem art. 20 omawianej ustawy, uchwały, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18a ust. 11, są podejmowane w głosowaniu tajnym i zapadają bezwzględną większością oddanych głosów przy obecności co najmniej połowy ogólnej liczby osób uprawnionych do głosowania (ust. 1). Ponadto kwestie dotyczące postępowania habilitacyjnego zostały uszczegółowione w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 3 października 2014 r. r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodzie doktorskim, w postępowaniu habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. z 2014 r. poz. 1383), w Rozdziale 2 – Szczegółowy tryb przeprowadzania czynności w postępowaniach habilitacyjnych. Uregulowania w zakresie postępowań habilitacyjnych zawiera również Statut Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, stanowiący załącznik do Zarządzenia Nr 47 Prezesa Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 2012 r. w sprawie zatwierdzenia Statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarga zawiera przede wszystkim zarzuty natury proceduralnej, a jak wyżej wskazano ustawa kompleksowo reguluje przedmiot awansów, stąd Kodeks postępowania administracyjnego ma w sprawie jedynie odpowiednie zastosowanie (w sprawach nieuregulowanych). Z akt postępowania wynika, że po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały Rady Wydziału której dotyczy odwołanie za uchyleniem zaskarżonej uchwały – 0 głosów, przeciw - 39 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów. Zgodzić się należy ze skarżącą, że w aktach sprawy brak jest odrębnej uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] o odmowie nadania dr K. K. stopnia doktora habilitowanego (art. 18a ust. 11 ustawy). Jak wynika bowiem z akt Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] nie sformułowała oddzielnie "Uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] o nienadaniu K. K. stopnia doktora habilitowanego". Uchwała ta jednak zawarta jest w wyciągu z protokołu spisanego na II zwyczajnym posiedzeniu RW [...] Uniwersytetu [...] w [...] w dniu [...] listopada 2013 r. poz. 11 w dostarczonej dokumentacji (str. 15 akt adm.). Ponadto jak wynika również z akt sprawy skarżąca została poinformowana o tym pismem z dnia 26 listopada 2013 r. Niezależnie od tego skarżąca otrzymała w dniu 11 grudnia 2013 r. ww. uchwałę (na jej prośbę) wraz z 3 recenzjami, wyciągiem z protokołu Rady Wydziału, zapis dyskusji komisji habilitacyjnej, uchwałę komisji habilitacyjnej wraz z konkluzją i uzasadnieniem. Pismem zaś z dnia 21 grudnia 2013 r. skarżąca złożyła odwołania od podjętej uchwały, a zatem w terminie do jej odwołania. Wprawdzie sama uchwała, zawarta w protokole nie zawiera odrębnego uzasadnienia jednakże zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych, znajduje się odesłanie jedynie do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu dotyczącym nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego, albo tytułu profesora. Odpowiednie zaś stosowanie nie oznacza "analogiczne", co pozwala na stwierdzenie, że kryteria oceny uzasadnienia decyzji, są mniej rygorystyczne w porównaniu z regulacjami zawartymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Ograniczenie uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji wynikające z odpowiedniego stosowania przepisu art. 107 § 3 K.p.a. nie stanowi zatem naruszenia prawa. Uwzględniając powyższe uwagi natury ogólnej i odnosząc je do okoliczności przedmiotowej spraw Sąd stwierdził, iż wbrew zarzutom skargi procedura rozpoznania odwołania złożonego przez skarżącą do Centralnej Komisji została zachowana, a zgłoszone przez nią zarzuty rozpoznane. Ze statutu Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów wynika, że organ Komisji w postaci Sekcji Stałej prowadzi postępowanie opiniodawcze w sprawach nadawania stopni naukowych i tytułu naukowego. W stanie faktycznym niniejszej sprawy powołani w tym postępowaniu recenzenci, w sporządzonych opiniach przychylili się w całości do negatywnego stanowiska Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...], oceniając odwołanie jako bezzasadne. Ogólny dorobek naukowy kandydata został przez recenzentów oceniony jako niewystarczający do uzyskania stopnia dr. habilitowanego. Jak już wskazano sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, a przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Nadto nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących m. in. Podstawę wydania uchwały przez Radę Wydziału. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej dlatego zarzuty w tym zakresie uznać należało za chybione. Podkreślić należy, iż przepisy ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych (...) nie stwarzają kandydatowi na stopień naukowy możliwości toczenia dyskusji na temat recenzji. Negatywne oceny recenzentów nie mogą więc zostać zaprzeczone wyjaśnieniami strony. Z tego powodu, krytyczne oceny recenzji i polemika ze stwierdzeniami w nich zawartymi, nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., wyjaśnić należy, że treść uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji może budzić niejednokrotnie pewien niedosyt strony, ale należy mieć na uwadze, że decyzja tego organu jest uchwałą podejmowaną przez określone gremium i to w głosowaniu tajnym. Głosowanie to jest przy tym tajne zarówno dla kandydata, jak i dla członków Komisji. Z tego powodu uzasadnienie decyzji musi cechować pewna ogólnikowość, gdyż decyzja ta jest siłą rzeczy pewną wypadkową szeregu ocen i poglądów, niekoniecznie podzielanych w całości przez całe gremium. W ocenie Sądu, w toku postępowania przed Radą Wydziału nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość podjętej uchwały o odmowie skarżącej nadania stopnia naukowego dr. hab. Podjęta uchwała jest wyrazem woli organu kolegialnego, który biorąc pod uwagę całość okoliczności sprawy, zarówno przemawiających na korzyść strony jak i przeciwko niej, podjął w głosowaniu autonomiczną decyzję o sposobie załatwienia sprawy. Samo zaś merytoryczne rozstrzygnięcie, w tym ocena recenzji, ich rzetelność i fachowość, mogła zostać wyrażona tylko w dyskusji i następnie głosowaniu nad treścią uchwały, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Jeśli zaś chodzi o zarzut naruszenia art. 24 ust. 1 pkt 5 k.p.a. polegający na wydaniu decyzji w drugiej instancji przez organ, w którym zasiadała podlegająca wyłączeniu z mocy tego przepisu, prof. dr hab. A. K., to Sąd również tego zarzutu nie podziela. Jak wynika bowiem z analizy akt sprawy A. K. nie brała udziału w wydaniu decyzji Centralnej Komisji. Wskazać też ponownie należy, iż szczególny tryb postępowania przed Centralną Komisją określony w art. 21 ustawy powoduje, że nie znajduje w nim zastosowanie art. 7, art. 8, art. 77 k.p.a. W ocenie Sądu, w postępowaniu nie doszło też do naruszenia przepisów k.p.a. w zakresie w jakim miały one zastosowanie w tym przedmiocie. Tym samym stwierdzić należy, iż skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania, mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło