II SA/Wa 849/13
WyrokWSA w Warszawie2013-10-18
Skład orzekający: Maria Werpachowska, Iwona Dąbrowska, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił udostępnienia informacji publicznej, uznając cały wniosek za dotyczący informacji przetworzonej, bez analizy poszczególnych żądań i bez wykazania braku szczególnie istotnego interesu publicznego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić udostępnienia informacji publicznej w całości, uznając cały wniosek za dotyczący informacji przetworzonej, bez uprzedniej analizy poszczególnych żądań pod kątem tego, czy dotyczą one informacji prostej, czy przetworzonej. W przypadku informacji przetworzonej, organ powinien wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, a dopiero w razie jego niewykazania, ocenić jego istnienie samodzielnie. Odmowa udostępnienia informacji przetworzonej z powodu braku interesu publicznego nie wyłącza możliwości udostępnienia tej części żądania, która nie wymaga przetworzenia.Stan faktyczny
Skarżący P. L. zwrócił się do Ministra Obrony Narodowej o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej pojazdów i dokumentacji z przetargów. Organ pierwszej instancji odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną i nie wykazano szczególnie istotnego interesu publicznego. Minister Obrony Narodowej utrzymał decyzję w mocy. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając organom nierozpoznanie wniosku zgodnie z prawem i wprowadzenie nowych okoliczności.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądził od Ministra Obrony Narodowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spraw.), Anna Mierzejewska, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2013 r. sprawy ze skargi P. L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2013 r. brak numeru w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Ministra Obrony Narodowej na rzecz skarżącego P. L. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. złożonym w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2001 Nr 112 poz. 1198 z późn. zm.) P. L. zwrócił się do Departamentu [...] Ministerstwa Obrony Narodowej o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na pytanie: ile pojazdów i które (model, numer inwentarzowy Muzeum [...] etc.) oraz kiedy (od...do...) panowie M. i S. K. oraz pani B. K., a także ich podmioty prawne (przedsiębiorstwa, fundacje, etc. - m.in. przedsiębiorstwo pani B. K. działające pod firmą "B." [...], czy F.) brali w depozyt, użyczali, brali do remontów etc. z M[...] na przestrzeni lat 2002-2012?
Wniósł również o udostępnienie, w ramach informacji publicznej:
1. kopii dokumentacji z przetargów nieograniczonych ogłaszanych przez M[...] na remont następujących pojazdów: [...], w postaci:
a) oświadczeń podmiotów biorących udział w ww. przetargach po spełnieniu warunków z art. 22 ust. 1 ustawy z dn. 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych,
b) wykazu usług wykonanych przez startujące w przetargu podmioty w okresie ostatnich trzech lat przed danym przetargiem, a jeżeli okres prowadzenia działalności był krótszy - w tym okresie, dokumentujący wykonanie co najmniej trzech odpowiadających swoim rodzajem usług stanowiących przedmiot zamówienia (tzn. remontu ciężkiego sprzętu wojskowego)
c) aktualnego odpisu z właściwego rejestru lub aktualnego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, jeżeli odrębne przepisy wymagały wpisu do rejestru lub zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej, wystawionego nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu składania ofert w przetargu;
2. kopii pisemnych oświadczeń osób wykonujących czynności w tych postępowaniach przetargowych (o udzielenie zamówienia) o braku lub istnieniu okoliczności, o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dn. 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, tj. m.in., że nie ubiegają się o udzielenie tego zamówienia, że przed upływem 3 lat od dnia wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia nie pozostawały w stosunku pracy lub zlecenia z wykonawcą lub były członkami organów zarządzających lub organów nadzorczych wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia, że nie pozostają z wykonawcą w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności tych osób.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Dyrektor [...] Ministerstwa Obrony Narodowej, na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 16 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wydał w dniu [...] stycznia 2013 r. decyzję nr [...] o odmowie udostępnienia informacji publicznej w żądanym przez wnioskodawcę zakresie. W uzasadnieniu decyzji organ administracji powołał się na treść art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dyrektor podniósł, że konsultacja z Dyrektorem M[...], [...] Z. W. wykazała, że aby udzielić odpowiedzi na wniosek P. L., konieczna byłaby analiza kilku tysięcy dokumentów oraz ich weryfikacja pod kątem żądań wnioskodawcy. Podjęcie ww. działań wymaga takiego zaangażowania środków osobowych i czasu, które negatywnie wpłynęłoby na realizację statutowych zadań M[...]. Powyższe uzasadniało zdaniem organu zwrócenie się do wnioskodawcy pismem nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. o wykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie. Wobec faktu, iż w odpowiedzi na powyższe wezwanie P. L. nie wykazał istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego, Dyrektor D[...] MON odmówił udostępnienia informacji publicznej w żądanym zakresie.
Od powyższej decyzji wnioskodawca złożył odwołanie, w którym wniósł o jej uchylenie oraz udostępnienie wnioskowanych materiałów. Uzasadniając swoje odwołanie, P. L. podkreślił, że nie żądał udostępnienia całości dokumentów dotyczących przetargów opisanych we wniosku, lecz wskazał, jakie konkretnie dokumenty są przedmiotem jego zainteresowania. Jednocześnie powołał treść wyroków sądów administracyjnych, z których wynika, że "czasochłonność oraz trudności organizacyjno-techniczne lub biurowe, jakie wiążą się z przygotowaniem informacji publicznej, nie mogą zwalniać obowiązanych podmiotów z tego obowiązku, a tym samym kwestie te nie mogą ograniczać prawa do uzyskania informacji publicznej, przewidzianego w art. 3, przy uwzględnieniu ograniczeń wynikających z art. 5." (wyrok WSA w Opolu z dnia 13 stycznia 2005 r., sygn. akt: II SAB/Op 14/04) oraz "czynności organu, jak np. selekcja dokumentów, uchwał, ich analiza pod względem treści, są zwykłymi zabiegami związanymi z rozpatrywaniem wniosku o udzielenie informacji publicznej i nie noszą cech przetwarzania informacji. W wyniku ich stosowania nie powstaje bowiem żadna nowa informacja. W przeciwnym razie nie Istniałaby w ogóle informacja nieprzetworzona." (wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 września 2005 r., sygn. akt: II SA/Kr 984/05). Zdaniem wnioskodawcy, nie istnieje po stronie organu potrzeba analizowania wskazanej w decyzji ilości kilku tysięcy dokumentów, gdyż w swoim wniosku opisał które dokumenty są przedmiotem jego zainteresowania. Organ powinien je jedynie wyszukać i udostępnić wnioskodawcy wgląd do nich, nie istnieje konieczność tworzenia nowej, przetworzonej informacji. To z kolei wyklucza obowiązek wykazywania szczególnie istotnego interesu publicznego, określony w art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W wyniku wniesionego odwołania Minister Obrony Narodowej wydał w dniu [...] marca 2013 r. decyzję sygn. [...], którą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora D[...] MON z dnia [...] stycznia 2013 r.
W uzasadnieniu swojej decyzji Minister przychylił się do stanowiska Dyrektora D[...] MON, iż żądana przez wnioskodawcę informacja posiada charakter informacji przetworzonej, z uwagi na konieczność przeanalizowania kilku tysięcy dokumentów. Ponadto Minister wskazał, że z uwagi na uzyskanie przez M[...] samodzielności finansowej w dniu [...] maja 2007 r. część dokumentów żądanych przez P. L. znajduje się w muzeum, a część w instytucji finansowej obsługującej muzeum przed tą datą. Dodatkowo Minister Obrony Narodowej powołał się na wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05 pogląd, iż "informacja publiczna przetworzona to taka informacja, na którą składa się pewna suma informacji tzw. informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o wspomnianym wyżej prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią zatem takie informacje proste, informacją przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego". Powyższe argumenty stanowiły podstawę do utrzymania przez Ministra Obrony Narodowej w mocy decyzji Dyrektora D[...] MON.
Na powyższą decyzję P. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jej uchylenie. Uzasadniając skargę, wskazał on, że w decyzji Ministra Obrony Narodowej zostały podniesione nowe okoliczności dotyczące żądanych przez niego we wniosku materiałów. Mianowicie organ wskazał, że część z nich znajduje się w posiadaniu M[...], natomiast dokumenty sprzed daty [...] maja 2007 r. znajdują się w instytucji finansowej obsługującej muzeum do tej daty. Instytucję tą skarżący identyfikuje jako Ministerstwo Obrony Narodowej. Podkreślił przy tym, że właśnie do ministerstwa, a nie do M[...] zwracał się z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Wobec czego nietrafne były wcześniej podnoszone argumenty o konieczności angażowania znacznych sił i środków osobowych w celu realizacji wniosku przez M[...], gdyż to ministerstwo musiałoby angażować swoich pracowników. Odnosząc się do kwestii uznania żądanej informacji za informację przetworzoną, skarżący ponownie przytoczył powoływane już tezy z orzeczeń sądów administracyjnych głoszące, że trudności organizacyjne, jakie może spowodować realizacja wniosku nie mogą stanowić przesłanki odmowy udzielenia informacji publicznej. Skarżący zaznaczył po raz wtóry, że nie zwracał się o analizowanie dokumentacji, a jedynie o udostępnienie wyliczonych we wniosku dokumentów, co nie powinno powodować konieczności przeprowadzania analizy dokumentacji, a jedynie konieczność ich odnalezienia, co nie powinno nastręczać trudności ani w M[...], ani w MON.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentacje dotyczącą odmowy udostępnienia informacji publicznej. Organ stwierdził, popierając swoje tezy orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że uczynienie zadość wnioskowi skarżącego pociągnęłoby za sobą konieczność sprawdzenia dokumentacji dotyczącej tysięcy umów oddelegowania przynajmniej kilku pracowników, a w konsekwencji również stworzenia – na bazie zbioru informacji prostych – informacji przetworzonej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.) określa w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie orzeka przy tym co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, stanowiącego przedmiot postępowania administracyjnego.
Dokonując oceny zasadności skargi P. L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2013 r., którą utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Departamentu [...] Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2013 r., odmawiającą udostępnienia skarżącemu udostępnienia informacji publicznej, Sąd doszedł do przekonania, że zawiera ona usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 61 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Konkretyzację powyższej zasady stanowi ustawa o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, przy czym prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu obywatelowi (art. 2 ust. 1 ustawy). Do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 ustawy). Art. 6 ustawy wymienia kategorie informacji publicznej, które na mocy ustawy podlegają udostępnieniu, przy czym z uwagi na treść art. 1 ust. 1 ustawy nie jest to katalog zamknięty.
Informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą.
Ponadto – co należy szczególnie w niniejszej sprawie zaakcentować – informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. Rzeczą oczywistą natomiast jest, że taka forma informacji publicznej może być udostępniona po uwzględnieniu ograniczeń wynikających z treści art. 5 ustawy.
Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 ustawy).
Stosownie zaś do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo do informacji publicznej obejmuje m.in. uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Z przepisu tego wynika konieczność istnienia pozytywnej przesłanki w postaci szczególnie istotnego interesu publicznego, niezbędnej dla uzyskania informacji publicznej przetworzonej.
Pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem niedookreślonym, nieposiadającym zwartej, zapisanej formuły na gruncie obowiązującego prawa. Interes publiczny odnosi się do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa. Skuteczne działanie w ramach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. Zatem w kwestii udzielenia przez organy państwa informacji publicznej interes publiczny istnieje wówczas, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa, np. usprawiedliwiałoby działanie jego organów (wyrok WSA w Warszawie z 20 czerwca 2005 r., II SA/Wa 795/05, LEX nr 874232).
Jak już wyżej zaznaczono, ustawa o dostępie do informacji publicznej w sposób kompleksowy reguluje kwestie związane z udostępnianiem tychże informacji. W przypadku skierowania wniosku o udzielenie informacji publicznej podmiot, do którego wniosek taki został skierowany, może dokonać następujących działań:
– udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem i nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Organ dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej;
– poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił bądź też poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udzielania informacji, niż ten, w którym strona się zwróciła;
– odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 ustawy, stosownie do treści art. 16 ustawy, czego dokonuje się w formie decyzji administracyjnej;
– można również odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że Minister Obrony Narodowej jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu, a żądana przez skarżącego informacja jest informacją publiczną. Organ potraktował wniosek skarżącego jakoby w całości dotyczył informacji przetworzonej i odmówił jej udostępnienia.
Na wstępie zwrócić zatem należy uwagę, że organ nie przeprowadził jakiejkolwiek analizy poszczególnych żądań zawartych w kolejnych punktach wniosku skarżącego z [...] listopada 2012 r. Stanowisko organu w tym zakresie nie poddaje się zatem sądowej kontroli. Nie wiadomo bowiem dlaczego odpowiedź na pytanie nr 2 i 3, miałaby stanowić informację przetworzoną. Przypomnieć należy, że skarżący w swoim wniosku żądał udostępnienia kopii dokumentacji z przetargów nieograniczonych ogłaszanych przez MWP na remont następujących pojazdów: [...], w postaci:
a) oświadczeń podmiotów biorących udział w ww. przetargach po spełnieniu warunków z art. 22 ust. 1 ustawy z dn. 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych,
b) wykazu usług wykonanych przez startujące w przetargu podmioty w okresie ostatnich trzech lat przed danym przetargiem, a jeżeli okres prowadzenia działalności był krótszy - w tym okresie, dokumentujący wykonanie co najmniej trzech odpowiadających swoim rodzajem usług stanowiących przedmiot zamówienia (tzn. remontu ciężkiego sprzętu wojskowego)
c) aktualnego odpisu z właściwego rejestru lub aktualnego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, jeżeli odrębne przepisy wymagały wpisu do rejestru lub zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej, wystawionego nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu składania ofert w przetargu;
3. kopii pisemnych oświadczeń osób wykonujących czynności w tych postępowaniach przetargowych (o udzielenie zamówienia) o braku lub istnieniu okoliczności, o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dn. 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, tj. m.in., że nie ubiegają się o udzielenie tego zamówienia, że przed upływem 3 lat od dnia wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia nie pozostawały w stosunku pracy lub zlecenia z wykonawcą lub były członkami organów zarządzających lub organów nadzorczych wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia, że nie pozostają z wykonawcą w takim stosunku prawnym lub faktycznym, że może to budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności tych osób.
Wskazać należy, że organ nie podał jakie to są informacje proste i w jaki sposób należałoby je przetworzyć, aby możliwe było udzielenie odpowiedzi na pytanie. Sama treść pytania, szczególnie 2 i 3, może wskazywać, że nie powinno ono wymagać przetworzenia w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zwrócić bowiem należy uwagę, że zgodnie z ustawą z 29 stycznia 2004 r. Prawo o zamówieniach publicznych (art. 96)(Dz. U. z 2010 Nr 113, poz. 759 ze zm.) i wydanym na podstawie art. 96 ust. 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 26 października 2010 r. w sprawie protokołu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego (Dz. U. Nr 223, poz. 1458), w trakcie prowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia zamawiający sporządza protokół, który wraz z załącznikami jest jawny, a który zawiera m.in. informację dotyczącą osób wykonujących czynności związane z przygotowaniem postępowania o udzielenie zamówienia oraz osób wykonujących czynności w tym postępowaniu.
Wskazać zatem należy, że informacja publiczna przetworzona to taka informacja, na którą składa się suma informacji tzw. informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o wspomnianym wyżej prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, obliczeń, zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią zatem takie informacje proste, informacją przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego. Wskazać również należy, że pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1347/05 (publ. http://cbois.nsa.gov.pl), który to pogląd Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni akceptuje.
Podkreślić należy, że czynności organu takie, jak np. selekcja dokumentów, ich analiza pod względem treści, są zwykłymi zabiegami związanymi z rozpatrywaniem wniosku o udzielenie informacji publicznej i nie noszą cech informacji przetworzonej.
Odmowa udzielenia informacji przetworzonej z uwagi na brak interesu publicznego nie oznacza, że w każdym przypadku wyłączona jest tym samym możliwość udostępnienia informacji w ogóle. Jeżeli zatem żądanie wnioskodawcy, w zakresie niewymagającym przetworzenia jest możliwe do samodzielnego uwzględnienia, to odmowa udzielenia informacji ze względu na brak interesu publicznego może dotyczyć tylko tej części żądania, której spełnienie wymaga przetworzenia. (vide: T. R. Aleksandrowicz, Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej, LexisNexis 2004, s. 103).
Zwrócić przy tym należy uwagę, że przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy nie może być interpretowany w ten sposób, że dla uzupełnienia informacji publicznej wyłącznie na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że żądane informacje mają istotne znaczenie z punktu widzenia interesu publicznego, dla ogółu obywateli, są istotne dla potencjalnie dużej liczby podmiotów, że mogą mieć wpływ na funkcjonowanie określonych podmiotów publicznych, uczestników życia społecznego, lecz adresat wniosku powinien ustalić, ocenić i wykazać, że udzielenie żądanej informacji nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dla dokonania takiej oceny znaczenie ma zatem nie tylko intencja wnioskodawcy i wskazany przez niego cel, lecz także istota i charakter żądanej informacji. W przepisie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy chodzi bowiem o to, czy udostępnienie określonej informacji przetworzonej może mieć realne znaczenia dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w określonej dziedzinie życia społecznego, może wpływać na poprawę, usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności.
Przenosząc powyższe uwagi natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy uznać należy, że organ nie rozpoznał wniosku skarżącego w zgodzie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Po wystąpieniu przez skarżącego z przedmiotowym wnioskiem organ był obowiązany dokonać analizy każdego z zawartych w nim pytań pod kątem oceny, czy informacja będąca odpowiedzią na te pytania jest informacją prostą, czy przetworzoną.
Wyniki tej analizy powinny znaleźć się w uzasadnieniu decyzji odmownej, w sytuacji gdyby zaistniały przesłanki do wydania tego typu rozstrzygnięcia. Po uznaniu, że żądane informacje (wszystkie bądź część) stanowią informacje przetworzone, organ powinien wezwać skarżącego do wykazania interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem żądanej informacji publicznej, a następnie dokonać oceny, czy uzyskanie tej informacji jest szczególnie istotne dla tego interesu. W razie niewykazania przez stronę interesu publicznego organ winien we własnym zakresie zbadać jego istnienie i dopiero w razie ustalenia jego braku, na podstawie art. 16 ustawy, wydać decyzję o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej.
W powyższym trybie procedowania nie ma zastosowania art. 14 ust. 2 ustawy, bowiem dotyczy on technicznego sposobu i formy udzielania informacji publicznej. Przepis ten wyjaśnia, że podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku technicznych możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje w jaki sposób i w jakiej formie pod względem technicznym informacja może być udostępniona niezwłocznie. Przepis ten dotyczy np. sytuacji, kiedy wnioskodawca chce udzielenia informacji, w innej niż na piśmie formie np. w określonej formie elektronicznej. Taka sytuacja nie występuje w przedmiotowej sprawie, bowiem skarżący nie wnosił o udzielenie informacji w inny sposób i formie niż na piśmie. Nie było zatem podstaw do wskazywania, w trybie powyższego przepisu, na możliwość dokonania zmiany treści i formy żądanej informacji publicznej.
Wobec informacji zawartych w decyzji organu o zaangażowaniu sił i środków osobowych zwrócić należy uwagę, że użyte w art. 15 ust. 1 ustawy sformułowanie "dodatkowe koszty" wskazuje, że nie chodzi o wszelkie koszty związane z żądaniem udostępnienia informacji publicznej. Z treści tego przepisu wynika, że dopuszczalne jest obciążenie podmiotu zwracającego się o udostępnienie informacji publicznej jedynie "dodatkowymi kosztami" związanymi ze sposobem jej udostępnienia lub koniecznością jej przekształcenia. Nieuiszczenie opłaty za udostępnienie informacji publicznej określonej stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy nie może jednak stanowić podstawy umorzenia postępowania w sprawie udzielenia informacji publicznej ani też odmowy udostępnienia takiej informacji. Art. 15 ust. 2 ustawy określa tryb postępowania w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji doszedł do przekonania, że w związku ze wskazanym we wniosku sposobem jej udostępnienia będzie musiał ponieść dodatkowe koszty. Ma wówczas obowiązek powiadomienia wnioskodawcy o wysokości opłaty w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli wnioskodawca w ciągu 14 dni od powiadomienia o wysokości opłaty nie cofnie wniosku lub wniosku tego nie zmieni w zakresie sposobu udostępniania informacji, to obowiązkiem organu jest udzielenie informacji bez zbędnej zwłoki, zgodnie z żądaniem wnioskodawcy.
Reasumując uznać należy, że wydanie decyzji odmownej, bez wyjaśnienia również tej kwestii, w przedmiotowej sprawie było co najmniej przedwczesne.
Organ nie przeanalizował poszczególnych punktów żądania zawartego we wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2012 r. pod kątem ustalenia, czy dotyczą one wszystkie informacji przetworzonej, a cały wniosek bez żadnej analizy jego części, zakwalifikował jako dotyczący informacji przetworzonej, nie wyjaśniając swojego stanowiska w tym zakresie, a powołując się jedynie na konieczność zaangażowania znacznych sił osobowych w jego realizacji.
Ponadto wskazać należy, że Minister Obrony Narodowej, w swojej decyzji poinformował o uzyskaniu przez Muzeum [...] samodzielności finansowej w dniu [...] maja 2007 r., nie odnosząc się do tej informacji w żaden sposób. Nie wyjaśnił bowiem czy w związku z tym faktem jest adresatem wniosku skarżącego i w jakim zakresie czy też nie. Jest to istotna okoliczność w rozpoznawanej sprawie bowiem w sytuacji, gdy organ nie posiada informacji, a znajdują się one w gestii innego organu winien wówczas jedynie poinformować pismem, że nie posiada żądanej informacji.
Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobligowany rozpoznać wniosek skarżącego z uwzględnieniem stanowiska Sądu, zarówno w zakresie swojej właściwości do jego rozpoznania, jak również dokonując głębszej analizy części składowych wniosku.
Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności wydano na podstawie art. 152 p.p.s.a., a o zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w myśl art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło