II SA/Wa 994/14

PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-09

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla adwokata ustanowionego z urzędu za czynności podjęte w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w szczególności w kontekście zmiany przepisów dotyczących kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla adwokata z urzędu za czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie, ustala się na podstawie przepisów obowiązujących w dacie zakończenia postępowania w danej instancji, z uwzględnieniem przepisów przejściowych. W przypadku, gdy postępowanie zakończyło się po wejściu w życie rozporządzenia z 2016 r., ale dotyczyło spraw wszczętych wcześniej, stosuje się przepisy rozporządzenia z 2002 r. Wynagrodzenie wynosi 75% stawki minimalnej za czynności w pierwszej instancji, powiększone o podatek VAT.
Stan faktyczny
Wniosek adwokata P. I. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji. Wcześniej przyznano prawo pomocy, wyznaczono adwokata, WSA oddalił skargę, a następnie przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu. Adwokat sporządził skargę kasacyjną i reprezentował skarżącą przed NSA. Wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata P. I. kwotę 180 zł oraz kwotę 41,40 zł tytułem podatku VAT, jako wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. I. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. I. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Na wniosek W. K., postanowieniem referendarza sądowego z dnia 29 października 2014 r., zostało przyznane skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (k-32 akt). Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie wyznaczyła w niniejszej sprawie pełnomocnikiem z urzędu adw. P. I. (k-46 akt). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 marca 2015 r. oddalił wniesioną w niniejszej sprawie skargę (k-67 akt). Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 16 kwietnia 2015 r. zostało przyznane pełnomocnikowi z urzędu stosowne wynagrodzenie (k-84 akt). Wyznaczony adwokat sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku oraz reprezentował skarżącą na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 20 grudnia 2016 r., w sprawie o sygn. akt I OSK 2039/15. Wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej skarżącej z urzędu i oświadczył, że nie zostały uiszczone w całości ani w części (k-93 akt). Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wcześniej obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., stanowiąc w § 22, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W dacie wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, zarówno w I (w 2014 r.), jak i w II instancji (wniesienie w dniu 15 maja 2015 r. przez pełnomocnika skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku) obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało zakończone prawomocnie po wejściu w życie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2016 r., stąd, po uwzględnieniu przepisów przejściowych, do rozpoznania przedmiotowego wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. Z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a tego rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Powyższy przepis stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za te czynności wynosi 75% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli w drugiej instancji występował w sprawie ten sam adwokat, który brał udział w sprawie przed sądem I instancji. Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", wynosi 240 zł. Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Nieopłacona pomoc prawna udzielona skarżącej, za którą nie zostało przyznane pełnomocnikowi wynagrodzenie, polegała na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej od wydanego przez Sąd orzeczenia oraz na udziale w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I OSK 2039/15. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne adwokatowi z urzędu wynagrodzenie za postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinno być podwyższone o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł. Ponadto adwokat, stosownie do § 20 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu oraz w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło