II SA/Wa 2557/19

WyrokWSA w Warszawie2020-09-25

Skład orzekający: Joanna Kube, Ewa Kwiecińska, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby zamieszkujące lokal mieszkalny będący w dyspozycji Policji, które nie posiadają tytułu prawnego do tego lokalu, mogą być zobowiązane do jego opróżnienia na podstawie przepisów ustawy o Policji, a przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące wstąpienia w stosunek najmu lub ustawy o ochronie praw lokatorów nie mają zastosowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że lokale mieszkalne będące w dyspozycji organów Policji podlegają szczególnym regulacjom zawartym w ustawie o Policji, a nie przepisom Kodeksu cywilnego czy ustawy o ochronie praw lokatorów. Osoby, które nie posiadają tytułu prawnego do takiego lokalu, mogą być zobowiązane do jego opróżnienia na podstawie art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, a organy nie mają obowiązku badania ich potrzeb mieszkaniowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.R., G.R. i J.R. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję nakazującą opróżnienie lokalu mieszkalnego. Lokal został pierwotnie przydzielony W.R. w 1952 r. Po jego śmierci i śmierci żony, w lokalu zamieszkali skarżący, którzy nie posiadali tytułu prawnego do jego zajmowania. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów KPA i KC, w tym niezastosowanie art. 691 KC.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, , Protokolant starszy referent Agnieszka Fidor, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2020 r. sprawy ze skargi M.R., G. R., J. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia i przekazania w stanie wolnym lokalu mieszkalnego oddala skargę Komendant Główny Policji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096) oraz art. 6 a, art. 95 ust. 3 pkt 3 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r., poz. 161) i § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 1170) utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazania M. R., G. R. i J. R. opróżnienia i przekazanie w stanie wolnym lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż na podstawie przydziału kwatery stałej - mieszkania służbowego z dnia [...] września 1952 r. [...] w W. lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. otrzymał W. R. do wspólnego zamieszkiwania wraz z żoną H. i synem M. oraz siostrą H. R. W. R. zmarł w dniu [...] listopada 2000 r., a H. R. w dniu [...] listopada 2007 r. W przedmiotowym lokalu zamieszkują obecnie M. R., G. R. oraz J. R. Komendant [...] Policji, działając w trybie art. 61 Kodeksu postępowania administracyjnego, zawiadomieniem nr [...] z dnia [...] marca 2018 r. poinformował strony o wszczęciu postępowania w sprawie opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Komendant [...] Policji decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] nakazał M. R., G. R. i J. R. opróżnienie i przekazanie w stanie wolnym lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. M. R., G. R. oraz J. R. złożyli odwołanie od ww. decyzji. Organ podkreślił, że podstawę decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] stanowił art. 95 ust. 3 pkt 3 cytowanej we wstępie ustawy o Policji. Tytułem prawnym będzie decyzja o przydziale lokalu. Brak takiej decyzji świadczy o tym, że osoba zajmująca lokal nie posiada tytułu prawnego do jego zajmowania w rozumieniu ustawy o Policji. Okolicznością bezsporną pozostaje fakt, że lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. został przydzielony W. R. na podstawie decyzji z dnia [...] września 1952 r. [...] w W. Lokal ten znajduje się zatem dalej w dyspozycji MSWiA lub podległych mu organów. Po śmierci H. i W. R. w lokalu pozostał ich syn z rodziną, którzy nie posiadają tytułu prawnego do zajmowania mieszkania. Lokal mieszkalny zajmowany przez skarżących należy do zasobów mieszkaniowych, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji i tym samym pozostaje obecnie w dyspozycji Komendanta [...] Policji. Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1610) przepisy tej ustawy stosuje się do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, do lokali będących w dyspozycji jednostek organizacyjnych Służby Więziennej oraz lokali pozostających i przekazanych do dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Szefa Agencji Wywiadu, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. Wobec lokalu będącego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów przepisami odrębnymi dotyczącymi lokali mieszkalnych jest rozdział 8 ustawy o Policji. Regulacja ta znajduje bezpośrednie zastosowanie do funkcjonariuszy Policji, a poprzez art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r., poz. 132) - zwanej dalej "ustawą zaopatrzeniową" w stosunku do emerytów i rencistów policyjnych oraz członków ich rodzin uprawnionych do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, albo już był emerytem lub rencistą policyjnym. Regulacje prawne dotyczące policyjnych mieszkań służbowych zawarte między innymi w ustawie o Policji stanowią rozwiązania szczególne wobec przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. oraz Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 88 ustawy o Policji, policjantowi na służbie przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Natomiast art. 89 tej ustawy wskazuje dokładnie, kogo można uznać za członków rodziny policjanta, których to uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego. Są to małżonek, dzieci pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat życia oraz rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub, jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia. Uprawnienie osób wymienionych w art. 89 do zamieszkiwania w lokalu wywodzi się z tytułu prawnego, jaki posiada policjant i osoby te nie posiadają samodzielnego tytułu prawnego do lokalu. Zdaniem Komendanta Głównego Policji należy podzielić ustalenia organu I instancji, że skarżący nie posiadają jakiegokolwiek tytułu prawnego do zajmowania lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W., gdyż nie spełniają warunków określonych w przepisach prawa. Zarówno M. R., G. R., jak i J. R. nie są funkcjonariuszami Policji oraz nie spełniają przesłanek z art. 29 ustawy emerytalnej, gdyż nie są emerytami lub rencistami policyjnymi albo osobami uprawnionymi do renty rodzinnej po funkcjonariuszu Policji, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania renty lub emerytury policyjnej. Organ wskazał, że w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 listopada 2018 r. sygn. akt SK 29/16, stwierdzono, że ustawa o Policji nie nakłada na organy wydające decyzję, z których wynika obowiązek opróżnienia lokalu mieszkalnego, obowiązku badania w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, czy osoby zobowiązane do opróżnienia lokalu będą w stanie samodzielnie zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego obowiązek zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych gospodarstw o niskich dochodach należy do gminy, a nie do organów administracji publicznej realizujących zadania publiczne w zakresie swojej właściwości. Ten obowiązek ciąży na gminie także w stosunku do osób, które w wyniku realizacji decyzji administracyjnej nakazującej opróżnienie lokalu musiały opuścić dotychczasowe mieszkanie. Regulacje rozdziału 8 ustawy o Policji "Mieszkania funkcjonariuszy Policji" mają służyć zapewnieniu prawa do lokalu mieszkalnego policjantowi i członkom jego rodziny. Nie jest natomiast powinnością organów Policji zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych obywatelom niezwiązanym z resortem. To na organach gminy spoczywa obowiązek zabezpieczania tych potrzeb jej mieszkańcom. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. zadaniem organów samorządu terytorialnego jest tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej. Z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. wynika, iż do zadań własnych gminy należy zapewnienie lokalu socjalnego lub zamiennego, a także zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach. W razie braku dostarczenia lokalu socjalnego przez gminę, właściwą ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu, strony mogą wystąpić do sądu cywilnego z powództwem o ustalenie uprawnienia do zawarcia z gminą umowy o najem lokalu socjalnego, o ile spełniają przesłanki z art. 14 i art. 24 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. Strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie uprawnień do pomieszczenia tymczasowego, o którym mowa w rozdziale 4A ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji dotyczących naruszenia prawa materialnego; tj. art. 691 Kodeksu cywilnego, organ wskazał, że do lokalu, o którym mowa w rozdziale 8 ustawy o Policji, przepis ten nie ma zastosowania. Prawo do powyższych lokali mieszkalnych, będących w dyspozycji organów Policji, nie jest instytucją prawa cywilnego, lecz szczególną uregulowaną właśnie w ustawie o Policji oraz we wspomnianej już wyżej ustawie emerytalnej, przy czym pogląd ten nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16.12.2010 r. syg. akt. I OSK 1122/10 i z dnia 30.01.2013 r. Sygn. Akt I OSK 220/12). Potwierdzenie powyższego stanowiska można również znaleźć w znajdującym się w aktach sprawy wyroku Sądu Rejonowego [...] w W. Wydział [...] Cywilny z dnia [...] lutego 2018 r. (sygn. akt [...]), którym oddalono powództwo M. R. o wstąpienie w stosunek najmu przedmiotowego mieszkania, wyraźnie wskazując, że do lokali, o których mowa w rozdziale 8 ustawy o Policji, nie mają zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego w tym art. 691 § 1. M. R., G. R. i J. R. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2019 r.nr [...]. Skarżący zarzucili decyzji naruszenie przepisów: - art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, co skutkowało nieuzasadnionym przyjęciem, że stronom nie przysługuje tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego, - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprzedstawienie w uzasadnieniu do zaskarżonej decyzji przyczyn, dla których niektórym dowodom organ odmówił wiarygodności, - art. 691 Kodeksu cywilnego w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Spaw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lipca 2004 r. w sprawie warunków najmu lokali mieszkalnych pozostających w zarządzie jednostek organizacyjnych Policji poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, kiedy wskutek śmierci najemcy lokalu H. R. w stosunek najmu wstąpił odwołujący M. R. Wskazując na powyższe, skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji i poprzedzającej ją decyzji Komendanta [...] Policji w W. Zażądali ponadto wstrzymania wykonania decyzji Komendanta [...] Policji oraz zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie do czasu rozpatrzenia apelacji wniesionej przez M. R. od wyroku Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] lutego 2018 r. sygn. akt [...]. Skarżący podkreślili, że kluczowe zagadnienie faktyczne w niniejszej sprawie stanowi ustalenie, czy M. R. wraz z rodziną przysługuje tytuł prawny do zajmowanego lokalu. W zaskarżonej decyzji brak jakiegokolwiek wyjaśnienia, z jakich względów KGP uznał umowę najmu lokalu zawartą w sierpniu 1960 r. pomiędzy W. R. - ojcem skarżącego, a Dzielnicowym Zarządem Gospodarki Mieszkaniowej [...], jako wynajmującym za nieistotną dla ustalenia, czy M. R. przysługuje tytuł prawny do lokalu. Nie odniósł się również do oceny pod kątem prawnym aneksu zawartego do w/w umowy po śmierci najemcy lokalu w dniu [...] stycznia 2001 r. również pomiędzy H. R. a poprzednikiem prawnym Miasta W. Powyższe świadczy o pobieżnej ocenie materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, w wyniku czego organ doszedł do wniosków stojących w sprzeczności z dowodami. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2020 r. WSA w Warszawie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, natomiast postanowieniem z dnia 12 lutego 2020 r. Sąd odmówił zawieszenia postępowania toczącego się przed WSA w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że skarga na decyzję lub postanowienie może zostać uwzględniona tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał, że kontrolowana decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2019 r. nr [...], nie narusza prawa w sposób opisany powyżej, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnić należy, iż problematyka mieszkań dla funkcjonariuszy została objęta odrębną regulacją prawną w przepisach resortowych i w tym zakresie nie mają zastosowania, wynikające z innych regulacji prawnych, rozwiązania dotyczące najmu lokali mieszkalnych, czy też ochrony praw lokatorów. Przepis art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego stanowi, że przepisy tej ustawy stosuje się do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, do lokali będących w dyspozycji jednostek organizacyjnych Służby Więziennej oraz lokali pozostających i przekazanych do dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Szefa Agencji Wywiadu, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. W przypadku lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, tymi przepisami odrębnymi dotyczącymi lokali mieszkalnych jest rozdział 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Przepisy te mają bezpośrednie zastosowanie do funkcjonariuszy Policji, a poprzez art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 288) mają również zastosowanie do emerytów i rencistów policyjnych oraz członków ich rodzin. Powyższe przepisy w sposób szczególny uregulowały status prawny tych lokali, krąg osób, które są uprawnione do uzyskania tytułu prawnego do takiego lokalu, a także zasady postępowania i opróżniania lokali w przypadku, gdy lokale zajmowane są przez osoby bez tytułu prawnego. Stąd też do lokalu mieszkalnego, pozostającego w dyspozycji organów Policji, nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie Kodeksu cywilnego, w tym art. 30 ustawy. W pierwszej kolejności należy odnieść się do wyjaśnienia pojęcia "lokale będące w dyspozycji" organów Policji na gruncie ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r., poz. 161 z późn. zm.). Pojęciem tym posługuje się art. 90 ustawy, stanowiąc, że: "na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów". Lokale te uzyskiwane są w wyniku działalności inwestycyjnej, albo od terenowych organów rządowej administracji ogólnej, są to lokale stanowiące własność gmin lub zakładów pracy, a także zwolnione przez osoby, które decyzje o przydziale uzyskały z jednostek podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w tezie wyroku z dnia 20 czerwca 2001 r., CKN 683/00 (LEX nr 74801), lokalem będącym w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych w rozumieniu ww. artykułu jest lokal, co do którego decyzja o jego przydziale lub o jego opróżnieniu należy do kompetencji jednostek podległych temu organowi. Dyspozycyjność jest zatem związana z prawem organu Policji do decydowania, kto jest uprawniony do zamieszkiwania lokalu lub nie, przy uwzględnieniu przepisów ustawy o Policji. Status zajmowanego przez skarżących lokalu, a więc lokalu pozostającego w dyspozycji organów Policji, przesądza również o tym, że do lokalu takiego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego, w tym art. 691 § 1 k.c. Skoro bowiem prawo do takich lokali, w tym możliwość uzyskania do nich tytułu prawnego przez członka rodziny zmarłego policjanta, podlega szczególnej regulacji, tj. wskazanych powyżej przepisów, to regulacje zawarte w Kodeksie cywilnym zostają w tej materii wyłączone. Pogląd ten nie budzi jakichkolwiek wątpliwości w orzecznictwie (por. wyroki NSA: z dnia 16 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1122/10, z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 220/12 – publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tytuł prawny do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji, po śmierci emeryta policyjnego, może otrzymać tylko taki członek rodziny, który byłby uprawniony do renty rodzinnej po zmarłym. Na podstawie art. 29 ustawy zaopatrzeniowej tytuł prawny do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji zachowują lub mogą uzyskać emeryci i renciści policyjni. Ten sam przepis art. 29 ustawy powołanej wyżej przewiduje możliwość uzyskania tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego przez członków rodziny, ale tylko i wyłącznie w takim przypadku, gdy byliby uprawnieni do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, albo już był emerytem lub rencistą policyjnym. A zatem tytuł prawny do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji, po śmierci emeryta policyjnego, może otrzymać tylko taki członek rodziny, który byłby uprawniony do renty rodzinnej po zmarłym. W rozpoznanej sprawie jest okolicznością niesporną, że skarżący nie są osobami uprawnionymi do renty rodzinnej po zmarłych W. R. oraz jego żonie H. R. Oznacza to, że nie posiadają tytułu prawnego do spornego lokalu mieszkalnego, a nadto w świetle obowiązujących przepisów nie mogą tego tytułu prawnego uzyskać. Konsekwencją zajmowania lokalu mieszkalnego, będącego w dyspozycji organów Policji, przez osobę, która nie posiada tytułu prawnego do tego lokalu, jest wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu, a podstawą prawną takiej decyzji jest przepis art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji. W ocenie Sądu zarówno uzasadnienie zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy, decyzji organu I Instancji w pełni przedstawia motywy, jakie legły u podstaw wydania kwestionowanych rozstrzygnięć. Odnosząc się do kwestii ochrony przed eksmisją na bruk i powoływania się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt K 27/15, należy stwierdzić, że kwestie te oceniane mogą być dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego, ponieważ wyłącznie w procedurze regulującej to postępowanie należy poszukiwać właściwych rozwiązań ochronnych. Problematyka ta wykracza jednak poza zakres sprawy, której przedmiotem jest decyzja o opróżnieniu lokalu, wydana na podstawie przepisów ustawy o Policji, które nie nakładają na organy obowiązku badania możliwości samodzielnego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych przez osoby zobowiązane do wykwaterowania. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt SK 29/16, w którym stwierdzając zgodność przepisów art. 90 w związku z art. 95 ust. 3 pkt 3, w związku z art. 95 ust. 4, w związku z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, w związku z art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1610 oraz z 2017 r. poz. 1442 i 1529) z art. 30, art. 71 ust. 1 oraz art. 75 ust. 1 Konstytucji RP, Trybunał stwierdził, że w postępowaniu o opróżnienie lokalu na podstawie art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji nie znajdą zastosowania – wynikające z przepisów powszechnych – gwarancje ochronne związane z procedurą eksmisji z lokalu mieszkalnego, a dotyczące tzw. zakazu eksmisji donikąd. Lokal mieszkalny będący w dyspozycji Policji musi zostać opróżniony przez osobę niemającą do tego lokalu tytułu prawnego i postępowanie w tej sprawie ma charakter czysto administracyjny. Ustawa o Policji nie nakłada na organy wydające decyzje, z których wynika obowiązek opróżnienia lokalu mieszkalnego, obowiązku badania w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, czy osoby zobowiązane do opróżnienia lokalu będą w stanie samodzielnie zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe. Zastosowanie przepisów resortowych prowadzi do osiągnięcia zamierzonego przez ustawodawcę celu – stwierdzenia w trybie administracyjnym, kto jest uprawniony do służbowego lokalu mieszkalnego. Osoba bez tytułu prawnego do takiego lokalu powinna zostać wykwaterowana na podstawie wydanej decyzji administracyjnej, po to, by opuszczony przez nią lokal mógł zostać przeznaczony do wykorzystania zgodnie z celem, określonym przepisami ustawy o Policji. Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej uregulowania prawne, stwierdzić należy, iż postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie przeprowadzono w niezbędnym zakresie, zgodnie z przepisami k.p.a. regulującymi postępowanie dowodowe. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, dlatego też zarzut naruszenia art. 80 w związku z art. 107 § 3 k.p.a. nie może zostać uwzględniony. Mając te wszystkie powyższe względy na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło