II SA/Wa 2576/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Z. na niewykonanie przez Fundację [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2018 r. sygn. akt II SAB/Wa 240/18 postanawia: odrzucić skargę I. Z. (dalej także: Skarżący) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na niewykonanie przez Fundację [...] (dalej jako organ) wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2018 r. (sygn. akt II SAB/Wa 240/18) oraz poprzedzającego go wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2018 r. (sygn. akt I OSK 396/16). W uzasadnieniu skargi I. Z. podniósł, że organ nie zareagował na przesłane drogą elektroniczną w dniach 7 i 14 maja 2019 r. wezwania Skarżącego do wykonania przedmiotowych orzeczeń. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie przedmiotowej skargi. Organ wyjaśnił, że prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz z aktami otrzymał w dniu 5 sierpnia 2019 r. (tak też wynika z akt postępowania w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 240/18, dowód doręczenia - k. 158) i wykonał już powyższy wyrok. Ponadto Organ podniósł, że wezwania przesłane przez Skarżącego drogą elektroniczną, nie spełniały wymogów z art. 154 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym każdorazowo poprzedza analiza wymogów jej dopuszczalności. Postępowanie sądowo-administracyjne może się bowiem toczyć wyłącznie na skutek prawnie dopuszczalnej oraz skutecznie wniesionej skargi. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia organowi grzywny. Istotą problemu zaistniałego w niniejszej sprawie jest to, czy skuteczne wezwanie organu do wykonania wyroku uwzględniającego skargę może mieć miejsce przed doręczeniem organowi prawomocnego orzeczenia, czy dopiero wtedy, gdy organ otrzyma to orzeczenie wraz z aktami sprawy. W orzecznictwie zwrócono uwagę, że z art. 154 § 1 p.p.s.a. wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd mógł wymierzyć organowi grzywnę. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 maja 2016 r., I OSK 2706/15 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że po stronie organu musi istnieć stan niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania; po drugie, strona przed wniesieniem skargi obowiązana jest wezwać właściwy organ do wykonania tego wyroku, nadto spełnienie drugiej z wymienionych przesłanek stanowi o dopuszczalności wniesienia skargi. Oznacza to, że jeżeli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, to znaczy nie skierowała do właściwego organu pisemnego wezwania do wykonania wyroku, skarga taka podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Takie wezwanie musi być skierowane do organu w odpowiednim przedziale czasowym - po zwrocie akt organowi wraz z prawomocnym wyrokiem, ale przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. Jak podkreśla J.P. Tarno, warunek z art. 154 § 1 p.p.s.a. jest spełniony, jeżeli wezwanie organu nastąpiło po doręczeniu organowi administracyjnemu odpisu orzeczenia sądowego wraz ze stwierdzeniem prawomocności (art. 286). Natomiast procesowa przesłanka wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego nie jest spełniona, jeżeli skarżący wezwał właściwy organ przed doręczeniem mu prawomocnego orzeczenia sądowego wraz z aktami sprawy. Dopiero bowiem od tej daty zaczyna biec termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd (art. 286 § 2) (zob. J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, teza 7 do komentarza dotyczącego art. 154 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; tak też: T. Woś (red.): Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012 r., teza 23 do komentarza dotyczącego art. 154 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Procesowa przesłanka wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego nie jest zatem spełniona, jeżeli skarżący wezwał właściwy organ przed doręczeniem mu prawomocnego orzeczenia sądowego wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Dopiero bowiem od tej daty zaczyna biec termin do załatwienia sprawy przez organ, co wynika wprost z treści 286 p.p.s.a, zgodnie z którym po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności (§ 1), zaś termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi (zob. postanowienie NSA z dnia 13 maja 2016 r., I OSK 2706/15, postanowienie NSA z dnia 23 września 2010 r., I OSK 1485/10). Powołany wyżej przepis konstytuuje zasadę "realnej możliwości" wykonania wyroku sądowego. Organ musi bowiem dysponować aktami sprawy w sposób możliwy do podjęcia rozstrzygnięcia, a zatem aktami kompletnymi. Powyższe znajduje uzasadnienie również z uwagi na okoliczność, że ocena prawna, którą organ obowiązany jest uwzględnić, wynika z uzasadnienia orzeczenia i samo ogłoszenie wyroku nie pozwala organowi na zastosowanie się do niej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, że przesłanka dopuszczalności wniesienia skargi na niewykonanie wyroku, tj. uprzednie pisemne wezwanie organu, nie została w niniejszej sprawie spełniona, ponieważ Skarżący nie wezwał skutecznie organu do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2018 r. r. w sprawie II SAB/Wa 240/18, w tym poprzedzającego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2018 r. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie obowiązany był skargę odrzucić, o czym orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 6) w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a.