II SA/Wa 2134/14

WyrokWSA w Warszawie2015-06-16

Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Iwona Maciejuk, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy student, który ukończył studia pierwszego stopnia, ale kontynuuje naukę na studiach drugiego stopnia w celu uzyskania tytułu magistra, zachowuje przymiot strony w postępowaniu o przyznanie stypendium rektora za osiągnięcia z poprzedniego roku akademickiego, pomimo ukończenia studiów pierwszego stopnia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że student kontynuujący studia drugiego stopnia w celu uzyskania tytułu magistra po ukończeniu studiów pierwszego stopnia, nadal posiada przymiot strony w postępowaniu o przyznanie stypendium rektora. Ukończenie studiów pierwszego stopnia nie pozbawia go prawa do ubiegania się o świadczenia, jeśli kontynuuje naukę na studiach magisterskich, co wynika z art. 184 ust. 5 Prawa o szkolnictwie wyższym. W związku z tym, decyzja o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego była błędna.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu, która utrzymała w mocy własną decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów. Organ umorzył postępowanie, uznając, że skarżący utracił status studenta i tym samym przymiot strony. Skarżący argumentował, że ukończył studia pierwszego stopnia, ale kontynuuje naukę na studiach drugiego stopnia, co zgodnie z przepisami prawa o szkolnictwie wyższym nie pozbawia go prawa do ubiegania się o stypendium.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Iwona Maciejuk, Sławomir Antoniuk (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia [...] października 2014 r. bez numeru w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania stypendium dla najlepszych studentów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] sierpnia 2014 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] na rzecz skarżącego M. S. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Odwoławcza Komisja Stypendialna dla Studentów Uniwersytetu [...] (dalej jako Komisja Stypendialna), decyzją z dnia [...] października 2014 r., wydaną na podstawie art. 175 ust. 3 i art. 207 ust. 1 w zw. z art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1, art. 28 i art. 127 § 3 k.p.a., utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2014 r. umarzającą postępowanie w sprawie odmowy przyznania M. S. stypendium w związku z utratą przez wymienionego przymiotu strony. W uzasadnieniu powyższej decyzji Komisja Stypendialna wskazała, iż w dniu [...] października 2012 r. M. S., student 2 roku studiów I stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] złożył do Komisji Stypendialnej wniosek o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2012/13. Komisja Stypendialna decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. odmówiła wymienionemu studentowi przyznania wnioskowanego świadczenia. Nie stwierdziła także podstaw do uwzględnienia wniosku M. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy i decyzją z dnia [...] maja 2013 r. utrzymała w mocy rozstrzygnięcie z dnia [...] stycznia 2013 r. o nieprzyznaniu skarżącemu stypendium rektora dla najlepszych studentów. Powyższa decyzja Komisji Stypendialnej z dnia [...] maja 2013 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez studenta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 17 marca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 1420/13, który stał się prawomocny od dnia 1 lipca 2014 r. Sąd uchylił zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Stypendialnej z dnia [...] stycznia 2013 r. oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Ponownie rozpoznając sprawę z wniosku M. S. z dnia [...] października 2012 r. Komisja Stypendialna ustaliła, że skarżący, uzyskując tytuł licencjata dnia [...] lipca 2014 r. ukończył studia I stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] i z tym dniem przestał być studentem studiów I stopnia na ww. kierunku. Komisja Stypendialna decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. umorzyła postępowanie w całości, z uwagi na jego bezprzedmiotowość w związku z utratą przez skarżącego przymiotu strony postępowania. Od ww. decyzji M. S. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa procesowego oraz prawa materialnego. Komisja Stypendialna uznała zarzuty wniosku odwoławczego za niezasadne i rozstrzygnięciem z dnia [...] października 2014 r. utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ podniósł, iż jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, wynikającą z art. 107 § 1 w zw. z art. 6 i 7 k.p.a., jest to, że organy administracji zobowiązane są orzekać zgodnie z aktualnym stanem faktycznym i prawnym, tzn. zachodzącym w dniu wydawania decyzji. Przypadkiem w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., kiedy należy umorzyć postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość jest sytuacja, w której wnioskodawca nie ma przymiotu strony postępowania. O tym, kto jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie decyduje interes prawny, ustalony zgodnie z regułami wypracowanymi przez doktrynę i orzecznictwo na tle art. 28 k.p.a. Posiadanie interesu prawnego w danym postępowaniu administracyjnym wymaga, by ten interes był osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić, aktualny, oparty na przepisie prawa materialnego. Dokonując kwalifikacji strony postępowania o przyznanie świadczeń pomocy materialnej, o których mowa w art. 173 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, Komisja Stypendialna wskazała, iż pomoc ta przysługuje studentowi, czyli osobie kształcącej się na studiach wyższych (art. 2 ust. 1 pkt 18 k Prawa o szkolnictwie wyższym), które ustawa definiuje jako studia pierwszego stopnia, studia drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie, prowadzone przez uczelnię do tego uprawnioną (art. 2 ust. 1 pkt 5 tej ustawy). Tym samym pierwszym warunkiem stanowiącym o możliwości bycia stroną w postępowaniu z wniosku o przyznanie ww. świadczeń pomocy materialnej jest posiadanie statusu studenta. Stosownie zaś do art. 184 ust. 4 powołanej ustawy, student studiujący równocześnie na kilku kierunkach studiów może otrzymywać stypendium socjalne, stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, zapomogę, stypendium rektora dla najlepszych studentów i stypendium ministra za wybitne osiągnięcia tylko na jednym, wskazanym przez studenta kierunku studiów. Zatem student może otrzymywać tylko jedno świadczenie danego rodzaju w danym okresie na danym kierunku - tym samym to od wyboru studenta zależy, które świadczenie będzie pobierał na jakim kierunku i na jakiej uczelni. Co więcej, na podstawie art. 184 ust. 7 tej ustawy, student jest obowiązany do złożenia oświadczenia o niepobieraniu świadczeń pomocy materialnej (tj. określonego typu stypendium) na więcej niż jednym kierunku. Zaś w myśl art. 184 ust. 5 ww. ustawy, studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173 ust. 1 tej ustawy, chyba że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat. Dlatego też student, który ukończył już jeden kierunek studiów z tytułem zawodowym magistra lub równorzędnym, nie ma prawa do świadczeń pomocy materialnej na kolejnym kierunku studiów; prawa tego nie ma również student, który po ukończeniu jednego kierunku studiów pierwszego stopnia kontynuuje naukę na kolejnym kierunku studiów na tym samym poziomie (tj. na studiach pierwszego stopnia). W ocenie organu, powołane wyżej przepisy ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym jasno wskazują, że drugim z warunków stanowiącym o możliwości otrzymania przez studenta któregokolwiek stypendium wymienionego w art. 173 ust. 1 powołanej ustawy jest to, czy jest on studentem na kierunku, na którym wnioskuje o przyznanie danego świadczenia. Przyznanie stypendium nie jest bowiem możliwe in abstracto, tj. w oderwaniu od konkretnego kierunku studiów, na którym dana osoba studiuje. W przedmiotowej sprawie skarżący, tracąc status studenta na kierunku [...] (studia I stopnia na Wydziale [...]) z dniem [...] lipca 2014 r., utracił tym samym przymiot strony postępowania wszczętego wnioskiem o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2012/2013 na kierunku [...] (studia I stopnia na Wydziale [...]), co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania. Decyzja Komisji Stypendialnej z dnia [...] października 2014 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez M. S.do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze strona podniosła zarzut naruszenia prawa materialnego, tj.: 1) art. 181 ust. 1, art. 173 ust. 1 oraz art. 184 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, 2) § 3 i § 13 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Uniwersytetu [...], 3) art. 32 i art. 77 ust. 1 Konstytucji RP oraz prawa procesowego w postaci art. 6, 7, 8, 9 i art. 105 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi M. S. podniósł, iż stypendia Rektora dla najlepszych studentów przyznawane są za osiągnięcia uzyskane w poprzednim roku akademickim. Osoby uprawnione do ubiegania się o stypendium mają wpływ na to, czy spełnią warunki niezbędne do jego uzyskania w trakcie roku akademickiego. Wobec tego, zgodnie z zasadami logiki, jak również zasadą pewności oraz związaną z nią zasadą ochrony uzasadnionych oczekiwań, skoro kwalifikacje studentów do otrzymania stypendium oceniane są przy uwzględnieniu zdarzeń mających miejsce w okresie przeszłym, to podstawą do ich oceny powinny być kryteria obowiązujące w tym okresie (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wr 82/14). Warunkiem do uzyskania stypendium jest: 1) posiadanie uprawnień przez osobę składającą wniosek, czyli czy była ona studentem w okresie przeznaczonym do składania wniosków, 2) średnia ocen posiadana przez osobę składającą wniosek, która powinna być co najmniej równa ustalonemu progowi stypendialnemu. Te dwa elementy składają się na stan faktyczny i prawny wydawanej decyzji administracyjnej, inne pojęcie tego zagadnienia byłoby sprzeczne z orzecznictwem, a także łamałoby zasadę logiki. Także § 13 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Uniwersytetu [...] wskazuje, kto traci prawo do stypendium stanowiąc, iż: "Student, który utracił status studenta [...] w trakcie roku akademickiego w szczególności w wyniku skreślenia z listy studentów lub przeniesienia do innej uczelni, traci prawo do świadczeń, o których mowa w 51 ust. 2". Przepis ten stanowi wyraźnie, że jeżeli ktoś stracił status studenta w trakcie roku akademickiego, w domyśle, jest to rok akademicki, w którym student ubiega się o stypendium, gdyż Regulamin ustalany jest co roku, na jeden konkretny rok akademicki, nie ma prawa do świadczeń. Taka sytuacja w analizowanym przypadku nie zachodzi. Skarżący bowiem nie stracił w jakikolwiek sposób statusu studenta w trakcie roku akademickiego 2012/2013, na którym wnioskował o stypendium, nie został skreślony, ani przeniesiony do innej uczelni, itp. Skoro nie obowiązują go ww. wyłączenia i jest studentem, to znaczy, że prawo do wnioskowanych świadczeń nadal posiada. Skoro także rozstrzygnięcie sprawy nie zapadło w trakcie podanego roku akademickiego, jedynie z winy organu, to zgodnie z § 13 powołanego regulaminu, skarżący zachowuje prawo do stypendialnej pomocy materialnej. Odnosząc się do argumentacji organu skarżący podkreślił, iż w rozumieniu art. 184 Prawa o szkolnictwie wyższym nie studiuje na drugim kierunku studiów I stopnia, ani nie uzyskał tytułu magistra. Nie wnioskuje o stypendium na drugim kierunku studiów I stopnia, tylko na jego pierwszych studiach. Dlatego też, wyłączenia o niemożliwości pobierania stypendiów, o których mowa w art. 184, skarżącego nie dotyczą i nie mają jakiegokolwiek zastosowania w sprawie. Przepisy te mówią tylko o studentach, którzy skończyli już jeden kierunek studiów I stopnia, a chcą pobierać stypendium na kolejnych studiach licencjackich, a także wskazują na studentów, którzy mają tytuł już magistra a chcą pobierać stypendium. Przepisy te nie regulują zaś sprawy w zakresie przysługujących świadczeń studentowi, który ukończył już jeden kierunek studiów. Organ orzekający w sprawie całkowicie pominął informację podaną przez stronę we wniosku o ponowne rozparzenie sprawy, iż skarżący studiuje na studiach II stopnia na kierunku [...], a wiec kontynuuje studia w myśl art. 184 ust. 5 powołanej ustawy. Pozwala mu to pobierać stypendium, gdyż obecnie studia nie są studiami I stopnia. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja jest prawnie wadliwa, gdyż w sprawie nie ma jakichkolwiek przesłanek do umorzenia postępowania. W odpowiedzi na skargę Komisja Stypendialna wniosła o jej oddalenie oraz podtrzymała w całości stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz.1647) sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy czym sąd nie jest związany zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dokonując kontroli w tak zakreślonych ramach Sąd uznał, że skarga jest zasadna. W niniejszej sprawie kontroli sądowej poddana została decyzja umarzająca postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. z powodu utraty przez skarżącego przymiotu strony. Stosownie do dyspozycji art. 105 § 1 k.p.a., bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Kodeks postępowania administracyjnego wprawdzie nie określa przesłanek umorzenia postępowania odwoławczego, jednakże w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że podstawę umorzenia postępowania odwoławczego stanowi przepis art. 105 § 1 k.p.a., w myśl którego w sytuacji, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. W piśmiennictwie dzieli się te przyczyny na podmiotowe i przedmiotowe. Wśród podmiotowych przesłanek umorzenia postępowania wymienić można natomiast okoliczność, gdy uczestnik postępowania utraci przymiot strony, czy też jak w przypadku postępowania odwoławczego organ ustali, iż osoba składająca to odwołanie, nie posiada przymiotu strony w danym postępowaniu. Kwestią podstawową dla rozstrzygnięcia zasadności skargi jest dokonanie oceny, czy organ w sposób prawidłowy ustalił, iż skarżącemu w sprawie zainicjowanej jego wnioskiem o przyznanie stypendium nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że treścią pojęcia "interes prawny" jest publiczne prawo podmiotowe rozumiane, jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym i o których orzeka organ przez wydanie decyzji. Cechami tego interesu jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania prawa materialnego. W orzecznictwie sądowym dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Nie wyklucza to w pewnych sytuacjach prawa do żądania przez określony podmiot wszczęcia postępowania przed organem administracji. Jednakże w każdym przypadku ustalenie, czy żądanie pochodzi od strony, następuje w decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty lub w inny sposób kończącej sprawę. Przykładowo, gdy okaże się, że postępowanie wszczęto na wniosek podmiotu, który nie posiada interesu prawnego - stosownie do art. 105 § 1 K.p.a. powinno ono ulec umorzeniu w każdym stadium postępowania (por. wyrok NSA z dnia 12 października 2012 r., sygn. akt l OSK 1161/11, sygn. akt l OSK 1124/11, z dnia 18 września 2012 r., sygn. akt II GSK 1074/11, z dnia 20 lipca 2012 r., sygn. akt l OSK 1005/11, z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2300/10, z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt l OSK 1926/10, z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2035/10, z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt l OSK 1861/11). Wskazać należy, iż sprawa administracyjna - jest to zespół okoliczności prawnych i faktycznych, w których organ administracji publicznej stosuje normę prawa administracyjnego w celu ustanowienia po stronie określonego podmiotu (podmiotów) sytuacji prawnej w postaci udzielania żądanego uprawnienia albo w postaci obciążenia z urzędu określonym obowiązkiem. Istnienie interesu prawnego należy zatem oceniać na gruncie norm prawa materialnego, który przesądza w rozumieniu art. 28 k.p.a. o przymiocie strony w postępowaniu administracyjnym. Analizując przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 572 ze zm. – wg. stanu prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji) należy zwrócić uwagę, iż w świetle art. 173 ust. 1 pkt 1-4 i 8, student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, stypendium rektora dla najlepszych studentów, stypendium ministra za wybitne osiągnięcia, zapomogi. Zgodnie z art. 184 ust. 4 tej ustawy, student studiujący równocześnie na kilku kierunkach studiów może otrzymywać stypendium socjalne, stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, zapomogę, stypendium rektora dla najlepszych studentów i stypendium ministra za wybitne osiągnięcia tylko na jednym, wskazanym przez studenta kierunku studiów. Ustęp 5 tego artykułu zastrzega, iż studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173, chyba że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat. Z przepisów art. 184 ust. 4 i 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym niewątpliwie wynika zakaz pobierania stypendiów równocześnie na kilku kierunkach studiów. Nie ma natomiast zakazu otrzymywania stypendiów w przypadku kontynuowania - w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego - nauki na drugim kierunku studiów po ukończeniu studiów pierwszego stopnia. Nie ma przy tym znaczenia fakt, czy kontynuacja nauki odbywać się będzie na studiach uzupełniających magisterskich czy na studiach jednolitych magisterskich. Każde z nich bowiem prowadzą do uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego. Zawarte w przepisie art. 184 ust. 5 ustawy słowo "kontynuować" odnosi się do słowa "nauka" i oznacza dalsze kształcenie, którego celem ma być uzyskanie tytułu magistra lub równorzędnego z nim. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 2370/12 (publik. LEX nr 1366484) dokonał wykładni art. 184 ust. 5 powołanej ustawy stwierdzając, iż: "W przepisie art. 184 ust. 5 p.sz.w. słowo "kontynuuje" odnosi się zarówno do kontynuowania nauki, jak i do kontynuowania studiów (w ramach rozpoczętych studiów wyższych). W pierwszym znaczeniu tzn. w sytuacji kontynuowania nauki na drugim kierunku studiów, po ukończeniu jednego kierunku studiów - stypendium nie przysługuje. W drugim znaczeniu tj. kontynuowania studiów na drugim kierunku w celu uzyskania tytułu magistra - stypendium może być przyznane". W tym miejscu warto przytoczyć pogląd Trybunału Konstytucyjnego wyrażony w wyroku z dnia 5 listopada 2013 r. sygn. akt K 40/12 (publik. OTK-A 2013/8/120, Dz. U. z 2013 r., poz. 1432), iż w świetle art. 70 ust. 4 Konstytucji, obowiązkiem władz publicznych jest zapewnienie powszechnego i równego dostępu do wykształcenia. W tym celu tworzone są systemy indywidualnej pomocy dla studentów. Ustawodawca dysponuje w tym zakresie dużą swobodą. (...) okoliczność ukończenia jednego kierunku studiów zwalnia władze publiczne z obowiązku dalszego wspierania lub nagradzania za szczególne osiągnięcia osób, które zdecydowały się kontynuować edukację na kolejnym kierunku studiów. Ukończenie studiów przez obywatela prowadzi do osiągnięcia celu, jakim było umożliwienie zdobycia wykształcenia i do wypełnienia obowiązku wynikającego z art. 70 ust. 4 Konstytucji. Tym samym należy uznać, że państwo wywiązało się z obowiązku wskazanego w art. 70 ust. 4 Konstytucji w trakcie studiów na pierwszym (ukończonym) kierunku. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy dostrzec, iż skarżący w dacie orzekania przez organ wprawdzie ukończył studia pierwszego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] (studia licencjackie), lecz kontynuował studia II stopnia (uzupełniające - magisterskie) na kierunku [...]. Pomijając kwestię zbieżnego kierunku kształcenia w obu formach kształcenia na studiach I i II stopnia, stwierdzić należy, iż skarżący nie uzyskał tytułu magistra i w tym celu kontynuuje naukę tylko na jednym kierunku. Jest on zatem studentem w rozumieniu art. 173 Prawa o szkolnictwie wyższym i nie podlega wyłączeniom z art. 184 ust. 4 i 5 tej ustawy, co oznacza, iż z tych właśnie przepisów prawa materialnego wywodzi on swój interes prawny. Tym samym Komisja Stypendialna błędnie założyła, iż skarżący po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 1420/13 uchylającym decyzję w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu stypendium dla najlepszych studentów, utracił przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Zatem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] sierpnia 2014 r. zostały wydane z naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 28 k.p.a. w zw. z art. 173 i art. 184 ust. 4 i 5 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, co obligowało Sąd do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Organ będzie obowiązany ponownie rozpoznać sprawę z wniosku skarżącego z dnia [...] października 2012 r. przyjmując, iż jest on stroną tego postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Komisji Stypendialnej jako wydanych z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa materialnego oraz mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa procesowego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Konsekwencją uwzględnienia skargi stała się konieczność zamieszczenia w wyroku stwierdzenia o niemożności wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) oraz orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz strony skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego (art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Do podlegających zasądzeniu od organu na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania sądowego niezbędnych do celowego dochodzenia przez nią praw, zaliczyć należało uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 złotych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło