II SA/Wa 1491/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-10

Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Sławomir Antoniuk, Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej ustalające dla celów odszkodowawczych uszczerbek na zdrowiu żołnierza podlega kontroli sądowoadministracyjnej?
Ratio decidendi
Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich wydawane w zakresie ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu żołnierza nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Kontrolę nad tymi orzeczeniami sprawują sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych.
Stan faktyczny
Pełnomocnik M. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, które utrzymało w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w przedmiocie ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, wskazując na potrzebę stwierdzenia pourazowego zespołu stresu bojowego (PTSD) w związku z traumatycznymi wydarzeniami podczas misji wojskowej. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o odrzucenie skargi, argumentując niedopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Jacek Fronczyk Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk (sprawozdawca) Sędzia WSA – Andrzej Kołodziej Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi M. B. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu postanawia: – odrzucić skargę – Centralna Wojskowa Komisja Lekarska orzeczeniem z dnia [...] maja 2013 r. nr [...], wydanym na podstawie § 3 i § 11 ust. 1 p 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013) oraz § 11 pkt 2 i § 27 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 sierpnia 2003 r. w sprawie ustalania stopnia uszczerbku na zdrowiu oraz związku śmierci żołnierza ze służbą wojskową wskutek wypadku lub choroby (Dz. U. Nr 163, poz. 1578 ze zm.), utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w sprawie ustalenia M. B. dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu (w pkt 1 orzeczenia rozpoznano u badanego schizofrenię paranoidalną; w pkt 8 nie określono uszczerbku na zdrowiu, gdyż rozpoznane schorzenie nie znajduje się w wykazie chorób pozostających w związku ze służbą wojskową, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze). Pełnomocnik M. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2013 r. Zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu obrazę przepisów procesowych, tj: 1) art. 7 i 77 § 1 k.p.a., przez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, 2) art. 10 § 1 k.p.a., przez niezapewnienie stronie możliwości czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, 3) art. 107 § 3 k.p.a., przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w zgodzie z interesem strony oraz obrazę przepisów prawa materialnego tj. § 67 pkt 3 - 5 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 5, poz. 80 ze zm.), poprzez jego niezastosowanie, strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości ww. orzeczenia. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony przedstawił okoliczności, które w ocenie skarżącego, poddają w wątpliwość kwalifikację występującej u orzekanego jednostki chorobowej. Zdaniem strony skarżącej, przeżycie przez orzekanego traumatycznych wydarzeń w trakcie pełnienia misji wojskowej w [...] przemawia za stwierdzeniem pourazowego zespołu stresu bojowego (PTSD). W odpowiedzi na skargę Centralna Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o jej odrzucenie podnosząc, iż wniesiona skarga dotyczy dochodzonych przez orzekanego świadczeń odszkodowawczych z tytułu rzekomo występujących u niego zaburzeń stresowych pourazowych. Z istniejącej linii orzeczniczej sądów administracyjnych wynika, że od orzeczenia wojskowych komisji lekarskich wydanego w zakresie dotyczącym stanu zdrowia żołnierza i ustalenia związku stwierdzonych chorób ze służbą wojskowa do celów odszkodowawczych lub zabezpieczenia emerytalnego w tym świadczeń rentowych, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Powyższe orzeczenia wojskowych komisji lekarskich podlegają kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołania od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zakresu zaopatrzenia emerytalnego (przykładowo postanowienie NSA z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. akt OSA 1/00 publik. ONSA 2001/2/47, postanowienie NSA z 29 grudnia 2011 r. sygn. akt II OSK 2403/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 1287/06 i inne.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2 powołanego artykułu). Stosownie natomiast do art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia, wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 11 kwietnia 2003r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (Dz. U. Nr 83, poz. 760 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 sierpnia 2003 r. w sprawie ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu oraz związku śmierci żołnierzy ze służbą wojskową wskutek wypadku lub choroby (Dz. U. Nr 163, poz. 1578). Orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, od którego skarżący złożył odwołanie, wydane zostało w związku z koniecznością ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu. W orzecznictwie przyjmuje się, że tego rodzaju orzeczenia, podobnie jak orzeczenia ustalające stan zdrowia danej osoby dla celów rentowych i zaopatrzenia emerytalnego nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. akt OPS 8/97, publik. ONSA 1998/2, poz. 39; uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r. sygn. akt III ZP 9/99, publik. Państwo i Prawo 2000/5, str. 114; postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 4 marca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 137/11; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 525/13). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w postanowieniu z dnia 6 stycznia 2000 r. sygn. akt OSA 1/00 (ONSA 2001/2/47) stwierdził, że od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie przysługuje. Stwierdzić należy, że orzeczenia te nie mają autonomicznego bytu. Wydawane są na użytek innych postępowań i nie zostały poddane kontroli sądowoadministracyjnej. W sprawach, na potrzeby których wydawane są orzeczenia takie jak zaskarżone orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, właściwy jest sąd powszechny (art. 22 ust. 4 ustawy o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową). Z tego względu skarga jest w niniejszej sprawie niedopuszczalna. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło