II SA/Wa 2150/14
WyrokWSA w Warszawie2015-08-26
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Ewa Grochowska – Jung, Ewa Pisula – Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego może zostać zaskarżona z powodu rzekomych naruszeń przepisów prawa materialnego i procesowego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny dorobku naukowego kandydata ani wartości naukowej rozprawy habilitacyjnej. Kognicja sądu ogranicza się do kontroli legalności i prawidłowości trybu postępowania, a nie oceny merytorycznej uchwał rady wydziału i opinii recenzentów. W sprawie nie stwierdzono naruszeń prawa materialnego ani proceduralnego mających wpływ na rozstrzygnięcie, wobec czego skarga została oddalona.Stan faktyczny
Skarżący P. N. wniósł skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z czerwca 2014 r., która utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału Uniwersytetu Medycznego z października 2013 r. o odmowie nadania mu stopnia doktora habilitowanego nauk medycznych. Skarżący zarzucił naruszenia prawa procesowego i materialnego, w tym wadliwe uzasadnienie decyzji oraz błędną ocenę dorobku naukowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Iwona Maciejuk Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung Sędzia WSA – Ewa Pisula – Dąbrowska (sprawozdawca) Protokolant – starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi P. N. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk medycznych - oddala skargę -
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu Medycznego w [...] z dnia [...] października 2013 r., którą to uchwałą odmówiono dr. P. N. nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk medycznych w dyscyplinie medycyna. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65 poz. 595 ze zm.).
W motywach uzasadnienia organ podał, że po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej decyzji Rady Wydziału: wynik głosowania za uchyleniem uchwały – 1 głos, przeciw 23 głosy, wstrzymujących się – 0 głosów. Za utrzymaniem w mocy zaskarżonej uchwały wynik głosowania: za przyjęciem odwołania – 0 głosów, przeciw – 10 głosów, wstrzymujących się – 0 głosów.
W motywach uzasadnienia organ podał, że ogólny dorobek naukowy kandydata został przez wszystkich recenzentów zgodnie oceniony jako niewystarczający do uzyskania stopnia dr. hab. W dorobku tym nie tylko widoczny jest brak publikacji o charakterze międzynarodowym, lecz także jakość jest suboptymalna. Nadto Centralna Komisja uznała, że nie doszło do naruszenia jakichkolwiek przepisów przez Radę Wydziału przy wydawaniu uchwały.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją uchwały Rady Wydziału i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucił:
1. Naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a., przez wadliwe sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w szczególności: brak sporządzenia uzasadnienia faktycznego decyzji, brak wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, brak odniesienia się do wszystkich zarzutów ujętych w odwołaniu od decyzji, brak wskazania zasadniczych motywów rozstrzygnięcia oraz naruszenie zasady przekonywania, brak wskazania dowodów, stanowiących podstawę poczynienia ustaleń faktycznych rozstrzygnięcia.
2. Naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., przez niewyjaśnienie przez organ całości stanu faktycznego sprawy, wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o okoliczności faktyczne, które nie znajdują poparcia w zebranym materiale dowodowym, dokonanie błędnych ustaleń w zakresie: (a) ustalenia, że jakość opublikowanych przez niego prac jest "suboptymalna", (b) dokonanie przez wszystkich recenzentów negatywnej oceny jego dorobku naukowego, (c) zakwestionowania pozytywnej oceny recenzentów monografii stanowiących podstawę habilitacji, (iv) brak ustalenia okoliczności istotnych z punktu widzenia podstaw przyznania mu tytułu naukowego doktora habilitowanego.
3. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 16 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, w zw. z § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, które polegało na błędnej ocenie przesłanek przyznania mu tytułu naukowego doktora habilitowanego.
Skarżący nie zgodził się z oceną organu, że wymogiem uzyskania tytułu doktora habilitowanego jest rozbudowana lista publikacji o charakterze międzynarodowym. Podkreślił też zasługi i uznanie jakim cieszy się w świecie medycznym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, a przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 212/08 publikowany w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania, określonego przepisami ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać przy tym należy, iż czynności przewodu habilitacyjnego kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej, co wynika z art. 18 ust. 2 ustawy. Poszczególne uchwały głosowane są oddzielnie. Przejście do kolejnego etapu postępowania habilitacyjnego uzależnione jest od pozytywnego wyniku głosowania uchwały dotyczącej etapu poprzedzającego. W przypadku ustalenia na danym etapie postępowania, iż nie zostały spełnione ustawowe warunki do uzyskania stopnia doktora habilitowanego, możliwe jest podjęcie uchwały negatywnej, która zamyka drogę do kolejnego stadium postępowania kwalifikacyjnego. Zasada ta odnosi się także do etapu odmowy nadania stopnia naukowego.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 w zw. z art. 18a ustawy z dnia 14 marca 2003 r.
o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego od uchwały Rady Wydziału może wnieść odwołanie do Centralnej Komisji za pośrednictwem właściwej rady w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego ma wyjątkowy charakter wynikający ze specyfiki tych spraw. Postępowanie to cechuje znaczna odrębność w stosunku do postępowania prowadzonego wprost na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z dyspozycją art. 29 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że jeżeli omawiana ustawa zawiera szczególną regulację (lex specialis), to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Inaczej mówiąc, postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów k.p.a., z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych zamieszczonych w ustawie o stopniach naukowych (...).
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2052/11, LEX nr 112288 1, "postępowanie w sprawach o nadanie stopnia lub tytułu naukowego ma charakter szczególny, który wynika ze specyfiki tego rodzaju postępowań, gdyż cechuje je znaczna odrębność w stosunku do postępowań prowadzonych jedynie na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Wskazać też należy, iż zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego:
- w postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk sekcji; art. 75 § 1 k.p.a. (jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy) nie ma zastosowania w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego (wyrok z dnia 27 października 2006 r., sygn. akt I OSK 192/06, LEX nr 281415);
- charakter postępowania odwoławczego przed Centralną Komisją nie jest identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej, prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadawania stopni i tytułów naukowych. Komisja, poza oceną legalności zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, przeprowadza własne postępowanie, co wynika wprost z art. 35 ustawy, a podejmowana decyzja zapada w głosowaniu tajnym, co powoduje, że również przepisy dotyczące postępowania odwoławczego muszą być stosowane odpowiednio, a nie wprost (wyrok z dnia 20 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1661/06, LEX nr 337127);
- Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone wyłącznie do kontroli, a nie do merytorycznego orzekania w zakresie stopni naukowych. Szczególny przedmiot tego postępowania powoduje, że nie można stosować art. 7, art. 79 § 1 i § 2, art. 81 k.p.a. do rozpoznania spraw w tym postępowaniu (wyrok z dnia 26 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 145/07, LEX nr 345910).
Zgodnie z art. 20 ust. 1 tej ustawy, uchwały, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18 ust. 2, są podejmowane w głosowaniu tajnym.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarga zawiera przede wszystkim zarzuty natury proceduralnej, a jak wyżej wskazano ustawa kompleksowo reguluje przedmiot awansów, stąd Kodeks postępowania administracyjnego ma w sprawie jedynie odpowiednie zastosowanie (w sprawach nieuregulowanych). Z akt postępowania wynika, że po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, w głosowaniu tajnym przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej decyzji Rady Wydziału: wynik głosowania był następujący: za uchyleniem uchwały – 1 głos, przeciw 23 głosy, wstrzymujących się – 0 głosów. Za utrzymaniem w mocy zaskarżonej uchwały wynik głosowania był: za przyjęciem odwołania – 0 głosów, przeciw – 10 głosów, wstrzymujących się – 0 głosów. Ogólny dorobek naukowy kandydata został przez wszystkich recenzentów zgodnie oceniony jako niewystarczający do uzyskania stopnia dr. hab. W dorobku tym brak jest publikacji o charakterze międzynarodowym, a jakość jest suboptymalna.
Jak już wskazano sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, a przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Nadto nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących m. in. podstawę wydania uchwały przez Radę Wydziału. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej dlatego zarzuty w tym zakresie uznać należało za chybione. Podkreślić należy, iż przepisy ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych (...) nie stwarzają kandydatowi na stopień naukowy możliwości toczenia dyskusji na temat recenzji. Jednoznacznie negatywne oceny recenzentów nie mogą więc zostać zaprzeczone wyjaśnieniami strony. Z tego powodu, krytyczne oceny recenzji i polemika ze stwierdzeniami w nich zawartymi, nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postepowania, tj. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a., wyjaśnić należy, że treść uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji może budzić niejednokrotnie pewien niedosyt strony, ale należy mieć na uwadze, że decyzja tego organu jest uchwałą podejmowaną przez określone gremium i to w głosowaniu tajnym. Głosowanie to jest przy tym tajne zarówno dla kandydata, jak i dla członków Komisji. Z tego powodu uzasadnienie decyzji musi cechować pewna ogólnikowość, gdyż decyzja ta jest siłą rzeczy pewną wypadkową szeregu ocen i poglądów, niekoniecznie podzielanych w całości przez całe gremium. W ocenie Sądu, w toku postępowania przed Radą Wydziału nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość podjętej uchwały o odmowie skarżącemu nadania stopnia naukowego dr. hab. Podjęta uchwała jest wyrazem woli organu kolegialnego, który biorąc pod uwagę całość okoliczności sprawy, zarówno przemawiających na korzyść strony jak i przeciwko niej, podjął w głosowaniu autonomiczną decyzję o sposobie załatwienia sprawy. Samo zaś merytoryczne rozstrzygnięcie, w tym ocena recenzji, ich rzetelność i fachowość, mogła zostać wyrażona tylko w dyskusji i następnie głosowaniu nad treścią uchwały, co w niniejszej sprawie miało miejsce
Wskazać też ponownie należy, iż szczególny tryb postępowania przed Centralną Komisją określony w art. 21 ustawy powoduje, że nie znajduje w nim zastosowanie art. 7, art. 8, art. 77 k.p.a.
W ocenie Sądu, w postępowaniu nie doszło też do naruszenia przepisów k.p.a. w zakresie w jakim miały one zastosowanie w tym przedmiocie. Tym samym stwierdzić należy, iż skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania, mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie
Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 zezm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło