II SA/Wa 2248/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Adam Lipiński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie aktu mianowania w korpusie aspirantów Służby Celnej 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. W dniu [...] listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w [...]., działając na podstawie art. 223 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 115 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, mianował W. S. z dniem [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy [...] w korpusie aspirantów Służby Celnej. Po ponad roku od daty wydania aktu mianowania funkcjonariusz, pismem z dnia 9 grudnia 2010 r. (wpływ do organu w tym samym dniu), nawiązując do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2010 r. sygn. akt II PZP 5/10 oraz do pisma Szefa Służby Celnej nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., złożyła odwołanie od ww. aktu, domagając się mianowania do korpusu oficerów młodszych oraz określenia stopnia w tym korpusie. Dyrektor Izby Celnej w [...] przesłał odwołanie do rozpatrzenia przez Szefa Służby Celnej, który pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. poinformował skarżącą o rozpatrzeniu odwołania w trybie administracyjnym do dnia 30 czerwca 2011 r. Szef Służby Celnej decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpoznaniu odwołania W. S. z dnia 9 grudnia 2010 r. od aktu mianowania Dyrektora Izby Celnej w [...]. z dnia [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy aspiranta celnego w korpusie aspirantów celnych, utrzymał zaskarżoną decyzję mocy w zakresie określenia korpusu. W uzasadnieniu organ wskazał, między innymi, iż zgodnie z treścią art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, bądź pełnił obowiązki na tym stanowisku oraz pełnił służbę w służbie stałej w stopniu innym, niż wymieniony w pkt 1 i w ust. 2 ustawy – określa się stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Jednakże przepis ten nie dotyczy skarżącej, albowiem w okresie bezpośrednio poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, tj. w dniu 30 października 2009 r. W. S. zajmowała stanowisko [...] i posiadała stopień służbowy [...], nie pełniąc przy tym obowiązków na żadnym ze stanowisk związanych z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników. Stanowisko [...] nie zostało natomiast zaliczone do kategorii stanowisk kierowniczych, o których mowa w art. 17 ust. 1 i ust. 13 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej. Mając na względzie przepisy powołanego artykułu, mianowanie do korpusu oficerów młodszych Służby Celnej, o którym mowa w art. 223 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r., dotyczyło wyłącznie funkcjonariuszy zajmujących bądź wyższe stanowiska kierownicze, bądź stanowisko: kierownika zmiany, referatu, oddziału oraz naczelnika wydziału w izbie celnej. Również posiadany przez skarżącą stopień służbowy [...], nie upoważniał do określenia stopnia w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Nadto organ wskazał, iż nie kwestionuje faktu pełnienia przez W. S. w przeszłości obowiązków na stanowisku związanym z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, co znajduje potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w jej aktach osobowych, jednakże przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej mianowanie w korpusie oficerów młodszych uzależnia od zajmowania, bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy, stanowiska związanego z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników lub pełnienia obowiązków na tym stanowisku, zaś takiego warunku skarżąca nie spełniła. W. S. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Szefa Służby Celnej w całości oraz mianowanie z dniem [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy w korpusie oficerów młodszych bądź też zobowiązanie Dyrektora Izby Celnej w [...]. do zmiany aktu mianowania z dnia [...] listopada 2009 r. poprzez mianowanie z dniem [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy w korpusie oficerów młodszych. W. S. zażądała ponadto zasądzenia na jej rzecz wyrównania z tytułu braku dodatku służbowego w korpusie oficerów młodszych za okres od dnia mianowania do dnia rozstrzygnięcia wraz z ustawowymi odsetkami. . Skarżąca zarzuciła również naruszenie przez organ art. 223 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, poprzez błędne rozumienie zawartego w tym przepisie sformułowania "przed dniem wejścia w życie ustawy". W jej ocenie sformułowanie to odnosi się do całego okresu służby przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie jedynie okresu bezpośrednio dzień ten poprzedzającego. W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania niniejszej sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Badana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie z przyczyn zawartych w skardze. Potwierdzona orzecznictwem sądowym (uchwała z dnia 8 czerwca 2010 r. o sygn. akt II PZP 5/10 Sądu Najwyższego, OSN Izba Pracy z 2010 r., nr 23-24; poz. 279; orzeczenia sądów administracyjnych, to jest: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 1813/10 oraz między innymi wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygnaturach akt odpowiednio; II SAB/Wa 164/10 z dnia 30 września 2010 r. oraz II SAB/Wa 175/10 z dnia 10 listopada 2010 r. orzeczenia dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl) zasada potwierdzająca możliwość kontroli przez organ II instancji w postępowaniu administracyjnym aktów mianowania funkcjonariuszy celnych, wydanych na podstawie przepisów art. 223 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej w zakresie prawidłowości przypisania danego funkcjonariusza do określonego korpusu Służby Celnej, zakłada stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie wykonywania tej kontroli. Zgodnie z treścią art. 129 § 2 Kpa odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się za pośrednictwem tegoż organu do organu II instancji w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji organu I instancji. Natomiast zgodnie z treścią art. 16 § 1 Kpa decyzja organu I instancji, od której nie wniesiono w zakreślonym terminie odwołania, staje się ostateczna. W niniejszej sytuacji W. S. odwołanie to wniosła po upływie roku od dnia doręczenia jej aktu mianowania, co jest w sprawie bezsporne. Nadto zainteresowana funkcjonariusz w odwołaniu tym nie zawarła wniosku o przywrócenie jej terminu do złożenia odwołania. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w niniejszej sprawie nie doszło do uchybienia terminu do złożenia odwołania od aktu mianowania, albowiem akt mianowania nie zawierał pouczenia o odwołaniu, zatem zgodnie z treścią art. 112 Kpa brak taki nie może szkodzić stronie, nie jest wystarczające. Organ myli tu pojęcia "złożenie odwołania w terminie" z pojęciem "uchybienie terminu do złożenia odwołania" oraz instytucją przywrócenie terminu. Przypomnieć należy, iż uchybienie terminu do złożenia odwołania jest w niniejszej sprawie bezsporne, tak jak i bezsporny jest brak pouczenia przez organ w akcie mianowania o przysługującym skarżącej środku zaskarżenia. Natomiast twierdzenie organu, iż z uwagi na brak stosownego pouczenia w akcie mianowania do uchybienia terminu nie doszło, jest nieprawidłowe i narusza wprost dyspozycję art. 129 § 2 Kpa. Przepis ten z mocy prawa ustanawia czternastodniowy termin do złożenia odwołania. Brak stosownego pouczenia o odwołaniu nie spowodował ustania mocy powyższej normy, a jedynie otworzył skarżącej drogę do przywrócenia jej, na jej wniosek, terminu, który został uchybiony. Brak stosownego pouczenia o środkach odwoławczych nie stwarza możliwości złożenia przez stronę odwołania w każdym czasie, ale jedynie z zachowaniem zasad określonych w art. 58 i art. 59 Kpa. Obowiązkiem organu było w pierwszej kolejności zbadanie dopuszczalności odwołania oraz zachowania terminu jego wniesienia (art. 134 Kpa), czego organ nie uczynił i co stanowi podstawowe uchybienie proceduralne w niniejszej sprawie, skutkujące wadliwością wydanej w trybie odwoławczym decyzji. Szef Służby Celnej przystąpił do rozpatrzenia odwołania i wydał w tym zakresie decyzję, mimo iż bezsporne było wniesienie tego odwołania przez skarżącą z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zatem samo procedowanie przez organ II instancji w przedmiocie rozpatrywania odwołania od aktu mianowania jak i wydanie decyzji w tym przedmiocie było co najmniej przedwczesne. Dotknięta taką wadą zaskarżona decyzja Szefa Służby Celnej ostać się nie mogła albowiem rozstrzygnięto w niej materię rozstrzygniętą wcześniej decyzją ostateczną (tu aktem mianowania Dyrektora Izby Celnej w [...]. z dnia [...] listopada 2009 r.), co skutkuje nieważnością zaskarżonej decyzji, wskazanej w treści art. 156 § 1 pkt. 3 Kpa, co Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził w wyroku. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.