II SA/Wa 2316/13
PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-22
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu przysługują koszty nieopłaconej pomocy prawnej za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, jeśli nie sporządził skargi kasacyjnej ani nie prowadził sprawy w drugiej instancji?Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, nawet jeśli nie sporządził skargi kasacyjnej ani nie prowadził sprawy w drugiej instancji. Wynagrodzenie to oblicza się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r., przy czym stawka wynosi 75% stawki minimalnej określonej dla pierwszej instancji, powiększonej o podatek VAT. Koszty te mogą być przyznane wyłącznie na wniosek pełnomocnika, który złożył wymagane oświadczenie.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek adwokata K. P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sprawa dotyczyła skargi P. L. na postanowienie Szefa Służby Celnej w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o zwolnieniu ze służby. Wcześniej WSA oddalił skargę, a NSA rozpoznał skargę kasacyjną. Adwokat K. P. reprezentował skarżącego przed NSA i złożył wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. P. kwotę 180 zł oraz kwotę 41,40 zł tytułem podatku od towarów i usług.
2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata K. P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi P. L. na postanowienie Szefa Służby Celnej z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o zwolnieniu ze służby postanawia: 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. P. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2014 r. oddalił skargę P. L. na postanowienie Szefa Służby Celnej w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o zwolnieniu ze służby. Na wniosek skarżącego, postanowieniem referendarza sądowego z dnia 26 maja 2014 r., zostało przyznane mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (k-56 akt sprawy).
Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła w niniejszej sprawie pełnomocnikiem z urzędu adw. R. D. (k-67 akt sprawy).
Wyznaczony adwokat sporządził i wniósł w imieniu skarżącego skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku.
W trakcie postępowania Okręgowa Rada Adwokacka w [...] zmieniła pełnomocnika z urzędu dla skarżącego na adw. K. P. (k-128 akt sprawy).
Adwokat K. P. reprezentował skarżącego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 2 lutego 2016 r., w sprawie o sygn. akt I OSK 2856/14, z wniesionej skargi kasacyjnej (k-132 akt sprawy) oraz złożył załącznik do protokołu, w którym wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w niniejszej sprawie na swoją rzecz za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz na rzecz adwokata R. D. za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Jednocześnie oświadczył, również w imieniu adwokata R. D., że koszty te nie zostały opłacone w całości (k-131 akt sprawy).
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Jak wynika z akt sprawy, postępowanie w niniejszej sprawie w drugiej instancji zostało wszczęte i nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia, stąd do rozpoznania wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem.
Z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Przepis ten stanowił jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, "jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, nie sporządził i nie wniósł kasacji", wynosi 75% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.
Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł.
Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne adw. K. P. wynagrodzenie wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinno być podwyższone o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł.
Ponadto adwokat, stosownie do § 20 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie.
Odnosząc się do wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu przez adw. R. D., należy stwierdzić, iż przyznanie wyznaczonemu pełnomocnikowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nastąpić może wyłącznie na wniosek tego pełnomocnika. Również wymagane oświadczenie, dotyczące opłacenia kosztów udzielonej pomocy prawnej z urzędu, powinno być złożone przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu.
W niniejszej sprawie adwokat R. D. nie złożył wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Nie złożył też wymaganego oświadczenia.
Z uwagi powyższe, na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji.
Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło