II SA/Wa 1836/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-29
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Olga Żurawska – Matusiak, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest zasadne w przypadku skazania posiadacza za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. dotyczące prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, mimo że przestępstwo to nie należy do katalogu wymienionego w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie pozwolenia na broń palną jest prawidłowe, gdyż skazanie za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, choć nie wymienione wprost w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, uzasadnia obawę, że posiadacz broni może użyć jej sprzecznie z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ Policji prawidłowo ocenił, że skarżący nie daje rękojmi przestrzegania prawa, co uzasadnia obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji.Stan faktyczny
Skarżący posiadał pozwolenie na broń palną myśliwską od 2000 roku. W 2010 roku został prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). W związku z tym Komendant Wojewódzki Policji wszczął postępowanie administracyjne i cofnął pozwolenie na broń, decyzję tę utrzymał Komendant Główny Policji. Skarżący zaskarżył decyzję, kwestionując m.in. obligatoryjny charakter cofnięcia pozwolenia oraz brak uzasadnionej obawy użycia broni.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.) Sędzia WSA Janusz Walawski Protokolant st. asyst. sędz. Arkadiusz Koziarski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2011 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę
Decyzją z [...] czerwca [...]011 r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] marca [...] 2011 r. nr [...] cofającą G.M. (dalej jako skarżący) pozwolenie na broń palną myśliwską.
Do wydanie powyższych decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Skarżący posiadał pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich przyznane decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Nr [...] z [...] listopada [...] 2000 r.
25 stycznia 2011 r. Wydział Postępowań Administracyjnych KWP w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia skarżącemu przedmiotowego pozwolenia, w związku z otrzymanym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...] Karny z [...] listopada 2010 r., sygn. akt [...] . Wyrokiem tym Sąd uznał skarżącego winnym popełnienia przestępstwa z art. 178 a § 1 kk, tj. prowadzenia samochodu w stanie nietrzeźwości (wynik - 0,4[...] mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu), za co orzekł karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres próby lat 2, świadczenie pieniężne w kwocie 1000 zł na rzecz Fundacji dla Dzieci Niepełnosprawnych "NADZIEJA" z siedzibą w [...] oraz środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres roku. Wyrok podano także do publicznej wiadomości przez jednorazowe wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta w [...] przez okres 7 dni.
W tych okolicznościach faktycznych obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, organ Policji wywiódł z faktu, iż skarżący naruszył prawo, a wyrok skazujący go za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji nadal znajduje się w obrocie prawnym. Z tych względów skarżący, jako posiadacz tak szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń, utracił wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni w rozumieniu dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Nie przestrzegając prawa, szczególnie decydując się na kierowanie samochodem osobowym w stanie nietrzeźwości, skarżący wykazał się nieodpowiedzialnością i brakiem wyobraźni, bowiem narażał na uszczerbek nie tylko swoje zdrowie, ale także innych uczestników ruchu drogowego i pieszych, zagrażając w ten sposób - pośrednio - także innym dobrom chronionym prawem, tj. życiu i zdrowiu. Taka postawa pozwala uznać, iż także w zakresie zgodnego z prawem posiadania i używania broni nie daje ona wystarczającej rękojmi, aby pozwolenie na broń mu zachować. Obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, jest więc w ocenie organu uzasadniona.
Od tej decyzji skarżący skierował odwołanie do Komendanta Głównego Policji, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, bądź też uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzucił organowi I instancji rażące naruszenie zasady prawdy obiektywnej, tj. art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz reguł oceny materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym, w tym w szczególności art. 80 k.p.a. Przyznał, że dopuścił się czynu zabronionego z art. 178 a § 1 kk., który miał jednak charakter incydentalny. Podkreślił, że w takim przypadku brak jest podstaw do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną, ponieważ zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji pozwolenie cofa się jedynie osobom skazanym prawomocnymi orzeczeniami sądu za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu. W przedmiotowej sprawie organ był więc zobligowany do wykazania uzasadnionej obawy, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Skarżący zarzucił również, iż organ I instancji rozstrzygnął sprawę w oparciu o opinię Komendanta Powiatowego Policji w [...], w której stwierdzono, iż zebrane informacje czynią wskazanym cofnięcie jej pozwolenia na broń. Tymczasem nie wiadomo co zostało ustalone w drodze wywiadu środowiskowego, w szczególności z jakich źródeł zostały o skarżącym uzyskane informacje. Wobec powyższego skarżący powołał się na dobrą opinię w kole łowieckim. Zakwestionował też stanowisko organu I instancji , iż nie musi on udowadniać, iż faktycznie posiadacz pozwolenia na broń użyje jej w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania.
Wskazaną na wstępie decyzją Komendant Główny Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. [...]68 a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ podkreślił, że skarżący został prawomocnie skazany za popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, bezsprzecznie naruszył więc porządek prawny. W przedmiotowej sprawie obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wynika zatem z faktu, iż dopuścił się on czynu prawem zabronionego, wymierzonego w bezpieczeństwo w komunikacji (art. 178a § 1 k), którego okoliczności popełnienia świadczą o lekceważeniu przez niego przepisów prawa. Uzasadnia to obawę, iż może on użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wprawdzie czyn ten nie został wprost wskazany w wyżej przywołanym przepisie ustawy o broni i amunicji jako przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń, jednakże wymieniony w tym przepisie katalog okoliczności zobowiązujących organy Policji do takiego rozstrzygnięcia nie ma charakteru zamkniętego, a jedynie przykładowy. Organy Policji stoją na stanowisku, iż w tym pozaustawowym katalogu przesłanek winny znaleźć się przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a zatem i czyn z art. 178a § 1 kk, z uwagi na stopień jego szkodliwości społecznej i potencjalne skutki w sferze stosunków społecznych - jego następstwem może być bowiem śmierć lub kalectwo ludzi czy zniszczenie mienia - oraz fakt, iż jednym z jego znamion jest nietrzeźwość sprawcy. Przepisy prawa określające zasady ruchu lądowego, powietrznego czy wodnego mają bowiem za zadanie także ochronę takich dóbr jak życie, zdrowie czy mienie innych uczestników ruchu, bądź osób postronnych.
Organ odwoławczy podkreślił też, że przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy broni i amunicji ma charakter obligatoryjny, co w związku z treścią wyroku sądowego nie mogło skutkować innym rozstrzygnięciem. W zakresie bowiem ustalania przesłanek faktycznych i prawnych istotnych dla przyznania lub zachowania tak szczególnego uprawnienia, jakim jest prawo do posiadania broni, prawomocny wyrok Sądu, potwierdzający fakt popełnienia przestępstwa wiąże organy Policji w postępowaniu administracyjnym.
Zdaniem organu skarżący pośrednio swoim zachowaniem stwarzał zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego, czego efektem było zdarzenie z 2010 r. Droga, którą poruszał się skarżący swoim samochodem jest drogą publiczną. Siadając za kierownicą samochodu skarżący był przy tym świadomy tego, że spożywał kilka godzin wcześniej alkohol, a zatem powinien zdawać sobie sprawę z ewentualnych konsekwencji swojego zachowania. Nie tłumaczą go jego wyjaśnienia, że był tego dnia bardzo zmęczony, wcześniej położył się spać i kiedy został wyrwany ze snu telefonem pracownika, który powiadomił go o awarii nie zdawał sobie sprawy, ile czasu faktycznie upłynęło. Winien bowiem pamiętać, iż spożywał alkohol, a zatem chcąc pojechać nad stawy rybne, winien poszukać osoby, która mogłaby go tam zawieść. Tymczasem nie dochował staranności w tym zakresie i zlekceważył przepisy decydując się na jazdę samochodem po alkoholu.
Organ odwoławczy podtrzymał twierdzenie organu I instancji, iż właśnie takie okoliczności winny być brane pod uwagę w wyniku zmiany treści ww. artykułu ustawy o broni i amunicji z dniem 1 stycznia 2004r. Ustawodawca odszedł bowiem w ten sposób od konieczności ustalania cech charakteru i sposobu życia osoby ubiegającej się o pozwolenie lub je posiadającej na rzecz wskazania przykładowego katalogu rodzaju dóbr chronionych prawem przed bezprawnymi zamachami, przy czym nie zastrzegł, iż czyny takie winny wystąpić wielokrotnie. Stąd błędne jest przekonanie skarżącego, iż z uwagi na incydentalność jego czynu, w jego przypadku przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie ma zastosowania.
Organ podkreślił, że od osób posiadających pozwolenie na broń, biorąc pod uwagę reglamentacyjny charakter ustawy i związek między rodzajem dobra, którym mogą one dysponować na podstawie pozwolenia a wymogiem ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, organy właściwe do wydawania pozwoleń mają prawo wymagać nieskazitelnej postawy, przejawiającej się przede wszystkim poszanowaniem porządku prawnego. Takie postępowanie stanowi bowiem swoistą rękojmię przestrzegania przez nie także przepisów ustawy o broni i amunicji, w szczególności dotyczących bezpiecznego jej posiadania i używania - w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy.
Popełnienie przez skarżącego przestępstwo, które pośrednio godziło także w życie, zdrowie i mienie innych uczestników ruchu drogowego, znosi jego wiarygodność w kontekście dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy.
W ocenie organu skarżący jest osobą nieodpowiedzialną, mającą lekceważące podejście do obowiązującego prawa i z tego tytułu nie dającą gwarancji zgodnego z prawem posiadania i używania broni myśliwskiej.
W tej sytuacji pozytywna opinia z miejsca zamieszkania, koła łowieckiego czy fakt prawidłowego przechowywania przez skarżącego broni nie mogły przesądzić o odmiennym rozstrzygnięciu sprawy. Norma prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakazuje bowiem organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń osobie, którą można uznać za należącą do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Taki przypadek występuje w przedmiotowej sprawie, a zatem w tym stanie faktycznym i prawnym nie można było przyjąć nadrzędności interesu indywidualnego strony nad interesem społecznym (publicznym) i zachować stronie przedmiotowe pozwolenie. Ocenie tej w żaden sposób nie można zarzucić naruszenia art. 7 k.p.a. Prymat interesowi społecznemu dał bowiem sam ustawodawca ustalając obligatoryjny charakter art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji i wiążąc organy Policji co do rodzaju decyzji kończącej sprawę administracyjną co do jej istoty.
W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zasądzenie od Komendanta Głównego Policji na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych, zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie prawa materialnego wyrażające się obrazą przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 ust. 1 pkt 6 ustawy z 19 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię
a) wyrażającą się twierdzeniem, iż stosowanie wskazanego przepisu ma dla organu charakter obligatoryjny i pozbawione jest uznania administracyjnego odniesionego do specyfiki okoliczności faktycznych sprawy, co oznacza, że przy zapadłym wyroku karnym nie ma możliwości innego rozstrzygnięcia niż to, które wydał Komendant Główny Policji,
b) przy jednoczesnym błędnym poglądzie organów Policji, że wskazany w ww. przepisie katalog nie ma charakteru zamkniętego, a jedynie przykładowy, a w konsekwencji wadliwym uznaniu przez organy Policji, iż samo popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji powoduje obligatoryjność cofnięcia pozwolenia na broń;
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności poprzez obrazę wyartykułowanej w art. 6 k.p.a. zasady praworządności, wyrażającej się w wydaniu decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w oparciu o przesłanki nie mające oparcia w ustawie, tj. bezwzględnego obowiązku cofnięcia pozwolenia w przypadku popełnienia przestępstw innych niż wskazane w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji;
3. obrazę przepisów art. 7 i 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez naruszenie statuowanych przez te przepisy zasad dotyczących postępowania dowodowego, wyrażające się brakiem rozpoznania się przez organ II instancji zarzutów skarżącego dotyczących decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], w szczególności w zakresie w treści zgromadzonych w sprawie opinii, w tym wywiadu środowiskowego, i ich pominięcie w ocenie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie.
Uzasadniając powyższe zarzuty skarżący zwrócił uwagę, że ustawodawca jednoznacznie wskazuje przestępstwa przeciwko jakim dobrom pociągają za sobą obligatoryjność cofnięcia pozwolenia na broń, posługując się przy tym konsekwentnie nazewnictwem dotyczącym rozdziałów Kodeksu karnego. Przestępstwo z art. 178 a kk. nie należy do żadnej z trzech kategorii wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Zdaniem skarżącego w przypadku osoby, która popełniła przestępstwo spoza trzech grup przestępstw wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, dla orzeczenia o cofnięciu pozwolenia na broń, organ musi wykazać, po rzetelnie przeprowadzonym postępowaniu dowodowym, że istnieje uzasadniona obawa, że osoba taka może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W przedmiotowej sprawie organ obowiązku tego nie zrealizował.
W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie, w całości podtrzymał swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Z powyższego wynika, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznej decyzji administracyjnej, a - jak wspomniano wyżej - ocenia ten akt pod względem legalności. Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga wniesiona przez G.M. nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem, aby zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z [...] czerwca 2011 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] marca 2011r., cofająca skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską, zostały wydane z naruszeniem prawa.
Sąd nie podzielił sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia prawa materialnego, albowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał organowi administracji podstawę do dokonania oceny stanu faktycznego, jako wyczerpującego przesłanki określone w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Rozstrzygając w niniejszej sprawie organ miał na względzie zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes obywateli.
Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6. Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Bezspornym jest, że występek za jaki został skazany skarżący, nie należy do rodzajów przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Niemniej, co należy zaakcentować, przepis ten jedynie przykładowo wymienia - jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Zatem katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty.
W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, iż skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z [...] listopada 2010 r. za przestępstwo z art. 178 a § 1 k.k. Dyspozycja tego przepisu obejmuje zachowanie polegające na prowadzeniu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym. Należy przy tym podkreślić, że kryminalizacja bezwypadkowego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego została wprowadzona nowelizacją kodeksu karnego z dnia 14 kwietnia 2000 r., z tym uzasadnieniem, że nietrzeźwi kierowcy pojazdów stwarzają duże zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu.
W niniejszej sprawie organ stwierdził, że lekceważenie przez stronę podstawowych zasad obowiązujących wszystkich uczestników ruchu drogowego świadczy o nieodpowiedzialności skarżącego i uzasadnia obawę, że strona nie daje gwarancji, iż będzie przestrzegać innych przepisów prawa, w tym dotyczących posiadania i używania broni i amunicji. Dokonując oceny pozostałych dowodów zebranych w sprawie (w tym pozytywnych opinii o skarżącym) organ stwierdził, że nie mogły one przesądzić o odmiennym rozstrzygnięciu sprawy.
Zdaniem Sądu powyższa ocena dokonana przez organ jest prawidłowa i nie nosi cech dowolności.
Na podkreślenie zasługuje, że ocena, czy w konkretnym przypadku takie szczególne obawy, o jakich mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji występują i czy są one uzasadnione, należy do organów Policji, zaś rolą sądu jest jedynie kontrola, czy ocena ta nie nosi cech dowolności oraz czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę, że skutki przestępstwa opisanego w art. 178a § 1 k.k. mogą być - i nierzadko są - wymierzone w życie lub zdrowie nie tylko sprawcy, ale i innych użytkowników dróg. Ogromna skala katastrofalnych skutków negatywnego zjawiska jakim jest prowadzenie różnego rodzaju pojazdów po użyciu alkoholu powoduje, że Krajowa Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, która jest organem doradczym Rady Ministrów, przygotowuje co roku szeroko zakrojoną kampanię społeczną przeciwko prowadzeniu pojazdów po spożyciu alkoholu. Taka kampania była prowadzona również w latach 2003, 2004, 2005, a więc przed dniem dopuszczenia się przez skarżącego przestępstwa. Koncept kreatywny kampanii opiera się na tym, że jedyne bezpieczne rozwiązanie to nie pić alkoholu, jeżeli planuje się prowadzić jakikolwiek pojazd; nie proponować alkoholu osobie, która zamierza prowadzić i nie dawać się namówić do jazdy z kierowcą, który pił alkohol. W konsekwencji celem akcji jest wykształcenie nawyku nieprowadzenia pojazdu po spożyciu alkoholu i wyboru alternatywnego sposobu przemieszczania się. Kampania prowadzona jest w mediach (radio, TV, prasa), a także w formie spotów kinowych, billboardów oraz plakatów i ulotek o charakterze edukacyjnym. Nierzadko wykorzystywane są w niej elementy o charakterze drastycznym (pokazywane są tragiczne skutki wypadków).
Należy zauważyć, że pomimo tak szeroko prowadzonych działań prewencyjnych, skarżący dopuścił się w 2010 r. przestępstwa umyślnego z art. 178a § 1 k.k. Jak wspomniano wyżej, organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że zachowanie skarżącego, polegające na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości, świadczy o nieodpowiedzialności i braku wyobraźni. W konsekwencji, zdaniem organu, skarżący nie gwarantuje, iż nie użyje broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego. Sąd podziela powyższe stanowisko.
W wyroku z 23 czerwca 2008 r., II OSK 695/07 NSA przyjął, że logiczne i w pełni uzasadnione jest rozumowanie, że skoro skarżący będąc w stanie nietrzeźwości wsiadł za kierownicę i prowadził pojazd po drodze publicznej nie można wykluczyć sytuacji, iż w takim stanie mógłby także użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Stanowisko takie zaprezentował również NSA w wyroku z 30 maja 2008 r., II OSK 585/07.
Broń palna jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Broń nie może bowiem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub odurzenia. Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. To właśnie ten wzgląd dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń, a więc wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne, a cofanie w sytuacjach, w których powyższy interes jest zagrożony.
Miarą osobistej odpowiedzialności jest to, aby będąc w stanie nietrzeźwości nie prowadzić jakiegokolwiek pojazdu. W przeciwnym razie odpowiedzialność ta jest podważana, co rozciąga się na pozostałe działania skarżącego, w tym na ocenę, czy gwarantuje on prawidłowe i bezpieczne korzystanie z broni palnej. Nie wymaga przecież dowodzenia fakt, iż osoba pijana ma osłabione nie tylko reakcje psychofizyczne, ale także osłabione postrzeganie rzeczywistości. Prowadząc w takim stanie samochód, który w rękach pijanego stanowi bardzo niebezpieczne narzędzie (nie mniej niż broń palna), skarżący co najmniej musiał się więc godzić z tym, że może doprowadzić do nieszczęścia polegającego na uszkodzeniu ciała innych osób, lub nawet na ich śmierci.
Twierdzenia skarżącego, że jednorazowe zdarzenie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, nie może dyskwalifikować go, jako osoby uprawnionej do dysponowania bronią, jest w świetle całokształtu powyższych wywodów całkowicie nieuzasadnione.
W chwili popełnienia czynu zabronionego skarżący miał znacznie przekroczoną, wskazaną w art. 115 § 16 k.k., normę nietrzeźwości (0,25 mg/dm3, a skarżący miał 0,4[...] mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu i stężenie alkoholu miało tendencję wzrostową). W tym kontekście należy zwrócić uwagę na ocenę organu odnoszącą się do wyjaśnień skarżącego o okolicznościach spożycia alkoholu. Organ uznał, że skarżący wiedząc o tym, iż spożywał alkohol zdecydował się na jazdę samochodem, zamiast poszukać osoby, która mogłaby go zawieść. Przyjęcie, że takie zachowanie cechuje brak staranności jest – zdaniem Sądu – uprawnione.
Ma rację skarżący, że rozpoznając sprawę cofnięcia pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania strony prawomocnym wyrokiem, albowiem warunkiem cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni jest wykazanie w toku postępowania administracyjnego przez organy administracji, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy popełnieniem przez skarżącego danego przestępstwa (w tym przypadku przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji), a uzasadnioną obawą użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przy czym chodzi tu o tzw. adekwatny związek przyczynowy, tzn. taki, który pozwala na uznanie prawnej doniosłości tych następstw, które są dla ustalonych w toku postępowania wyjaśniającego okoliczności faktycznych zwykłe (typowe, normalne), a na odrzuceniu takich, które należy ocenić jako niezwykłe, nietypowe, nienormalne. Dlatego też, dla oceny spełnienia tej przesłanki, warunkującej cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, niezbędne jest wzięcie pod uwagę nie tylko faktu popełnienia przestępstwa przez skarżącego, ale również innych okoliczności faktycznych występujących w sprawie (por. wyrok NSA z 4 września 2008 r., II OSK 994/07). Organ powinność tę zrealizował.
Pierwszą z tych okoliczności jest fakt, że popełnione przez skarżącego przestępstwo należy do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a więc pośrednio godzi w życie i zdrowie człowieka. Nie ulega bowiem najmniejszej wątpliwości, że prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości naraża życie i zdrowie innych uczestników ruchu drogowego. Zatem uznać należy, że skarżący decydując się na jazdę pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwym zachował się lekkomyślnie, bezpodstawnie zakładając, że nie spowoduje wypadku, którego ofiara mogłaby doznać uszkodzenia ciała, a nawet – czego nie można wykluczyć - utracić życie. Statystyki dowodzą, że większość wypadków drogowych z takim skutkiem jest spowodowana przez nietrzeźwych kierowców.
Po drugie, skarżący dokonał powyższego przestępstwa w stanie nietrzeźwości. Oznacza to, że po spożyciu alkoholu traci on umiejętność racjonalnego kierowania swym działaniem. Skarżący posiada prawo jazdy, a więc zna przepisy ruchu drogowego. Wie zatem doskonale o zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów po spożyciu alkoholu, jak i o niebezpieczeństwach, jakie za sobą pociąga kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości. Mimo to zdecydował się na jazdę samochodem, nie do końca zdając sobie sprawę z tego co czyni, a w każdym bądź razie nie umiał racjonalnie pokierować swoim działaniem. Decyzją o kierowaniu pojazdem podjął zdając sobie sprawę, że spożywał alkohol, co dowodzi, że świadomie zlekceważył obowiązujące normy. Fakt ten uzasadnia stwierdzenie, że istnieje uzasadniona obawa, że skarżący może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, ponieważ w określonych sytuacjach, w które sam się może wprowadzić, nie potrafi podejmować racjonalnych decyzji. Takie ustalenia obligowały organ do zastosowania sankcji przewidzianej przepisem art. 18 ust. pkt 2 ustawy o broni i amunicji i w tym znaczeniu organ mówił o jego obligatoryjnym charakterze.
Powyższe okoliczności zostały zbadane i uwzględnione przez organ, co pozwala na uznanie, że organ poczynił właściwe ustalenia, z których wyciągnął poprawne wnioski. Zbadał związek przyczynowy pomiędzy popełnieniem przez skarżącego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a obawą o jakiej stanowią powołane przepisy, jak również rozważył cechy osobowe skarżącego, które ujawniły się w związku z popełnieniem tego przestępstwa. Cechy te nie były uwzględnione w opiniach o skarżącym, gdyż opinie te nie odnosiły się do czynu, którego popełnienia dopuścił się skarżący. Pozytywne opinie z miejsca zamieszkania oraz koła łowieckiego, na które skarżący się powołuje oraz dotychczasowy sposób używania broni, mają oczywiście znaczenie dla sprawy, jednakże nie są one w stanie przesłonić faktu, że skarżący popełnił przestępstwo umyślne działając pod wpływem alkoholu, a więc w okolicznościach, które przy ocenie każdego zachowania mają wpływ na negatywną ocenę takiego postępowania.
W tej sytuacji zasadne jest stanowisko organu, że opinie te nie mogły mieć wpływu na zmianę przekonania organu, że skarżący nie daje rękojmi przestrzegania ładu prawnego, w tym przepisów ustawy o broni i amunicji.
Prawo do posiadania broni ma ścisły związek ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego i dlatego powinny je posiadać wyłącznie osoby, które swoim zachowaniem nie stworzą dla tych dóbr zagrożenia. Skarżący takie zagrożenie stworzył i uzasadnione a zarazem logiczne jest rozumowanie, że nie można wykluczyć, iż będąc w stanie nietrzeźwości mógłby także użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Stanowisko organu znajduje potwierdzenie w orzecznictwie NSA. W powołanym wcześniej wyroku z 23 czerwca 2008 r., II OSK 695/07 NSA sformułował tezę, zgodnie z którą "broń nie powinna stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie występuje w przypadku posługiwania się bronią palną przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę, znajdując się w stanie nietrzeźwości. Prowadzenie pojazdu w stanie po spożyciu alkoholu rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może taka osoba korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowa innych osób, a więc w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego".
Zwrócić przy tym należy uwagę, że cofnięcie pozwolenia na broń nie jest dodatkową karą, lecz konsekwencją oceny skarżącego jako posiadacza tej broni.
Reasumując, zdaniem Sądu, organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Ponadto Komendant Główny Policji, a wcześniej Komendant Wojewódzki Policji w [...] nie dopuścił się - w ocenie Sądu - obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), albowiem oparł się na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym, dokonując jego wszechstronnej oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego oraz oceniając znaczenie i wartość dowodów dla toczącej się sprawy. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Zdaniem Sądu Komendant Główny Policji wydając zaskarżoną decyzję, utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie cofające skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską, prawidłowo zastosował przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, i z tej przyczyny należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło