II SA/Wa 2241/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-18

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Iwona Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie organu odwoławczego wydane na skutek odwołania, które nie zostało podpisane przez stronę, jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Orzeczenie organu odwoławczego wydane na skutek odwołania, które nie zostało podpisane przez stronę i którego brak nie został uzupełniony mimo wezwania, jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Brak podpisu uniemożliwia skuteczne wniesienie odwołania, a jego rozpoznanie przez organ odwoławczy jest równoznaczne z prowadzeniem postępowania z urzędu, co stanowi rażące naruszenie przepisów proceduralnych.
Stan faktyczny
Skarżący S.P. został uznany za niezdolnego do służby kandydackiej w Policji przez Rejonową Komisję Lekarską, a następnie Centralna Komisja Lekarska (CKL) utrzymała to orzeczenie w mocy. S.P. wniósł skargę do WSA, zarzucając organowi odwoławczemu nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i nieuwzględnienie ostatniego badania. WSA stwierdził nieważność orzeczenia CKL z powodu rażącego naruszenia prawa, ponieważ odwołanie skarżącego nie zostało podpisane, a organ odwoławczy nie wezwał do uzupełnienia tego braku formalnego.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonego orzeczenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.) Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 maja 2017 r. sprawy ze skargi S. P. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby - stwierdza nieważność zaskarżonego orzeczenia. Centralna Komisja Lekarska (CKL) orzeczeniem z dnia [...] października 2016 r. nr [...], na podstawie 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822), po rozpatrzeniu odwołania S.P. – kandydata do służby w Policji, utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL) w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby. Jak wynika z akt sprawy S.P. został skierowany w dniu [...] lipca 2016 r. przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do RKL w [...] w celu określenia zdolności fizycznej i psychicznej do służby. Rejonowa Komisja Lekarska w [...], na mocy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. 2014 r., poz. 1898), orzeczeniem z dnia [...] września 2016 r. nr [...] rozpoznała u skarżącego: 1. skrzywienie przegrody nosa bez upośledzenia oddychania - § 28 p. 1 Z, 2. zaburzenia przewodnictwa m. sercowego pod postacią napadowego bloku przedsionkowo-komorowego II - § 46 p. 6 N, zaliczając go do kategorii N – niezdolny do służby kandydackiej w Policji. Centralna Komisja Lekarska rozpoznając odwołanie, po zapoznaniu się z dokumentacją medyczną oraz przeprowadzonym w dniu [...] października 2016 r. badaniem kandydata przez członków komisji, utrzymała w mocy orzeczenie komisji lekarskiej pierwszej instancji. Uzasadniając stwierdziła, że § 46 pkt 6 powołanego wyżej rozporządzenia, który kwalifikuje zaburzenia rytmu i przewodzenia – łagodne, przyznaje dla kandydata tylko kategorię zdrowia N. Zgodnie z objaśnieniami do § 46 według pkt 6 należy kwalifikować zaburzenia bezobjawowe, niepowodujące zaburzeń hemodynamicznych, nieupośledzające wydolności fizycznej, niestanowiące potencjalnego zagrożenia, niewymagające leczenia. Podkreśliła, że rozporządzenie nie przewiduje analizy zaburzeń przewodzenia pod kątem zmian występujących tylko w nocy, a będących wyrazem napięcia układu przywspółczulnego. Tak więc kardiolog, z którego opinii na temat zdrowia korzystał orzekany, nie oceniał przydatności do służby kandydata do Policji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S.P. zakwestionował orzeczenie CKL z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie zdolności do służby wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, a w szczególności nieuwzględnienie ostatniego przez siebie wykonanego badania, które nie wykazało patologii. Zaznaczył, że w odwołaniu od orzeczenia komisji pierwszej instancji wnosił o przeprowadzenie badań, które potwierdzą okoliczność, że jest osobą zdrową i zdolną do służby w Policji. Tymczasem CKL pomimo, że badanie EKG "nie wykazało patologii", utrzymała w mocy orzeczenie RKL w [...] stwierdzając, że jest niezdolny do służby kandydackiej w Policji. W jego ocenie w sytuacji gdy strona kwestionuje fakty to organ odwoławczy jest zobowiązany powtórzyć badania, a nie opierać się wyłącznie na materiale dowodowym zgromadzonym przez komisję lekarską pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.); zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a., sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.); zwanej dalej k.p.a. lub w innych przepisach. Sąd kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżone orzeczenie w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw uznał za konieczne uwzględnienie skargi z przyczyn, które wziął pod uwagę z urzędu niezależnie od jej treści, poprzez stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozstrzygnięcia w związku z wydaniem go z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Podkreślić należy, że warunkiem rozpatrzenia odwołania przez organ drugiej instancji jest wniesienie takiego odwołania przez stronę postępowania w ustawowo określonym terminie. Ponadto, w tzw. postępowaniu wstępnym, organ odwoławczy do którego wpłynęło odwołanie, zobowiązany jest do zbadania także kwestii, czy odwołanie spełnia wszystkie formalne wymagania, określone przez przepisy prawa. Z art. 128 k.p.a. wynika, że odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji, niemniej jednak zauważyć należy, iż wobec faktu, że odwołanie jest podaniem w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a., powinno ono zawierać pewne niezbędne elementy. Wymagania formalne podania (odwołania, zażalenia, żądania, wyjaśnienia) określa przepis art. 63 § 2 i 3 k.p.a. Stosownie do pierwszego z wymienionych przepisów, podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Z kolei, § 3 art. 63 k.p.a. wskazuje, że podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego, a protokół ponadto przez pracownika, który go sporządził. Gdy podanie wnosi osoba, która nie może lub nie umie złożyć podpisu, podanie lub protokół podpisuje za nią inna osoba przez nią upoważniona, czyniąc o tym wzmiankę obok podpisu. Z powyższego przepisu wynika więc, że podpis jest niezbędnym elementem każdego podania wnoszonego do organu administracji publicznej. Jeżeli natomiast wniesione przez stronę odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji nie zawiera wszystkich koniecznych elementów, w tym podpisu, wówczas organ odwoławczy zobowiązany jest wezwać wnoszącego odwołanie do usunięcia jego braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że ich nieusunięcie spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Zaskarżone orzeczenie CKL wydano na skutek wniesienia odwołania (k. 4 akt administracyjnych) przez S.P., które nie zostało jednak podpisane. Powyższą okoliczność potwierdził organ pismem z dnia [...] stycznia 2017 r., oświadczając, że nie dysponuje własnoręcznie podpisanym przez skarżącego egzemplarzem odwołania. Tymczasem, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, brak podpisu osoby wnoszącej odwołanie, jeśli nie zostanie usunięty poprzez wezwanie do usunięcia braków, uniemożliwia wywołanie skutków prawnych wniesionego podania, tj. w przypadku odwołania powoduje niemożność rozpoznania go przez organ administracji. W sprawie będącej przedmiotem rozpatrzenia pismo zatytułowane "odwołanie" nie zostało podpisane przez wnoszącego. Zgodnie z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 64 § 2 k.p.a., organ powinien zatem wezwać wnoszącego odwołanie do uzupełnienia braku formalnego pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Odwołanie bez oryginalnego podpisu strony, a więc niespełniające określonych w art. 63 § 3 k.p.a. wymogów, nie jest bowiem odwołaniem w rozumieniu art. 127 § 1 k.p.a. i art. 128 k.p.a., a jego rozpoznanie jest dotknięte wadą nieważności określoną w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. zaskarżone orzeczenie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ wydał je organ drugiej instancji mimo braku prawidłowo wniesionego odwołania strony od orzeczenia organu pierwszej instancji. Centralna Komisja Lekarska wystąpiła zatem w kontrolowanej sprawie w charakterze organu odwoławczego bez skutecznego uruchomienia postępowania odwoławczego przez stronę, a więc niejako z urzędu. Powyższe stanowisko jest ugruntowane zarówno w judykaturze (zob. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 1157/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Po 875/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 marca 2011 r., sygn. akt: II SA/Łd 1431/10 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 902/16, dostępne w internetowej bazie orzeczeń https://orzeczenia.nsa.gov.pl), jak i w piśmiennictwie (zob. np. B. Adamiak, Komentarz do art. 128 [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2013, Legalis; K. Glibowski, Komentarz do art. 128 [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszaw 2014, Leglias). Z uwagi na dostrzeżone istotne uchybienia proceduralne, zarzuty skarżącego nie mogą zostać poddane przez sąd merytorycznej ocenie. Ponownie rozpoznając sprawę organ drugiej instancji powinien wyeliminować opisane wyżej uchybienie przez wezwanie S.P. do usunięcia braku odwołania zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. i w razie uzupełnienia tego braku rozpoznać sprawę merytorycznie, ustosunkowując się do złożonych przez skarżącego wniosków i dokumentów. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło