II SA/Wa 2282/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk po rozpoznaniu w dniu 17 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. L. o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2014 r. o sygn. akt II SA/Wa 2282/13 oddalającego skargę C. L. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2013r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia przywrócić termin do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2014 r. o sygn. akt II SA/Wa 2282/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę C. L. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. W dniu 4 lipca 2014 r. (data stempla pocztowego) skarżący skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. We wskazanym wniosku oraz kolejnych pismach kierowanych do Sądu wskazał, że nie złożył wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku w terminie, bowiem jest człowiekiem schorowanym i cierpi na zaniki pamięci. Dopiero dzwoniąc do sekretariatu Sądu w dniu 30 czerwca 2014 r., dowiedział się o tym, że powinien złożyć wniosek o uzasadnienie wyroku w terminie 7 dni od jego ogłoszenia. W trakcie wskazanej rozmowy dowiedział się również o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Skarżący przesłał do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz dokumentacją medyczną. Z załączonego orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] wynika, że u skarżącego stwierdzono chorobę niedokrwienną serca, kardiomiopatię, upośledzenie umysłowe lekkie, osłabienie słuchu, zespół bólowy kręgosłupa, przebyte stłuczenie kręgosłupa. Natomiast orzeczeniem Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. zaliczono skarżącego do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku. Stosownie natomiast do treści art. 86 § 1 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl zaś art. 87 § 1 i § 2 powołanej ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 cyt. ustawy). Oznacza to, że Sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia wniosku o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zatem zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę, w art. 87 § 1 powołanej ustawy, terminie. Moment ustania przyczyny uchybienia terminu należy odnieść do daty uświadomienia sobie przez skarżącego faktu uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, tj. do dnia 4 lipca 2014 r., kiedy skierował do Sądu wniosek o przywrócenie terminu. Skarżący twierdzi, że o wyroku dowiedział się dopiero w dniu 30 czerwca 2014 r. w rozmowie telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Toteż, zestawiając obie wskazane daty, stwierdzić należy, że skarżący dochował siedmiodniowego ustawowego terminu, określonego w art. 87 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. Przechodząc do oceny okoliczności podanych przez skarżącego w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu, wskazać należy, iż strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, zatem wniosek ten jest zasadny. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 1999 r. o sygn. akt III SA 7804/98; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2010 r. o sygn. akt I OZ 870/10; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2012 r. o sygn. akt II OZ 122/12 – publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 października 1999 r. o sygn. akt I CKN 556/98, publ. LEX nr 50702). Stanowisko to ma oparcie w wynikającej z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zasadzie pewności prawa oraz w prawie jednostki do uzyskania wiążącego, prawomocnego rozstrzygnięcia sądu, a więc w prawie do sądu (art. 45 ust. 1 ustawy zasadniczej), wynika zarazem z obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady formalizmu. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dochowaniu terminu. Na gruncie powyższych ustaleń, w ocenie Sądu, skarżący dostatecznie wykazał, że choroby i dolegliwości, na które cierpi w znacznym stopniu utrudniają mu terminowe zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a tym samym przesądzają o braku winy w uchybieniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminu, jak również złożenie wniosku o uzasadnienie wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu powodują, że zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 86 § 1 oraz art. 87 § 1, 2 i 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.