II SA/Wa 538/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-11
Skład orzekający: Ewa Grochowska – Jung
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy o wygaśnięciu mandatu radnego, złożony bezpośrednio do sądu administracyjnego zamiast za pośrednictwem organu, może zostać uwzględniony, jeśli przyczyną uchybienia terminu była błędna interpretacja przepisów przez stronę?Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając, że błędna interpretacja przepisów przez stronę, nawet jeśli organ nie pouczył o trybie i sposobie złożenia skargi, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu. Brak winy w uchybieniu terminu wymaga wykazania szczególnej staranności, a nieznajomość prawa lub jego błędna interpretacja nie są okolicznościami usprawiedliwiającymi uchybienie terminowi.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na uchwałę Rady Gminy W. stwierdzającą wygaśnięcie jego mandatu radnego. Skargę wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zamiast za pośrednictwem organu. Następnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, argumentując, że organ nie pouczył go o trybie i sposobie złożenia skargi, a on sam błędnie zinterpretował przepisy Ordynacji wyborczej. Sąd uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. Z. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego postanawia: - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi -
Rada Gminy W. uchwałą z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], na podstawie art. 190 ust 1 pkt 3, ust 2, 3 i ust 4 oraz art. 7 ust 1 i art. 5 ust 1 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 176, poz. 1190 ze zm.) w zw. z art. 16 ust 2a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 113 ze zm.) stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego E. Z. Powyższa uchwała została doręczona radnemu w dniu 17 lutego 2014 r., o czym świadczy odręczna adnotacja skarżącego na zaskarżonym akcie.
W dniu 24 lutego 2014 r. skarżący złożył bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą uchwałę. Sąd przy piśmie z dnia 28 lutego 2014 r. przekazał skargę Radzie Gminy W.
W dniu 28 lutego 2014 r. skarżący wniósł bezpośrednio do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, w którym stwierdził, że organ nie pouczył go o trybie i sposobie złożenia skargi. Ponadto stwierdził, że odczytując literalnie zapisy art. 191 ust 1 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw doszedł do przekonania, ze właściwym trybem jest złożenie skargi bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Dodatkowo w piśmie z dnia 4 kwietnia 2014 r. skarżący oświadczył, że o uchybieniu terminu do wniesienia skargi dowiedział się w dniu 28 lutego 2014 r., gdy zadzwonił do Sądu. Został bowiem poinformowany, że jego skarga została przekazana do organu.
W odpowiedzi organ wniósł o odrzucenie wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 191 ust 1 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 176, poz. 1190 ze zm.) od uchwały rady o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyny, o której mowa w art. 190 ust. 1 pkt 1, pkt 1b, pkt 2a i pkt 3, zainteresowanemu służy skarga do sądu administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia uchwały.
Stosownie zaś do art. 86 § 1 cytowanej ustawy, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 ustawy). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (§ 3).
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż skarżący dochował siedmiodniowego terminu, o którym mowa w cytowanym powyżej art. 87 § 1 ustawy.
W ocenie Sądu dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu był 28 lutego 2014 r., tj. moment, w którym skarżący z rozmowy telefonicznej z pracownikiem Sądu dowiedział się, że uchybił terminowi, natomiast wniosek o przywrócenie terminu został prawidłowo złożony w dniu 4 marca 2014 r. Co prawda skarżący wniosek o przywrócenie terminu wniósł już 28 lutego 2014 r., jednak złożył go bezpośrednio do Sądu, a zatem za datę wniesienia wniosku należy uznać datę przekazania tego pisma do organu, czyli 4 marca 2014 r.
Przechodząc do merytorycznej części oceny rozpoznawanego wniosku należy stwierdzić, iż okoliczności wskazane przez skarżącego nie uprawdopodabniają braku jego winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy bowiem, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przez brak winy, o jakim mowa w art. 86 § 1 cytowanej ustawy, należy rozumieć sytuacje, w których z przyczyn obiektywnie niezależnych, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności skarżący nie miał możliwości dochowania ustawowego terminu. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, iż nieznajomość prawa nie stanowi okoliczności uprawdopodobniającej brak winy w dochowaniu terminu (por. wyrok NSA z dnia 6 listopada 1998 r. sygn. akt I SA/Łd 153/97, publ. LEX nr 37127, postanowienie NSA z dnia 27 czerwca 2012 sygn. I OZ 450/12, publ. LEX nr 1239484, postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r. sygn. I OZ 865/10, publ. LEX nr 742121). Stąd też wskazane przez skarżącego błędne zinterpretowanie przepisu prawa nie może być zaakceptowane. Co prawda organ nie pouczył skarżącego o terminie i trybie wniesienia skargi na uchwałę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, jednak ani z przepisów ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 594), ani z cytowanej ustawy Ordynacja wyborcza, taki obowiązek organu nie wynika.
Skarżący, jak sam zresztą przyznał, nie miał problemów z odnalezieniem właściwych przepisów dotyczących tej materii, wahał się jedynie co do trybu wniesienia skargi – za pośrednictwem organu, czy też bezpośrednio do Sądu. Zatem przyczyną uchybienia terminu była niewłaściwa i nieuzasadniona interpretacja przepisu art. 191 ust 1 ustawy Ordynacja wyborcza. Zgodnie bowiem z orzecznictwem sądów administracyjnych przepis ten określa tylko odmienny termin do wniesienia skargi, dlatego też nie można wyprowadzać wniosku, iż przepis ten zmienia też tryb wnoszenia skargi określony w art. 54 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 2862/13, publ. LEX nr 1394989).
Ponadto należy wskazać, że ani z twierdzeń skarżącego, ani organu nie wynika, by skarżący zwrócił się do organu z prośbą o wyjaśnienie wątpliwości, co do trybu wniesienia skargi. Zatem mając na uwadze wiedzę skarżącego o skróconym terminie do wniesienia skargi, takie zaniedbanie, należy uznać jako niedochowanie nienależytej staranności w prowadzeniu własnej sprawy.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło