II SA/Wa 2531/19
WyrokWSA w Warszawie2020-09-25
Skład orzekający: Joanna Kube, Ewa Kwiecińska, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie policjanta ze służby w związku z nabyciem prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej, przy jednoczesnej ocenie jego przydatności do służby, stanowi naruszenie przepisów prawa, w tym zakazu dyskryminacji ze względu na wiek?Ratio decidendi
Zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, po osiągnięciu 30 lat wysługi emerytalnej, jest fakultatywne i pozostawione uznaniu administracyjnemu. Organ ma prawo ocenić, czy dalsze zatrudnienie funkcjonariusza służy interesowi służby, który w przypadku kolizji z interesem indywidualnym policjanta ma prymat. Takie zwolnienie nie stanowi dyskryminacji ze względu na wiek, jeśli jest obiektywnie i racjonalnie uzasadnione celem polityki zatrudnienia i rynku pracy, a środki służące jego realizacji są właściwe i konieczne.Stan faktyczny
Skarżący, P. W., został zwolniony ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji z uwagi na nabycie prawa do emerytury po 30 latach wysługi. Organ odwoławczy, Komendant Główny Policji, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i dowolną ocenę jego twierdzeń, a także błędne oparcie decyzji na nieprawdziwych charakterystykach. Wskazywał, że jego zwolnienie jest konsekwencją nieprawidłowości ujawnionych w jednostkach Policji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, , Protokolant starszy referent Agnieszka Fidor, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2020 r. sprawy ze skargi P. W. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę
Komendant Główny Policji wydał w dniu [...] września 2019 r. decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia P. W. ze służby w Policji z dniem [...] lipca 2019 r.
Dowódca Oddziału Prewencji Policji w [...] wystąpił o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia P. W. – wówczas pomocnika dowódcy oddziału Zespołu Transportu i Zaopatrzenia Oddziału Prewencji Policji w [...], pełniącego obowiązki służbowe na stanowisku dowódcy Drużyny [...] Plutonu Prewencji [...] Kompanii Prewencji [...] Oddziału Prewencji Policji w [...], ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Ww. nabył prawo do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. W uzasadnieniu decyzji powołano się na stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt 1 OSK 506/09, w którym stwierdzono, że umożliwienie właściwemu przełożonemu policjanta, w związku z koniecznością zapewnienia prawidłowej realizacji ustawowych zadań, takiego doboru kadry, aby mogła ona skutecznie je realizować, przy jednoczesnym zapewnieniu przez ustawodawcę funkcjonariuszowi prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej nie stanowi o nierównym traktowaniu. Przywołano również motywy Dyrektywy Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (Dz. U. UE. L. Nr 303, poz. 16).
Do wniosku dołączono charakterystyki policjanta sporządzone w dniach [...] marca 2019 r. i [...] marca 2019 r.
Organ wyjaśnił, iż pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. funkcjonariusz został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. W dniu [...] kwietnia 2019 r. ww. zapoznał się z aktami postępowania administracyjnego. W dniu [...] kwietnia 2019 r. policjant skierował do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] prośbę o wyrażenie zgody na pozostawienie w służbie do 2027 r.
W dniu [...] kwietnia 2019 r. funkcjonariusz złożył szereg wniosków dowodowych, m.in. o przesłuchanie w charakterze świadków wskazanych imiennie policjantów Oddziału Prewencji Policji w [...] włączenie do akt postępowania jego notatników służbowych za okres od dnia [...] stycznia 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2019 r., kopii rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. dotyczącego podwyższenia dodatku służbowego oraz kopii rozkazów dotyczących otrzymywania nagród motywacyjnych za okres od grudnia 2018 r. do kwietnia 2019 r. oraz o usunięcie (wyłączenie) z akt postępowania wszystkich dokumentów dotyczących naruszenia dyscypliny służbowej i kar, które zostały zatarte, formułując jednocześnie zarzut, że materiały te mają na celu deprecjonowanie jego osoby jako funkcjonariusza Policji.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] uwzględnił część dowodów zgłoszonych przez stronę i włączył je do akt postępowania, natomiast odmówił uwzględnienia pozostałych dowodów.
W dniu [...] czerwca 2019 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wpłynęło oświadczenie P. W., w którym wskazał, że część materiałów zgromadzonych w toku przedmiotowego postępowania nie ma związku z nabyciem przez niego prawa do emerytury. Są to dokumenty przedstawiające stronę jako osobę, która nie jest kompetentna ani zdolna, bądź dyspozycyjna do wykonywania najważniejszych czynności na swoim stanowisku, tj. pełniącego obowiązki dowódcy drużyny.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. zwolnił P. W. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji – z dniem [...] lipca 2019 r. Decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności.
Z zachowaniem ustawowego terminu policjant złożył odwołanie od ww. rozkazu personalnego. Skarżący zarzucił naruszenie: art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 §, art. 78 § 1, art. 80, art. 81 oraz art. 86 k.p.a.
Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Główny Policji wskazał, iż podstawę materialno-prawną zwolnienia ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w przypadku nabycia przez niego prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Użycie w przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, gdy ustawodawca używa określeń prawnie niezdefiniowanych (tzw. wyrażeń nieostrych) w postaci "interesu służby".
Użyte w przepisie słowo "może" wskazuje, iż decyzja w tym zakresie należy do organu kadrowego. Zauważyć należy jednak, iż jedyną przesłanką, od której zależy zwolnienie ze służby w powyższym przypadku, jest osiągnięcie 30 lat wysługi emerytalnej. Omawiana regulacja nie wskazuje żadnych dodatkowych warunków, od których miałaby zależeć decyzja organu zwalniającego. Wynika z tego, że przesłanka stanowiąca podstawę do zwolnienia w trybie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji została w sposób wyczerpujący zdefiniowana w treści powołanego przepisu.
Organ administracyjny musi działać zgodnie z prawem i na podstawie obowiązujących przepisów. Obowiązek ten ma rangę konstytucyjną. Art. 7 Konstytucji RP zobowiązuje organy administracji publicznej do działania na podstawie i w granicach prawa.
Wybór podstawy zwolnienia ze służby w Policji należy do organu administracyjnego, który ma prawo do dokonania wyboru spośród ustanowionych w pragmatyce służbowej podstaw zwolnieniowych. Właściwy organ, tj. właściwy przełożony w sprawach osobowych P. W. (w rozumieniu art. 32 ustawy o Policji) dokonał takiego wyboru, wszczynając postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji.
Organ podkreślił, iż skarżący nie kwestionuje faktu nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia przez niego 30 lat wysługi emerytalnej. Dalsze rozważania, zdaniem organu, należy skoncentrować na okoliczności odnoszącej się do działania organu w granicach uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne nie może bowiem zmierzać do wydania decyzji przekraczających kompetencje organu. Taka decyzja miałaby charakter arbitralny, tym samym byłaby decyzją dotkniętą wadą. Decyzja uznaniowa to nie to samo co decyzja dowolna. Należy wobec tego zbadać, czy organ administracyjny zważył wartości takie jak "interes społeczny" i "słuszny interes strony", której z tych wartości dał prymat oraz czy działanie w tym zakresie było zasadne.
Interes prywatny czynnego funkcjonariusza w służbie sprowadza się do tego, że dalsze zatrudnienie daje mu stabilizację w odniesieniu do jego sytuacji socjalnej, gwarantującą uposażenie oraz inne świadczenia na stałym poziomie, a także możliwość samorealizacji i doskonalenia umiejętności i stałego podnoszenia kwalifikacji zawodowych, zaś interes społeczny sprowadza się w przypadku formacji zmilitaryzowanych do pojęcia "interesu służby".
Jednym z podstawowych warunków wykonania zadań policjanta jest dyspozycyjność i zdyscyplinowanie funkcjonariuszy. Jednym z nich jest dyspozycyjność funkcjonariusza w służbie, która najpełniej oddaje przyjętą nazwę dla tego rodzaju więzi prawnej, tj. "stosunku służbowego". Ma on wyłącznie w sposób najbardziej pełny i najbardziej efektywny umożliwić realizację ustawowych zadań tej formacji. Nie przypadkowo ustawodawca potraktował tę konstrukcję w sposób odrębny (nadając poszczególnym pojęciom odrębne znaczenie). Służba nie jest zwykłą pracą najemną, a policjant nie jest pracownikiem w rozumieniu art. 2 k.p. Nie otrzymuje on również wynagrodzenia, a uposażenie. Ma ono stanowić ekwiwalent za czas poświęcony służbie oraz rekompensować permanentną dyspozycyjność i gotowość do podjęcia działań nawet z narażeniem własnego życia czy zdrowia. Służba nie ma wyłącznie waloru socjalnego. Stanowisko przeciwne sprowadzałoby tę formację do organizacji, która została utworzona dla policjantów w celu ich zatrudnienia. To zatrudnienie policjantów ma umożliwić realizację zadań Policji przez jednostki tworzące jej szeregi.
Przełożony właściwy w sprawach osobowych ma prawo do swobodnego kształtowania struktury zatrudnienia w podległej mu jednostce organizacyjnej Policji. Przełożony jest odpowiedzialny za prawidłowe funkcjonowanie jednostki Policji i ma pełną wiedzę o stanie etatowym, jakim dysponuje, a także o potrzebach w zakresie realizacji nałożonych na tę jednostkę zadań (a także zadań jednostek jej podległych). Przyjęty model organizacyjny tej formacji wymusza ustanowienie odpowiednich mechanizmów umożliwiających elastyczne kształtowanie stanów kadrowych.
Ma to szczególnie istotne znaczenie w przypadku tzw. jednostek liniowych, Sprawne funkcjonowanie jednostek organizacyjnych Policji, a także działających w ich obrębie komórek organizacyjnych, jak również jednostek im podległych, stanowi gwarancje wypełniania misji tej formacji, dla której została powołana do życia.
Ustawodawca obciążył odpowiedzialnością za właściwy dobór i liczebność funkcjonariuszy w poszczególnych jednostkach Policji lub w komórkach organizacyjnych tych jednostek właściwych komendantów.
Właściwy komendant występuje w podwójnej roli. Jest zarówno przełożonym, jak i kierownikiem jednostki organizacyjnej Policji. W pierwszym przypadku jego czynności związane są stricte z pracą danego funkcjonariusza, któremu określa on zakres zadań. Musi on dostosować go do predyspozycji danego funkcjonariusza (jego doświadczenia, kwalifikacji zawodowych oraz innych cech czy jego przymiotów). Z drugiej jednak strony jako kierownik jednostki organizacyjnej Policji zobowiązany jest do podejmowania takich działań i decyzji, które leżąc w zakresie jego kompetencji, w sposób najbardziej pełny zapewnią realizację wytyczonych dla Policji ustawowych zadań. Musi zatem ważyć interes policjanta (słuszny interes strony) oraz interes społeczny, który w tym przypadku jest zbieżny z interesem służby. Nie ulega wątpliwości, że w przypadku kolizji pomiędzy tymi dwoma dobrami interes policjanta musi ustąpić przed interesem służby. Gdyby dać prymat temu pierwszemu, osiągnięcie celu, jakim jest realizacja ustawowych zadań Policji, mogłoby okazać się nie tylko utrudnione, ale wręcz niemożliwe.
Celem Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] jest nie tylko zapewnienie – realizacji zadań ramowo określonych w art. 1 ustawy o Policji, ale także zadań szczegółowych (cząstkowych), których suma pozwala na urzeczywistnienie stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego. Te właśnie zadania cząstkowe obciążają wyspecjalizowane komórki i jednostki organizacyjne Policji. W każdej z nich specyfika wykonywanych przez nich zadań i czynności służbowych implikuje do doboru takich funkcjonariuszy, których predyspozycje będą stanowiły gwarancje prawidłowej realizacji tych zadań. Stan etatowy lub ewentualne braki w tym zakresie nie mogą mieć decydującego wpływu na politykę kadrową kierownika tej jednostki organizacyjnej Policji. Decydującym kryterium nie może być doświadczenie zawodowe, jakim legitymuje się policjant. Predyspozycje do pełnienia służby na danym stanowisku służbowym i w konkretnej komórce czy jednostce organizacyjnej Policji muszą być komponentą wszystkich elementów składających się na pojęcie "predyspozycje".
Komendant zobowiązany jest do takiego doboru kadr w podległych komórkach i jednostkach organizacyjnych Policji, które stanowić będą świadectwo optymalnego wykorzystania potencjału zasobu kadrowego tej jednostki, a tym samym gwarantować będą realizację celów nie tylko wytyczonych dla tej komórki czy jednostki, ale dla całego garnizonu. Ma to szczególne znaczenie w przypadku komórek i jednostek realizujących zadania liniowe, bezpośrednio związane z utrzymaniem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Doświadczenie zawodowe nie może być apoteozowane w sposób bezkrytyczny. Przede wszystkim, liczy się zdolność operacyjna tej komórki czy jednostki do podjęcia i wykonania określonych zadań służbowych.
Nie można, zdaniem organu, uznać, że P. W. spełniał wymogi niezbędne do dalszego pełnienia służby skoro od 2017 r. odnotowywano w jego przypadku sygnały o pojawieniu się trudności dotyczących inicjatywy i stopnia zaangażowania w pełnioną służbę, a także poziomu i efektywności komunikacji interpersonalnej. Przełożeni wymienionego ocenili go jako osobę konfliktową, mało koleżeńską, stwarzającą problemy ze względu na sposób zachowania, wymagającą stałego nadzoru przełożonych, postrzeganą przez otoczenie jako ktoś nieelastyczny, działający schematycznie i częściowo niedostosowany do ogółu. Powyższe mogło skutkować negatywnym odbiorem jego osoby przez innych funkcjonariuszy, uzasadnianym ograniczeniami policjanta odnośnie jego rzeczywistej przydatności w czasie wykonywania zadań. Stan taki zaczynał wpływać negatywnie na funkcjonalność i spójność służby, powodując niepożądane konsekwencje w postaci destabilizacji i niekompatybilności zespołu, brak wzajemnego zaufania oraz konieczność dodatkowego angażowania przełożonych w monitorowanie zaistniałej sytuacji.
Wskazane okoliczności nie implikują przesłanki wynikającej z art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, bo jest nią wyłącznie nabycie prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Stanowią natomiast uzasadnienie, dla którego przełożony w sprawach osobowych podjął decyzję o fakultatywnym zwolnieniu P. W. ze służby w Policji. Nie jest możliwe precyzyjne wskazanie kryterium determinującego do podjęcia określonej decyzji przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych, które byłoby obiektywnie mierzalne i umożliwiłoby czytelne wskazanie powodów, dla których przełożony ten dokonał wyboru właśnie tego funkcjonariusza. Służba w Policji jest niewymierna w tym znaczeniu, że nie można stworzyć algorytmu, na podstawie którego możliwe będzie posługiwanie się elementami wartościującymi w sposób zero-jedynkowy, pozwalający dokonać oceny wszystkich funkcjonariuszy na podstawie tych samych kryteriów. Ocena przełożonego wynika z sumy ocen cząstkowych, na które składa się nie tylko ocena przydatności do służby konkretnego funkcjonariusza, ale ocena możliwości wykorzystania przymiotów danego funkcjonariusza w środowisku, w którym ma pełnić służbę, czyli jako członka określonego zespołu realizującego określone zadania. Kryteriów tych nie sposób uchwycić precyzyjnie expressis verbis przez wskazanie konkretnych elementów. Mają one bowiem charakter ocenny, wynikają z obserwacji funkcjonariusza, a także z założonej przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych koncepcji funkcjonowania danej komórki czy jednostki organizacyjnej. Nie byłoby właściwe ustalenie (wskazywanie) kryteriów i szczegółowe wyliczanie tych elementów, które zostały wzięte pod uwagę przez bezpośredniego przełożonego danego policjanta, który występuje z wnioskiem personalnym do przełożonego właściwego w sprawach osobowych. Istotna jest bowiem motywacja samego przełożonego właściwego w sprawach osobowych, bo to on jest wyłącznym decydentem w sprawie osobowej dotyczącej konkretnego policjanta.
Zrozumienie potrzeby zapewnienia efektywnej realizacji ustawowych zadań przez Policję wymaga zrozumienia specyfiki tej służby, szczególnych i charakterystycznych elementów właściwych dla poszczególnych jednostek i komórek organizacyjnych tych jednostek Policji, zadań przekazanych do realizacji poszczególnym funkcjonariuszom, a przede wszystkim koncepcji i kierunków prowadzonej polityki przez kierownika danej jednostki organizacyjnej Policji, który przez urzeczywistnienie cząstkowych celów zmierza do realizacji nadrzędnych celów zawartych w art. 1 ustawy o Policji. Nie można czynić zarzutu, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] przedłożył wartość, jaką jest kształtowanie polityki kadrowej, w celu właściwej realizacji ustawowych zadań Policji nad indywidualnym interesem policjanta wyrażającego gotowość do dalszego pełnienia służby. Interes służby uzasadnia pozostawienie w służbie tylko takich funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonego właściwego w sprawach osobowych będą mogli realizować zadania tej jednostki Policji. W ocenie tego przełożonego P. W. nie spełnia tych kryteriów, dlatego w interesie służby było zwolnienie go ze służby w Policji. Stąd też zasadne jest twierdzenie, że organ prawidłowo skorzystał z przysługującego mu uprawnienia do zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Decyzję tę podjął w granicach uznania administracyjnego, przy czym uznanie to podbudowane było argumentacją wskazującą wprost na to, że dalsze zatrudnienie tego funkcjonariusza nie gwarantuje prawidłowej realizacji zadań wyznaczonych dla tej jednostki Policji. Zatem niezbędnym było, przy rozważeniu interesu społecznego (tożsamego z interesem służby) oraz interesu indywidualnego funkcjonariusza, dać prymat wartości wskazanej jako pierwszej. Zakres tego uznania wytycza treść art. 7 k.p.a. Uznanie nie może przekroczyć tych granic. Wówczas bowiem decyzja taka ma charakter dowolny. Szczegółowa analiza przyczyn uzasadniających skorzystanie z konstrukcji fakultatywnego zwolnienia P. W. dobitnie potwierdza, że nie miała ona charakteru arbitralnego, ale zmierzała do ochrony interesu służby.
Możliwość zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji nie zależy od przebiegu służby policjanta ani jego subiektywnego przekonania, co do przydatności na zajmowanym stanowisku. Przełożony służbowy podejmując decyzję w tym zakresie, musi uwzględnić nie tylko interes indywidualny policjanta, zainteresowanego pozostawaniem w służbie, lecz również interes publiczny wyrażający się w konieczności zapewnienia sprawnej pracy kierowanej przez siebie jednostki organizacyjnej policji.
Organ podkreślił, że interes społeczny skonkretyzowany przez pojęcie "interes służby" jest konstrukcją odmienną od tej, która została zawarta w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Mowa w nim o "ważnym interesie służby". Co jest istotne to fakt, że w przypadku zwolnienia na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji "ważny interes służby" stanowi samoistną podstawę do zwolnienia ze służby w Policji. Tak samo samoistną podstawą do zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji jest nabycie prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Przesłanek tych nie należy mieszać, bowiem wpłynęłoby to na zatarcie granic pomiędzy tymi dwoma podstawami zwolnienia ze służby w Policji. W przypadku zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji "interes służby" nie stanowi przesłanki do zwolnienia z niej i nie jest objęty tym przepisem. Stanowi on wyłącznie pole, w granicach którego organ administracyjny może podjąć decyzję uznaniową. Zatem staje się podstawą, źródłem na którym oparte jest uznanie administracyjne. Przyjęta przez organ administracyjny podstawa jest fakultatywna, a nie obligatoryjna. Jej spełnienie w stosunku do policjanta nie oznacza obowiązku zwolnienia go na tej podstawie. Nie można stosować w tym przypadku automatyzmu. Stąd też należało uzasadnić powody, dla których przełożony zdecydował się na zwolnienie ze służby w Policji P. W. Decyzja ta była zdeterminowana "interesem służby" i to ona skłoniła przełożonego do wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w Policji. Przełożony ten uznał bowiem, że w jego ocenie nie istnieją przesłanki, które by mogły przemawiać za nieinicjowaniem tej procedury, a tym samym, które dałyby prymat interesowi indywidualnemu zwalnianego funkcjonariusza.
P. W. nie korzystał z ochrony przewidzianej w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, bowiem w chwili wydania oraz doręczenia rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w Policji pełnił on służbę. Zgodnie natomiast z treścią art. 43 ust. 1 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 38 ust. 4 oraz art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 4 ustawy o Policji nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby. Oznacza to, że z policjantem niezdolnym do służby, który wskutek choroby zaprzestał jej pełnienia, nie można, bez jego zgody, rozwiązać stosunku służbowego przed upływem powyższego okresu. Przesłanki obligujące organ do przestrzegania tego zakazu zostały określone dość precyzyjnie. Nie mogą podlegać jakiejkolwiek wykładni rozszerzającej i to w sposób naruszający oczywiście ochronną funkcję omawianej regulacji. Istotne zatem jest jedynie to, czy policjant został uznany za niezdolnego do służby oraz czy zaprzestał pełnienia tej służby z powodu choroby (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 966/11).
Komendant Główny Policji stwierdził, że organ I instancji w sposób dostateczny wykazał zasadność rozwiązania z wymienionym stosunku służbowego w trybie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji i zgodnie z przyznaną mu kompetencją wydał decyzję merytoryczną.
Decyzja dotycząca zwolnienia znajduje pełne oparcie w okolicznościach wynikających ze zgromadzonego materiału dowodowego, nie było potrzeby uzupełnienia materiału dowodowego o część dowodów zgłoszonych przez stronę. Dopuszczenie w postępowaniu wnioskowanych dowodów byłoby niezasadne, gdyż podnoszone okoliczności nie mają istotnego znaczenia w sprawie, jak stwierdził organ odwoławczy.
Zwolnienie ze służby w Policji z powodu nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej nie stanowi dyskryminacji z uwagi na wiek. W tej mierze istnieją uregulowania wspólnotowe z dyrektywą Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (Dz. Urz. WE L 303, z dnia 2 grudnia 2000 r. s. 16; Dz. Urz. UE Polskie Wydanie Specjalne rozdz. 5, tom 4 s. 79, wydanej na podstawie art. 13 TWE) na czele. Dyrektywa ta w pkt 1 zakazuje dyskryminacji między innymi ze względu na wiek. Zakres jej stosowania określa art. 3, zgodnie z którym stosuje się ją do wszystkich osób zarówno sektora publicznego, jak i prywatnego, włącznie z instytucjami publicznymi, w odniesieniu do warunków zatrudnienia i pracy, łącznie z warunkami zwalniania i wynagradzania (art. 3 ust. 1 pkt c). Polski ustawodawca implementował powyższą dyrektywę w prawie pracy. Niewątpliwie ma ona zastosowanie również do służb mundurowych. Jednakże w ustawie o Policji brak jest stosownej regulacji, jak również określenia zakresu wyłączenia jej stosowania. Nie zwalnia to jednak organów i sądów od obowiązku dokonania w tej sprawie oceny zastosowania przepisu art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji pod kątem jego zgodności z przepisami prawa wspólnotowego.
Judykatura słusznie nakazuje uwzględnienie tej dyrektywy. W związku z tym organ administracyjny podejmując decyzję o zwolnieniu ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji zobowiązany jest wyłącznie do "uwzględnienia" tej regulacji. Przytoczone orzeczenie nie określa zatem zakresu stosowania tej dyrektywy, jak również nie odsyła wprost do konkretnych przepisów zawartych w tym akcie, które organ musi stosować w procesie decyzyjnym.
Kluczowym jest art. 2 ust. 5 dyrektywy Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r., który wskazuje, że niniejsza dyrektywa nie narusza środków przewidzianych przepisami krajowymi, które w społeczeństwie demokratycznym są niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa publicznego, utrzymania porządku i zapobiegania działaniom podlegającym sankcjom karnym, ochrony zdrowia i ochrony praw i wolności innych osób. W tym kontekście należy odwołać się do art. 1 ust. 1 ustawy o Policji, który określa zadania i cele tej organizacji. Jest ona bowiem umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Przepis ten odnosi się do formacji policyjnej jako całości, nie zaś do poszczególnych jednostek będących częścią jej struktury organizacyjnej. Wskazuje na środowisko, w którym te zadania są usytuowane. Ma to szczególne znaczenie w przypadku jednostek liniowych nakierowanych na ochronę bezpieczeństwa ludzi i ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wykorzystanie zasobów tych jednostek do realizacji tego typu zadań jest zgodne z celem, dla którego zostały one utworzone. Odnosząc to co zostało wyżej powiedziane do rozpatrywanego przypadku, istotne jest wskazanie, że normy zawarte w dyrektywie nie mogą naruszać przepisów, których realizacja jest niezbędna do zapewnienia bezpieczeństwa publicznego i utrzymania porządku. Jak wykazano, decyzja o zwolnieniu Pana P. W. podjęta była w granicach uznania administracyjnego, a granice tego uznania wytyczał interes społeczny, konkretyzujący się w pojęciu "interes służby". Prymat tej wartości został dostatecznie uargumentowany. Komendant Główny Policji dodał, że ochrona "interesu służby" ma zapewnić prawidłowe funkcjonowanie organizacji Policji (w tym poszczególnych jej jednostek organizacyjnych) i jednocześnie właściwe wykonywanie nałożonych na poszczególne jednostki zadań i celów. Nie może być mowy o dyskryminacji w sytuacji, gdy u podstaw decyzji o zwolnieniu stoi "dobro służby" czy "interes służby". Przyjęcie, że doszło w tym przypadku do dyskryminacji z uwagi na wiek uniemożliwiłoby kierownikowi danej jednostki Policji, w tym przypadku Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...], swobodne kształtowanie polityki kadrowej oraz realizacji, w założony przez niego sposób, celów, do których zobowiązana jest ta jednostka i działająca w jej obrębie jednostka organizacyjna. "W punkcie 18 preambuły do tej dyrektywy stwierdzono, iż nie wymaga ona w szczególności od sił zbrojnych, policji, służb więziennych lub ratowniczych przyjmowania do pracy lub dalszego zatrudnienia osób nieposiadających wymaganych zdolności umożliwiających wykonywanie zadań, które mogą im zostać powierzone z uwzględnieniem wynikającego z prawa celu utrzymania zdolności operacyjnych tych służb".
Art. 3 ust. 4 powołanej wyżej dyrektywy upoważnia do jej niestosowania w kwestiach dyskryminacji ze względu na niepełnosprawność lub wiek w odniesieniu do sił zbrojnych. Chociaż Policja nie stanowi organizacji wchodzącej w skład sił zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, to jednak należy zauważyć, że jest organizacją uzbrojoną i umundurowaną, wzorowaną na formacjach wojskowych. Zatem w organizacji tej muszą być stosowane kryteria doboru do służby jak i do dalszego jej kontynuowania analogiczne jak w przypadku organizacji wojskowej. Per analogiom, przepis powyższy stanowi wsparcie dla argumentacji odnoszącej się do zrównoważonego stosowania przepisów dyrektywy w odniesieniu do formacji policyjnej, w tym do kwestii traktowania zwolnienia ze służby z Policji w wyniku nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej jako dyskryminacji ze względu na wiek.
Najważniejszy jednak postulat wynika z art. 4 ust. 1 dyrektywy, w którym wskazano, że Państwa członkowskie mogą uznać, że odmienne traktowanie ze względu na cechy związane z jedną z przyczyn wymienionych w art. 1 dyrektywy nie stanowi dyskryminacji, w przypadku gdy ze względu na rodzaj działalności zawodowej lub warunki jej wykonywania dane cechy są istotnym i determinującym wymogiem zawodowym, pod warunkiem, że cel jest zgodny z prawem, a wymóg proporcjonalny.
Odstępstwo od stosowania przepisów dyrektywy zostało także zawarte w art. 6 ust. 1 dyrektywy. Może ono nie być równoznaczne z objawem dyskryminacji ze względu na wiek, jeżeli w ramach prawa krajowego zostanie to obiektywnie i racjonalnie uzasadnione zgodnym z przepisami celem, w szczególności celami polityki zatrudnienia, rynku pracy i kształcenia zawodowego, jeśli środki te mają służyć realizacji tego celu i są właściwe i konieczne.
Jak wynika z orzeczenia Sądu Najwyższego "rozwiązanie przez pracodawcę stosunku pracy na podstawie przepisu krajowego uprawniającego pracodawcę do takiej czynności w przypadku nabycia przez pracownika prawa do emerytury nie narusza zakazu dyskryminacji ze względu na wiek, jeżeli regulacja przewidziana w tym przepisie jest obiektywnie i racjonalnie uzasadniona słusznym celem związanym z polityką zatrudnienia i rynkiem pracy oraz właściwa i konieczna do jego osiągnięcia". Orzeczenie to nie dotyczy stosunku służbowego (a stosunku pracy), ale pewne jego elementy można per analogiom odnieść do rozpatrywanego przypadku. Z uwagi na fakt, że pragmatyka służbowa nie stanowi generalnego przepisu wskazującego na możliwość dokonania odstępstwa od stosowania regulacji dyrektywy, uzasadnienia dla tego rodzaju zabiegu należy upatrywać w podstawach umożliwiających wybór fakultatywnej przesłanki do zwolnienia ze służby, czyli w uznaniu administracyjnym. Nie ulega wątpliwości, że słuszny cel związany z polityką zatrudnienia i rynkiem pracy to w omawianej sytuacji "interes służby". W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania tej jednostki konieczne jest zapewnienie właściwej obsady podległej mu jednostki Policji. W stanowisku zawartym w uzasadnieniu rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w Policji przełożony właściwy w sprawach osobowych wykazał, w sposób niebudzący wątpliwości, że podjęta przez niego decyzja jest właściwa i zmierza do osiągnięcia celu, jakim jest zdolność do prawidłowego wykonywania nałożonych na tę jednostkę zadań.
W treści powołanego wyżej wyroku Sądu Najwyższego z dnia 24 czerwca 2015 r. odniesiono się także do wyroku Trybunału Sprawiedliwości (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt C-159, Fuchs), w którym stanął on na stanowisku, że ustanowione w dyrektywie 2000/78/WE ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy nie stoją na przeszkodzie obowiązywaniu ustawy, która przewiduje obowiązkowe przejście na emeryturę urzędników mianowanych dożywotnio, w tej sprawie prokuratorów, z chwilą ukończenia przez nich 65 roku życia, w zakresie w jakim celem tej ustawy jest między innymi zoptymalizowanie zarządzania zasobami ludzkimi (por. także z wyrokiem Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt I PK 120/14). Skoro nawet mianowanie na stanowisko dożywotnio, a następnie zwolnienie z pracy z osiągnięciem określonego wieku nie stanowi przykładu dyskryminacji ze względu na wiek, to tym bardziej zwolnienie funkcjonariusza w związku z osiągnięciem wysługi emerytalnej również nie może stanowić takiego przypadku, w szczególności, z uwagi na fakt, iż decyzja taka jest uzasadniona "interesem służby".
Przyjęcie założenia przeciwnego skutkowałoby tym, iż uprawnienie przełożonego w sprawach osobowych nie stanowiłoby realnie przysługującego mu uprawnienia. W rzeczywistości polityka kadrowa jednostki Policji zależna byłaby w głównej mierze od policjanta, który decydowałby o momencie odejścia ze służby w Policji. Udowodnienie, iż dalsze zatrudnienie policjanta, który nabył prawo do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej, uzasadnione jest dobrem służby, wymagałoby przeprowadzenia szeregu obserwacji i symulacji przez pewien okres czasu oraz porównania efektywności funkcjonowania danej komórki i jednostki Policji zatrudniającego danego policjanta z efektami działania tej jednostki i komórki bez tego policjanta. Przeprowadzone badania i tak nie byłyby miarodajne, bo wymagałyby istnienia takich samych okoliczności. Służba jest natomiast determinowana zdarzeniami, które w większości mają charakter nieplanowany i nieprzewidywalny. Uznanie administracyjne zaś musi być oparte na racjonalnej i wszechstronnej ocenie przełożonego właściwego w sprawach osobowych, które uzasadnione jest przede wszystkim kierunkiem prowadzonej przez niego polityki kadrowej, która zmierza do realizacji celu mającego za przedmiot "dobro służby".
Oceniając, czy w rozpoznawanej sprawie organ Policji zachował warunki do wydania decyzji uznaniowej, należy stwierdzić, że słuszny interes P. W. nie stoi w zasadniczej sprzeczności z podjętym rozstrzygnięciem, zaś argumentacja funkcjonariusza, kwestionująca przedmiotowy rozkaz, nie góruje nad interesem służby (interesem społecznym). W przeciwnym wypadku trudno byłoby założyć, że możliwe jest sprawne i prawidłowe funkcjonowanie Policji. Zatem nie budzi wątpliwości, że działanie w granicach uznania administracyjnego, o którym mowa wyżej, nie naruszyło treści normy zawartej w art. 7 k.p.a.
Komendant Główny Policji podkreślił, że organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję, nie naruszył obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Decyzja ta mieści się także w granicach nadanego Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...] upoważnienia ustawowego i w zaistniałych okolicznościach należy uznać ją za uzasadnioną.
P. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2019 r. nr [...], domagając się jego uchylenia.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
‒ art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 7, art. 78 § 1, art. 80, art. 81 k.p.a. oraz art. 86 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie,
Podkreślił, iż organy policji nie dokonały analizy treści oświadczeń skarżącego w zakresie zarzutów przedstawionych przez przełożonych.
Ocena skarżącego została oparta na dwóch – zawierających nieprawdziwe stwierdzenia – charakterystykach sporządzonych przez Dowódców Kompanii Prewencji [...] Oddziału Prewencji Policji w [...]. Bezpodstawne było stwierdzenie o braku inicjatywy i w małym zaangażowaniu w służbę. Podkreślił, że pomagał i instruował policjantów z krótkim stażem.
Wspomniane charakterystyki nie są spójne z opinią służbową za okres służby od [...] kwietnia 2016 r. do [...] marca 2019 r. w zakresie realizacji zadań i czynności oraz kompetencji ogólnych. Charakterystyki nie były sporządzone przez bezpośredniego przełożonego, a opinia tak i była pozytywna. Stwierdzała, iż skarżący realizował w toku służby działania adekwatne do zaistniałej sytuacji.
Zdaniem skarżącego zwolnienie ze służby jest konsekwencją nieprawidłowości ujawnionych w OPP w [...] oraz w KWP w [...]. Skarżący podkreślił, iż jako osoba odpowiedzialna za zaopatrzenie policjantów całej jednostki upominał się o wydanie należnego świadczenia w postaci mydła toaletowego za lata 2009-2011 dla ponad 230 funkcjonariuszy (łącznie [...] sztuk mydła).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57 a, który jednak na gruncie niniejszej sprawy nie znajduje zastosowania.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu pod względem legalności jest rozkaz personalny organu odwoławczego z [...] września 2019 r. nr [...] utrzymujący w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] czerwca 2019 r. nr [...] o zwolnieniu skarżącego z dniem [...] lipca 2019 r. r. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji.
Stosownie do treści art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Użyte w tym przepisie sformułowanie "można" świadczy, że decyzja o zwolnieniu ze służby w Policji ma charakter decyzji uznaniowej.
W judykaturze uznaje się, że decyzja uznaniowa pozostaje wprawdzie pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem sprowadza się ona do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. W takich przypadkach kontrola dotyczy procesu wydania decyzji, tj. spełnienia przez organ wymogów proceduralnych, ustalania stanu faktycznego jako elementu tego procesu oraz oceny faktów, które z punktu widzenia obowiązujących przepisów mogą mieć w danej sprawie istotne znaczenie prawne. Dotyczy ona zatem tej części treści decyzji uznaniowej, która jest powiązana z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi. Natomiast nie obejmuje ona tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (celowości administracyjnej, czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. W tego typu sprawach sądy administracyjne badają jedynie, czy organy w konkretnej sprawie nie przekroczyły granic uznania, tzn. czy ich decyzja nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Reasumując, sądy nie mogą wkraczać w kompetencje organów i oceniać słuszności realizowanej przez nie polityki kadrowej.
Kontrola sądowa decyzji uznaniowych zmierza tym samym do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji została spełniona, zawarta w art. 7 k.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony, przy czym zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został ustalony i wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie (vide: m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt I OSK 464/15).
Wyjaśnić należy, że możliwość zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji nie jest uzależniona od przebiegu służby funkcjonariusza, ani jego subiektywnego przekonania co do przydatności na zajmowanym stanowisku. Wskazany przepis umożliwia właściwemu przełożonemu, w związku z koniecznością zapewnienia prawidłowej realizacji zadań nałożonych przepisami prawa na Policję, taki dobór kadry, aby mogła ona efektywnie realizować te zadania. Ustawodawca dopuszcza bowiem możliwość, że część funkcjonariuszy posiadających 30-letnią wysługę emerytalną będzie dalej wykonywać swoją służbę, natomiast inni zostaną zwolnieni ze służby i przejdą na emeryturę. To przełożony funkcjonariusza może zadecydować, biorąc pod uwagę wszelkie okoliczności sprawy, czy skorzystać z przysługującego prawa, czy też z uwagi na indywidualne cechy funkcjonariusza, pomimo przewidzianej wyraźnie prawem możliwości przejścia na emeryturę, pozostawić funkcjonariusza w służbie.
Sąd badając zaskarżony rozkaz personalny i poprzedzający go rozkaz personalny organu I instancji w świetle powyższych kryteriów i podstawy prawnej, doszedł do przekonania, że rozstrzygnięcia te nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, bowiem organy dokonały prawidłowej wykładni wskazanego powyżej przepisu prawnego oraz właściwie go zastosowały, zaś uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego jak też okoliczności faktyczne sprawy wystarczająco wykazują potrzebę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji.
Przepis art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, który stał się podstawą do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, stanowi samodzielną podstawę do podjęcia decyzji w przedmiocie zwolnienia policjanta ze służby. Jednocześnie zaznaczyć należy, że wskazany przepis, nie narusza dyspozycji art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, który stanowi, że zwolnienie policjanta na podstawie art. art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba, że policjant zgłosi pisemne wystąpienie ze służby. Oznacza to, że z policjantem niezdolnym do służby z powodu choroby nie można bez jego zgody rozwiązać stosunku służbowego przed upływem powyższego okresu. W kontrolowanej sprawie przesłanki te nie zaistniały.
Bezspornym jest, że w kontrolowanej sprawie skarżący nabył uprawnienia do nabycia emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Również sam skarżący nie kwestionuje faktu nabycia prawa do emerytury z ww. tytułu.
Sąd zauważa, że uzasadniając zwolnienie skarżącego ze służby w Policji obok powołania się na ww. ustawową przesłankę wynikającą z art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, KGP szczegółowo wskazał powody uzasadniające zwolnienie skarżącego ze służby w Policji, m.in. powołał się na wyniki dwóch tzw. charakterystyk policjanta z dnia [...] marca i [...] marca 2019 r., w których wskazano na niewłaściwą postawę oraz zachowanie skarżącego, polegające na pojawieniu się trudności dotyczących inicjatywy i stopnia zaangażowania w pełnioną służbę, a także poziomu i efektywności komunikacji interpersonalnej. Skarżący został oceniony przez przełożonych jako osoba konfliktowa, mało koleżeńska stwarzająca problemy ze względu na sposób zachowania, wymagająca stałego nadzoru przełożonych, nieelastyczna, działająca schematycznie i częściowo niedostosowana do ogółu. Stan ten zaczynał wpływać, jak podkreślił organ, negatywnie na funkcjonalność i spójność służby, powodując niepożądane konsekwencje w postaci destabilizacji zespołu, braku wzajemnego zaufania oraz konieczności dodatkowego zaangażowania przełożonych w monitorowanie zaistniałej sytuacji.
Zdaniem Sądu, przełożony policjanta wykazał okoliczności, jakie brał pod uwagę, podejmując decyzję o niepozostawieniu funkcjonariusza w dalszej służbie. Przełożeni mają obowiązek tak kształtować obsadę kadrową, aby Policja sprawnie realizowała zadania na nią nałożone mocą ustawy. Powyższe oznacza, że KGP może stosować regulacje prawne (art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji), które zapewniają możliwość zwolnienia funkcjonariusza ze służby, po osiągnięciu pewnego stażu pracy, ze względu na specyfikę służb mundurowych, czyli szczególne warunki pracy w tego rodzaju jednostkach.
Rozważając, czy organ wydając decyzję o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, nie przekroczył granic uznania administracyjnego, Sąd uznał, że w sprawie został w sposób należyty wyważony zarówno słuszny interes strony, jak i interes społeczny. Interes strony rozumiany jako dalsze pozostawanie w służbie pomimo osiągnięcia pełnej wysługi lat (ponad 30 lat) nie może konkurować z ważnym interesem społecznym utożsamianym z zagwarantowaniem prawidłowego i sprawnego funkcjonowania poszczególnych komórek Policji.
Sąd zauważa również, że rozwiązanie przez pracodawcę stosunku pracy (w tym przypadku stosunku służby) na podstawie przepisu prawa krajowego uprawniającego pracodawcę do takiej czynności w przypadku nabycia przez pracownika prawa do emerytury nie narusza zakazu dyskryminacji ze względu na wiek, jeżeli regulacja przewidziana w tym przepisie jest obiektywnie i racjonalnie uzasadniona słusznym celem związanym z polityką zatrudnienia i rynkiem pracy oraz jest właściwa i konieczna do jego osiągnięcia (por. wyrok Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z 24 czerwca 2015 r., sygn. akt II PK 197/14 i z 11 grudnia 2014 r. sygn. akt I PK 120/14 oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 21 lipca 2011 r. sygn. akt C-159, Fuchs), co na gruncie kontrolowanej sprawy miało miejsce.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, Sąd uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie. Organy orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.), oceniły zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 k.p.a.), a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd stwierdza, zaskarżone rozstrzygnięcia organów Policji z [...] września 2019 r. i [...] czerwca 2019 r. nie naruszają przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Tylko zaś stwierdzenie przez Sąd takiego naruszenia prawa może skutkować uchyleniem tych rozstrzygnięć. Wbrew stanowisku skarżącego organy Policji orzekające w sprawie nie tylko powołały się na nabycie prawa do zaopatrzenia emerytalnego z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej, ale również wskazały obiektywne okoliczności zwolnienia ze służby, co zostało przedstawione w niniejszym uzasadnieniu.
Sąd nie dopatrując się w działaniach organów uchybień, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło