II SA/Wa 1458/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-18
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fakt zatartego skazania za przestępstwo, które nie ma związku z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym ani z bronią, może stanowić samodzielną podstawę do odmowy wydania pozwolenia na broń palną do celów sportowych na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo zatarte skazanie za przestępstwo, które nie ma związku z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym ani z bronią, nie może stanowić automatycznej podstawy do odmowy wydania pozwolenia na broń. Organ administracyjny ma obowiązek ocenić całokształt postawy życiowej strony, jej aktualne zachowanie, przestrzeganie prawa, opinie oraz ewentualny związek popełnionego czynu z bezpieczeństwem.Stan faktyczny
Skarżący, zawodowy żołnierz, złożył wniosek o wydanie pozwolenia na broń palną do celów sportowych. Organ I instancji odmówił wydania pozwolenia, powołując się na fakt popełnienia przez skarżącego w przeszłości przestępstwa, za które został skazany, a które następnie uległo zatarciu. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że przeszłe skazanie świadczy o braku rękojmi niestwarzania zagrożenia dla bezpieczeństwa publicznego. Skarżący zaskarżył decyzję organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Oddziału Żandarmerii Wojskowej w E., zasądzając jednocześnie od Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2019 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną do celów sportowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Oddziału Żandarmerii Wojskowej w E. z dnia [...] marca 2018 r., 2. zasądza od Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej na rzecz skarżącego P. K. kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postępowanie zainicjował wniosek [...] P. K., pełniącego zawodową służbę wojskową w Dywizjonie [...] Marynarki Wojennej w [...], o wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów sportowych w łącznej ilości 10 egzemplarzy. Strona oświadczyła we wniosku, że nie zachodzą po jej stronie negatywne przesłanki uniemożliwiające przyznanie broni oraz, że spełnia warunek ważnej przyczyny posiadania broni, jakim w rozumieniu art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji jest udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze strzeleckim tj. [...] Klubie Sportowym "[...]" oraz że posiada odpowiednie kwalifikacje sportowe, o których mowa w art. 10b ustawy o broni i amunicji a także licencję właściwego polskiego związku sportowego.
Organ I instancji przeprowadził postępowanie. Dokonał sprawdzenia Strony w dostępnych kartotekach (KSLP, KCIK, KRK) ustalając, ze obecnie Strona nie figuruje w kartotece KRK. Z opinii służbowej wynika, że nie była kierowana na żadne dodatkowe badania psychologiczne oraz nie znajduje się w okresie wypowiedzenia. W miejscu zamieszkania Strona cieszy się dobrą opinią, jest pozytywnie postrzegana przez sąsiadów. Jednak organ I instancji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego uzyskał informację, iż Strona w przeszłości dopuściła się popełnienia czynów zabronionych. Wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. sygn. akt II [...] został uznany za winnego dwukrotnego popełnienia przestępstwa z art. [...] w zb. z art [...] w zw. z art. [...] i za to Sąd skazał go na karę 1 (jednego) roku i 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności i 1000 zł grzywny a wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności zawieszając warunkowo na okres próby dwóch lat. Dodatkowo zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 290 zł tytułem wydatków oraz 500 zł opłat sądowych. Organ wystosował także zapytanie do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w [...] którego (pismem z dnia [...] grudnia 2017r.) uzyskał informację o niezaewidencjonowaniu świadczeń medycznych, które mogą być powiązane z leczeniem psychiatrycznym bądź leczeniem uzależnień udzielonych po [...] stycznia 2004r.
W dniu [...] marca 2018 r. Komendant Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...] decyzją Nr [...] odmówił Stronie wydania pozwolenia na broń palną do celów sportowych uznając, że istnieją negatywne przesłanki uzasadniające odmowę wydania pozwolenia na broń.
W dniu [...] marca 2018 r. do kancelarii Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...] wpłynęło odwołanie od w/w decyzji. Komendant Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...] nie znalazł podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji na podstawie art. 82 kpa. Odwołanie zostało przesłane do Komendy Głównej Żandarmerii Wojskowej. Strona, w odwołaniu zaskarżonej decyzji wskazała na naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 10 ust. 1 i 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji poprzez błędne uznanie, iż w sprawie zachodzą okoliczności wyłączającej wydanie Stronie pozwolenia na broń na broń sportową. W związku z powyższym Strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji ponownego rozpoznania, względnie w razie zajścia podstaw do tego, o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie orzeczenia co do istoty sprawy.
Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej decyzją z [...] czerwca 2018 r. utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie uznając, ze ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego daje podstawę do zakwalifikowania Strony jako niedającej rękojmi niestwarzania zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, tj. pierwszej przesłanki art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Organ stwierdził, że popełnione w przeszłości umyślne czyny polegające na celowym wprowadzaniu w błąd organów bankowych w celu osiągnięcia korzyści majątkowych zobowiązujących je do niekorzystnego rozporządzenia swoim mieniem budzą poważne wątpliwości co do jego przestrzegania w późniejszym okresie. Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń (zwłaszcza broń palną, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób), tj. wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne (Wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2014 r. II OSK 1947/12). Ponadto podkreślił, ze niewyrażenie zgody na posiadanie broni, nie może być postrzegane jako zamach na swobody obywatela, a jedynie jako działania prewencyjne, zmierzające do zapewnienia szeroko rozumianego bezpieczeństwa. Tym bardziej, iż prawo posiadania broni nie należy w Polsce do praw obywatelskich gwarantowanych w Konstytucji RP. Prawo do posiadania broni ma w świetle ustawy o broni i amunicji reglamentacyjny charakter, dlatego organy administracyjne są obowiązane każdą sprawę potraktować indywidualnie, a zebrany materiał ocenić w kontekście niestwarzania zagrożenia dla wnioskodawcy ale również porządku lub bezpieczeństwa innych osób. Co za tym idzie kwestia łamania przepisów prawa jest jedną z przesłanek, która jest szczególnie brana pod uwagę przy badaniu predyspozycji do posiadania broni. Dodatkowo przepis art. 10 ust.3 pkt, 3 ustawy o broni i amunicji stanowi dla właściwego organu wyłącznie pomocnicze źródło dyrektyw interpretacyjnych. Wskazuje na przykładowy sposób w jakich sferach stosunków społecznych można poszukiwać cech i okoliczności uzasadniających wydanie pozwolenia na broń. Sam stopień intensywności występowania tej cechy u strony ubiegającej się o pozwolenie na broń podlega ocenie na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy i on właśnie przesądza o wyniku postępowania (tak NSA w wyroku z 13 października 2005 r., 11 OSK 97/05). W ocenie organu odwoławczego w świetle zebranego materiału dowodowego, zaistniały przesłanki do odmowy wydania pozwolenia na broń na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, gdyż Strona stanowi zagrożenie dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. W świetle doktryny i orzecznictwa przesłanka niestwarzania zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego jest oznaką, że strona ubiegająca się o pozwolenie na posiadanie broni jest osobą o nieskazitelnej postawie, która przestrzega obowiązującego porządku prawnego, oraz unika kolizji z prawem, (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2006 r., VI SA/Wa 1693/06 (CBOSA)), a co za tym idzie od posiadacza broni palnej wymagać należy nieskazitelnej postawy. W sytuacji Strona naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazała, nie daje tym samym gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania. Doktryna i orzecznictwo sądów administracyjnych uznają także, że zatarcie skazania nie stanowi przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 kpa., że osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń popełniła czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzi obawę, że osoba ta użyje broni w celach sprzecznych z interesem porządkiem publicznym. Zatarcie skazania pozwala wprawdzie daną osobę uznać za niekarana, jednakże przy ocenie osobowości kandydata do posiadania broni ważny jest nie tyle fakt ukarania bądź nieukarania, ale dotychczasowe życie i sposób postępowania tej osoby. Fakt skazania za przestępstwa umyślne nie jest obojętne w tej sferze stosunków społecznych, w których znaczenie ma nie tylko ocena prawna, lecz także ocena etyczno-moralna danej osoby. Można zatem w postępowaniu administracyjnym ustalić, że przed kilku laty postępowanie Strony było naganne i w powiązaniu z innymi faktami, opiniami i dokumentami, a także wyjaśnieniami samej Strony oraz świadków ocenić, czy istotnie zachodzą przesłanki do wydania pozwolenia na broń (wyrok NSA z dnia 18 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 385/13 Lex nr 1519392 oraz wyrok NSA z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2119/11 Lex nr 1305543). Reasumując, w ocenie organu odwoławczego Strona nie spełnia przesłanki art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji niestwarzania zagrożenia dla porządku, lub bezpieczeństwa publicznego, dlatego nie zasługuje na zaufanie organu II instancji w kwestii wydania jej pozwolenia na broń palną do celów sportowych.
Od powyższej decyzji skargę do tut. Sądu wywiódł P. K. zaskarżając ją w całości i zarzucając jej:
- naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 10 ust. 1 i 3 pkt. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. (Dz. U. 2017. poz. 1839) - o broni i amunicji poprzez błędne uznanie, iż w sprawie zachodzą okoliczności wyłączające wydanie Stronie pozwolenie na broń sportową min. ówczesna karalność, co zdaniem organu stwarza zagrożenie dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, mimo iż przestępstwo, na które powołuje się organ administracyjny, w świetle art. 106 k.k. uległo zatarciu, a jego charakter nie ma związku z bezpieczeństwem osobistym lub publicznym, oraz
- naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci art. 77 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez nierozpatrzenie przez organ całości materiału dowodowego i nie dokonanie jego oceny jedynie na podstawie wybiórczej, tj. dowolnie wybranej i dogodnej dla kierunku wydanego rozstrzygnięcia jego części tj. uprzedniej zatartej karalności, pomijając inne pozytywne przesłanki tj. pozytywną opinię względem Strony oraz nienaganny przebieg jego służby, a także jego obecną postawę, nie uzasadniając w sposób dostateczny, dlaczego zostały one pominięte przy wydawaniu oceny.
Biorąc pod uwagę powyższe, wniósł :
na podstawie art, 135 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a. - o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej w [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. znak jw. jak również poprzedzającej ją decyzję Komendanta Oddziału Żandarmerii Wojskowej w [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w całości, oraz o zasądzenie od Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej w [...] na rzecz Strony skarżącej kosztów postępowania sądowego, wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm w tym zakresie prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art.1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy w sprawie i czy w sposób prawidłowy wysnuł wnioski odzwierciedlone w treści decyzji.
W ocenie tut. Sądu na w/postawione pytania należy udzielić negatywnej odpowiedzi. Jak wynika z treści uzasadnienia skarżonego aktu organ ustalił, że wnioskodawca był skazany za popełnienie czynu zabronionego i że owo skazanie uległo już zatarciu. To ustalenie stało się przesłanką do wydania decyzji w oparciu o przepis art. 10 ust.1 ustawy o broni i amunicji.
Powyższe w ocenie tut. Sądu świadczy jednakże o tym, że organ nie mógł stosować swoistego automatyzmu i odmawiać uwzględnienia wniosku tylko z uwagi na fakt skazania. Skarżona decyzja nie zapadła bowiem na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a na podstawie art. 10 ust. 1 który zawiera przesłankę istnienia zagrożenia dla strony, porządku i bezpieczeństwa publicznego. W takim wypadku, przy tak oznaczonej podstawie prawnej decyzji, na organie ciążył obowiązek oceny dotychczasowej postawy życiowej strony, przez pryzmat istnienia po stronie wnioskodawcy rękojmi w zakresie w/w zagrożeń.
Organ rozpoznając niniejszą sprawę winien więc ocenić zarówno to, czy zatarte już skazanie, dotyczyło popełnienia czynu zabronionego mającego jakikolwiek związek z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym jak i to, czy miało jakikolwiek związek z bronią. Na powyższej czynności organ oczywiście nie mógł poprzestać. Winien bowiem także zbadać to, czy aktualne zachowanie i postępowanie strony, zarówno w życiu prywatnym jak i zawodowym, daje rękojmię poprawnego postępowania z bronią. Jeszcze raz podkreślić bowiem należy, iż badanie przesłanki "zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego", musi polegać na precyzyjnej analizie nie tylko przeszłego zachowania wnioskodawcy, ale przede wszystkim na badaniu stanu obecnego, tj. tego, jakie jest jego aktualne zachowanie, jego postawa w zakresie przestrzegania prawa, aktualna opinia z miejsca zamieszkania, aktualna opinia służbowa.
Na marginesie dodać należało, iż organ odwoławczy zwrócił uwagę na powyższą okoliczność stwierdzając, że "ważny jest nie tyle fakt ukarania ale dotychczasowe życie i sposób postępowania tej osoby". Organ nie wyciągnął jednakże żadnych wniosków z w/w stwierdzenia i nie dokonał oceny możliwości uwzględnienia wniosku strony przez pryzmat jej aktualnego życia, służby i postępowania.
W związku z powyższym, uznając że skarżona decyzja narusza prawo, bowiem przy normie prawnej uczynionej przez organ podstawą decyzji, niewystarczającym jest ograniczenie się jedynie do dostrzeżenia faktu popełnienia w przeszłości przez stronę przestępstwa (które już uległo zatarciu), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.).
Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobligowany do tego, aby poczynić ustalenia stosownie do przedstawionej w niniejszym uzasadnieniu argumentacji co dopiero umożliwi organowi ocenę tego, czy wnioskodawca należy lub też nie należy, do kategorii osób zagrażających porządkowi i bezpieczeństwu publicznemu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło