II SA/Wa 2652/11
WyrokWSA w Warszawie2012-03-28
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Adam Lipiński, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, rozpatrując odwołanie od uchwały Rady Wydziału odmawiającej dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego, przekroczyła swoje kompetencje, dokonując merytorycznej oceny dorobku naukowego kandydata zamiast jedynie kontroli prawidłowości procedury?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny dorobku naukowego kandydata ani wartości naukowej rozprawy habilitacyjnej. Jego kognicja ogranicza się do zbadania, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu określonego przepisami prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Centralna Komisja, rozpatrując odwołanie, ma prawo i obowiązek ocenić materiał dowodowy, w tym opinie recenzentów, aby skontrolować prawidłowość zaskarżonej uchwały Rady Wydziału.Stan faktyczny
Skarżący A. T. został odmówiony dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego uchwałą Rady Wydziału, która została utrzymana w mocy decyzją Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. W postępowaniu przed Radą Wydziału doszło do wadliwego głosowania z udziałem osoby nieuprawnionej, co skutkowało powtórzeniem procedury. W powtórzonym głosowaniu skarżący również nie uzyskał dopuszczenia. Skarżący zarzucił Centralnej Komisji m.in. przekroczenie kompetencji poprzez merytoryczną ocenę dorobku naukowego zamiast kontroli proceduralnej oraz nierówne traktowanie opinii recenzentów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Stanisław Marek Pietras, Protokolant sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2012 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego oddala skargę
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją nr [...] z dnia [...] września 2011 r., wydaną na podstawie art. 21 ust. 2 w związku z art. 18 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w L. z dnia [...] listopada 2010 r. odmawiającą dopuszczenia [...] A. T. do kolokwium habilitacyjnego.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
[...] A. T. w październiku 2009 r. zwrócił się do Rady [...] Uniwersytetu [...] w L. o wszczęcie przewodu habilitacyjnego, przedstawiając rozprawę pt. [...]. Rozprawa stanowiła podsumowanie wyników badań naukowych przedstawionych w pięciu pracach naukowych opublikowanych na przestrzeni 17 lat.
Rada Wydziału na posiedzeniu w dniu [...] stycznia 2010 r. w tajnym głosowaniu jednomyślnie wypowiedziała się w sprawie powołania Komisji Wydziałowej dla podsumowania dorobku i recenzji rozprawy habilitacyjnej [...] A. T. Na Przewodniczącego Komisji powołano [...] T. G.
Na posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] stycznia 2009 r. [...] T. G. przedstawił dorobek kandydata informując o przedłożonej rozprawie habilitacyjnej. Rada Wydziału [...] w L. w tajnym głosowaniu podjęła uchwałę o wszczęciu przewodu habilitacyjnego.
Na recenzentów dorobku i rozprawy habilitacyjnej wybrano: [...] K. K. ([...]), oraz [...] J. M. ([...]).
Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów powołała natomiast na recenzentów: [...] M. D. ([...]), [...] S. Kx. ([...]). Następnie, wobec rezygnacji z wykonania recenzji przez [...] M. D., w jej miejsce powołano [...] M. Ky. ([...]).
Na posiedzeniu Rady [...] w L. w dniu [...] października 2010 r. Komisja Wydziałowa pod przewodnictwem [...] T. G. przedstawiła protokół stanowiący podsumowanie opinii recenzentów o dorobku i rozprawie habilitacyjnej.
Recenzje [...] K. K. i [...] J. M. były pozytywne dla habilitanta, natomiast recenzje [...] S. Kx. i [...] M. Ky. były negatywne. W konkluzji [...] K. i M. wnioskowali o dopuszczenie [...] A. T. do dalszych etapów przewodu habilitacyjnego, natomiast [...] Kx. i Ky. wnioskowali o niekontynuowanie dalszych etapów przewodu habilitacyjnego.
Na podstawie opinii zawartych w recenzjach, Komisja Wydziałowa przedstawiła Radzie Wydziału [...] w L. wniosek o niedopuszczenie [...] A. T. do kolokwium habilitacyjnego.
Recenzenci [...] K. K. i [...] J. M. podtrzymali swoje opinie zawarte w recenzjach. Recenzenci [...] S. Kx. i [...] M. Ky. byli nieobecni na posiedzeniu Rady Wydziału, przedstawili pisemne usprawiedliwienia.
Po dyskusji Dziekan zarządził tajne głosowanie w wyniku którego, przy obecnych na posiedzeniu 38 osobach uprawnionych do głosowania, oddane zostały 20 głosy na TAK, 13 głosy na NIE, a 6 osób wstrzymało się od głosu.
Dopiero po zakończeniu posiedzenia Rady Wydziału ustalono, że w głosowaniu oddanych zostało więcej głosów niż liczba osób uprawnionych do głosowania, obecnych na tym posiedzeniu. Oddanych zostało bowiem 39 głosów na 38 osób podpisanych na liście obecności i uprawnionych do głosowania. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że w głosowaniu wziął udział nieuprawniony do głosowania profesor emerytowany.
O zaistniałej sytuacji Dziekan poinformował na kolejnym posiedzeniu Rady [...] w L. w dniu [...] listopada 2010 r., na które zaproszeni zostali ponownie wszyscy recenzenci.
Na posiedzeniu tym, z uwagi na zaistniałą sytuację, procedura dopuszczenia [...] A. T. do kolokwium habilitacyjnego została powtórzona.
[...] T. G. ponownie odczytał protokół Komisji Wydziałowej oceniającej dorobek naukowy, dydaktyczny i organizacyjny oraz recenzje dorobku i rozprawy habilitacyjnej.
Po dyskusji, Dziekan, zarządził tajne głosowanie w sprawie dopuszczenia [...] A. T. do kolokwium habilitacyjnego.
Na 47 osób uprawnionych, obecnych 37, głosy na TAK oddało 16 osób, 15 osób głosy na NIE, a 6 osób wstrzymało się od głosu.
Tym samym Rada [...] podjęła uchwałę o niedopuszczeniu [...] A. T. do kolokwium habilitacyjnego.
W dniu [...] grudnia 2010 r. Dziekan Wydziału [...] w L. poinformował [...] A. T., że Rada Wydziału podjęła uchwałę o niedopuszczeniu go do kolokwium habilitacyjnego. Równocześnie poinformował go o przysługującym mu prawie do odwołania się od tej decyzji do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, za pośrednictwem Rady Wydziału.
W odwołaniu od powyższej uchwały [...] A. T. podniósł, że postępowanie proceduralne Rady Wydziału w dopuszczeniu do kolokwium habilitacyjnego powinno być jasne pod względem merytorycznym, jak i formalnym. Zarzucił, że protokół Komisji Kwalifikacyjnej napisany został tendencyjnie celem pogłębienia przychylności Rady Wydziału w stosunku do habilitanta. W protokole tym Komisja ograniczyła się do oceny habilitanta w oparciu o wybrane tendencyjnie fragmenty z recenzji, pomijając istotne merytorycznie uchybienia, takie jak: zmieniona nazwa prezentowanej w rozprawie habilitacyjnej [...], umieszczanie w ocenie jego dorobku naukowego badań na szczurach, których nigdy nie przeprowadzał, podważanie jakości cenionych czasopism naukowych ([...]) wraz z odrzucaniem prac w nich publikowanych, a także pomijanie w opiniach jego interdyscyplinarnych kierunków badawczych i prac z tego zakresu (Autoreferat).
Podkreślił ponadto, że czynności w procedurze dopuszczenia go do kolokwium habilitacyjnego nie zakończyły się z chwilą uzyskania w tajnym głosowaniu bezwzględnej większości głosów, lecz z przyczyn dla niego mało zrozumiałych trwały dalej na kolejnej Radzie Wydziału.
Na pierwszym posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] października 2010 r., w wyniku tajnego głosowania, uzyskał większość bezwzględną głosów stanowiących o dopuszczeniu do kolokwium habilitacyjnego. O wyniku pozytywnego głosowania został zaś poinformowany poprzez członków Rady Wydziału wychodzących z posiedzenia, jak również przez jednego z recenzentów (poza salą obrad).
Po ponad dwóch godzinach od zakończenia Rady Wydziału poinformowano go jednoosobowo o konieczności powtórzenia głosowania. Informację do członków Rady Wydziału o wynikach pierwszego tajnego głosowania i konieczności jego powtórzenia przesłano zaś pocztą elektroniczną dopiero w dniu następnym.
O wyniku drugiego głosowania, które odbyło się na posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] listopada 2010 r., został zaś poinformowany dopiero jakiś czas po jego zakończeniu.
W ocenie odwołującego powyższe fakty świadczą o braku poszanowania przez Radę Wydziału nie tylko jego osoby lecz także ogromu pracy badawczej włożonej w przygotowanie rozprawy habilitacyjnej mającej znamiona innowacyjne.
Zwrócił się w związku z tym do Centralnej Komisji, by przy rozpatrywaniu jego odwołania, wzięła pod uwagę możliwość przeprowadzenia tej procedury w innej jednostce organizacyjnej (Uniwersytet [...] w B.).
W toku postępowania odwoławczego Centralna Komisja dla oceny zasadności odwołania powołała dwóch recenzentów, którzy ocenili odwołanie jako niezasadne.
Sekcja [...] Centralnej Komisji w dniu [...] września 2011 r. po zapoznaniu się z odwołaniem A. T., po wysłuchaniu dwóch negatywnych opinii recenzentów Centralnej Komisji oraz po przeprowadzeniu dyskusji, w tajnym głosowaniu wypowiedziała się przeciw wnioskowi o uchylenie zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, której dotyczyło odwołanie (wynik głosowania: za uchyleniem uchwały - 1 głos, przeciw - 25 głosów, wstrzymujących się - 2 głosy).
Prezydium Centralnej Komisji w dniu [...] września 2011 r., po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji postanowiło w głosowaniu tajnym utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę (wynik głosowania: za uchyleniem uchwały - 0 głosów, przeciw uchyleniu - 11 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów).
W uzasadnieniu decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną uchwałę Rady Wydziału podkreślono, że przewód habilitacyjny jest procesem wielostopniowym, w którym przejście do kolejnego etapu jest uwarunkowane sprostaniem określonym wymogom.
W ocenie Centralnej Komisji procedura wszczęcia i prowadzenia przewodu o nadanie stopnia doktora habilitowanego [...] A. T. przebiegała zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że Komisja Wydziałowa powołana dla podsumowania dorobku i rozprawy habilitacyjnej nie wywierała deprymującego wpływu na habilitanta, a atmosfera na Radach Wydziału była przyjazna, a co najmniej neutralna. Negatywne opinie zawarte w dwóch recenzjach wpłynęły natomiast na ukształtowanie się opinii Rady Wydziału o dorobku kandydata, co znalazło wyraz w tajnym głosowaniu nad odmową dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego.
W ocenie Centralnej Komisji, brak jest też jakichkolwiek przesłanek do uznania, że protokół Komisji Kwalifikacyjnej został napisany tendencyjnie.
Dorobek naukowy habilitanta w czasie 39 lat pracy, negatywnie oceniony przez dwóch recenzentów w przewodzie, a także przez dwóch recenzentów Centralnej Komisji rozpatrujących zasadność odwołania jest skromny. Ocena dorobku jest negatywna, dotyczy zarówno liczby publikacji oraz punktowej wyceny czasopism, w których większość prac wydano. Poziom pracy habilitacyjnej (kompilacja z kilku prac) oceniono jako niski (cytowane w nich piśmiennictwo dotyczy lat 80 i 90 XX wieku, aktualność przedstawionej problematyki co najmniej wątpliwa, nieprecyzyjna metodyka badań, brak statystycznej oceny wyników, 20 oryginalnych prac twórczych - 1 w czasopiśmie z IF, 6 komunikatów, 1 patent) łącznie 118 pkt za publikacje i 25 za patent. Publikacje składające się na rozprawę habilitacyjną wydano 20 lat, 18 lat, 16 lat, 7 i 3 lata temu, żadna z nich nie została opublikowana w czasopiśmie indeksowanym przez JCR, a ich łączna wartość wyrażona punktami Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego wynosi 21.
Podsumowując, Centralna Komisja stwierdziła, że podjętą decyzję Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w L. odmawiającą dopuszczenia [...] A. T. do kolokwium habilitacyjnego należy uznać za słuszną, natomiast odwołanie za nieuzasadnione.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. T. zarzucił organowi:
- naruszenie art. 77 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, polegające na nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w pełnym jego zakresie czego konsekwencją były błędy w ustaleniach faktycznych, a w szczególności analizy odmiennych opinii recenzentów powołanych w postępowaniu habilitacyjnym, właściwej interpretacji błędów formalnych w procedurze głosowania uchwał Rady Wydziału [...] w L., skutkujących w podjęciu odpowiedniej decyzji Centralnej Komisji w odwołaniu;
- naruszenie rozporządzeń i wytycznych "Kryteria oceny kadry naukowej i artystycznej", Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów, Uwagi Centralnej Komisji ds. Tytułu Naukowego i Stopni naukowych do Rad Wydziałów i Rad Jednostek Naukowych uprawnionych do nadawania stopnia doktora habilitowanego w związku z ustawą z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach i tytule naukowym, polegające na pominięciu w recenzjach opiniodawców i decyzji Centralnej Komisji oceny całości zarzutów wobec pracy Komisji Wydziałowej, dotyczących zwłaszcza opiniodawczych błędów merytorycznych popełnionych przez recenzentów powołanych przez Centralną Komisję;
* naruszenie art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. oraz art. 77 § 1 k.p.a., polegające na nierównym traktowaniu w postępowaniu odwoławczym opinii wszystkich recenzentów powołanych w postępowaniu habilitacyjnym oraz braku zapewnienia ich uczestnictwa w postępowaniu odwoławczym w Centralnej Komisji;
naruszenie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r., polegające na braku szerszej oceny Centralnej Komisji dotyczącej rezygnacji z obowiązku jednego z recenzentów oraz próba prezentowania opinii bez jej uzasadnienia przez kolejnego powołanego przez ten organ recenzenta w postępowaniu habilitacyjnym;
naruszenie art. 21 w powiązaniu z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r., polegające na przekroczeniu kompetencji przez Centralną Komisję i powołanych recenzentów ograniczonych wyłącznie do kontroli prawidłowości czynności prawnych w procedurze habilitacyjnej, a nie merytorycznego orzekania w sprawie dorobku naukowego, czasookresu jego publikacji, wyboru czasopism do publikacji oraz rozprawy habilitacyjnej;
naruszenie art. 34 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. oraz § 19, § 21 i § 22 Statutu Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów, polegające na naruszeniu trybu postępowania w powoływaniu rzeczoznawców, braku w protokole Sekcji [...] i Prezydium Centralnej Komisji weryfikacji rezygnacji jednego z nich oraz jednoczesnej prezentacji dwóch opinii na jednym posiedzeniu Sekcji [...];
naruszenie art. 20 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 14 marca 2003 r., polegające na braku przestrzegania przez Radę [...] w L. wymogów formalnych związanych z procedurą głosowania uchwał w dopuszczeniu do kolokwium habilitacyjnego;
naruszenie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r., polegające na złamaniu formuły tajności głosowania uchwał w procedurze habilitacyjnej przez Radę Wydziału [...] w L., związanej z nieformalnym i nieprotokołowanym przesłuchaniu w Dziekanacie jednego z profesorów, wezwanego z imienia i nazwiska po zakończonym posiedzeniu Rady w dniu [...] października
2010 r.
W związku z powyższymi zarzutami wniósł o zmianę lub uchylenie zaskarżonej decyzji lub stwierdzenie jej nieważności jako niezgodnej z prawem, nakazanie wypełnienia przez Centralną Komisję postulatów wniesionych przez niego w odwołaniu od uchwały Rady [...] Uniwersytetu w L. z dnia [...] listopada 2010 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji oraz podkreślając, że w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji stanowi podsumowanie postępowania, w którym kluczowe znaczenie ma element fachowy (opinie recenzentów), a uczestnictwo kandydata ograniczone jest do możliwości złożenia środka odwoławczego, a następnie skargi do sądu administracyjnego. Samo zaś postępowanie ma charakter niejawny (§ 23 Statutu), a zapadające w jego toku uchwały podejmowane są w głosowaniu tajnym (§ 15 ust. 2 Statutu). Dlatego też w postępowaniu tym strona nie bierze czynnego udziału w każdym stadium postępowania, jak to ma miejsce w ogólnym postępowaniu administracyjnym. A decyzje Centralnej Komisji to decyzje organu kolegialnego, które stanowią podsumowanie postępowania mającego charakter niejawny i zapadają w głosowaniu tajnym. Dlatego też brak przedstawienia szczegółowych motywów podjęcia takiej decyzji, z uwagi na specyfikę tego rodzaju rozstrzygnięcia, nie może być uznany za naruszenie prawa dające podstawę do uwzględnienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134
§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu, skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, utrzymująca w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu w L., nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego posiada znaczny dorobek naukowy, a przedłożona przez kandydata rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 212/08, niepubl.). W zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania określonego przepisami ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać przy tym należy, iż czynności przewodu habilitacyjnego kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej, co wynika z art. 18 ust. 2 ustawy. Poszczególne uchwały głosowane są oddzielnie. Przejście do kolejnego etapu postępowania habilitacyjnego uzależnione jest od pozytywnego wyniku głosowania uchwały dotyczącej etapu poprzedzającego. W przypadku ustalenia na danym etapie postępowania, iż nie zostały spełnione ustawowe warunki do uzyskania stopnia doktora habilitowanego, możliwe jest podjęcie uchwały negatywnej, która zamyka drogę do kolejnego stadium postępowania kwalifikacyjnego. Zasada ta odnosi się także do etapu dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego.
Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego ma wyjątkowy charakter wynikający ze specyfiki tych spraw. Postępowanie to cechuje znaczna odrębność w stosunku do postępowania prowadzonego wprost na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z przepisem art. 29 ust. 1 ww. ustawy w postępowaniu tym przepisy k.p.a. mają odpowiednie zastosowanie w zakresie nieuregulowanym w ustawie. W konsekwencji, jeżeli ustawa zawiera szczególną regulację, to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że niektóre przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle nie znajdują w tym postępowaniu zastosowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1661/06, niepubl.). Ten szczególny charakter postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy dotyczy również postępowania odwoławczego toczącego się przed Centralną Komisją do Spraw Stopni i Tytułów. W postępowaniu tym osoba, której dotyczy uchwała nie korzysta z praw strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Postępowanie dowodowe prowadzone przed Centralną Komisją ograniczone jest natomiast wyłącznie do uzyskania recenzji, co wynika z art. 35 ust. 3 ustawy. Z obowiązujących przepisów nie wynika też wymóg zapoznania habilitanta, w szczególności przed podjęciem decyzji przez Centralną Komisję, z opiniami powołanych przez ten organ recenzentów. Nie jest też przewidziany w tym postępowaniu udział recenzentów powołanych w przewodzie.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy osoba ubiegająca się o nadanie jej stopnia doktora habilitowanego może wnieść odwołanie od odmownej uchwały jednostki organizacyjnej m. in. w przedmiocie dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego do Centralnej Komisji za pośrednictwem rady właściwej jednostki organizacyjnej w terminie jednego miesiąca od dnia powiadomienia o treści uchwały. W takim wypadku, Rada przekazuje odwołanie Centralnej Komisji wraz ze swoją opinią i aktami przewodu w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia odwołania.
W myśl natomiast art. 21 ust. 2 ww. ustawy Centralna Komisja po rozpatrzeniu odwołania (w terminie nie dłuższym niż sześć miesięcy) albo utrzymuje w mocy zaskarżoną uchwałę, albo uchylając ją, przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia radzie tej samej lub innej jednostki organizacyjnej.
Istotne jest przy tym, iż Centralna Komisja – na zasadzie art. 35 ust. 3 cytowanej ustawy – podejmuje uchwały po zasięgnięciu opinii jednego a w niektórych przypadkach – dwóch recenzentów, w tym co najmniej jednego spoza składu Centralnej Komisji.
Powyższe oznacza, że Centralna Komisja, mimo że jest organem odwoławczym, prowadzi również własne postępowanie dowodowe, choć ograniczone jedynie do ww. postępowania opiniodawczego. Z tego powodu organ ten jest organem, który musi stosować w prowadzonych przed nim postępowaniach przepisy art. 7, 77 i 80 k.p.a., gdyż musi dokonywać oceny, nie tylko materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed Radą Wydziału, ale i materiału dowodowego, zebranego w postępowaniu odwoławczym. Kontrolę zatem zaskarżonej uchwały Rady Wydziału należy w tym wypadku rozumieć jako kontrolę dokonywaną w sposób wszechstronny (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt I OSK 838/08, z dnia 30 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1411/08, z dnia 27 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2052/11). Opinie recenzentów, powołanych w postępowaniu odwoławczym, winny więc odnosić się również do tych aspektów, których dotyczyły opinie recenzentów, powołanych w postępowaniu przed Radą. Pokreślić też wypada, że żaden przepis ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki nie zawiera ograniczenia w tym zakresie recenzentów powołanych w postępowaniu przed Centralną Komisją, a ponieważ, jak wyżej wspomniano, organ ten jest z mocy ustawy obowiązany również do zebrania materiału dowodowego w postaci wspomnianych opinii i musi materiał ten rozpatrzyć w sposób wyczerpujący i wszechstronny, to oznacza, że Centralna Komisja musi, by skontrolować prawidłowość zaskarżonej uchwały, najpierw sama dokonać oceny dorobku naukowego kandydata do stopnia naukowego i rozprawy naukowej.
Z tych względów zarzut podniesiony w skardze, że Centralna Komisja oraz powołani przez nią recenzenci przekroczyli swoje kompetencje, gdyż dokonali oceny dorobku naukowego habilitanta oraz rozprawy habilitacyjnej, w sytuacji, gdy takich uprawnień nie mieli, bo ich kompetencje ograniczone zostały wyłącznie do kontroli prawidłowości czynności prawnych w procedurze habilitacyjnej, a nie do merytorycznego orzekania, należało uznać za chybiony.
Podkreślić jednocześnie należy, że przepisy ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki nie stwarzają kandydatowi na stopień naukowy możliwości toczenia dyskusji na temat recenzji. Jednoznacznie negatywne oceny recenzentów nie mogą więc zostać zaprzeczone wyjaśnieniami strony. Postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest bowiem tylko do uzyskania recenzji (art. 35 ust. 3 ustawy).
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy, zarówno dorobek naukowy habilitanta, jak i rozprawa habilitacyjna zostały negatywnie ocenione zarówno przez dwóch recenzentów powołanych w przewodzie, jak też przez dwóch recenzentów Centralnej Komisji rozpatrujących zasadność odwołania. Sąd nie był natomiast władny do oceny prawidłowości uwag i ocen merytorycznych zgłoszonych przez tych recenzentów.
Wyjaśnić też trzeba, że treść uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji może budzić pewien niedosyt strony, ale należy pamiętać, że decyzja tego organu jest uchwałą podejmowaną przez określone gremium i to w głosowaniu tajnym. Głosowanie to jest przy tym tajne zarówno dla kandydata, jak i dla członków Komisji. Z tego powodu uzasadnienie decyzji musi cechować pewna ogólnikowość, gdyż decyzja ta jest siłą rzeczy pewną wypadkową szeregu ocen i poglądów, niekoniecznie podzielanych w całości przez całe gremium.
Sąd zgadza się z oceną wyrażoną przez Centralną Komisję w zaskarżonej decyzji, że w toku postępowania przed Radą Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w L. nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość podjętej uchwały o odmowie dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego.
Wbrew zarzutom skargi wybór recenzentów pracy habilitacyjnej, a także powołanie kolejnego recenzenta w sytuacji rezygnacji z obowiązków przez jednego z wyznaczonych recenzentów, były zgodne z przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, a także z przepisami rozporządzenia wykonawczego Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskim i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. Nr 15, poz. 128).
W postępowaniu tym nie doszło także do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie, w jakim miały one zastosowanie w tym postępowaniu.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących trybu głosowania nad dopuszczeniem skarżącego do kolokwium habilitacyjnego należy podkreślić, iż w sprawie jest okolicznością niesporną, że w głosowaniu, które odbyło się na posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] października 2010 r. oddano o jeden głos więcej niż liczba osób uprawnionych do głosowania, które był obecne na tym posiedzeniu, a zatem głosowanie to musiało zostać uznane za nieważne i nie mogło wywołać skutku prawnego w postaci dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego. Skarżący nigdy też nie został oficjalnie poinformowany o wyniku tego głosowania.
W posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] października 2010 r. brało bowiem udział 38 osób uprawnionych do głosowania, a oddano 39 głosów, przy czym o wyniku pozytywnym głosowania zadecydował jeden głos. Jak ustalono później, w głosowaniu wziął udział jeden z emerytowanych profesorów, który nie był uprawniony do głosowania.
Wbrew zarzutom skargi podjęte przez Dziekana po zakończeniu posiedzenia Rady Wydziału czynności wyjaśniające w tej kwestii nie oznaczały naruszenia zasady tajności głosowania, gdyż tajnością objęty jest wybór sposobu głosowania przez osoby uprawnione (TAK, NIE, wstrzymanie się od głosu), a nie to kto jest uprawniony do głosowania oraz to kto bierze udział w głosowaniu.
Zasadny jest wprawdzie podniesiony przez skarżącego zarzut, że Komisja Skrutacyjna powinna stwierdzić nieprawidłowości w uzyskanych wynikach głosowania już na posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] października 2010 r. i na tym posiedzeniu powinno dojść do powtórnego głosowania. W sytuacji jednak, gdy tak się nie stało, a głosowanie w dniu [...] października 2010 r. zostało przeprowadzone wadliwie, zaistniała potrzeba przeprowadzenia ponownego głosowania.
Z tych względów, procedura dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego została powtórzona na kolejnym posiedzeniu Rady Wydziału w dniu [...] listopada 2010 r., na które ponownie zaproszeni zostali wszyscy recenzenci powołani w przewodzie.
Na posiedzeniu tym, w wyniku prawidłowo już przeprowadzonego głosowania, Rada Wydziału podjęła uchwałę o niedopuszczeniu skarżącego do kolokwium habilitacyjnego. Na 47 osób uprawnionych, obecnych 37, głosy na TAK oddało 16 osób, 15 osób głosy na NIE, a 6 osób wstrzymało się od głosu.
Podsumowując, Sąd stwierdza, iż analiza czynności podjętych w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją wskazuje, iż nie doszło do naruszenia prawa w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Należy przy tym ponownie zaznaczyć, że Sąd nie był uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło