II SA/Wa 434/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-21
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jakie przepisy prawne regulują przyznawanie wynagrodzenia kuratorowi sądowemu ustanowionemu z urzędu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi i jak oblicza się jego wysokość?Ratio decidendi
Wynagrodzenie kuratora ustanowionego z urzędu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oblicza się na podstawie przepisów rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości dotyczących kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, stosując analogię do spraw cywilnych. Wysokość wynagrodzenia zależy od instancji postępowania i rodzaju czynności podjętych przez kuratora, z uwzględnieniem stawek minimalnych i maksymalnych oraz podatku VAT.Stan faktyczny
Sąd rozpatrywał wniosek adwokata M. K. o przyznanie kosztów za pełnienie funkcji kuratora z urzędu w sprawie ze skargi G.K. na decyzję Wojewody dotyczącą uznania za osobę bezrobotną i odmowy przyznania zasiłku. Kurator reprezentował skarżącego przed WSA, a następnie złożył skargę kasacyjną do NSA. Po oddaleniu skargi kasacyjnej przez NSA, adwokat wystąpił do WSA o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. K. kwotę 360 zł oraz kwotę 82,80 zł tytułem podatku od towarów i usług, jako nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. K. o przyznanie kosztów za pełnioną funkcję kuratora z urzędu w sprawie ze skargi G.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. K. kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) oraz kwotę 82,80 zł (osiemdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Postanowieniem Sądu Rejonowego [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich został ustanowiony dla G. K. kurator w osobie adwokat M. K. (k-24 akt).
Ustanowiona kurator reprezentowała skarżącego na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 6 września 2016 r. i wniosła o przyznanie wynagrodzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 września 2016 r. oddalił wniesioną skargę a wniosek przekazał do rozpoznania referendarzowi sądowemu (k-37-38 akt).
Od wydanego w sprawie wyroku adw. M. K. złożyła w imieniu skarżącego skargę kasacyjną, wnosząc ponownie o przyznanie wynagrodzenia za pełnioną funkcję z urzędu nieopłaconą w całości ani w części.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 2888/16, oddalił skargę kasacyjną, wskazując w uzasadnieniu, że należne od Skarbu Państwa wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, po złożeniu przez pełnomocnika stosownego oświadczenia.
Pismem z dnia adw. M. K., powołując się na treść uzasadnienia Naczelnego Sądu Administracyjnego, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o rozpatrzenie wniosku zawartego w skardze kasacyjnej o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną stronie z urzędu oraz oświadczyła, że nie została ona opłacona w całości ani w części.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Wynagrodzenie kuratorów reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1476).
Jak wynika z orzecznictwa sądowoadministracyjnego znajdzie ono w drodze analogii zastosowanie w niniejszej sprawie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 2748/12, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 1668/16, publ. CBOSA).
Stosownie do § 1 ust. 1 powołanego rozporządzenia, wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony, nie może przekraczać stawek minimalnych przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie. Wynagrodzenie kuratora będącego podatnikiem obowiązanym do rozliczenia podatku od towarów i usług podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, określoną zgodnie ze stawką tego podatku obowiązująca w dniu orzekania o wynagrodzeniu (ust. 3).
Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r.
Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w I instancji w dniu 8 lutego 2016 r., dlatego do rozpoznania wniosku kuratora z urzędu złożonego na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie znajdą zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801).
Z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynoszą 480 zł.
Jednocześnie, jak już wskazano, stosownie do § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej, wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony, nie może przekraczać stawek minimalnych przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie.
W niniejszej sprawie pomoc udzielona skarżącemu w I instancji, za którą należy się kuratorowi z urzędu stosowna opłata, polegała na udziale ustanowionego kuratora w rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.
Zgodnie z § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
Z tego względu za adekwatne do udziału adwokata w tym postępowaniu w I instancji uznano wynagrodzenie w wysokości 240 zł oraz ustalono, że należne wynagrodzenie powinno być podwyższone o podatek od towarów i usług, wynoszący na dzień wydania niniejszego postanowienia 23%, tj. 55,20 zł.
Skarga kasacyjna w imieniu skarżącego została wniesiona przez adwokata w dniu 4 listopada 2016 r. (k-50-53 akt), a więc już po wejściu w życie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, dlatego do rozpoznania wniosku kuratora z urzędu o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu w drugiej instancji znalazły zastosowanie przepisy tego rozporządzenia.
Z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie skargi kasacyjnej.
Przepis ten stanowi jednocześnie, że wysokość opłaty za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie skargi kasacyjnej przez adwokata, który występował w sprawie w I instancji, wynosi 50% opłaty, określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, nie mniej niż 120 zł.
Stosownie zaś do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynoszą 240 zł.
Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne kuratorowi wynagrodzenie za postępowanie w sprawie w II instancji wynosi 50% z 240 zł, czyli 120 zł i powinno być podwyższone o kwotę 27,60 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług.
Oznacza to, że należne kuratorowi z urzędu wynagrodzenie wynosi łącznie 360 zł i zostało podwyższone o podatek od towarów i usług, wynoszący na dzień wydania niniejszego postanowienia 23%, tj. o kwotę 82,80 zł.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 1 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej oraz stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu oraz zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji.
Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło