II SA/Wa 1453/11
WyrokWSA w Warszawie2011-09-22
Skład orzekający: Adam Lipiński, Andrzej Kołodziej, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który wydał decyzję niezgodną z żądaniem strony po uchyleniu poprzedniej decyzji przez sąd administracyjny, pozostaje w bezczynności w rozumieniu art. 154 § 1 PPSA, uzasadniającej wymierzenie grzywny?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie niezgodne z żądaniem strony po uchyleniu poprzedniej decyzji przez sąd administracyjny, nie pozostaje w bezczynności w rozumieniu art. 154 § 1 PPSA. Wydanie decyzji, nawet jeśli jest ona niezgodna z oczekiwaniami strony, stanowi działanie organu, a nie jego bierność, co wyklucza możliwość zastosowania sankcji w postaci grzywny za niewykonanie wyroku.Stan faktyczny
Skarżący J. D. wniósł skargę na niewykonanie przez Ministra Edukacji Narodowej wyroków WSA i NSA dotyczących odmowy nadania mu stopnia nauczyciela dyplomowanego. Po wieloletnim postępowaniu i uchylaniu kolejnych decyzji przez sądy, organ administracji wydał decyzję odmawiającą nadania stopnia, którą skarżący uznał za niewykonanie wyroków sądowych. Skarga domagała się ukarania grzywną Ministra Edukacji Narodowej.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spr.) Andrzej Góraj Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2011 r. sprawy ze skargi J. D. na niewykonanie przez Ministra Edukacji Narodowej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/04 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1519/09 w przedmiocie odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego oddala skargę
Minister Edukacji Narodowej i Sportu decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania J. D., utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...], odmawiającą nadania mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi J. D. na powyższą decyzję, wyrokiem z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/04, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty.
[...] Kurator Oświaty, ponownie rozpoznając wniosek zainteresowanego, decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...], odmówił nauczycielowi nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, zaś Minister Edukacji i Nauki decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...], utrzymał ją w mocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 421/06 uwzględnił skargę J. D. na powyższą decyzję oraz uchylił zarówno zaskarżoną decyzję, jak również utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] września 2005 r., natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1475/06, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Ministra Edukacji Narodowej, oddalił skargę.
Rozpatrując sprawę ponownie, [...] Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...], umorzył postępowanie w przedmiocie nadania J. D. stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, zaś Minister Edukacji Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania nauczyciela, uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 236/09 oddalił skargę J. D. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] grudnia 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1519/09, wydanym po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wniesionej przez nauczyciela, uchylił powyższy wyrok, a także decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] grudnia 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2008 r. W uzasadnieniu stwierdził, iż zasadne okazały się zarzuty naruszenia prawa materialnego, ponieważ określony w art. 9 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 ze zm.) warunek bycia nauczycielem, wychowawcą lub pracownikiem pedagogicznym zatrudnionym w szkołach, przedszkolach i placówkach oraz zakładach kształcenia i placówkach doskonalenia nauczycieli, określonych w art. 1 ust. 1 i 1a musi być spełniony na dzień składania wniosku o przyznanie kolejnego stopnia awansu zawodowego, a nie na dzień wydania decyzji. Ponadto przepis § 9 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem rozporządzenie to weszło w życie już po złożeniu przez skarżącego wniosku o nadanie stopnia nauczyciela dyplomowanego, co miało miejsce w dniu 27 czerwca 2001 r.
Pismem z dnia 23 września 2010 r. J. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę, w której zażądał ukarania grzywną [...] Kuratora Oświaty [...] za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/04 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1519/09, w przedmiocie odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego.
W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu podał, że w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/04 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1519/09, [...] Kurator Oświaty powołał komisję kwalifikacyjną, która w dniu [...] września 2010 r. nie udzieliła skarżącemu akceptacji na stopień nauczyciela dyplomowanego, zaś decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...], odmówił nadania mu stopnia nauczyciela dyplomowanego.
Organ wskazał ponadto, że nie brał udziału w czynnościach będących przedmiotem skargi, stąd też brak jest podstaw do uczestniczenia Ministra Edukacji Narodowej w przedmiotowym postępowaniu przed WSA w Warszawie.
Postanowieniem z dnia 22 października 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 590/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał się niewłaściwym i przekazał sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W uzasadnieniu podał, iż w sprawie organem, którego działalność została zaskarżona, jest Minister Edukacji Narodowej i Sportu, co wynika wprost ze wskazanych przez skarżącego wyroków, na niewykonanie których wniósł skargę. Zgodnie bowiem z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1847/10, odrzucił skargę na niewykonanie przez Ministra Edukacji Narodowej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/04 w przedmiocie odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego, z uwagi na brak wymaganego przepisem art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pisemnego wezwania Ministra Edukacji Narodowej do wykonania wyroków.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 1037/11, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej J. D. od powyższego postanowienia, uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podał, że skarżący wezwał pisemnie [...] Kuratora Oświaty [...] do wykonania przedmiotowych wyroków pismem z dnia 30 lipca 2011 r. (data wpływu do Kuratorium Oświaty [...] – 30 lipca 2011 r.). Ponadto po zapoznaniu się z odpowiedzią Ministra Edukacji Narodowej na skargę oświadczył, że wątpliwości dotyczące tego kto ma stanąć przed Sądem, tj. czy [...] Kurator Oświaty [...], czy Minister Edukacji Narodowej, pozostawia w gestii Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaistniałym stanie faktycznym, biorąc pod uwagę występowanie strony bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, uznać należałoby, że powyższe orzeczenie stanowi przejaw nadmiernego rygoryzmu prawnego. W ocenie NSA skarżący w istocie wyczerpał w niniejszej sprawie wskazywany w art. 154 § 1 p.p.s.a. tryb wnoszenia skargi, bowiem za wezwanie Ministra Edukacji Narodowej do wykonania wyroków należałoby uznać pismo skarżącego z dnia 30 lipca 2011 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto, stosownie do treści art. 190 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie jest zasadna.
W myśl przepisu art. 154 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Mając na względzie związanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie powołanym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o przekazaniu sprawy, organem, który nie wykonał wskazanych wyroków jest Minister Edukacji Narodowej, wbrew twierdzeniu tego organu. Z kolei w świetle postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 1037/11, Sąd orzekający w niniejszej sprawie jest związany wyrażoną w nim oceną prawną i w związku z tym należało przyjąć, iż skarżący wezwał organ na piśmie do załatwienia sprawy, a zatem skarga jest dopuszczalna.
Z bezczynnością organu administracji publicznej w rozumieniu art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mamy do czynienia wówczas, gdy właściwy organ po wydaniu przez sąd administracyjny prawomocnego wyroku, uwzględniającego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 albo § 2, art. 146-148 lub art. 150 powołanej ustawy, skargę na akt lub czynność w zakresie określonym w art. 3 § 2 pkt 1-7 i uchylającego lub stwierdzającego nieważność zaskarżonego aktu lub czynności, nie wydał stosownego aktu lub nie dokonał stosownej czynności w powtórnym postępowaniu prowadzonym w wykonaniu wyroku sądu administracyjnego w terminach w prawie określonych.
Uprawnienie określone w art. 154 § 1 nie wyłącza przy tym możliwości wniesienia skargi na bezczynność, przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy w odniesieniu do aktów i czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Jednakże nie można utożsamiać sprawy o niewykonanie wyroku Sądu z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny ze sprawą ze skargi na bezczynność organu (por. postanowienie NSA z dnia 5 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OZ 786/06, niepubl. oraz wyrok NSA z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 489/09, niepubl.).
Ponadto należy podkreślić, że wydanie przez organ rozstrzygnięcia niezgodnego z żądaniem skarżącego nie oznacza jego bezczynności po wyroku uchylającym decyzję, stwarzającej podstawę domagania się ukarania go grzywną.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż po prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1522/04, [...] Kurator Oświaty [...] ponownie rozpoznawał wniosek skarżącego o nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego oraz wydał decyzję z dnia [...] września 2005 r. nr [...] odmawiającą nadania wnioskowanego stopnia. Natomiast Minister Edukacji i Nauki (poprzednik Ministra Edukacji Narodowej) decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania skarżącego, utrzymał ją w mocy. Już powyższe okoliczności wskazują na brak przesłanek do przyjęcia, że Minister Edukacji Narodowej pozostawał w bezczynności, a tym samym, do wymierzenia mu grzywny w tym zakresie.
W odniesieniu zaś do skargi na niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1529/09 i wymierzenie Ministrowi Edukacji Narodowej grzywny, należy zauważyć, że powyższy wyrok wraz z aktami postępowania organ otrzymał w dniu 14 czerwca 2010 r. Z uwagi na jego treść, a więc uchylenie zarówno wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 236/09, jak również decyzji Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] grudnia 2008 r. oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2008 r., organem właściwym do ponownego rozpoznania sprawy był [...] Kurator Oświaty [...] jako organ I instancji. Jak wynika z akt administracyjnych, Minister Edukacji Narodowej przed wniesieniem skargi w niniejszej sprawie przesłał mu akta postępowania, o czym świadczy fakt, iż w dniu [...] września 2010 r. powołana przez Kuratora komisja kwalifikacyjna odmówiła skarżącemu akceptacji awansu na wnioskowany stopień.
Natomiast decyzją z dnia [...] października 2010 r. powyższy organ odmówił J. D. nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego. Na tym etapie postępowania Minister Edukacji Narodowej jako organ odwoławczy nie mógł brać w nim udziału, nie sposób więc przyjąć, iż pozostawał w bezczynności po wyroku NSA z dnia 17 maja 2010 r. Brak jest zatem podstaw do wymierzenia mu grzywny, o której mowa w przepisie art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło