II SA/Wa 1518/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi W. H. na postanowienie Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania dyscyplinarnego (dotyczy orzeczenia z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...]) – oddala skargę – Dyrektor Delegatury ABW w [...], po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego, orzeczeniem nr [...] z [...] czerwca 2010 r., na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.) oraz § 27 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 272, poz. 2690) uznał W. H. (dalej także jako skarżący) winnym zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego i wymierzył skarżącemu karę nagany. Pismem z 17 czerwca 2010 r. skarżący złożył od powyższego orzeczenia odwołanie, podnosząc że w sprawie zachodziły przesłanki ujemne do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, a w szczególności nastąpiło przedawnienie ścigania dyscyplinarnego. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego orzeczeniem nr [...] z [...] lipca 2010 r., na podstawie art. 151 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu oraz § 35 i § 36 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie w całości. W uzasadnieniu orzeczenia organ podał, że w sprawie nie występują przesłanki do uchylenia orzeczenia dyscyplinarnego zapadłego w pierwszej instancji, bowiem poza sporem pozostaje, że obwiniony w raporcie do Dyrektora Delegatury ABW w [...] użył określeń i sformułowań naruszających dobra osobiste innego funkcjonariusza. Organ podkreślił ponadto, że wnioski dowodowe i zarzuty dotyczące błędów formalnoprawnych, jak przedawnienie oraz dalsze uporczywe twierdzenia o działalności przestępczej poszkodowanego, nie znalazły uznania w ocenie organu odwoławczego. Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 8 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/WA 1665/10 uchylił zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne i orzeczenie organu I instancji. Wnioskiem z 21 września 2011 r. skarżący wystąpił do Szefa ABW o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego ostatecznym orzeczeniem Szefa ABW z [...] lipca 2010 r., wnosząc o zastosowanie się organu do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Warszawie z 8 lutego 2011 r. i o obiektywne kompetentne rozpatrzenie materiału dowodowego sprawy. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia co do istoty i uniewinnienie od stawianego zarzutu, bowiem zarzucany czyn nie spełnia przesłanek § 8 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia i nie narusza dóbr osobistych pokrzywdzonego. Postanowieniem nr [...] z [...] października 2011 r., wydanym na podstawie art. 145 ust. 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu i § 51 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szef ABW odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego, z uwagi na brak przesłanek do jego wznowienia. Organ wskazał, że przesłanki do wznowienia postępowania dyscyplinarnego zostały określone w § 48 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r., zgodnie z którym postępowanie dyscyplinarne zakończone ostatecznym orzeczeniem wznawia się, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, zostały ujawnione istotne dla sprawy nowe fakty lub dowody, które nie były znane w toku postępowania dyscyplinarnego, orzeczenie wydano z naruszeniem przepisów, jeżeli mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia, orzeczenie zostało wydane na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Następnie organ zwrócił uwagę, że w przywołanym przez skarżącego wyroku nie wskazano przesłanek, o których mowa w powyższym przepisie. Wytknięto natomiast błędy formalnoprawne. Organ zauważył jednak, że przepis § 48 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia pozostawia do oceny organu rozpatrującego wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zagadnienie, czy ewentualne naruszenie prawa przy wydawaniu orzeczenia kończącego to postępowanie mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie po wskazanym wyroku sprawa skarżącego była ponownie rozpatrywana i wobec przedawnienia karalności postępowanie zostało umorzone. Zdaniem organu argumenty skarżącego nie wypełniają przyczyn podanych w ww. przepisie, które obligowałyby organ do wznowienia postępowania. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez skarżącego, postanowieniem nr [...] z [...] listopada 2011 r., Szef ABW odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego orzeczeniem z 14 lipca 2010 r. Wyrokiem z 4 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 285/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia, uznając że rażącym naruszeniem prawa jest nadanie rozstrzygnięciu treści niezgodnej z § 35 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 grudnia 2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 listopada 2013 r. , sygn. akt I OSK 2352/12 oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną od powyższego wyroku. Postanowieniem z [...] maja 2014 r. Szef ABW, na podstawie art. 145 ust. 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu i § 51 ust. 4 pkt 2 w zw. Z § 35 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. z 2014, poz. 60), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wydane w pierwszej instancji. Organ zważył, iż zarzuty skarżącego dotyczyły w przeważającej mierze uchybień natury formalnej, które zaistniały przy wydawaniu orzeczenia z [...] października 2011 r. i w żadnej mierze nie mogły stanowić podstawy do stwierdzenia, iż przedmiotowe orzeczenie lub samo postępowanie dyscyplinarne dotknięte są wadami obligującymi Szefa ABW do wznowienia postępowania dyscyplinarnego. W ocenie organu, w niniejszej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek wskazanych przez skarżącego, uzasadniających wznowienie postępowania dyscyplinarnego. W skardze na powyższe postanowienie, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzucił naruszenie: § 51 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie wznowienia postępowania dyscyplinarnego, które wydane zostało przez osobę nieuprawnioną – Dyrektora Biura Kadr, który nie jest przełożonym w znaczeniu tego przepisu; § 35 ww. rozporządzenia, poprzez wydanie orzeczenia kończącego postępowanie dyscyplinarne przez osobę nieuprawnioną - Dyrektora Biura Kadr; art. 24 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez wydanie orzeczenia kończącego postępowanie dyscyplinarne i orzeczenia z [...] października 2011 r. o odmowie wznowienia postępowania dyscyplinarnego przez osobę nieuprawnioną - Dyrektora Biura Kadr; § 52 ust. 1 ww. rozporządzenia, poprzez wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania dyscyplinarnego bez wydania postanowienia o wznowieniu postępowania dyscyplinarnego; § 35 ww. rozporządzenia poprzez niezastosowanie się do jego treści w postępowaniu odwoławczym. Nadto skarżący podtrzymał argumenty prawne oraz zarzuty przedstawione we wniosku z 21 września 2011 r. o wznowienie postępowania dyscyplinarnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c P.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 K.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 i 2 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Skarga złożona w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z § 48 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, wznowienie postępowania dyscyplinarnego może nastąpić tylko w sprawach zakończonych ostatecznym orzeczeniem. Natomiast stosownie do § 32 ust. 3 i 4 ww. rozporządzenia orzeczeniem ostatecznym jest orzeczenie, od którego nie służy odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Weryfikacja orzeczenia na drodze administracyjnej oraz na drodze postępowania przed sądem administracyjnym oparta jest na zasadzie konkurencyjności, bo od podmiotów legitymowanych do wniesienia żądania wznowienia postępowania i skargi zależy wybór drogi weryfikacji decyzji. Prowadzenie weryfikacji orzeczenia na drodze postępowania przed sądem administracyjnym może ograniczać bądź wyłączać dopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania. W razie uwzględnienia skargi sąd administracyjny wyrokiem uchylającym lub stwierdzającym nieważność orzeczenia zamyka bowiem możliwość wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania, przez zniesienie przedmiotu postępowania – ostatecznego orzeczenia. Taka sytuacja wystąpiła w przedmiotowej sprawie. Skarżący zdecydował się poddać orzeczenie Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z [...] lipca 2010 r., utrzymujące w mocy orzeczenie z [...] października 2010 r. o uznaniu go winnym popełnienia zarzucanego czynu i wymierzeniu kary nagany, sądowej kontroli legalności. Wyrokiem z 8 lutego 2011 r. oba wydane w sprawie orzeczenia zostały uchylone i jak wynika z materiału aktowego postępowanie dyscyplinarne toczyło się na nowo. Ostateczne orzeczenie w tym postępowaniu zostało wydane [...] października 2012 r. i orzeczeniem tym postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone z uwagi na zwolnienie skarżącego ze służby w ABW. Skarżący o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego – jak określił – ostatecznym orzeczeniem nr [...] z [...] lipca 2011 r., wystąpił wnioskiem z 21 września 2011 r. W tej dacie orzeczenie to nie pozostawało w obrocie prawnym, wobec wyeliminowania go z tego obrotu wyrokiem z 8 lutego 2011 r. Nie istniał zatem przedmiot postępowania – ostateczne orzeczenie. W konsekwencji nie zachodziła możliwość wznowienia postępowania dyscyplinarnego określonego we wniosku skarżącego z 21 września 2011 r. W rzeczywistości bowiem postępowanie dyscyplinarne wobec skarżącego, wszczęte 11 lutego 2010 r., toczyło się aż do 17 października 2012 r. Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że organ zasadnie odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego, aczkolwiek nie z przyczyn, które winny lec u podstaw takiego rozstrzygnięcia. Zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie utrzymane nim w mocy odpowiada zatem prawu, pomimo błędnego uzasadnienia. Skoro stwierdzone naruszenie nie miało wpływu na wynik sprawy, Sąd uznał, że nie zaistniały przesłanki do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Bez wpływu na powyższą ocenę pozostają zarzuty skargi, które zdaniem Sądu pozbawione są uzasadnionych podstaw. Postanowienie o odmowie wznowienia z [...] października 2011 r. zostało wydane przez przełożonego, który wydał orzeczenie dyscyplinarne objęte wnioskiem o wznowienie, czyli przez Szefa ABW. Jak wynika bowiem z dołączonego do akt sprawy upoważnienia z 20 października 2009 r. Dyrektor Biura Kadr w zakresie postępowań dyscyplinarnych działał w imieniu Szefa ABW. Oznacza to, że również orzeczenie z [...] lipca 2010 r., które Sąd wyeliminował z obrotu prawnego, zostało wydane przez podmiot właściwy. Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia art. 24 § 1 pkt 1 K.p.a. Skarżący nie wykazał bowiem, aby zaistniały przesłanki do wyłączenia pracownika określone w tym przepisie. Nie został również naruszony § 35 ww. rozporządzenia, albowiem w zaskarżonym postanowieniu organ wydał rozstrzygnięcie ujęte w tym przepisie. Końcowo należy wyjaśnić, wobec twierdzeń skargi, że w sprawie wznowienia postępowania nie miał zastosowania art. 153 P.p.s.a. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest bowiem postępowaniem odrębnym od postępowania dyscyplinarnego i toczy się w nowej sprawie. A zatem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania ujęte w wyroku wydanym w przedmiocie postępowania dyscyplinarnego nie odnoszą się do postępowania wznowieniowego, które jak wskazano powyżej nie może się toczyć dopóki postępowanie dyscyplinarne nie zostało ostatecznie zakończone. Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.