II SA/Wa 1522/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karolina Kisielewicz, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 marca 2024 r. sprawy ze skargi K. K. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby oraz związku schorzeń ze służbą 1. oddala skargę w zakresie ustalenia zdolności do służby; 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, Skład orzekający w [...], działając na podstawie na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 398), utrzymała w mocy orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w sprawie ustalenia zdolności do służby K. K. oraz związku ustalonych schorzeń ze służbą. W uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy podniósł, że oparł się na pełnej dostępnej dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej, bez czynnego udziału orzekanego. Z załączonej dokumentacji medycznej wynika, że skarżący od 2015 r. ma rozpoznaną chorobę niedokrwienną serca i z tego powodu był leczony angioplastyką prawej tętnicy wieńcowej z implantacja stentów oraz tętnicy okalającej i gałęzi marginalnej także z implantacją stentów. Ponadto leczy się na nadciśnienie tętnicze II stopnia oraz hypercholesterolemię. Organ uznał, że komisja I instancji prawidłowo rozpoznała sprawę uznając zdolność orzekanego do służby w Policji z ograniczeniem - kategoria zdrowia "B", co oznacza, że funkcjonariusz jest zdolny do służby z ograniczeniem, czyli stwierdzono choroby lub ułomności, które zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną, mogące mieć wpływ na jego zdolność do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Orzeczenie o zdolności fizycznej i psychicznej do służby oprócz jednej z kategorii zdolności do służby zawiera określenie dotyczące zdolności do służby na zajmowanym stanowisku. Komisja I instancji w wydanym orzeczeniu nie określiła zdolności do służby na zajmowanym stanowisku, ponieważ odwołujący się został zwolniony ze służby w dacie [...] lutego 2023 r. Organ odwoławczy stwierdził, że żadne ze schorzeń, które posiada orzekany nie sięga aktualnie poziomu inwalidztwa i nie powoduje u niego trwałej niezdolności do służby. Jak wynika z treści zaświadczenia specjalisty chorób wewnętrznych, kardiologa z dnia [...] marca 2023 r., orzekany jest nadal leczony z powodu nadciśnienia tętniczego II stopnia wg ESC oraz choroby wieńcowej stabilnej w klasie I CCS a także miażdżycy. Schorzenia powyższe mieszczą się w kategorii zdrowia "B", powodując zdolność do służby z ograniczeniem. W ocenie Komisji II instancji, w sprawie prawidłowo określono brak związku schorzeń orzekanego ze służbą i związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. K. K. wniósł na powyższe orzeczenie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego zmianę i ustalenie, że choroby skarżącego mają związek ze służbą, ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący wniósł ponadto o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego lekarza kardiologa oraz hipertensjologa na potwierdzenie faktu oceny stanu zdrowia skarżącego oraz oceny, czy schorzenia kardiologiczne i związane z nadciśnieniem istniały albo mogły istnieć przed podjęciem służby, a uległy pogorszeniu w jej trakcie albo ujawniły się w trakcie trwania służby. Skarżący zarzucił organowi: 1. naruszenie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o komisjach lekarskich w związku z załącznikiem nr 2 pkt 6 i 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 maja 2019 r. w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1046 ze zm.), poprzez błędną kwalifikację stanu zdrowia skarżącego i brak ustalenia, że choroba serca oraz nadciśnienie istniały przed podjęciem służby, lecz uległy pogorszeniu albo ujawniły się w trakcie trwania służby; 2. nieprawidłowe ustalenia faktyczne, które legły u podstaw orzeczenia w zakresie ustalenia kategorii zdolności do służby lub pracy - jako kategorii "B", a co za tym idzie brak szczegółowego uzasadnienia przeprowadzonych badań lekarskich. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że tryb życia związany ze służbą skarżącego mógł przyczynić się do ujawnienia chorób związanych z sercem i nadciśnieniem. Zasadne jest zatem, aby biegli sądowi wydali opinię, celem ponownej analizy stanu zdrowia skarżącego i dokonania oceny, kiedy u skarżącego powstały schorzenia i czy uległy one pogorszeniu albo ujawniły się w trakcie trwania służby. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie, a także o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Uczestnik postępowania – Komendant Wojewódzki Policji w [...] w piśmie z dnia [...] sierpnia 2023 r. wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie, a także o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2023 r. skarżący sprecyzował skargę, podnosząc, że jej przedmiotem jest orzeczenie z dnia [...] kwietnia 2023 r. zarówno w zakresie ustalenia zdolności do służby, jak i związku stanu zdrowia ze służbą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na orzeczenie w części dotyczącej ustalenia zdolności do służby nie zasługuje na uwzględnienie, zaś w pozostałym zakresie skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Na wstępie należy wyjaśnić, że z przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych wynika, iż komisje lekarskie orzekają o zdolności kandydatów do służby, o zdolności funkcjonariuszy do służby, ale również o uznaniu funkcjonariuszy zwolnionych ze służby za inwalidów (niezdolnych do samodzielnej egzystencji) oraz o tym, czy stan zdrowia (inwalidztwo) funkcjonariusza (byłego funkcjonariusza) ma związek ze służbą, a także o zdolności do pracy funkcjonariuszy zwolnionych ze służby w celu określenia grupy inwalidzkiej. Decyzja (orzeczenie) komisji lekarskiej obejmuje zatem dwa rozstrzygnięcia: pierwsze – dotyczące zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby, w oparciu o przepisy zawarte m.in. w załączniku do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2018 r., poz. 2035 ze zm.), oraz drugie – dotyczące ustalenia związku stanu zdrowia (schorzenia) ze służbą, stopnia inwalidztwa, w oparciu o przepisy zawarte m.in. w załączniku nr 1 do powoływanego przez skarżącego w skardze rozporządzenia z dnia 23 maja 2019 r. To drugie orzeczenie (w przedmiocie ustalenia związku stanu zdrowia ze służbą, stopnia inwalidztwa) jest podawane kontroli sądu pracy i ubezpieczeń społecznych w postępowaniu o świadczenia przysługujące z tego tytułu (odszkodowania, renty, emerytury). Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie w tym zakresie (por. np. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r. sygn. III ZP 9/99, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. akt OPS 8/97, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lipca 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 165/18 i powołane tam orzecznictwo). W niniejszej sprawie, jak wynika z treści pisma precyzującego skargę z dnia [...] sierpnia 2023 r., skarżący zaskarżył w całości orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2023 r., a więc także w zakresie dotyczącym ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą. W tym zakresie, jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, a zatem Sąd obowiązany był stwierdzić niedopuszczalność skargi w ww. zakresie i odrzucić ją w pkt 2 sentencji na podstawie o art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023 r., poz. 1634 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Badając natomiast zaskarżone orzeczenie, w zakresie obejmującym ustalenie zdolności skarżącego do służby, Sąd stwierdził, że odpowiada ono prawu, co uzasadniało oddalenie skargi w tej części. Należy wyjaśnić, że dokonywana przez sądy administracyjne kontrola orzeczeń komisji lekarskich dotyczących zdolności do służby oparta jest wyłącznie na kryterium legalności, tj. ich zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Sądy administracyjne nie mają natomiast kompetencji specjalistycznych do oceny tego rodzaju orzeczeń z punktu widzenia prawidłowości zastosowania przez organy wiedzy medycznej. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 grudnia 2021 r. sygn. akt III OSK 726/21 (dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), "sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny merytorycznej trafności skarżonego orzeczenia w zakresie postawionej przez lekarzy diagnozy. Nie posiada bowiem wiedzy specjalistycznej w zakresie medycyny. Ustawodawca tworząc przepisy regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie wyposażył sądów administracyjnych w stosowne instrumentarium procesowe, umożliwiające np. przy pomocy opinii biegłych sądowych, dokonywanie merytorycznej oceny diagnozy postawionej przez komisję. W związku z powyższym Sąd nie mógł się wypowiadać co do tego, czy diagnoza postawiona przez komisję lekarską jest merytorycznie poprawna czy też nie." Sąd rozpoznający niniejszą sprawę badał więc jedynie zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej pod względem kryterium legalności i stwierdził, że zaskarżone orzeczenie, w części dotyczącej ustalenia zdolności skarżącego do służby, nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. W postępowaniu przed komisją I instancji stwierdzone zostały u skarżącego następujące schorzenia: hypercholesterolemia (§ 44 pkt 1 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r.), stabilna dławica piersiowa I klasa wg CCS, wielonaczyniowa choroba wieńcowa, stan po zabiegach angioplastyki wieńcowej z implantami stentów w zakresie tętnicy okalającej i gałęzi marginalnej (§ 47 pkt 1) i nadciśnienie tętnicze II stopnia (§ 51 pkt 2). Jak wynika z powołanego załącznika do rozporządzenia, w przypadku stwierdzenia wyżej wskazanych schorzeń komisja lekarska jest uprawniona a – w przypadku stwierdzenia drugiego z wymienionych schorzeń – wręcz zobowiązana do wydania orzeczenia określającego kategorię zdolności do służby funkcjonariusza jako "B". Komisja lekarska, wydając orzeczenie w sprawie zdolności do służby, wobec rozpoznanych u skarżącego schorzeń, była zatem zobowiązana zakwalifikować go do tej kategorii, co też uczyniła. W rozporządzeniu z dnia 11 października 2018 r. zawarte zostały również szczegółowe objaśnienia odnoszące się do chorób i ułomności, jak również zalecane czynności wskazane przy ich ustalaniu w przypadkach, w których wymaga tego wiedza medyczna (§ 1 ust. 2). Z akt sprawy nie wynika, by orzekające organy nie zastosowały się do tych wskazań i objaśnień w zakresie stwierdzonych w przypadku skarżącego schorzeń. Brak zatem podstaw do uznania, by wydając zaskarżone orzeczenie, organy naruszyły przepisy prawa materialnego, w tym w szczególności rozporządzenia z dnia 11 października 2018 r., a także przepisy postępowania. Ponadto, co wymaga podkreślenia, zarzuty skargi koncentrują się na kwestii ustalenia przyczyn powstania stwierdzonych schorzeń oraz ich związku ze służbą. Skarżący zdaje się zatem nie kwestionować prawidłowości orzeczenia w zakresie dokonanego przez komisję lekarską rozpoznania. W kwestii zawartego w skardze wniosku skarżącego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, należy wyjaśnić, że zawnioskowany środek dowodowy jest niedopuszczalny w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zgodnie bowiem z art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Oznacza to, iż w postępowaniu przed sądem administracyjnym postępowanie dowodowe może być prowadzone tylko jako postępowanie uzupełniające - ograniczone wyłącznie do dowodów z dokumentów. Przeprowadzenie jakichkolwiek innych dowodów poza dowodami z dokumentów, np. dowodu z zeznań świadków, przesłuchania stron, oględzin, czy też – jak chciałby skarżący – dowodu z opinii biegłych, jest niedopuszczalne. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, Sąd uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, obejmuje niezbędne badania lekarskie, a dokonana kwalifikacja zdolności skarżącego do służby była trafna. Z tej przyczyny Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej ustalenia zdolności do służby, oceniane – jak już wskazywano – wyłącznie pod względem kryterium jego legalności, jest prawidłowe. Biorąc wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji. Sąd odrzucił skargę w pozostałym zakresie w pkt 2 sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 tej ustawy.