II SA/Wa 490/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-05
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Ewa Grochowska-Jung, Olga Żurawska-Matusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczność pełnienia służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, potwierdzona zaświadczeniem wydanym po dacie rozkazu o zwolnieniu ze służby, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że okoliczność pełnienia służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, nawet jeśli istniała w dniu wydania rozkazu o zwolnieniu ze służby, nie stanowiła podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., ponieważ skarżący sam złożył raport o zwolnienie ze służby na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW, co ograniczyło organ do rozpoznania sprawy w tym trybie. Zaświadczenie potwierdzające służbę w szczególnych warunkach, wydane po dacie rozkazu, nie mogło wpłynąć na zmianę podstawy prawnej zwolnienia.Stan faktyczny
Skarżący, M. K., został zwolniony ze służby w ABW na podstawie własnego raportu (art. 60 ust. 3 ustawy o ABW). Po zwolnieniu uzyskał zaświadczenie potwierdzające, że w przeszłości pełnił służbę w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, co jego zdaniem dawało mu prawo do zwolnienia na innej podstawie (art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW) z uwagi na osiągnięcie pełnej wysługi emerytalnej. Wniósł o wznowienie postępowania, które zostało odrzucone przez Szefa ABW, a następnie decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ II instancji. Skarżący zaskarżył decyzję organu II instancji do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy o ABW.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung, Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zwolnienia ze służby oddala skargę
Wnioskiem z 23 lipca 2012 r., złożonym na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 K.p.a., M. K. (dalej jako "skarżący") wystąpił do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostatecznym rozkazem personalnym Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nr [...] z [...] [...] [...] marca 2012 r. w przedmiocie zwolnienia go ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2010 r. Nr 29, poz.154 z późń. zm.). We wniosku podał, że w jego sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, mające wpływ na podstawę zwolnienia, istniejące w chwili wydania rozkazu o zwolnieniu ze służby, a nie znane organowi, tj. pełnienie przez skarżącego służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu w rozumieniu § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz.U. Nr 86, poz. 734). Powołując się na zaświadczenie Dyrektora Biura Kadr ABW nr [...] z [...] lipca 2012 r. potwierdzające pełnienie przez niego w latach 90-tych służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu wskazał, że nabył prawo do zwolnienia ze służby w związku z osiągnięciem pełnej wysługi lat, tj. na podstawie art. 60 ust.2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW.
W związku z powyższym skarżący wniósł o wznowienie postępowania i uchylenie rozkazu personalnego Szefa ABW nr [...] z [...] [...] [...] marca 2012 r. w części dotyczącej podstawy zwolnienia i rozstrzygnięcie w tym zakresie co do istoty sprawy, tj. orzeczenie o zwolnieniu go ze służby na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW.
Postanowieniem z [...] sierpnia 2012 r. organ wznowił postępowanie administracyjne, a następnie decyzją z [...] października 2012 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 K.p.a., Szef ABW utrzymał w mocy rozkaz personalny Szefa ABW nr [...] z [...] marca 2012 r.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że raportem z [...] marca 2012 r. M. K. zwrócił się o zwolnienie ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW, z dniem 30 czerwca 2012 r. Uwzględniając powyższy raport, Szef ABW rozkazem personalnym nr [...] z [...] marca 2012 r. z dniem 30 czerwca 2012 r. zwolnił M. K. ze służby w ABW na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW.
Dyrektor Biura Kadr ABW, w odpowiedzi na wniosek skarżącego z [...] marca 2012 r., [...] lipca 2012 r. wydał zaświadczenie potwierdzające, że skarżący w okresie służby w Urzędzie Ochrony Państwa od [...] kwietnia 1993 r. do [...] marca 1998 r. pełnił służbę warunkach, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. sprawie szczegółowych warunków podwyższania, emerytur funkcjonariuszom Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, uprawniających Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA do podwyższenia podstawy wymiaru emerytury.
Następnie wnioskiem z 23 lipca 2012 r. skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby w ABW oraz uchylenie rozkazu personalnego nr [...] z [...] marca 2012 r. w części dotyczącej podstawy prawnej zwolnienia i orzeczenia co do istoty sprawy, tj. orzeczenia o zwolnieniu ze służby w ABW na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW.
Organ podał, że po analizie dokumentów stwierdził, że w sprawie bezsporne jest, że skarżący raportem z [...] marca 2012 r. wyraził swoją wolę odejścia ze służby w ABW na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW, tj. na własną prośbę. Zatem z chwilą złożenia przez funkcjonariusza oświadczenia o zwolnieniu go ze służby "na własną prośbę" informacje uzyskane przez organ w toku prowadzonego np. postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia potwierdzającego szczególne warunki służby uprawniające do podwyższenia podstawy wymiaru emerytury stają się nieprzydatne do rozstrzygnięcia sprawy zwolnienia ze służby na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW. Organ bowiem zobowiązany jest do rozpoznania sprawy zgodnie z wolą (oświadczeniem) strony. Skoro funkcjonariusz złożył oświadczenie o zamiarze odejścia ze służby w ABW na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW, to organ nie mógł rozstrzygnąć o zwolnieniu ze służby na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW. Zatem doręczenie stronie zaświadczenia w sprawie potwierdzenia szczególnych warunków służby, uprawniającego skarżącego do ubiegania się przed Zakładem Emerytalno - Rentowym MSWiA o podwyższenie podstawy wymiaru emerytury, nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. tj. okoliczność która miałaby wpływ na zwolnienie M. K. ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW.
Od decyzji tej skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez jego zastosowanie polegające na odmowie uchylenia decyzji o zwolnieniu ze służby w zakresie podstawy zwolnienia i nie rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, zgodnie z wnioskiem strony, mimo wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. mających wpływ na podstawę zwolnienia, istniejących w dniu wydania rozkazu, a nieznanych organowi, a mianowicie okoliczności pełnienia przez skarżącego służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu w rozumieniu § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, których ujawnienie powoduje, iż skarżący posiada pełną wysługę emerytalną, o której mowa w art. 60 ust. 2 pkt. 4 ustawy o ABW oraz AW;
2. art. 7 K.p.a. polegające na nieuwzględnieniu przy rozstrzygnięciu słusznego interesu obywateli.
Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i uchylenie rozkazu personalnego Szefa ABW nr [...] z [...] marca 2012 r. w części dotyczącej podstawy zwolnienia i rozstrzygnięcie w tym zakresie co do istoty sprawy, tj. orzeczenie o zwolnieniu go ze służby na podstawie art. 60 ust. 2 pkt. 4 ustawy o ABW oraz AW.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że złożenie wniosku o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt pełnienia służby w szczególnych warunkach w dniu złożenia raportu o zwolnienie ze służby podyktowane było odmową wydania tego rodzaju zaświadczenia przed zadeklarowaniem przez funkcjonariusza woli odejścia ze służby z powodu braku interesu prawnego w uzyskaniu takiego potwierdzenia. Podkreślił, że w chwili złożenia raportu o zwolnienie nie miał pełnej wiedzy w zakresie posiadanej przez siebie wysługi dla celów emerytalnych, nie mógł jej również samodzielnie ustalić wobec rozbieżności w zakresie kwalifikowania okresów służby jako pełnionej w szczególnych warunkach przez poszczególne jednostki organizacyjne. Zatem jedyną podstawą zwolnienia ze służby jaką mógł wskazać był art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW. A wobec wydania rozstrzygnięć w przedmiocie okresów służby w szczególnych warunkach już po zakończeniu postępowania o zwolnienie ze służby, nie miał również możliwości, co do zasady, cofnięcia swojego oświadczenia woli w zakresie zadeklarowanej wcześniej podstawy zwolnienia. Zatem zaświadczenie potwierdzające pełnienie służby w szczególnych warunkach, pozwalające na podwyższenie wymiaru wysługi emerytalnej i osiągnięcie pełnej wysługi, o której mowa w art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW, stanowi nową okoliczność mającą bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Zdaniem skarżącego, stanowisko organu, że wysługa z tytułu służby w szczególnych warunkach podlega zaliczeniu dopiero w postępowaniu o ustalenie prawa do emerytury policyjnej jest błędne. § 4 rozporządzenia wskazuje, że mamy do czynienia z okresami doliczanymi dodatkowo do wymiaru emerytury, a zatem mając na względzie podstawę zwolnienia określoną w art. 60 ust. 2 pkt. 4 ustawy o ABW oraz AW, okresy te winny być uwzględniane przy obliczaniu wysługi dla ustalenia podstawy zwolnienia ze służby na tzw. "pełną wysługę". Ustawodawca bowiem nie różnicuje pojęcia wysługi emerytalnej na potrzeby ustawy o ABW oraz AW i ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), czy też rozporządzenia.
Skarżący podkreślił ponadto, że organ, podejmując rozstrzygnięcie, całkowicie pominął interes strony jednocześnie nie uzasadniając tego w wymaganym zakresie. Skarżący, występując o weryfikację podstawy prawnej decyzji o zwolnieniu, bezspornie posiada pełną wysługę, co potwierdził Zakład Emerytalno-Rentowy MSW w decyzji o przyznaniu prawa do emerytury policyjnej w pełnym wymiarze. Skoro zatem z powodu błędnej interpretacji przepisów dotyczących zaliczenia okresów służby w szczególnych warunkach do wysługi emerytalnej, co do etapu na jakim to zaliczenie następuje, skarżący nie miał możliwości wykazania prawidłowej podstawy zwolnienia w toku postępowania administracyjnego o zwolnienie ze służby.
Szef ABW decyzją z [...] grudnia 2012 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję z [...] października 2012 r. nr [...] .
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wyjaśnił, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w tym postępowaniu. Zatem istota zagadnienia sprowadza się ustalenia, czy istnieją, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., przesłanki do uchylenia rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w ABW w części dotyczącej podstawy prawnej tego zwolnienia. W tym celu organ wskazał, że podstawą wznowienia postępowania była okoliczność pełnienia przez skarżącego służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu, której ujawnienie spowodowało, że skarżący nabył prawo do zwolnienia ze służby w związku z osiągnięciem pełnej wysługi emerytalnej, tj. na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW. Przy czym podstawę prawną rozkazu o zwolnieniu ze służby stanowił art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW zgodnie, z którym w przypadku złożenia przez funkcjonariusza raportu o zwolnienie ze służby, obowiązkiem organu jest wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia, nie później niż w terminie do 6 miesięcy od daty złożenia wniosku. Zatem decyzja w sprawie zwolnienia ze służby zgodna była z treścią złożonego przez skarżącego oświadczenia woli wyrażonego w raporcie z [...] marca 2012 r., w którym sam funkcjonariusz jako podstawę zwolnienia ze służby wskazał art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW. Bezspornym zatem jest że organ, wydając rozkaz o zwolnieniu ze służby, zrealizował raport skarżącego z zachowaniem warunków określonych w zastosowanej podstawie prawnej.
Dodatkowo organ zwrócił uwagę, że zwolnienie ze służby na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW ma charakter obligatoryjny, natomiast zwolnienie ze służby w trybie art. art. 60 ust. 2 pkt 4 uznane zostało przez ustawodawcę za tryb fakultatywny.
Rozważając kwestię czy w dniu wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w ABW, tj. [...]marca 2012 r. istniała poza art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW możliwość prawna zwolnienia skarżącego ze służby z tytułu nabycia prawa do emerytury w pełnym wymiarze, tj. art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW, organ wskazał, że na dzień wydania zaskarżonego rozkazu personalnego skarżący nie posiadał wysługi emerytalnej w wysokości pozwalającej na zwolnienie go ze służby w trybie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW. Nawet na skutek doliczenia skarżącemu do wysługi lat dla celów uposażeniowych i nagrody jubileuszowej okresu ponad siedmiu lat świadczenia pracy na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. nadal nie nabył on na dzień zwolnienia ze służby w ABW, tj. [...] czerwca 2012 r. prawa do emerytury w pełnym wymiarze. Z powyższego wynika, iż zarówno na dzień wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w ABW, jak i na dzień tego zwolnienia nie posiadał on wysługi emerytalnej uprawniającej go do ubiegania się o zwolnienie ze służby na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW.
Ponadto organ wyjaśnił, że środkiem dowodowym potwierdzającym okres służby pełnionej w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury jest zaświadczenie o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, sporządzone na podstawie akt osobowych funkcjonariusza lub innych dokumentów potwierdzających pełnienie służby w tych warunkach. Tymczasem, zaświadczenie potwierdzające fakt pełnienia przez skarżącego w okresie od [...] kwietnia 1993 r. do [...] marca 1998 r. służby w warunkach uzasadniających podwyższenie podstawy wymiaru emerytury zostało wydane przez Dyrektora Biura Kadr ABW [...] lipca 2012 r., zatem nie istniało w dniu wydania rozkazu o zwolnieniu ze służby w ABW. Organ jednocześnie wyjaśnił, że nawet gdyby skarżący w dniu wydania rozkazu o zwolnieniu ze służby dysponował tym zaświadczeniem, to dokument ten nie miałby znaczenia przy ustalaniu wysokości jego wysługi emerytalnej jako funkcjonariusza ABW. Czym innym jest bowiem ustalenie wysokości wysługi emerytalnej, jaką funkcjonariusz posiada w dniu zwolnienia ze służy, a czym innym już podwyższenie wysokości podstawy wymiaru emerytury. Zaświadczenie, potwierdzające okresy służby pełnione przez funkcjonariusza ABW w warunkach w nim wskazanych, ma znaczenie wyłącznie dla Zakładu Emerytalno - Rentowego MSW, który jest jedynym organem uprawnionym do podwyższania podstawy wymiaru emerytury.
Organ podkreślił, że o tym, iż zaświadczenie to nie ma wpływu na sposób liczenia okresów służby funkcjonariusza i wystawiane jest tylko dla celów emerytalno - rentowych świadczy fakt, że kwestia ich wydawania unormowana została w przepisach emerytalnych, tj. art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu. Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86 , poz. 734), a także w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. Brzmienie tych przepisów nie pozostawia wątpliwości i przesądza o tym, że to nie ABW, tylko organ emerytalny na wniosek funkcjonariusza zwolnionego ze służby, ustala wysokość świadczenia emerytalnego i decyduje o jego ewentualnym podwyższeniu, po spełnieniu przez wnioskodawcę określonych warunków.
Jednocześnie organ wyjaśnił, że w sentencji rozstrzygnięcia z dnia [...] października 2012 r. zawarte zostało niewłaściwe sformułowanie o treści "utrzymuje w mocy zaskarżony rozkaz personalny", jednakże, w ocenie organu, nie jest to błąd istotny bowiem decyzja zawiera prawidłową podstawę prawną zbieżną z treścią uzasadnienia oraz właściwe pouczenie. Ponadto, z treści wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy wynika, że powyższe uchybienie nie miało wpływu na zrozumienie przez niego treści i charakteru skarżonego rozstrzygnięcia.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz o zasadzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:
1. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia wydanego w pierwszej instancji - nieznanego ustawie jako rozstrzygnięcia w postępowaniu wznowieniowym,
2. art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż zaświadczenie Dyrektora Biura Kadr z [...] lipca 2012 r. potwierdzające skarżącemu służbę w szczególnych warunkach w okresie od [...] kwietnia 1993 r. do [...] marca 1998 r., wobec jego nieistnienia w dniu wydania rozkazu o zwolnienie ze służby, nie może być uznane za nową okoliczność mającą wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, podczas gdy okoliczności stwierdzone w zaświadczeniu istniały w chwili wydawania rozkazu o zwolnieniu, a brak ich udokumentowania w formie zaświadczenia był wynikiem zaniedbań organu,
3. art. 60 ust. 2 pkt. 4 ustawy o ABW oraz AW w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) poprzez ich błędną wykładnię i niezastosowanie, polegającą na przyjęciu, iż nabycie prawa do emerytury w pełnym wymiarze, w rozumieniu wskazanego przepisu, nie jest tożsame z rozumieniem tego pojęcia na gruncie przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, i w konsekwencji uznaniu, iż okresy służby w szczególnych warunkach, o których mowa § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, nie podlegają uwzględnieniu przy ustaleniu podstawy zwolnienia ze służby w oparciu o art. 60 ust. 2 pkt.4 ustawy o ABW oraz AW;
4. art. 7 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez organ słusznego interesu skarżącego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że wnioskiem z [...] marca 2012 r. wystąpił o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt pełnienia przez niego w okresie od [...] kwietnia 1993 r. do [...] czerwca 1998 r. służby w szczególnych warunkach. Zgodnie z art. 217 § 3 K.p.a. zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni. Organ natomiast wniosek ten rozpoznawał ponad trzy miesiące, doprowadzając do sytuacji, iż rozstrzygnięcie w tym względzie nie tylko nie zapadło do dnia wydania rozkazu personalnego o zwolnienie ze służby, ale nawet w terminie do dnia zwolnienia skarżącego ze służby, tj. do 30 czerwca 2012 r. Jednocześnie skarżący podkreślił, że okoliczności stwierdzone zaświadczeniem, dotyczyły okresu służby skarżącego w UOP w latach 1993 -1998 r. Były to zatem okoliczności istniejące w dniu wydania rozkazu o zwolnienie. Nie można zatem podzielić poglądu Szefa ABW, że brak zaświadczenia w dacie wydania rozkazu o zwolnieniu ze służby nie może stanowić przesłanki wznowienia, w sytuacji, kiedy okoliczności stwierdzone zaświadczeniem istniały w dacie wydania tego rozkazu.
Ponadto skarżący zwrócił uwagę, że ideą wprowadzenia regulacji pozwalającej na podniesienie podstawy wymiaru o 0,5 % za każdy rok służby w szczególnych warunkach, było faktycznie skrócenie okresu służby do osiągnięcia pełnej wysługi emerytalnej, właśnie ze względu na pełnienie służby przez tych funkcjonariuszy ze szczególnym narażaniem życia i zdrowia. Niezaliczanie tych okresów na etapie ustalania podstawy zwolnienia z art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW powoduje, iż idea ta pozostaje martwa, albowiem funkcjonariusz, starając się o zwolnienie ze służby na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW, nie mając zaliczonych przez organ okresów służby w szczególnych warunkach, tak naprawdę musi pozostawać tak długo w służbie jakby nie posiadał okresów służby w szczególnych warunkach premiowanych dodatkowo przez ustawodawcę przyznaniem 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok. Oznacza to, iż funkcjonariusz odchodząc ze służby na podstawie wskazanego wyżej przepisu traci dodatkowe procenty za służbę w szczególnych warunkach bowiem, w postępowaniu o przyznanie emerytury policyjnej nie może on uzyskać więcej niż 75 % podstawy wymiaru. A zatem w takiej sytuacji nigdy nie skorzysta z przywileju związanego z służbą w szczególnych warunkach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej w skrócie P.p.s.a), sprowadzają się do kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane wyżej przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi, uznał, że zaskarżona decyzja Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z [...] grudnia 2012 r. nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania, co czyni skargę niezasadną.
Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącego o wznowienie postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby w oparciu o przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.
Na wstępie na podkreślenie zasługuje, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozpatrzenia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym one zapadło, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego.
Zgodnie z powołanym przez skarżącego przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
Na wskazanej podstawie wznawia się postępowanie wtedy, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki.
Po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe. Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające więc w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. W wyroku z 25 czerwca 1985 r. , I SA 198/85 (publ. ONSA 1985 Nr 1, poz. 35) NSA przyjął, że: "Przez nową okoliczność istotną dla sprawy (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.) należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy".
Drugą przesłanką jest istnienie nowych okoliczności faktycznych, nowych dowodów w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś trzecią, że okoliczności te i dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję. Nie jest przy tym istotne czy ujawnione nowe okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań (np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego), czy też z innych powodów.
Uchylenie decyzji ostatecznej może nastąpić tylko wtedy, gdy okoliczności stanowiące podstawę zwolnienia okażą się na tyle istotne, że wywrą bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej. Okolicznością faktyczną istotną dla sprawy jest natomiast taka okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie mogłaby zapaść decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Taka sytuacja w sprawie niniejszej nie wystąpiła.
W rozpoznawanej sprawie skarżący swój wniosek o wznowienie postępowania wywodzi z wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. mających wpływ na podstawę zwolnienia, istniejących w dniu wydania rozkazu, a nieznanych organowi, a mianowicie okoliczności pełnienia przez skarżącego służby w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu w rozumieniu § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, których ujawnienie spowodowało, że skarżący nabył prawo do zwolnienia ze służby w związku z osiągnięciem pełnej wysługi emerytalnej, tj. na podstawie art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW.
Na wstępie dalszych rozważań zwrócić należy uwagę, że ustawa o ABW oraz AW przewiduje dwa odrębne tryby zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Pierwszy z nich to zwolnienie ze służby przez organ z urzędu obligatoryjnie lub fakultatywnie na podstawie art. 60 ust. 1 i 2 ustawy o ABW oraz AW, w związku z przesłankami zawartymi w tych przepisach oraz zwolnienie ze służby wskutek pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby na podstawie art. 60 ust. 3 ww. ustawy. Tryby te są w istocie rozłączne, zaś każda z podstaw zwolnienia kreuje odrębną sprawę administracyjną.
Wobec treści wniosku na podkreślenie zasługuje, że skarżący raportem z [...] marca 2012 r. zwrócił się do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o zwolnienie go ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW z dniem 30 czerwca 2012 r. Raport ten określił granice sprawy rozpoznawanej przez organ administracji, a wyznaczonej przez regulację zawartą w art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW. Z przepisu tego wynika, że w przypadku złożenia przez funkcjonariusza wniosku o zwolnienie ze służby, obowiązkiem organu jest wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza, nie później niż w terminie do 6 miesięcy od daty złożenia wniosku. Powyższy przepis daje organowi prawo ograniczonego wyboru wyłącznie w zakresie terminu zwolnienia. Organ nie jest związany wskazaną przez funkcjonariusza datą rozwiązania stosunku służbowego, ale po otrzymaniu żądania wystąpienia ze służby – w terminie do 6 miesięcy – zobligowany jest rozwiązać z nim stosunek służbowy. Oznacza to, że w zakresie podstawy prawnej zwolnienia rozstrzygnięcie ma charakter związany (por. wyrok NSA z 9 maja 2012 r., I OSK 1840/11, publ. https://cbois.nsa.gov.pl). I w tych granicach, wyznaczonych wskazaną przez stronę podstawą zwolnienia, sprawa powinna być rozpoznana, bez względu na to, co zdaniem organów jest korzystniejsze dla strony (por. wyrok NSA z 24 marca 2006 r., I OSK 962/05, publ. https://cbois.nsa.gov.pl).
Istotne jest również i to, że art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW przewiduje fakultatywną podstawę zwolnienia.
Uwzględniając powyższe zważyć należy, że organ związany był treścią raportu skarżącego, który swojego oświadczenia woli w nim wyrażonego na żadnym etapie postępowania nie cofnął. Raport ten nie nasuwał żadnych wątpliwości interpretacyjnych, jest jednoznaczny w swej treści. Uwzględniając raport, do czego obligował art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW, organ wydał rozkaz personalny nr [...] zwalniający skarżącego z dniem 30 czerwca 2012 r. ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
W dacie jego wydania istniały niewątpliwie nowe okoliczności nieznane organowi, do których odwołuje się skarżący we wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, a które zostały przedstawione w zaświadczeniu z [...] lipca 2012 r. o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Okoliczności tych jednak nie można uznać za istotne dla sprawy w przedmiocie zwolnienia ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Skoro bowiem organ był związany określoną przez skarżącego podstawą zwolnienia na podstawie dobrowolnego wystąpienia, to okoliczność, że skarżący nabył prawo do zwolnienia ze służby w związku z osiągnięciem pełnej wysługi, nie ma znaczenia prawnego i nie może wpłynąć na zmianę treści wydanego rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w zakresie podstawy prawnej zwolnienia.
Oznacza to, że jako prawidłową należy ocenić konstatację organu, że nie można uznać aby w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w ABW postępowanie było dotknięte wadliwością określoną w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.
W tej sytuacji organ – stosownie do dyspozycji art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. powinien odmówić uchylenia rozkazu personalnego nr [...] z [...] [...] [...] marca 2012 r. Tymczasem organ utrzymał w mocy rozkaz personalny nr [...] . Niewątpliwie zatem użył takiego sformułowania jakim nie posłużył się ustawodawca. Nie można jednak uznać aby było to uchybienie mające wpływ na wynik sprawy, a tym bardziej nie można uznać, że poprzez wydanie takiego rozstrzygnięcia doszło do rażącego naruszenia prawa. Istotny jest bowiem skutek jaki rozstrzygnięcie to wywołuje (de facto rozkaz personalny nr [...] nie został uchylony, co oznacza, że wniosek strony nie został uwzględniony), a także przesłanki, które doprowadziły organ do jego wydania. Organ ustalił bowiem, że nie zachodzi, wskazana przez skarżącego, podstawa wznowienia i dlatego też nie przeszedł do merytorycznego rozpoznania sprawy.
Na uwzględnienie nie zasługują również pozostałe zarzuty skargi.
Nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 7 K.p.a. Skoro bowiem organ w sposób prawidłowy ustalił, że w sprawie brak jest podstaw do uchylenia rozkazu personalnego z [...] [...] marca 2012 r. , to nawet słuszny – w jego ocenie – interes skarżącego nie mógł doprowadzić do wzruszenia prawidłowej decyzji. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżącemu uniemożliwiono wcześniejsze ustalenie wysługi lat służby.
Jeżeli natomiast chodzi o zarzut naruszenia art. 60 ust. 2 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) to zauważyć należy, że zarzut pozostaje bez związku z przedmiotem niniejszej sprawy. Skoro, wobec złożenia przez skarżącego raportu o zwolnienie ze służby na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW, art. 60 ust. 2 pkt 4 tej ustawy nie mógł stanowić podstawy zwolnienia, to dokonywanie wykładni tego przepisu, zwłaszcza w powiązaniu z art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) było zbędne. Oznacza to, że dla potrzeb oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia pozostaje bez znaczenia jaka jest prawidłowa wykładnia powyższych przepisów, czy ta reprezentowana przez skarżącego czy przedstawiana przez organ.
Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło