II SA/Wa 2308/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-14
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmujący sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, może zostać uwzględniony w kwocie wyższej niż stawka minimalna, jeśli nie wykazano nadzwyczajnych okoliczności zwiększających nakład pracy?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmujący sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, może zostać uwzględniony jedynie w wysokości wynikającej ze stawek minimalnych określonych w rozporządzeniu, chyba że wystąpiły nadzwyczajne okoliczności znacząco zwiększające nakład pracy adwokata. W przypadku braku wykazania takich okoliczności, wniosek o przyznanie wynagrodzenia w kwocie wyższej niż stawka minimalna podlega oddaleniu.Stan faktyczny
Adwokat M. K. złożyła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu R. K., obejmujący sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA. Wnioskodawczyni domagała się wynagrodzenia w kwocie 500 zł plus VAT, wskazując na 10 godzin pracy. Sąd przyznał wynagrodzenie w niższej kwocie, opierając się na stawkach minimalnych, oddalając wniosek w pozostałym zakresie.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. K. kwotę 120 zł oraz kwotę 27,60 zł tytułem podatku VAT. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2015 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. K. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) oraz kwotę 27,60 zł (dwadzieścia siedem złotych i sześćdziesiąt groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
Adwokat M. K., pismem z dnia 5 maja 2015 r., złożyła w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa prawnego, udzielonego skarżącej R. K. z urzędu, z uwzględnieniem czasu pracy nad sprawą w wymiarze 10 godzin, w łącznej wysokości 500 zł + VAT. Oświadczyła jednocześnie, że sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2015 r., którą przesłała stronie skarżącej. Nadto, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), zwanym dalej rozporządzeniem.
Z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Przepis ten stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie takiej opinii przez adwokata wynosi 50% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, chyba że nie prowadził sprawy w II instancji ten sam adwokat.
Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł.
Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
W niniejszej sprawie, oznaczonej wcześniej sygn. akt II SA/Wa 2136/13, ustanowienie wyznaczonego pełnomocnika nastąpiło przed wydaniem wyroku w pierwszej instancji. Natomiast pomoc udzielona skarżącej w II instancji, za którą należy się pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie na obecnym etapie postępowania, polegała na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku z dnia 25 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 2308/14.
Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie wynosi 50% z 240 zł, czyli 120 zł i powinno być podwyższone o kwotę 27,60 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 147,60 zł. Jednocześnie adwokat, stosownie do § 20 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie.
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika w zakresie wysokości wynagrodzenia, należy stwierdzić, że stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Jednocześnie, zgodnie z § 19 pkt 1 cytowanego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. W stosunku zatem do pełnomocników ustanowionych w sprawie z urzędu, których koszty ponosi Skarb Państwa, brak jest regulacji prawnych, umożliwiających, przyznanie wynagrodzenia w innej kwocie niż wynikającej ze stawek minimalnych, ewentualnie w wysokości nie wyższej niż 150% określonej stawki minimalnej, z uwagi na niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.
Należało więc zbadać, czy w sprawie wystąpiły przesłanki, uzasadniające przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu w kwocie przewyższającej minimalną stawkę.
W ocenie referendarza sądowego, w niniejszej sprawie nie wystąpiły nadzwyczajne, szczególne okoliczności, które w znacznym stopniu zwiększyły nakład pracy wyznaczonego adwokata. Podjęte czynności należy uznać za typowe działania, wykonywane przez pełnomocników, w tego typu sprawach (por. postanowienie NSA z dnia 17 października 2012 r., II FZ 878/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto pełnomocnik nie wskazał żadnych okoliczności, wymagających zwiększonego nakładu pracy, ani też nie podał na czym miałaby polegać jego szczególna aktywność, o której mowa w orzecznictwie, uzasadniająca przyznanie wynagrodzenia w podwyższonej wysokości (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt II AKz 350/06, KZS 2006/10/21, LEX nr 208197).
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w związku z art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 19 pkt 1, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, postanowiono, jak w sentencji.
Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło