II SA/Wa 665/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Ewa Grochowska – Jung po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego P. O. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego P. O. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 czerwca 2014 r. oddalił skargę wniesioną przez M. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Na wniosek skarżącej, w dniu 13 października 2014 r., zostało przyznane jej w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. W związku z powyższym, Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej r. pr. P. O. (k-70 akt sprawy). Radca prawny pismem z dnia 3 listopada 2014 r. wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej w ramach przyznanego prawa pomocy, w wysokości 150% stawek minimalnych. Wskazał, że sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego przez Sąd wyroku. Jednocześnie oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani części. Do wniosku dołączył sporządzoną opinię oraz dowód przesłania jej skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie to jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu, określonym w przepisach art. 258-261 tej ustawy. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490), zwanym dalej rozporządzeniem. Z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w drugiej instancji należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Przepis ten stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za sporządzenie przedmiotowej opinii przez radcę prawnego, który nie występował w sprawie przed sądem I instancji, wynosi 75% stawki minimalnej, określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia. Stosownie zaś do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", wynosi 240 zł. Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W niniejszej sprawie radca prawny został wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku o oddaleniu wniesionej przez nią skargi, czyli po zakończeniu postępowania sądowego w pierwszej instancji. Udzielona skarżącej pomoc prawna polegała na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie orzeczenia. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinno być podwyższone o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł. Ponadto, w niniejszej sprawie radca prawny, stosownie do § 16 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie. Jednocześnie należy stwierdzić, że brak jest podstaw do przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia wyższego od stawek minimalnych. Stosownie do § 15 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Ponadto, zgodnie z § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Należało więc zbadać, czy w sprawie wystąpiły przesłanki, uzasadniające przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu w kwocie przewyższającej minimalną stawkę. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie wystąpiły nadzwyczajne, szczególne okoliczności, które w znacznym stopniu zwiększyły nakład pracy wyznaczonego radcy prawnego. Podjęte czynności należy uznać za typowe działania, wykonywane przez pełnomocników, reprezentujących stronę przed sądem (por. postanowienie NSA z dnia 17 października 2012 r., II FZ 878/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto pełnomocnik nie wskazał żadnych okoliczności, wymagających zwiększonego nakładu pracy, ani też nie podał na czym miałaby polegać jego szczególna aktywność, o której mowa w orzecznictwie, uzasadniająca przyznanie wynagrodzenia w podwyższonej wysokości (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt II AKz 350/06, KZS 2006/10/21, LEX nr 208197). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).