II SA/Wa 1754/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube Sędziowie WSA Andrzej Góraj Iwona Dąbrowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2013 r. sprawy ze skargi V. W. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia kolokwium habilitacyjnego - oddala skargę - Pismem z dnia [...] maja 2008 r. [...] V. W. zwróciła się do Rady Wydziału [...] o otwarcie przewodu habilitacyjnego, którego podstawę stanowiła publikacja "[...]". Uchwałą z dnia [...] października 2008 r. Rada Wydziału [...] przychyliła się do wniosku skarżącej. Recenzentami w przewodzie habilitacyjnym zostali, wyznaczeni przez Radę Wydziału: [...] (UMK) i [...] (UW), a przez Centralną Komisję: [...] (IBL PAN w Warszawie) i [...] (UAM). Dnia [...] czerwca 2008 r. Rada Wydziału [...] powołała Zespół Wydziałowy, który uchwałą z dnia [...] października 2009 r. postanowił skierować do Rady Wydziału wniosek o dopuszczenie [...] V. W. do kolokwium habilitacyjnego. Dnia [...] listopada 2009 r. Rada Wydziału dopuściła skarżącą do kolokwium habilitacyjnego, które odbyło się dnia [...] stycznia 2010 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2010 r. [...] V. W. została poinformowana, że Rada Wydziału [...] na posiedzeniu w dniu [...] stycznia 2010 r. przyjęła w tajnym głosowaniu uchwałę o nieprzyjęciu jej kolokwium habilitacyjnego. W dniu [...] lutego 2010 r. [...] V. W. złożyła do Rady Wydziału [...] wniosek o powtórzenie kolokwium habilitacyjnego, które w dniu [...] stycznia 2010 r. uchwałą podjętą w tajnym głosowaniu nie zostało przyjęte przez ww. Radę. W uzasadnieniu podniosła, że członkowie Rady Wydziału nie przeprowadzili dyskusji przed głosowaniem. Wskazała, że nieprzyjęcie kolokwium jest dla niej osobistą porażką, o której przesądziły czynniki takie jak: złe samopoczucie po przebytej chorobie, przemęczenie i stres nasilający się z każdą minutą trwającego egzaminu, konfundująca niesprawność mikrofonu oraz atmosfera na sali. Podała, że członkowie Rady Wydziału dali jej odczuć, że jest osobą nieznaną, obcą i niejako "znikąd". Pismem z dnia [...] marca 2010 r. dr V. W. została poinformowana, że Rada Wydziału [...] na posiedzeniu w dniu [...] marca 2010 r. w tajnym głosowaniu nad wnioskiem z dnia [...] lutego 2010 r. o powtórzenie kolokwium habilitacyjnego nie wyraziła zgody na jego powtórzenie. W postępowaniu odwoławczym Rada Wydziału postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r. stwierdziła, że kandydatka wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji z uchybieniem terminu, o jakim mowa w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595 ze zm.). Wyrokiem z dnia 7 lipca 2011 r. o sygn. akt II SA/Wa 338/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił powyższe postanowienie z dnia [...] grudnia 2010 r., wskazując, że wnioski V. W. z dnia [...] lutego 2010 r. o powtórzenie kolokwium habilitacyjnego, w związku z konkretyzacją w piśmie z dnia [...] października 2010 r., należy traktować jako odwołanie od negatywnej uchwały Rady Wydziału, a to oznacza, że termin do wniesienia odwołania został zachowany. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o odmowie przyjęcia kolokwium habilitacyjnego [...] V. W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Sekcja [...] Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, po zapoznaniu się z odwołaniem [...] V. W. i po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, w głosowaniu tajnym wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie uchwały Rady Wydziału [...]. W wyniku głosowania ustalono, że za uchyleniem uchwały oddano 2 głosy, przeciw - 23 głosy i wstrzymujących się - 1 głos. Prezydium Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji, postanowiło w głosowaniu tajnym, nie przyjąć odwołania i utrzymać w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. W wyniku głosowania ustalono, że za uchyleniem uchwały oddano 0 głosów, przeciw - 11 głosów , wstrzymujących się - 0 głosów. W związku z powyższym organ uznał, że Rada Wydziału [...] przeprowadziła postępowanie poprawnie pod względem formalnym oraz podjęła uchwałę, kierując się względami merytorycznymi w ocenie dorobku i postawy V. W. na kolokwium habilitacyjnym. W ocenie organu II instancji, uchwała z dnia [...] stycznia 2010 r. podjęta została w wyniku rzetelnego i wnikliwego postępowania zakończonego oceną negatywną. Rada miała prawo do podjęcia takiej uchwały, a Centralna Komisja nie znalazła podstaw do jej uchylenia. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi V. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie decyzji Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2012 r. W uzasadnieniu skargi wskazała na uchybienia formalne, które wystąpiły podczas kolokwium habilitacyjnego, a które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Podkreśliła, że w trakcie prowadzenia kolokwium nie odbyła się żadna dyskusja poprzedzająca głosowanie, a głosowanie przebiegło tak, że głosy wstrzymujące się zdecydowały o odrzuceniu kolokwium. W ocenie skarżącej, głosowanie niepoprzedzone dyskusją ma charakter uchybienia formalnego, wpływającego na konkluzję w postaci uchwały Rady. Z protokołu nie wynika, by pojawiła się opinia negatywna uzasadniająca taki wynik głosowania. Skarżąca podkreśliła, że w protokole brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia merytorycznego dla podjętej uchwały, z którym mogłaby się zapoznać i do którego mogłaby się odnieść. Reasumując, skarżąca zarzuciła organowi brak dokładnego wyjaśnienia sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż skarga [...] V. W. nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, iż sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, czy przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej, a także, czy w czasie kolokwium habilitacyjnego kandydat wykazał się odpowiednią wiedzą z tej dyscypliny nauki. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2008 r., I OSK 212/08, niepubl.). W zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania określonego przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Należy jednocześnie zauważyć, że postępowanie to cechuje pewna odrębność w stosunku do postępowania prowadzonego wprost na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z przepisem art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, w postępowaniu tym przepisy K.p.a. mają odpowiednie zastosowanie w zakresie nieuregulowanym w ustawie. W konsekwencji, jeżeli ustawa zawiera szczególną regulację, to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że niektóre przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle nie znajdą w tym postępowaniu zastosowania. Ten szczególny charakter postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, dotyczy również postępowania odwoławczego toczącego się przed Centralną Komisją do Spraw Stopni i Tytułów. Szczególny tryb postępowania przed Centralną Komisją, określony w art. 21 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, powoduje, że nie znajdują w nim zastosowania przepisy art. 7, art. 8, i art. 75 § 1 K.p.a. W postępowaniu tym osoba, której dotyczy uchwała nie korzysta również z praw strony w rozumieniu art. 10 K.p.a. Postępowanie dowodowe prowadzone przed Centralną Komisją ograniczone jest natomiast do uzyskania recenzji, co wynika z art. 35 ust. 3 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Z obowiązujących przepisów nie wynika też wymóg zapoznania habilitanta, w szczególności przed podjęciem decyzji przez Centralną Komisję, z opiniami powołanych przez ten organ recenzentów. Zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, Centralna Komisja, po rozpatrzeniu odwołania w terminie nie dłuższym niż sześć miesięcy, albo utrzymuje w mocy zaskarżoną uchwałę, albo uchylając ją, przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Radzie tej samej lub innej jednostce organizacyjnej. Z tego rozwiązania, w powiązaniu z art. 18 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki wynika, że Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone wyłącznie do kontroli, a nie do merytorycznego orzekania w sprawie przyjęcia kolokwium habilitacyjnego. W razie odmowy przyjęcia kolokwium habilitacyjnego przez Radę Wydziału, kontrola ta sprowadza się do kontroli prawidłowości czynności prawnych, których wadliwość powoduje uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Radzie. Z tego względu powołani przez Centralną Komisję recenzenci mają za zadanie ocenę legalności postępowania przed Radą Wydziału. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy, Sąd zgadza się z oceną wyrażoną w zaskarżonej decyzji, że w toku postępowania przed Radą Wydziału [...] nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość podjętej uchwały o odmowie przyjęcia kolokwium habilitacyjnego. Sądowa kontrola musi się ograniczyć do tego, czy w postępowaniu przed organami I i II instancji były zachowane podstawowe reguły proceduralne dotyczące postępowania wyjaśniającego w sprawach stopni naukowych (por. np. wyroki NSA z 29 lipca 2011 r., I OSK 729/11, z 30 maja 2008 r., I OSK 212/08, czy z 17 grudnia 2010 r., I OSK 1700/10, czy też I OSK 1078/11 z dnia 7 września 2011 r., publik, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wybór recenzentów pracy habilitacyjnej, sposób powiadomienia recenzentów o terminie kolokwium habilitacyjnego, a także sam przebieg kolokwium habilitacyjnego były zgodne z przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, a także z przepisami rozporządzenia wykonawczego Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskim i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. nr 15, poz. 128). Ponadto, wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela reprezentowany w orzecznictwie pogląd, że ograniczenie uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji wynikające z odpowiedniego stosowania przepisu art. 107 § 3 K.p.a. nie stanowi naruszenia prawa. Nietrafny zatem jest zarzut naruszenia art. 7, art. 8 i art. 9 K.p.a. Komisja jest organem kolegialnym, rozstrzygnięcia podejmuje w głosowaniu tajnym, a zatem nie ma możliwości ustalenia powodów głosowania za utrzymaniem uchwały odmawiającej dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego. Wskazać należy, że w przewodzie habilitacyjnym skarżącej, zgodnie z art. 20 ust. 5a pkt 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, powołano 4 recenzentów: Rada Wydziału powołała w tajnym głosowaniu na posiedzeniu w dniu [...] września 2008 r. dwóch – [...] (UMK) i [...] (UW), dwóch zaś Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów w osobach [...] (IBL PAN w [...]) i [...] (UAM). Wskazać należy, że kolokwium habilitacyjne o stopień doktora habilitowanego, które odbyło się w dniu [...] stycznia 2010 r., decyzją Rady Wydziału [...] nie zostało przyjęte. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki uchwały, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18 ust. 2, podejmowane są w głosowaniu tajnym i zapadają bezwzględną większością oddanych głosów przy obecności co najmniej połowy ogólnej liczby osób uprawnionych do głosowania. Jak wynika z protokołu z nadzwyczajnego posiedzenia Rady Wydziału [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. poświęconego kolokwium habilitacyjnemu skarżącej, Rada Wydziału podjęła w głosowaniu tajnym uchwałę o nieprzyjęciu jej kolokwium habilitacyjnego. W głosowaniu brało udział – 31 osób, za przyjęciem było 10 głosów, przeciw było 10 głosów i 11 głosów wstrzymujących. Podkreślić należy również, że, głosując w sposób tajny, każdy z członków Rady Wydziału może wyrazić swoje stanowisko odnośnie przyjęcia kolokwium habilitacyjnego, a wynik ten może być odmienny niż konkluzja recenzji i stanowisko dopuszczające do kolokwium. Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej, w tym zarzutu braku pytań ze strony innych osób w trakcie trwania kolokwium habilitacyjnego, to wyjaśnić należy, że jak wynika z akt sprawy, istotnie pytania zadawali habilitantce jedynie recenzenci, jednakże z żadnego przepisu prawa nie wynika obowiązek zadawania habilitantce pytań w trakcie trwania kolokwium habilitacyjnego przez inne osoby biorące udział w kolokwium. Ponadto wskazać należy, co również wynika z akt sprawy, że recenzenci zadający pytania w trakcie kolokwium dokonali oceny wypowiedzi habilitantki, uznając je w końcowym wyniku za pozytywne, choć znalazły się w nich uwagi krytyczne. Sąd nie podzielił też zarzutu skarżącej odnośnie naruszenia § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r., dotyczącego nieprzeprowadzenia powtórnego kolokwium habilitacyjnego. Zgodzić się bowiem należy z organem, że z uwagi na dyskrecjonalny charakter tego uprawnienia Rady Wydziału, brak zgody na przeprowadzenie tego kolejnego kolokwium nie wymaga sporządzania uzasadnienia. Nie znajduje poparcia Sądu również zarzut skarżącej odnośnie naruszenia prawa przez Radę Wydziału, dotyczący samego przebiegu kolokwium habilitacyjnego. Wskazać bowiem należy, że ani przepisy powoływanej ustawy, ani przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. nie określają, w jaki sposób odbywać ma się kolokwium habilitacyjne, pozostawiając to uznaniu Rady Wydziału. Jedynie w § 17a rozporządzenia wprowadzono wymóg protokołowania tego kolokwium i wymóg ten w przypadku skarżącej został spełniony poprzez szczegółowy protokół. Reasumując, stwierdzić należy, że badając legalność zaskarżonej decyzji w granicach zakreślonych rozstrzygnięciem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, ani też naruszenia prawa procesowego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.