II SA/Wa 1282/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Protokolant starszy referent Edyta Brzezicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi A. K., M. C., M. K., D. K. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę A. K. w imieniu własnym oraz M. C., D. K.i i M. K. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (dalej: Prezes UODO) z [...] czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania. Postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji zainicjowała skarga skarżących z [...] listopada 2022 r. na nieprawidłowości w procesie przetwarzania danych osobowych przez M. B. (dalej: uczestnik) polegające na przetwarzaniu ich danych osobowych za pomocą monitoringu bez postawy prawnej, niewypełnieniu wobec nich obowiązku informacyjnego określonego w art. 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46 (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.Urz. UE L nr 119 z 4 maja 2016 r. str. 1 ze zm.; dalej: RODO) oraz nieuwzględnieniu żądania usunięcia ich danych. Skarżący oświadczyli, że wnoszą również o nałożenie na uczestnika kary pieniężnej. Do skargi dołączono zdjęcia kamery, za pomocą której ma być prowadzony monitoring. W piśmie z 23 sierpnia 2023 r. uczestnik oświadczył, że to S. B., syn uczestnika, jest właścicielem posesji, na której prowadzi się wspomniany monitoring. Jego zdaniem administratorem danych osobowych jest jego syn. W piśmie z 30 kwietnia 2024 r. S. B. oświadczył, że jest właścicielem i administratorem danych osobowych gromadzonych na pamięci dysku kamery, natomiast żadne dane oraz wizerunek osób trzecich nie zostają w żaden sposób udostępniane (pomijając przedstawienie dowodów na Komisariacie Policji, tj. nagrania wtargnięcia na naszą posesję i do domu skarżących). Zaskarżoną decyzję wydano na podstawie art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.) w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy z 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1781; dalej: u.o.d.o.) i w zw. z art. 58 ust. 2 RODO. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes UODO wyjaśnił, że był zobowiązany przeprowadzić postępowanie w przedmiocie, który został określony przez skarżących wobec konkretnego podmiotu skarżonego - w tym przypadku uczestnika, który nie jest administratorem danych skarżących, w związku z czym nie ciążyły i nie ciążą na nim aktualnie obowiązki (w tym informacyjne) wynikające z RODO. W tej sytuacji postępowanie administracyjne podlega umorzeniu względem uczestnika z powodu jego bezprzedmiotowości. W skardze do Sądu skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, o zobowiązanie Prezesa UODO do wydania w określonym terminie decyzji, wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, zarzucając Prezesowi UODO naruszenie szeregu norm postępowania wynikających m.in. z art. 7, art. 7a § 1, art. 8 § 1-2, art. 9, art. 77 § 1, art. 78, art. 81, art. 81a § 2 pkt 1-2, art. 104 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz szczegółowo uzasadniając formułowane zarzuty. W odpowiedzi na skargę Prezes UODO wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1-2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się zatem do dokonania oceny, czy organ administracji publicznej nie naruszył daną czynnością norm prawa materialnego, postępowania lub ustrojowych. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniana według powyższych kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 7 ust. 1 u.o.d.o. w sprawach nieuregulowanych w u.o.d.o. do postępowań administracyjnych przed Prezesem UODO, o których mowa w rozdziałach 4-7 i 11, stosuje się k.p.a. Zgodnie art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Posłużenie się przez ustawodawcę w cytowanym przepisie czasownikiem w trybie oznajmującym ("wydaje") oznacza, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne w razie stwierdzenia jego bezprzedmiotowości. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2016 r., str. 491). Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania jest orzeczeniem formalnym kończącym postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia (por. wyroki NSA: z 21 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 967/05, oraz z 14 października 2014 r., sygn. akt I OSK 530/14). Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z istnienia przesłanki podmiotowej bądź przedmiotowej. Przesłankę podmiotową stanowi brak legitymacji strony postępowania administracyjnego. Natomiast przesłanką przedmiotową jest brak - w znaczeniu prawnym - przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć, na podstawie przepisów prawa materialnego, o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Wobec braku wątpliwości Sądu oraz stron co do wykładni prawa materialnego podstawową kwestię w niniejszej sprawie stanowi zatem zbadanie, czy Prezes UODO zasadnie stwierdził, że uczestnik rzeczywiście nie dokonywał przetwarzania danych osobowych skarżących, a w konsekwencji czy zgodnie z prawem podjęto decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu na powyższe pytania należało udzielić pozytywnej odpowiedzi. Wynikająca z art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej oraz wyrażona w art. 77 k.p.a. zasada oficjalności, które obligują organ do zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, nie mogą prowadzić do nakładania na organ nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów, które podnosi strona. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, to, że na organie administracji publicznej prowadzącym postępowanie spoczywa co do zasady obowiązek wszechstronnego oraz rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, nie oznacza, że ma on obowiązek poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony w sytuacji jej pasywnej postawy w tym zakresie (por. wyrok NSA z 25 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 3577/18). Z przepisów k.p.a. normujących postępowanie dowodowe nie można zatem wywodzić, że organy zobowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy strona środków takich nie przedstawia. Jak wynika z akt sprawy, rozstrzygnięcie oparto o zgodne oświadczenia uczestnika oraz jego syna, że chociaż obaj mają wspólny tytuł do nieruchomości, na której prowadzi się monitoring wizyjny, to ten drugi prowadzi ów monitoring oraz jest właścicielem nośnika danych, na którym są zapisywane dane rejestrowane przez kamery, a zatem że należy go uznać za administratora danych osobowych skarżących. Prezes UODO przyjął powyższe wyjaśnienia za wiarygodne, do czego był uprawniony zgodnie z wyrażoną w art. 80 k.p.a. zasadą swobodnej oceny dowodów, natomiast skarżący nie wskazali okoliczności, z których by wynikało, że to uczestnik, a nie jego syn jest administratorem ich danych osobowych. Reasumując, przeprowadzone przez Prezesa UODO postępowanie nie doprowadziło do ustalenia, że wskazywany w adresowanej do niego skardze proces przetwarzania danych osobowych skarżących przez uczestnika miał miejsce. Brak przedmiotu postępowania, który miałby podlegać ocenie organu w oparciu o przepisy RODO musiał zatem skutkować umorzeniem postępowania w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. Poczynione w toku postępowania ustalenie, że to inna niż uczestnik osoba może przetwarzać dane osobowe skarżących, nie obligowało Prezesa UODO do dalszego prowadzenia postępowania, skoro to sami skarżący wyraźnie określili w swojej skardze, że jej przedmiotem jest przetwarzanie ich danych przez uczestnika. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez Prezesa UODO pozostałych norm postępowania. Organ prawidło ustalił stan faktyczny sprawy, w wystarczający sposób zebrał i ocenił materiał dowodowy, a następnie w przekonujący sposób uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi przewidziane w art. 107 § 3 k.p.a., gdyż w jej treści organ wyraźnie wskazał z jakich względów pomimo podniesionych przez skarżących argumentów umorzył postępowanie administracyjne. Zostało ono przeprowadzone zgodnie z zasadami ogólnymi k.p.a., a w szczególności art. 7, art. 8, art. 11 k.p.a., a także innymi normami, zwłaszcza art. 77 i art. 80 k.p.a., a zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na prawidłowej interpretacji norm prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.