II SA/Wa 376/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, , Protokolant starszy specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Platformy Obywatelskiej RP z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżoną decyzję Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] wniosło skargę na decyzję Platformy Obywatelskiej RP z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 oraz ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1764 j.t.) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 j.t) o odmowie udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych w zakresie wskazania imion i nazwisk tych osób oraz wysokości wynagrodzenia umownego. Stowarzyszenie wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2016 r., w formie elektronicznej, zwróciło się do Platformy o udostępnienie informacji o wydatkach jakie poniosła partia w ramach Funduszu Eksperckiego od roku 2010. Wskazało, że informacje powinny zawierać minimalnie: przedmiot wydatku, kwotę, z kim była zawarta umowa/na czyją rzecz dokonano zapłaty, datę zawarcia umowy/dokonania zapłaty. Jednocześnie Stowarzyszenie wniosło o przekazanie ww. informacji na podany adres e-mail. W dniu [...] października 2016 r. Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność partii politycznej podnosząc, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie załatwił wniosku do dnia złożenia niniejszej skargi. Tym samym organ naruszył art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.), dalej: "u.d.i.p.", zgodnie z którym udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Wyrokiem z dnia 17 października 2017 r. sygn. akt II SAB/Wa 734/16 WSA w Warszawie w punkcie 1 zobowiązał partię polityczną Platforma Obywatelska do rozpatrzenia wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] sierpnia 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; w punkcie 2 Sąd stwierdził, że bezczynność partii politycznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; w punkcie 3 Sąd zasądził na rzecz Stowarzyszenia koszty postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał w szczególności, że Platforma jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na gruncie u.d.i.p., a środki z Funduszu Eksperckiego partii politycznej są informacją publiczną. Jak bowiem wynika z treści art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 876), dalej: "u.p.p.", Platforma Obywatelska RP jest partią parlamentarną, uczestniczącą w sprawowaniu władzy w Rzeczypospolitej Polskiej, w związku z tym posiada prawo do otrzymywania przez okres kadencji Sejmu subwencji z budżetu państwa na działalność statutową. Jednocześnie, zgodnie z art. 30 ust. 1 u.p.p., partia polityczna jest zobowiązana do tworzenia Funduszu Eksperckiego, którego część w wysokości od 5% do 15% jest zasilana z subwencji (art. 30 ust. 3). Ustawa wskazuje również na sztywne zasady wykorzystania środków z Funduszu Eksperckiego, ponieważ środki te mogą być przeznaczone tylko na dwa rodzaje zadań: ekspertyzy i publikacje (art. 30 ust. 4). Następnie Sąd wskazał, iż udzielając odpowiedzi na wniosek Stowarzyszenia z dnia [...] sierpnia 2016 r., Platforma podała, że informacje o wydatkach poniesionych w ramach Funduszu Eksperckiego w latach 2010-2015 zostały zawarte w sprawozdaniach finansowych partii za lata 2010-2015 i złożone w całości w Państwowej Komisji Wyborczej. Znajdują się one zatem obecnie w domenie publicznej i są dostępne dla wszystkich. Natomiast informację o wydatkach poniesionych w ramach Funduszu Eksperckiego w okresie od dnia [...] stycznia 2016 r. do dnia [...] sierpnia 2016 r. przekazała Stowarzyszeniu. Platforma stwierdziła jednocześnie, że udostępnienie informacji w publicznej domenie powoduje, że brak jest przesłanek do udostępnienia informacji publicznej na wniosek. Sąd powyższego zapatrywania partii nie podzielił i wskazał, że tylko w sytuacji, gdy informacje znajdują się na stronie prowadzonego przez podmiot, do którego zwrócił się wnioskodawca, Biuletynu Informacji Publicznej, podmiot zobowiązany jest zwolniony z udzielenia informacji publicznej, a obowiązek informacyjny jest spełniony, jeśli poinformuje wnioskodawcę o miejscu zamieszczenia danych. Natomiast odesłanie wnioskodawcy do strony internetowej innego podmiotu, nie jest prawidłowym postępowaniem na gruncie u.d.i.p. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 września 2018 r. sygn. akt I OSK 682/18, oddalił skargę kasacyjną. Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] Platforma, powołując w podstawie prawnej art. 5 ust. 2 w związku z art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej: "k.p.a.", odmówiła Stowarzyszeniu udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych. W uzasadnieniu Platforma wskazała, że wydatki partii politycznej dokonane ze środków Funduszu Eksperckiego mieszczą się w definicji informacji publicznej. Jednakże, w świetle art. 5 ust. 2 u.d.i.p., wystąpiły przesłanki do odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie, w jakim dotyczy ona osób fizycznych. Z zakresu odpowiedzi udzielonej przez partię wyłączono zatem tę część informacji, która dotyczyła wydatków partii z Funduszu Eksperckiego powstałych wskutek umów zawartych z osobami fizycznymi niewykonującymi działalności gospodarczej, w tym będących pracownikami partii, niepełniącymi funkcji publicznych. Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Platforma, decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], powołując w podstawie prawnej art. 5 ust. 2 w związku z art. 16 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 17 u.d.i.p., art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Platforma podała, że przedstawiony we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzut naruszenia art. 5 ust. 2 u.d.i.p., poprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie, nie jest trafny. Podniosła, że informacja o wysokości wynagrodzenia osób fizycznych stanowi element chronionej prawem prywatności tych osób i jako taka podlega ograniczeniu, co do jej ujawniania podmiotom trzecim. Zasadę tę stosuje się, o ile osoba fizyczna nie pełni funkcji publicznej, przy czym na gruncie u.d.i.p. to ostatnie pojęcie wykładane jest swoiście oraz szerzej niż w definicjach stosowanych w innych aktach prawnych. Wskazała również, że przynależność partyjna osoby jest informacją posiadającą status danej wrażliwej. Także umowy obywateli z partiami politycznymi mogą co najmniej być analizowane w kontekście ich prawa do prywatności. Jest to bowiem sfera relacji związanych m.in. z poglądami danej osoby, niekoniecznie podlegającymi ujawnieniu tylko dlatego, że uzyskała ona wynagrodzenie za sporządzenie opinii czy projektu graficznego publikacji. W tej sytuacji brak jest jakichkolwiek powodów do poszukiwania analogii z relacją umowną z organem publicznym, czy też szerzej z władzą publiczną. Traktowanie partii politycznych i osób zawierających z nimi umowy jako "władzę", jest, zdaniem Platformy, nieporozumieniem. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi Stowarzyszenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 6 października 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 422/17 w punkcie 1 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...]; w punkcie 2 zasądził na rzecz Stowarzyszenia koszty postępowania sądowego. Sąd stwierdził, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy w przypadku, gdy Platforma zmierzać będzie ponownie do wydania decyzji o odmowie udostępnienia żądanych informacji, powinna zbadać, czy wniosek Stowarzyszenia z dnia [...] sierpnia 2016 r. spełnia wymogi formalne, a w przypadku stwierdzenia braków - wezwać Stowarzyszenie do ich uzupełnienia. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 905/18 oddalił skargę kasacyjną. NSA podzielił zapatrywanie Sądu I instancji, że w sytuacji, gdy brak było podpisu pod wnioskiem Stowarzyszenia z dnia [...] sierpnia 2016 r., to podmiot, do którego wpłynął wniosek, zamierzając wydać decyzję administracyjną o odmowie udzielenia informacji publicznej, powinien zastosować tryb określony w art. 64 § 2 k.p.a. i wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braku, a samo podanie wniesione drogą elektroniczną powinno być podpisane zgodnie z dyspozycją art. 63 § 3 k.p.a. Skoro zaś organ tego nie uczynił i wydał decyzję merytoryczną, która została następnie utrzymana w mocy w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, to zasadnie Sąd I instancji stwierdził również, iż obie te decyzje obarczone były przesłanką nieważności w postaci rażącego naruszenia prawa. W piśmie z dnia [...] lutego 2020 r. Stowarzyszenie wezwało Platformę do niezwłocznego wykonania wniosku z dnia [...] sierpnia 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej przesyłając w załączeniu podpisany wniosek pierwotnie wysłany do partii drogą mailową. Decyzją z dnia [...] marca 2020 r. Platforma, powołując w podstawie prawnej art. 5 ust. 2 w związku z art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 104 k.p.a., odmówiła udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych. W uzasadnieniu wskazała, że podpisany wniosek Stowarzyszenia z dnia [...] sierpnia 2016 r. wpłynął do siedziby partii w dniu 2 marca 2020 r. Podniosła, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., bowiem wydatki partii politycznej dokonane ze środków Funduszu Eksperckiego mieszczą się w definicji określonej w ww. przepisie. Następnie powołała art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wskazując, że nie każda informacja publiczna podlega udostępnieniu. W niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki do odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie, w jakim dotyczy ona osób fizycznych. Z zakresu odpowiedzi udzielonej przez partię, wyłączono zatem tę część informacji, która dotyczyła wydatków partii z Funduszu Eksperckiego powstałych wskutek umów zawartych z osobami fizycznymi niewykonującymi działalności gospodarczej, w tym osobami będącymi pracownikami partii, niepełniącymi funkcji publicznych. Końcowo partia zaznaczyła, że w niniejszej sprawie nie zachodziła potrzeba zajęcia stanowiska przez podmioty trzecie. Pismem z dnia [...] kwietnia 2020 r. Stowarzyszenie złożyło do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję Platformy z dnia [...] marca 2020 r. wnosząc o jej uchylenie, zobowiązanie organu do załatwienia sprawy oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie zakwestionowało stanowisko Partii, zgodnie z którym w okolicznościach niniejszej sprawy zasadne jest ograniczenie prawa do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej. Podniosło, że powyższe stanowisko abstrahuje od utartej praktyki udostępnienia - przez podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej - informacji o zawieranych przez nie umowach, w tym o kontrahentach tychże umów. W tym zakresie istotne znaczenie ma praktyka publikowania na stronach BIP tzw. rejestrów umów, w których ujawniane są informacje o imionach i nazwiskach (nazwach) kontrahentów podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej; kwocie na jaką opiewa umowa; dacie jej zawarcia oraz opisie jej przedmiotu. Obecnie nie budzi wątpliwości, że udostępnieniu na podstawie u.d.i.p. podlegają imiona i nazwiska kontrahentów podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej, choćby osoby te nie pełniły funkcji publicznych oraz choćby nie świadczyły usług w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, a dostępność tych informacji nie jest ograniczana na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Fundamentalne znaczenie, zdaniem Stowarzyszenia, ma w tej kwestii wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 2012 r. sygn. akt I 190/12 (publ. Legalis nr 546154), który dotyczył udostępnienia imion i nazwisk kontrahentów gminy. Zachowuje on swoją adekwatność wobec wszystkich podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej, w tym partii politycznych. Kluczowe znaczenie ma bowiem okoliczność, że tak jednostka samorządu terytorialnego, jak i partia polityczna, na gruncie art. 4 u.d.i.p. są podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej. Istotne znaczenie ma również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 531/14 (publ. CBOSA), w którym wskazano, że pogląd o jawności informacji o imionach i nazwiskach kontrahentów gminy jest ugruntowany i odpowiada funkcji instytucji dostępu do informacji publicznej pozwalającej przeciwdziałać takim patologiom życia publicznego jak np. nepotyzm. Dalej Stowarzyszenie wskazało, że w niniejszej sprawie nie ma znaczenia dystynkcja na osoby pełniące funkcje publiczne oraz na osoby tych funkcji niepełniące, znajdująca swoją podstawę w art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. Podkreśliło, że do sprawowania społecznej kontroli wydatkowania środków publicznych, pełniącej m.in. funkcję antykorupcyjną, nie jest konieczne określanie statusu kontrahenta partii politycznej. Nie jest więc istotne to, czy pełni ona funkcję publiczną, czy też nie. W odpowiedzi na skargę Platforma wniosła o oddalenie skargi stwierdzając, że zarzut naruszenia art. 5 ust. 2 u.d.i.p. jest nieuzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 827/20 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd wskazał, iż rozpatrując sprawę ponownie, partia uwzględni dokonaną przez Sąd ocenę prawną. Weźmie przy tym pod uwagę, że konstytucyjne prawo do informacji publicznej zawarte w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji służy realizacji jawności działania instytucji publicznych - umożliwiając kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem tych instytucji. Niezależnie jednak od tego, prawo, o którym mowa, nie może być rozumiane w sposób absolutny, tj. jako prawo obywateli do uzyskiwania nieograniczonego dostępu do każdej informacji wytworzonej, odnoszącej się czy będącej w posiadaniu podmiotu publicznego. Ograniczenia dostępności informacji publicznej i kryteria ważenia kolidujących ze sobą wartości podlegają ocenie z punktu widzenia mechanizmu proporcjonalności. Ograniczając pewną sferę wolności i praw konstytucyjnych obywatela, przepisy u.d.i.p. należy wykładać w sposób, który przede wszystkim nie naruszy jej istoty i nie spowoduje zachwiania relacji konstytucyjnego dobra, które jest ograniczane (prawo do informacji publicznej), do celu, jaki temu przyświeca (np. ochrona prywatności), który to cel musi być także kwalifikowany w kategoriach wartości konstytucyjnej (interes jednostki, interes Państwa). Chodzi zatem o prawidłowe wyważenie proporcji, jakie muszą być zachowane, by przyjąć, że dane ograniczenie wolności obywatelskiej nie narusza konstytucyjnej hierarchii dóbr (zasada proporcjonalności). Partia zważy również, że przesłanka ograniczenia dostępu do informacji publicznej jaką jest prawo do prywatności osoby fizycznej, wyrażone w art. 5 ust. 2 u.d.i.p., ma charakter wyjątku od zasady. W myśl zatem reguł wykładni prawa - exceptiones non sunt extendendae - nie może być on wykładany rozszerzająco. Przesłanki przemawiające za nieudzieleniem informacji publicznej ze wskazanej przyczyny muszą być wyjaśnione oraz omówione wyczerpująco i precyzyjnie z uwzględnieniem swoistej pozycji partii politycznej w sferze publicznej oraz charakteru wnioskowanych informacji. Organ decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] odmówił udzielenia informacji publicznej w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych niepełniących funkcji publicznej w zakresie wskazania imion i nazwisk tych osób oraz wysokości wynagrodzenia umownego. Organ wskazał, iż powyższe działanie nie narusza art. 61 Konstytucji RP, ani też art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który został w sprawie prawidłowo zastosowany. W szczególności brak jest przesłanek do uznania, że art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie powinien w ogóle znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Przeciwnie, utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, także wydane po dniu 4 lutego 2015 r. wyraźnie wskazuje, że informacja o wysokości wynagrodzenia osób fizycznych stanowi element chronionej prawem prywatności tych osób i jako taka podlega ograniczeniu, co do jej ujawniania podmiotom trzecim. Zasadę tę stosuje się, o ile osoba fizyczna nie pełni funkcji publicznej, przy czym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej to ostatnie pojęcie wykładane jest swoiście oraz szerzej niż w definicjach stosowanych w innych aktach prawnych (w tym art. 115 Kodeksu karnego), (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt I OSK 2586/14, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 792/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach sygn. akt IV SA/GI 348/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sygn. akt IV SA/Po 477/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach sygn. akt IV SA/GI 391/16, wyrok Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Bydgoszczy sygn. akt II SA/Bd 300/16). Organ wskazuje, iż uwzględniając fakt, że przynależność partyjna osoby jest informacją posiadającą status danej wrażliwej, można zasadnie bronić stanowiska, że także umowy obywateli z partiami politycznymi mogą co najmniej być analizowane w kontekście ich prawa do prywatności. Jest to bowiem sfera relacji związanych m.in. z poglądami danej osoby, niekoniecznie podlegającymi ujawnieniu tylko dlatego, że uzyskała ona wynagrodzenie za np. sporządzenie opinii czy np. projektu graficznego publikacji albo fotografii (przy czym organ podtrzymuje także tezę, że uzyskanie wynagrodzenia jako takie, należy do sfery prywatności osoby). O ile można zastanawiać się nad granicami tej prywatności, o tyle całkowite wyłączenie stosowania art. 5 ust. 2 ustawy, które wydaje się postulować strona, nie znajduje podstaw prawnych. W ocenie organu utożsamianie partii politycznych z organami państwa i samorządu jest błędem w samym założeniu. Podobnie jak powoływanie w sprawie zasady jawności finansów publicznych. Należy podkreślić, że dążenie do sprawowania władzy metodami demokratycznymi nie jest jeszcze jej sprawowaniem i wykonywaniem władztwa publicznego. Jednocześnie nikt (poza skarżącym,) nie porównuje partii politycznych do spółek prawa handlowego. Obowiązek ujawniania informacji publicznej przez partię jest obowiązkiem sui generis i tak powinien być interpretowany - ustawodawca wprowadza go odrębnym przepisem ustawy, ponieważ partie to odrębny od organów władzy byt, a jednocześnie obowiązek istnieje - właśnie dlatego, że partie różnią się od podmiotów stricte prywatnych. Partia wskazuje, iż wyznaczenie tych subtelnych różnic jest zadaniem interpretujących ustawę i musi nastąpić w kontekście przepisów konstytucyjnych i ustrojowych, a także prawa do prywatności. W ocenie organu interpretacja przedstawiona w decyzji jest prawidłowa. Wbrew pozorom, analiza zagadnienia stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, a więc kolizji prawa obywateli do informacji z prawem obywateli do prywatności, w kontekście funkcjonowania partii politycznych, wymaga nieco głębszej refleksji niż przyjęcie, że skoro ktoś zawiera umowę z partią polityczną, to musi się liczyć z ujawnieniem tego faktu wobec wszystkich. Traktowanie partii politycznych i osób zawierających z nimi umowy jako "władzę", jest, oględnie mówiąc, nieporozumieniem (wyraźnie zostało to wyartykułowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 3 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 1190/15). Organ wskazał, że po dokonaniu wskazanej w decyzji analizy, stwierdził, że, na gruncie niniejszej sprawy, prawo do strony do uzyskania informacji publicznej stoi w kolizji z prawem osób niepełniących funkcji publicznych oraz które nie zrezygnowały wcześniej z przysługującego im prawa do zachowania prywatności, w zakresie, w jakim strona we wniosku domaga się danych identyfikujących te osoby oraz wysokości wypłaconego im wynagrodzenia. Podniesiono, że organ dokonał też analizy, w jaki sposób wykonanie wniosku strony daje się pogodzić z wyżej wskazanymi prawami osób fizycznych i uznał, że udostępnienie listy zawartych umów uwzględniającej przedmiot umowy i datę zawarcia może być wykonane bez uszczerbku dla prawa podlegających ochronie tj. prywatności i danych osobowych. Stwierdził, że rozszerzenie tego katalogu na inne zawarte we wniosku elementy umożliwiałoby jednak crossowanie danych i ujawnienie również tych informacji, które podlegają wyłączeniu z ujawnienia na gruncie art. 5 ust. 2 ustawy. Organ stwierdził, że wystąpiły przesłanki do odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie, w jakim dotyczy ona osób fizycznych. Wskazano, że z zakresu odpowiedzi udzielonej przez partię, wyłączono zatem tę część informacji, która dotyczyła wydatków partii z Funduszu Eksperckiego powstałych wskutek umów zawartych z osobami fizycznymi niewykonującymi działalności gospodarczej, niepełniącymi funkcji publicznych i obejmowała imiona i nazwiska tych osób a także wysokość uzgodnionego wynagrodzenia. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] wniosło skargę na decyzję Platformy Obywatelskiej z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2021r. Skarżący zarzucał naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż na gruncie niniejszej sprawy zasadne jest ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej. Wnosił o uchylenie decyzji i zobowiązanie organu do załatwienia wniosku w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych. Skarżący w pierwszej kolejności zakwestionował pogląd Partii, jakoby nie była podmiotem wykonującym zadania publiczne, a przywoływanie orzeczenia SN o sygn. akt I CSK 1190/12 było niezasadne. Zgodnie z art. 11 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP, partie polityczne zrzeszają na zasadach dobrowolności i równości obywateli polskich w celu wpływania metodami demokratycznymi na kształtowanie polityki państwa. Z samej ustawy zasadniczej wynika, że podstawowym celem istnienia partii politycznych jest wpływanie na politykę państwa - a zatem na sprawy publiczne. Również ustawa o partiach politycznych w art. 1 stanowi, iż partia polityczna jest dobrowolną organizacją, występującą pod określoną nazwą, stawiającą sobie za cel udział w życiu publicznym poprzez wywieranie metodami demokratycznymi wpływu na kształtowanie polityki państwa lub sprawowanie władzy publicznej. Jak wynika z powyższego, istnienie partii politycznych jest w całości nakierowane na kształtowanie życia publicznego, a więc wpływanie na sprawy publiczne. Partie polityczne nie istnieją w celu załatwienia interesów prywatnych, ani nie są nakierowane na ekonomiczny zysk. Powyższy wniosek jest tym bardziej uprawniony, iż partie polityczne w określonych warunkach mogą uzyskiwać subwencję z budżetu - a Platforma Obywatelska RP jest jedną z takich partii. Stanowi zatem podmiot, którego celem jest udział w życiu publicznym i kształtowanie polityki państwa, który na ten cel uzyskuje środki publiczne. Skarżący podkreśla, iż Stowarzyszenie, wbrew twierdzeniom partii, nie domaga się całkowitego wyłączenia prywatności osób, z którymi Partia zawierała umowy. Wniosek dotyczył wyłącznie wskazania podmiotu, na którego rzecz dokonano zapłaty (imię i nazwisko/nazwa) oraz wypłaconej kwoty. Spostrzeżenie, jakoby na gruncie niniejszej sprawy mogło dojść do całkowitego wyłączenia prywatności kontrahentów Partii, jest bezzasadne. Jako że takie żądanie nie jest przedmiotem sprawy, bezcelowe jest przedstawianie przez Skarżące Stowarzyszenie kontrargumentacji w tym zakresie. Nieuprawniony zdaniem Skarżącego Stowarzyszenia jest także wniosek, jakoby ujawnienie kontrahenta mogło ryzykować ujawnieniem jego poglądów politycznych. Sam fakt zawarcia umowy z partią polityczną nie musi koniecznie świadczyć w żaden sposób o poglądach kontrahenta, i nie ma podstaw wnioskowania, że wszyscy kontrahenci Partii to jej wyborcy. Co więcej trzeba zauważyć, że . zakazane jest utajnianie członkostwa w partii politycznej. Tym samym, zważywszy na konstytucyjną rangę tego zakazu, błędna jest argumentacja Partii, iż ryzyko potencjalnego ujawnienia poglądów politycznych kontrahentów (które to ryzyko, jak wskazuje Stowarzyszenie, ma charakter hipotetyczny), może uzasadnić ograniczenie prawa do informacji publicznej. Platforma Obywatelska RP z siedzibą w [...] wnosiła o oddalenie skargi w całości. WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 23 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 1928/22 oddalił skargę Stowarzyszenia na decyzję Platformy Obywatelskiej RP z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 stycznia 2025 r. sygn.. akt III OSK 2946/23 uchylił wymieniony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, zasądził zwrot kosztów postepowania kasacyjnego na rzecz Stowarzyszenia. NSA przypomniał na wstępie, że zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Wskazał m.in., że związanie organów i sądów w rozumieniu tego przepisu oznacza, że nie mogą formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonymi wcześniej poglądami, lecz zobowiązane są do podporzadkowania się im w pełnym zakresie. Ocena prawna i wskazania tracą moc wiążącą w przypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny. Podobny skutek, może spowodować zaistniała po wydaniu orzeczenia sądowego zmiana istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia sądu. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie złożenia skargi, powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). NSA wskazał, że Rozpatrując skargę na decyzję z dnia [...] września 2020 r., WSA w Warszawie w ww. wyroku z dnia 22 grudnia 2022 r. zwrócił uwagę, iż skoro według wniosku udostępnione informacje powinny zawierać minimalnie: "przedmiot wydatku, kwotę, z kim była zawarta umowa/na czyją rzecz dokonano zapłaty, datę zawarcia umowy/dokonania zapłaty", to w sytuacji gdy Platforma Obywatelska RP doszła do przekonania, że dostęp do ww. informacji powinien podlegać ograniczeniu ze względu na prawo do prywatności osób fizycznych, powinna wyjaśnić w sposób przekonujący, z jakich powodów przesłanka ta ma zastosowanie do wszystkich żądanych informacji. Wniosek obejmuje bowiem, jak podkreślił WSA w Warszawie w przywołanym wyroku, oprócz informacji na temat kontrahentów umów (a więc danych osobowych osób fizycznych, które zalicza się do sfery prywatności danej osoby - por. wyroki NSA: z dnia 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2499/13; z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 667/09; publ. CBOSA), również informację o przedmiocie, kwocie i dacie zawarcia danej umowy. WSA w Warszawie podkreślił, że kontrolowana decyzja w istocie nie zawiera żadnej argumentacji, z której miałoby wynikać, z jakich względów prawo do prywatności ogranicza dostęp do wszystkich ww. danych. Samo zaś ogólnikowe powołanie się na tę przesłankę nie może zastąpić uzasadnienia decyzji, które powinno spełniać wymogi zawarte w art. 107 § 3 k.p.a. Wobec braku wyjaśnienia podjętego przez partię rozstrzygnięcia (odnoszącego się w sposób generalny do "części wydatków na rzecz osób fizycznych") trudno zaakceptować stanowisko, że wszystkie dane objęte wnioskiem podlegają wyłączeniu z udostępnienia. Przyczyny, dla których podmiot zobowiązany odmawia dostępu do informacji publicznej muszą być wskazane w sposób konkretny i szczegółowy, w odniesieniu do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. Z powyższego fragmentu uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2022 r. wynika zatem, że rzeczą wymagającą ponownego rozważenia była kwestia objęcia prawem do prywatności nie tylko danych osobowych osób fizycznych, ale także pozostałych danych, takich jak: informacji o przedmiocie, kwocie i dacie zawarcia danej umowy. Ponownie rozpatrując sprawę, organ - jak to wynika z zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. - doszedł do przekonania, że prawem do prywatności winny zostać objęte informacje dotyczące osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych w zakresie wskazania ich imion i nazwisk oraz wynagrodzenia umownego. WSA w Warszawie zaakceptował to stanowisko organu, przyjmując, iż: " Mając na uwadze konieczność pogodzenia ww. wartości konstytucyjnych, tj. prawa do informacji publicznej i prawa do prywatności, udostępnienie informacji publicznej w takich przypadkach winno być realizowane poprzez anonimizację danych umożliwiających identyfikację osoby". Zdaniem WSA w Warszawie organ prawidłowo odmówił zatem udostępnienia nie tylko danych osobowych osób fizycznych w zakresie imienia i nazwiska, ale także wysokości wynagrodzenia umownego. Anonimizacja danych de facto "przekreśla" wniosek skarżącego i nie prowadzi do jego realizacji, jak przyjął Sąd I instancji (str. 19 uzasadnienia wyroku). Przywołane fragmenty uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2022 r. wskazują, że Sąd I instancji nie przeanalizował w sposób należyty, czy organ ponownie rozpatrujący sprawę zastosował się do wskazań i wytycznych zawartych w tym wyroku. Sąd I instancji nie rozważył w sposób prawidłowy kwestii zakresu objęcia prawem do prywatności danych dotyczących wysokości wynagrodzenia umownego. Za dowolne i gołosłowne należy uznać stanowisko Sądu I instancji, iż anonimizacja danych de facto "przekreśla" wniosek skarżącego i nie prowadzi do jego realizacji. Sąd w tym zakresie nie przedstawił żadnego spójnego i logicznego wywodu, naruszając w ten sposób nie tylko art. 153 p.p.s.a., ale również art. 141 § 4 p.p.s.a., jak trafnie podniesiono w zarzutach zawartych w pkt. 2 lit. b i pkt. 4 skargi kasacyjnej. Wobec powyższego uznać należy, iż skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie zasadnie zwraca uwagę, iż w sprawie nie została w sposób należyty rozważona możliwość udostępnienia informacji w części, tj. po ewentualnym wyłączeniu (zaanonimizowaniu) imion i nazwisk osób fizycznych, niebędących w ocenie Partii, osobami pełniącymi funkcji publicznych, i przekazanie informacji o "opisie towaru i usługi, kwocie i dacie płatności" (zarzut zawarty w pkt. 2 lit. b oraz pkt. 4 skargi kasacyjnej). Sąd I instancji winien był ocenić, stosownie do wskazówek zawartych w wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2022 r., czy stanowisko organu w zakresie objęcia prawem do prywatności informacji dotyczących wysokości wynagrodzenia umownego jest przekonywujące. Sąd I instancji w swoich rozważaniach nie dokonał takiej oceny, pomimo że organ uznał, iż: "Rozszerzenie tego katalogu na inne zawarte we wniosku elementy umożliwiałoby jednak crossowanie danych i ujawnienie tych informacji, które podlegają wyłączeniu z ujawnienia na gruncie art. 5 ust. 2 ustawy" (str.10 decyzji). Sąd I instancji nie rozważył także w sposób należyty kwestii przesłanek odmowy udostępnienia, z uwagi na uregulowane w art. 5 ust. 2 u,d,i.p. prawo do prywatności, danych osobowych wobec wszystkich osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych w zakresie ich imienia i nazwiska, które zawarły umowy w latach 2010-2016 w ramach Funduszu Eksperckiego umowy z organem. Sąd I instancji winien był zatem ocenić, czy z treści zaskarżonej decyzji rzeczywiście wynika z jakiego powodu, powołując się na prawo do prywatności, odmówiono udzielenia informacji publicznej o osobach fizycznych niepełniących funkcji publicznych. Stosownie bowiem do wskazań WSA w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2022 r., zadaniem organu ponownie rozpatrującego wniosek dostępowy z dnia [...] sierpnia 2016 r. było rozważenie tej właśnie kwestii. Jak stwierdził ten Sąd, przesłanki przemawiające za nieudzieleniem informacji publicznej z przyczyny określonej w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. muszą być wyjaśnione oraz omówione wyczerpująco i precyzyjnie z uwzględnieniem swoistej pozycji partii politycznej w sferze publicznej oraz charakteru wnioskowanych informacji. Rację ma zatem skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie, że Sąd I instancji nie wyjaśnił w swym uzasadnieniu powodów, dla których zaakceptował blankietowe stanowisko organu, iż osoby, których dane podlegają zanonimizowaniu, nie pełnią funkcji publicznych, na co słusznie zwrócono uwagę w zarzutach zawartych w pkt. 1 lit. a oraz pkt. 2 lit. a, c i d skargi kasacyjnej. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 12a § 4 p.p.s.a., stwierdzić należy, iż skarżący kasacyjnie zasadnie podnosi, iż kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie oceny przesłanki "pełnienia funkcji publicznej" nie może opierać się jedynie na analizie przekazanej Sądowi przez organ przy piśmie z dnia [...] czerwca 2023 r. informacji zawierającej listę osób fizycznych, z którymi zawarto umowę, nie jest bowiem rzeczą Sądu zastępowanie organu w zakresie wypełnienia obowiązku uzasadnienia podjętego przez ten organ rozstrzygnięcia. To na organie spoczywał obowiązek sporządzenia uzasadnienia podjętej decyzji w taki sposób, aby było ono przekonywujące, tj. wskazania konkretnych powodów, dla których dane osób fizycznych winny być objęte anonimizacją z uwagi na prawo do prywatności. Zarzut zawarty w pkt. 3 skargi kasacyjnej należy zatem ocenić jako zasadny. Z uwagi na to, że w sprawie okazały się zasadne zarzuty naruszenia prawa procesowego sprowadzające się do braku rozważenia przez Sąd I instancji podczas kontroli zaskarżonej decyzji istotnych okoliczności sprawy, wskazanych w uprzednim wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2022 r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Wa 827/20, a także sporządzenia uzasadnienia wyroku z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., przedwczesne byłoby rozpatrywanie podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów prawa materialnego. NSA wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy WSA w Warszawie uwzględniając przedstawione powyżej wywody i formułowaną na ich podstawie ocenę prawną, będzie zobowiązany do ponownego rozpoznania skargi strony na decyzję Platformy Obywatelskiej RP z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej oraz do sporządzenia uzasadnienia wyroku wydanego w rezultacie ponownego rozpoznania tej skargi w sposób uwzględniający wszystkie wymogi określone art. 141 § 4 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935)), zwanej dalej P.p.s.a. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów podlegała uwzględnieniu. Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność), zostało uznane za błędne. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Związanie organów i sądów w rozumieniu tego przepisu oznacza, że nie mogą formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonymi wcześniej poglądami, lecz zobowiązane są do podporzadkowania się im w pełnym zakresie. Ocena prawna i wskazania tracą moc wiążącą w przypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny. Podobny skutek, może spowodować zaistniała po wydaniu orzeczenia sądowego zmiana istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia sądu. Podkreślenia wymaga, że naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie złożenia skargi, powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). W sprawie niniejszej organ rozstrzygając w decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. nie zastosował się do wskazań WSA w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 827/20, czym naruszył art. 153 p.p.s.a.. Potwierdzeniem powyższego jest uzasadnienie zaskarżonej decyzji, które nie wyjaśnia szczegółowo i w sposób przekonujący dlaczego m.in. wskazanie wysokości poszczególnych wydatków poniesionych z Funduszu Eksperckiego (określonych w decyzji jako wynagrodzenie umowne) narusza prywatność. Stanowisko organu i wyrażone w uzasadnieniu decyzji twierdzenia mają charakter ogólny i nie odnoszą się ściśle do stanu faktycznego sprawy. Ocena organu w zakresie podstawy odmowy udostępnienia informacji publicznej "w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych w zakresie wskazania imion i nazwisk tych osób oraz wysokości wynagrodzenia umownego" jest w ocenie Sądu dowolna i nie została dokonana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności mających znaczenie w sprawie. Organ uzasadnił decyzję w sposób nie pozwalający na stwierdzenie, że rozważono wszystkie istotne w tej sprawie okoliczności. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a., albowiem nie uwzględnia w pełni oceny i wskazań WSA w Warszawie przedstawionych w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 827/20, co mogło mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ nie dokonał pełnych i wyczerpujących ustaleń w zakresie zakwalifikowania informacji, których udostępnienia odmówił, jako informacji podlegających ochronie ze względu na prywatność osoby fizycznej. Zgodnie z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. WSA w powołanym już wyżej wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. wskazał, że skoro według wniosku udostępnione informacje powinny zawierać minimalnie: "przedmiot wydatku, kwotę, z kim była zawarta umowa/na czyją rzecz dokonano zapłaty, datę zawarcia umowy/dokonania zapłaty", to w sytuacji gdy Platforma Obywatelska RP doszła do przekonania, że dostęp do ww. informacji powinien podlegać ograniczeniu ze względu na prawo do prywatności osób fizycznych, powinna wyjaśnić w sposób przekonujący, z jakich powodów przesłanka ta ma zastosowanie do informacji, których udostępnienia odmawia. Podniesiono, że wniosek obejmuje bowiem, oprócz informacji na temat kontrahentów umów (a więc danych osobowych osób fizycznych, które zalicza się do sfery prywatności danej osoby - por. wyroki NSA: z dnia 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2499/13; z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 667/09; publ. CBOSA), również informację o przedmiocie, kwocie i dacie zawarcia danej umowy. WSA w Warszawie podkreślił, że kontrolowana decyzja w istocie nie zawiera żadnej argumentacji, z której miałoby wynikać, z jakich względów prawo do prywatności ogranicza dostęp do wszystkich ww. danych. Samo zaś ogólnikowe powołanie się na tę przesłankę nie może zastąpić uzasadnienia decyzji, które powinno spełniać wymogi zawarte w art. 107 § 3 k.p.a. Wobec braku wyjaśnienia podjętego przez partię rozstrzygnięcia (odnoszącego się w sposób generalny do "części wydatków na rzecz osób fizycznych") trudno zaakceptować stanowisko, że wszystkie dane objęte wnioskiem podlegają wyłączeniu z udostępnienia. Przyczyny, dla których podmiot zobowiązany odmawia dostępu do informacji publicznej muszą być wskazane w sposób konkretny i szczegółowy, w odniesieniu do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. Organ w zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. odmówił udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej wydatków na rzecz osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych w zakresie wskazania imion i nazwisk tych osób oraz wysokości wynagrodzenia umownego. Zaskarżona decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej nie dotyczy zatem obecnie informacji o przedmiocie umowy i daty zawarcia danej umowy. Argumentacja organu w zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. odnosi się zasadniczo do zakwalifikowania informacji o imionach i nazwiskach – jak wskazano w rozstrzygnięciu, osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych – oraz wysokości wydatków ("wynagrodzeń umownych") poniesionych z Funduszu Eksperckiego na ich rzecz – jako podlegających ochronie ze względu na prawo do prywatności. W odniesieniu do powyższego zauważyć należy, że w aspekcie prawa do prywatności organ zasadniczo przywołał przepisy Konstytucji RP, tj. art. 47, zgodnie z którym każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Wskazał, że art. 47 Konstytucji RP statuuje dwa prawa podmiotowe o odmiennym charakterze, którymi są prawo jednostki do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz prawo decydowania o swoim życiu osobistym. Poszczególne elementy prawa do prywatności regulują i konkretyzują kolejne przepisy konstytucyjne (art. 48-51, art. 53 ust. 7, art. 76). Które względem art. 47 stanowią lex specialis. Organ odwołał się też do art. 51 Konstytucji RP, przywołał poglądy prezentowane w orzeczeniach sądów na temat prawa do prywatności, po czym stwierdził, że informacja o wysokości wynagrodzenia osób fizycznych stanowi element chronionej prawem prywatności tych osób i jako taka podlega ograniczeniu, co do jej ujawniania podmiotom trzecim. Wskazał przy tym, że zasadę tę stosuje się, o ile osoba fizyczna nie pełni funkcji publicznej, przy czym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej to ostatnie pojęcie wykładane jest swoiście oraz szerzej niż w definicjach stosowanych w innych aktach prawnych (w tym art. 115 Kodeksu karnego). Organ przywołał liczne sygnatury wyroków WSA po czym wskazał, że "Wykładni pojęcia osób pełniących funkcje publiczne dokonał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 marca 2006 r., K 17/05, w którym stwierdził, że "sprawowanie funkcji publicznej wiąże się z realizacją określonych zadań w urzędzie, w ramach struktur władzy publicznej lub na innym stanowisku decyzyjnym w strukturze administracji publicznej, a także w innych instytucjach publicznych. Wskazanie, czy mamy do czynienia z funkcją publiczną, powinno zatem odnosić się do badania, czy określona osoba w ramach instytucji publicznej realizuje w pewnym zakresie nałożone na tę instytucję zadanie publiczne. Chodzi zatem o podmioty, którym przysługuje co najmniej wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej. (...) Trudno byłoby również stworzyć ogólny, abstrakcyjny, a tym bardziej zamknięty katalog tego rodzaju funkcji i stanowisk. Podejmując próbę wskazania ogólnych cech, jakie będą przesądzały o tym, że określony podmiot sprawuje funkcję publiczną, można bez większego ryzyka błędu uznać, iż chodzi o takie stanowiska i funkcje, których sprawowanie jest równoznaczne z podejmowaniem działań wpływających bezpośrednio na sytuację prawną innych osób lub łączy się co najmniej z przygotowywaniem decyzji dotyczących innych podmiotów. Spod zakresu funkcji publicznej wykluczone są zatem takie stanowiska, choćby pełnione w ramach organów władzy publicznej, które mają charakter usługowy lub techniczny". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ma jakichkolwiek ustaleń, ocen i rozważań organu co do zakwalifikowania osób, na rzecz których wydatkowano z Funduszu Eksperckiego w zakresie "wysokości wynagrodzenia umownego", jako osób niepełniących funkcji publicznej. Organ choć wskazał na określone rozumienie "sprawowania funkcji publicznej" nie podjął się ustaleń i oceny w tym zakresie. Decyzja nie zawiera rozważań dlaczego w ocenie organu poszczególne osoby (figurujące w zestawieniach przedstawionych wyłącznie Sądowi dla potrzeb rozpatrzenia niniejszej sprawy) nie są zdaniem organu osobami pełniącymi funkcje publiczne. Organ nie stwierdził w decyzji, że osoby fizyczne, których dotyczy decyzja nie realizują zadań w urzędzie, w ramach struktury władzy publicznej, na stanowisku decyzyjnym w strukturze administracji publicznej, a także w innych instytucjach publicznych, o czym jest mowa w powołanym przez organ wyroku TK z dnia 20 marca 2006 r. Sam organ wskazał, że gdy mowa o osobach pełniących funkcje publiczne, chodzi o podmioty, którym przysługuje co najmniej wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej, nie są to natomiast osoby, które zajmują stanowiska mające charakter usługowy lub techniczny. Organ przyjął w niniejszej sprawie - niczego nie wyjaśniając - że wszystkie osoby, które uzyskały środki z Funduszu Eksperckiego wymienione na listach przedstawionych Sądowi, a nie podlegających udostępnieniu wnioskodawcy – co do zasady – są osobami niepełniącymi funkcji publicznych. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w aspekcie wyjaśnienia przez organ przesłanek odmowy udostępnienia, z uwagi na uregulowane w art. 5 ust. 2 u,d,i.p. prawo do prywatności, danych osobowych wobec wszystkich osób fizycznych niepełniących funkcji publicznych w zakresie ich imienia i nazwiska, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdził, że organ w zakresie odmowy udostępnienia imion i nazwisk osób, które zawarły umowy z organem w ramach Funduszu Eksperckiego (jak wskazano w rozstrzygnięciu decyzji niepełniących funkcji publicznej), nie dokonał pełnej i wyczerpującej analizy, która pozwalałaby stwierdzić, że zastosował się do wskazań i oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2022 r. W konsekwencji stwierdzić należało, że także w tym zakresie organ naruszył art. 153 p.p.s.a., co stanowiło o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji. Jak wskazano już wyżej, organ nie wyjaśnił dlaczego uznał, że osoby, których imion i nazwisk udostępnienia odmówiono są osobami niepełniącymi funkcji publicznych. Decyzja nie zawiera żadnych rozważań i ocen w tym zakresie. Jak podkreślił zaś Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w tej sprawie wyroku z dnia 31 stycznia 2025 r. o sygn. akt III OSK 2946/23, kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie oceny przesłanki "pełnienia funkcji publicznej" nie może opierać się jedynie na analizie przekazanej Sądowi przez organ przy piśmie z dnia [...] czerwca 2023 r. informacji zawierającej listę osób fizycznych, z którymi zawarto umowę. NSA podkreślił, że nie jest rzeczą Sądu zastępowanie organu w zakresie wypełnienia obowiązku uzasadnienia podjętego przez organ rozstrzygnięcia. "To na organie spoczywał obowiązek sporządzenia uzasadnienia podjętej decyzji w taki sposób, aby było ono przekonywujące, tj. wskazania konkretnych powodów, dla których dane osób fizycznych winny być objęte anonimizacją z uwagi na prawo do prywatności". W zaskarżonej decyzji takiego uzasadnienia nie ma. W sprawie nie jest sporne samo stanowisko, że dane osobowe osób fizycznych zalicza się do sfery prywatności danej osoby, na co już wskazał WSA w Warszawie w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. Jednakże ustalenie i wykazanie, czy mamy do czynienia z danymi (imionami, nazwiskami) osób fizycznych niepełniących funkcji publicznej, należy do organu odmawiającego udostępnienia informacji publicznej w tym zakresie. Ocena organu powinna odnosić się ściśle do stanu faktycznego tej sprawy, jak wskazał już WSA w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. Organ nie może poprzestać zatem na przywołaniu wyroku TK, ale odnieść winien rozumienie pojęcia osoby niepełniącej funkcji publicznej do konkretnych okoliczności tej sprawy. Uzasadnienie decyzji powinno umożliwiać Sądowi kontrolę prawidłowości zajętego stanowiska, co do tego, że wymienione na nieudostępnionych wnioskodawcy listach osoby – nie są w ocenie organu osobami pełniącymi funkcje publiczne. Na tym etapie sprawy, zaskarżona decyzja zawiera jedynie lakonieczne stwierdzenie w tym zakresie, które nie poddaje się kontroli Sądu. Wobec niewypełnienia w tym zakresie wskazań Sądu zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r., zgodnie z którymi "Przyczyny, dla których podmiot zobowiązany odmawia dostępu do informacji publicznej muszą być wskazane w sposób konkretny i szczegółowy, w odniesieniu do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy.", stwierdzić należało naruszenie art. 153 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt III OSK 2946/23 wskazał też, że Sąd I instancji winien był ocenić, stosownie do wskazówek zawartych w wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2022 r., czy stanowisko organu w zakresie objęcia prawem do prywatności informacji dotyczących wysokości wynagrodzenia umownego jest przekonywujące. Organ w zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r. wskazał m.in., że utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, także wydane po dniu [...] lutego 2015 r. wyraźnie wskazuje, że informacja o wysokości wynagrodzenia osób fizycznych stanowi element chronionej prawem prywatności tych osób i jako taka podlega ograniczeniu, co do jej ujawniania podmiotom trzecim. Organ wskazał przy tym, że zasadę tę stosuje się, o ile osoba fizyczna nie pełni funkcji publicznej, a jak wskazano już wyżej, oceny organu w tym zakresie w decyzji zabrakło. Organ stwierdził, że brak jakichkolwiek podstaw do stawiania twierdzeń, że prywatność osoby fizycznej jest wyłączona w zakresie, w jakim wchodzi w grę informacja o umowie zawartej przez tę osobę z każdym podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Oznaczałoby to, że zawieranie umowy oraz uzyskanie wynagrodzenia jest wyłączone z ochrony na gruncie prawa do prywatności. Tymczasem wyłączenie stosowania art. 5 ust. 2 ustawy w odniesieniu do określonych informacji publicznych (np. umowy lub wydatki) wymagałoby odpowiedniego zapisu w ustawie. Biorąc pod uwagę uzasadnienie zaskarżonej decyzji w odniesieniu do odmowy udostepnienia informacji o wysokości wynagrodzenia umownego z uwagi na prawo do prywatności stwierdzić należy, że organ nie zastosował się do oceny i wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. Sąd wyraźnie wskazał, że przyczyny, dla których podmiot zobowiązany odmawia dostępu do informacji publicznej muszą być wskazane w sposób konkretny i szczegółowy, w odniesieniu do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. W niniejszej sprawie w dalszym ciągu nie jest wiadome dlaczego informacja o wysokości wynagrodzenia umownego z Funduszu Eksperckiego uznana została przez organ za informację objętą prawem do prywatności. Organ nie rozważył należycie i wyczerpująco w zaskarżonej decyzji możliwości udostępnienia informacji w tej właśnie części, tj. po ewentualnym wyłączeniu (zaanonimizowaniu) imion i nazwisk osób fizycznych, niebędących w ocenie Partii, osobami pełniącymi funkcje publiczne, co wymagałoby wykazania, jak wskazano już wyżej. Żądanie wnioskodawcy dotyczyło m.in. informacji o kwocie wydatku (zapłaty) w powiązaniu z informacją o stronie umowy. Istotę żądania wnioskodawcy odczytywać należy w tym zakresie jako żądanie udzielenia informacji o poszczególnych wydatkach w związku z poszczególnymi zawartymi umowami. Organ w uzasadnieniu decyzji stwierdził m.in., że "(...) dokonał też analizy, w jaki sposób wykonanie wniosku strony daje się pogodzić z wyżej wskazanymi prawami osób fizycznych i uznał, że udostępnienie listy zawartych umów uwzględniającej przedmiot umowy i datę zawarcia może być wykonane bez uszczerbku dla prawa podlegających ochronie tj. prywatności i danych osobowych. Rozszerzenie tego katalogu na inne zawarte we wniosku elementy umożliwiałoby jednak crossowanie danych i ujawnienie również tych informacji, które podlegają wyłączeniu z ujawnienia na gruncie art. 5 ust. 2 ustawy." W decyzji nie wykazano dlaczego informacja o kwotach poszczególnych wydatków partii z Funduszu Eksperckiego powstałych wskutek umów zawartych z osobami fizycznymi - niepełniącymi w ocenie organu funkcji publicznych – narusza prywatność. Niewątpliwie dostęp do informacji publicznej i kryteria jego ograniczenia wymagają wyważenia kolidujących ze sobą wartości tj. z jednej prawa do informacji publicznej, a z drugiej prawa do ochrony prywatności. Konieczne jest zatem wyważanie wartości leżących u podstaw prawa dostępu do informacji publicznej, a opierających się zasadniczo na jawności porządku publicznego i wartości leżących u podstaw prywatności osoby fizycznej w celu ustalenia zakresu ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej (v. wyrok NSA z dnia 25 września 2018 r., I OSK 971/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). W sprawie niniejszej organ nie wypełnił wskazań WSA w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. i nie wykazał, aby kwoty wydatków w związku z poszczególnymi zawartymi umowami Funduszu Eksperckiego podlegały wyłączeniu z udostępnienia z uwagi na prawo do prywatności. Z całokształtu okoliczności sprawy nie wynika i przede wszystkim nie zostało wykazane przez organ, aby udostępnienie wysokości poszczególnych "wynagrodzeń umownych" w ramach Funduszu Eksperckiego, przekreślało istotę żądania udostępnienia informacji publicznej. Nadto, zauważyć należy, że organ podjął w niniejszej sprawie próbę ogólnego wykazania dlaczego informacja o imionach i nazwiskach osób, które uzyskały wynagrodzenia w ramach Funduszu Eksperckiego narusza prywatność osób fizycznych. Organ przywołał art. 9 ust. 1 RODO wskazując, że zabrania się przetwarzania danych ujawniających poglądy polityczne. Podniósł jednocześnie, że zawarcie umowy z partią polityczną nie musi w każdym przypadku być motywowane poglądami politycznymi danej osoby, ale ryzyko związane z ich potencjalnym ujawnieniem wchodzi w zakres stosowania art. 9 RODO i w zakres ważenia dóbr w postaci prawa do prywatności i prawa do informacji. Przedstawiona przez organ ocena w tym zakresie nie jest jednakże wystarczająco wyczerpująca, albowiem nie odniesiono powyższego do istoty żądania wnioskodawcy, które to żądanie dotyczy wydatkowania środków z Funduszu Eksperckiego i nie uwzględniono swoistej pozycji partii politycznej w sferze publicznej, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt III OSK 2946/23. Przypomnieć należy, że WSA w Warszawie w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. wyraźnie wskazał, że w myśl art. 30 ustawy o partiach politycznych, partia polityczna tworzy Fundusz Ekspercki (ust. 1). Środki finansowe gromadzone w ramach Funduszu Eksperckiego mogą pochodzić jedynie z wpłat własnych partii politycznej (ust. 2). Partia polityczna, która otrzymuje subwencję, przekazuje od 5% do 15% subwencji na Fundusz Ekspercki (ust. 3). Środki finansowe zgromadzone w ramach Funduszu Eksperckiego mogą być wykorzystane na finansowanie ekspertyz prawnych, politycznych, socjologicznych i społeczno-ekonomicznych oraz finansowanie działalności wydawniczo-edukacyjnej, związanych z działalnością statutową partii politycznej (ust. 4). Środki finansowe Funduszu Eksperckiego gromadzi się na oddzielnym subkoncie rachunku bankowego partii politycznej (ust. 5). Skoro środki finansowe zgromadzone w ramach Funduszu Eksperckiego mogą być wykorzystane, to organ winien wyczerpująco wyjaśnić dlaczego uważa, że w tym przypadku istnieje ewentualne ryzyko ujawnienia poglądów politycznych osób, których imion i nazwisk odmówiono udostępnienia. Organ wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji m.in., że "zawarcie umowy z partią polityczną może pośrednio wskazywać na poglądy danej osoby (które w danych okolicznościach skłoniły ją do nawiązania takiej współpracy, a które ma ona bezwzględnie prawo zachować dla siebie), ale także poglądy danej osoby mogą stać z programem danej partii w całkowitej sprzeczności, zaś jej motywacje do zawarcia umowy mogą być zupełnie rozmaite (zarobkowe – gdy fotograf przekazuje prawa do publikacji zdjęcia, bądź grafik wykona skład do publikacji; etyczne - gdy np. ekspert w danej dziedzinie, choćby ekonomii, sporządza dla partii analizę z zakresu swojej specjalizacji, kierując się swoim statusem naukowca - osoby zaufania publicznego, a nie poglądami politycznymi) (...)". Powyższe nie wyjaśnia precyzyjnie dlaczego zdaniem organu zawarcie umów w Ramach Funduszu Eksperckiego a zatem przeznaczonego na finansowanie ekspertyz prawnych, politycznych, socjologicznych i społeczno-ekonomicznych oraz finansowanie działalności wydawniczo-edukacyjnej, związanych z działalnością statutową partii politycznej, w każdym przypadku może wskazywać na poglądy polityczne stron umowy, których dotyczy wniosek. Za przedwczesne w tych okolicznościach Sąd uznał odniesienie się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia prawa materialnego. Organ w zaskarżonej decyzji nie uwzględnił bowiem oceny i wskazań WSA w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 827/20. W sprawie tej zostało przesądzone, że Platforma Obywatelska jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej będącej w jej posiadaniu, zaś informacja o wydatkach partii politycznej, poniesionych w ramach Funduszu Eksperckiego, ma walor informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni wskazania i ocenę prawną zawartą w wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2020 r. Uzasadnienie decyzji winno być przekonywujące, tj. powinno wskazywać konkretne powody, dla których poszczególne żądane informacje nie podlegają udostępnieniu z uwagi na prawo do prywatności. Organ powinien precyzyjnie wyjaśnić dlaczego dane osób fizycznych winny być objęte anonimizacją z uwagi na prawo do prywatności. Raz jeszcze wskazania wymaga, co podkreślał już WSA w Warszawie w wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r., że "Przyczyny, dla których podmiot zobowiązany odmawia dostępu do informacji publicznej muszą być wskazane w sposób konkretny i szczegółowy, w odniesieniu do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. W przeciwnym wypadku możliwość kontroli decyzji przez sąd administracyjny, jest iluzoryczna, co godzi w wartości konstytucyjne wyrażone w art. 45 ust. 1 w związku z art. 77 ust. 2 i art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie". W zaskarżonej decyzji nie zostało wyjaśnione dotychczas i nie jest zrozumiałe dlaczego udostępnienie informacji o wysokości wydatkowanych środków dla poszczególnych osób, bez wskazywania imion i nazwisk, miałoby naruszać prywatność. Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni również ocenę prawną i wskazania zawarte w wyroku NSA z dnia 31 stycznia 2025 r. i wskazania zawarte w niniejszym wyroku. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.