II SAB/Wa 11/22
WyrokWSA w Warszawie2022-06-06
Skład orzekający: Izabela Głowacka–Klimas, Andrzej Wieczorek, Łukasz Krzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rzecznik Praw Obywatelskich dopuścił się bezczynności w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytania dotyczące badania aktowego równego traktowania rodziców w sprawach o przyznanie opieki nad dzieckiem, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Rzecznik Praw Obywatelskich dopuścił się bezczynności w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytania nr 3 i 7 wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ odpowiedź została udzielona po upływie ustawowego terminu. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. W pozostałym zakresie skargę oddalono.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich (RPO) w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej badania aktowego równego traktowania rodziców w sprawach o przyznanie opieki nad dzieckiem. Skarżąca zarzuciła, że udzielona informacja była niepełna i wymijająca, a RPO nie odpowiedział na wszystkie pytania w ustawowym terminie. RPO w odpowiedzi na skargę wyjaśnił procedurę badania aktowego i wskazał, że niektóre żądane informacje nie istnieją lub nie podlegają udostępnieniu.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Rzecznik Praw Obywatelskich dopuścił się bezczynności w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytania nr 3 i nr 7 zawarte we wniosku z dnia [...] października 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. 2. Stwierdzono, że bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. W pozostałym zakresie skargę oddalono. 4. Zasądzono od Rzecznika Praw Obywatelskich na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka–Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi B. N. na bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Rzecznik Praw Obywatelskich dopuścił się bezczynności w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytania nr 3 i nr 7 zawarte we wniosku z dnia [...] października 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. w pozostałym zakresie skargę oddala; 4. zasądza od Rzecznika Praw Obywatelskich na rzecz skarżącej B. N.-S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pani B. S. (zwana dalej Skarżącą) działając w oparciu
o przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2020 r., poz. 2176; zwanej dalej u.d.i.p) wniosła skargę na bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich (zwanego dalej RPO) w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Skarżąca wnioskiem z dnia [...] października 2021 r., za pośrednictwem poczty elektronicznej wystąpiła o udostępnienie informacji publicznej, w sprawie realizowanego przez RPO badania aktowego dotyczącego równego traktowania rodziców w sprawach o przyznanie opieki nad dzieckiem, na podstawie art. 10 ust. 1 u.d.i.p., w następującym zakresie:
1) udzielenie informacji, w jakim postępowaniu wykorzystano akta sprawy prowadzonej przez Sąd Okręgowy w [...] pod sygn. [...],
2) wskazanie przedziału czasowego spraw poddawanych analizie przez Rzecznika Praw Obywatelskich w toku postępowania sprawdzającego,
3) opisanie jak wygląda procedura typowania spraw sądowych podlegających weryfikacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich oraz przesłanie regulaminu, zgodnie z którym się ona odbywa, jak również przesłanie wykazu innych spraw podlegających weryfikacji w toku tego postępowania,
4) wskazanie dlaczego akta sprawy [...] były badane pod kątem równego traktowania rodziców w sprawie opieki nad dzieckiem skoro sprawa ta nie dotyczyła tej materii, stroną ani uczestnikiem postępowania nie było małoletnie dziecko,
5) wskazanie personaliów osób, na których wniosek akta zostały przesłane do Rzecznika Praw Obywatelskich oraz osób, które miały dostęp do akt oraz przesłanie dokumentacji pisemnej (w tym mailowej), w której wspomniana jest sprawa [...],
6) wskazanie w jakim zakresie akta sprawy [...], zostały wykorzystane poprzez przesłanie kserokopii wszelkich dokumentów, do których sporządzenia posłużyły,
7) przesłanie kwestionariusza oraz analizy, do której akta sprawy [...] zostały wykorzystane zgodnie z pismem Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia [...] września 2021 r.
Jako sposób i formę udostępnienia wnioskowanych informacji wskazała przesłanie odpowiedzi drogę elektroniczną.
Wskazała, że w dniu [...] października 2021 r. została jej udostępniona informacja publiczna, która jest informacją niepełną i wymijającą.
Jej zdaniem w szczególności nie odpowiedziano na pytanie zadane w:
- 3 punkcie wniosku poprzez nieprzesłanie regulaminu, zgodnie z którym się ona odbywa, jak również przesłanie wykazu innych spraw podlegających weryfikacji
w toku tego postępowania,
- jak również w punkcie 5 poprzez niewskazanie personaliów osób, na których wniosek akta zostały przesłane do Rzecznika Praw Obywatelskich oraz osób, które miały dostęp do akt oraz przesłanie dokumentacji pisemnej (w tym mailowej),
w której wspomniana jest sprawa [...];
- jak również w punkcie 6 poprzez nieprzesłanie wszelkich dokumentów, w których uwzględniono sprawę prowadzoną pod sygn. [...].
Podniosła, że termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie przekazał informacji, o której udostępnienie się zwróciła (bowiem została udostępniona informacja niepełna). W związku z tym organ nie zrealizował w sposób prawidłowy wniosku o udostępnienie informacji publicznej, co sprawia, że pozostaje on w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wskazanej we wniosku informacji publicznej.
Jej zdaniem podniesione w skardze zarzuty czynią niniejszą skargę zasadną
i konieczną.
W pisemnej odpowiedzi z dnia [...] października 2021 r. RPO wskazał Skarżącej, iż na mocy art. 18 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2156) wykonuje on funkcje organu ds. równego traktowania, realizując zadania,
o których mowa w ustawie z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz. U. z 2020 r. poz. 627, ze zm.). Podniósł, że wskazana ustawa w art. 17b pkt 2 nakłada na RPO obowiązek prowadzenia niezależnych badań dotyczących dyskryminacji. W tych ramach RPO zdecydował o podjęciu analizy w zakresie równego traktowania rodziców w sądach w sprawach o opiekę nad dzieckiem. Analiza ta odbywa się w formie badania aktowego, tj. wglądu w siedzibie Biura Rzecznika Praw Obywatelskich do akt zakończonych postępowań sądowych zakwalifikowanych do badania. W ramach udostępnienia informacji publicznej organ wskazał także, iż RPO zwrócił się do wylosowanych 68 sądów rejonowych
i okręgowych z prośbą o przedłożenie list sygnatur spraw rozpatrzonych w latach 2014-2018, w których mogła pojawić się kwestia przyznania opieki nad dzieckiem
(w tym spraw o rozwód i separację). Na podstawie przesłanych list sygnatur zostało przeprowadzone losowanie sygnatur akt, tak aby zapewnić ich reprezentatywność względem liczby spraw rozpatrywanych w sądach w ramach wybranych kategorii. Losowanie jest typową metodologią stosowaną w naukach społecznych, mającą
na celu uzyskanie statystycznych wyników, które pozwoliłyby na wnioskowanie
o całej populacji. W tym wypadku o populacji akt sądowych w sprawach o przyznanie opieki nad dzieckiem rozpatrzonych w latach 2014-2018. Wśród wylosowanych akt znalazły się także akta o sygnaturze [...] z Sądu Okręgowego w [...]. Organ nadmienił także, iż sądy okręgowe najczęściej nie zaznaczają w swojej ewidencji spraw o rozwód/separację tych, w których wydają decyzję o przyznanie opieki nad dzieckiem. Dlatego z list sądów okręgowych wylosowano większą liczbę spraw, biorąc pod uwagę, że jedynie część z nich będzie odpowiadała kryteriom przyjętym w badaniu - czyli, że będą dotyczyć spraw rozwodowych/o separację, które jednocześnie dotyczyły opieki nad dzieckiem. Sprawy, które nie dotyczą opieki nad dziećmi są na wstępnym etapie analizy w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich odrzucane i nie są poddawane dalszej analizie. Taka sytuacja wystąpiła
w odniesieniu do sprawy o sygnaturze [...] rozpatrywanej w Sądzie Okręgowym w [...]. W sumie wylosowano około 800 sygnatur spraw, z których 500 jest poddawanych analizie statystycznej.
W uzupełnieniu udostępnionej informacji publicznej w piśmie z dnia [...] stycznia 2022 r. Rzecznik Praw Obywatelskich wskazał, iż w zakresie przekazania regulaminu, zgodnie z którym odbywa się procedura typowania spraw sądowych podlegających weryfikacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich, takowy regulamin nie został sporządzony, w związku z tym nie jest możliwe udostępnienie informacji publicznej w powyższym zakresie. W odniesieniu natomiast do żądania Skarżącej dotyczącego przesłania "wykazu innych spraw podlegających weryfikacji" organ wskazał, że w omawianym zakresie podane zostały Skarżącej dane o rodzaju analizowanych spraw (tj. rozpatrzone przez sądy rejonowe i okręgowe w latach 2014-2018, w których mogła pojawić się kwestia przyznania opieki nad dzieckiem, w tym sprawy o rozwód i separację) oraz dane liczbowe dotyczące spraw, które zostały wytypowane do badania (tj. wyjaśniono, że analizie statystycznej powinno zostać poddanych 500 spraw spełniających kryteria, czyli zawierających rozstrzygnięcie
w sprawie opieki nad dzieckiem). Tym samym wobec sposobu sformułowania wniosku o informację publiczną wykaz spraw, który może zostać udostępniony, został Skarżącej przedstawiony. Organ uzupełniająco podniósł także, iż w zakresie wskazania personaliów osób, na których wniosek akta zostały przesłane do RPO oraz osób, które miały dostęp do akt, żądanie przedłożenia do wglądu w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich wylosowanych akt zostało przesłane do wytypowanych sądów po podjęciu z urzędu sprawy przez RPO i w realizacji art. 17b pkt 2 ustawy o RPO, który nakłada na Rzecznika obowiązek prowadzenia niezależnych badań dotyczących dyskryminacji. Wobec powyższego odpowiadając na pytanie Skarżącej z wnioskiem o udostępnienie do wglądu akt wystąpiła Pani M. K. - Dyrektor Zespołu natomiast wgląd do akt sprawy [...] (dostęp do akt) miała upoważniona przez Rzecznika Praw Obywatelskich Pani M. K.
W zakresie żądania Skarżącej dotyczącego przesłania dokumentacji pisemnej (w tym mailowej), w której wspomniana jest sprawa [...] Rzecznik Praw Obywatelskich przekazał Skarżącej kopię pisma z dnia [...] lipca 2021 r., w którym zawarto prośbę organu do Sądu Okręgowego w [...] o przesłanie do wglądu
w Biurze RPO m.in. akt sprawy [...]. Odnośnie natomiast tej części wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w którym Skarżąca wniosła o wskazanie
w jakim zakresie akta sprawy [...] zostały wykorzystane poprzez przesłanie kserokopii wszelkich dokumentów, do których sporządzenia posłużyły, Rzecznik Praw Obywatelskich podniósł, iż nie jest w posiadaniu wnioskowanej przez Skarżącą informacji publicznej albowiem takowe dokumenty nie zostały wytworzone.
Odnośnie do kolejnego punktu wniosku dotyczącego przesłania kwestionariusza oraz analizy, do której akta sprawy [...] zostały wykorzystane zgodnie z pismem Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia [...] września 2021 roku, organ udostępnił Skarżącej kwestionariusz stosowany do analizy udostępnionych akt sądowych. W zakresie natomiast przesłania analizy, do której akta sprawy [...] zostały wykorzystane Rzecznik Praw Obywatelskich podniósł, iż nie jest w posiadaniu wskazanej informacji publicznej albowiem w toku wstępnej weryfikacji stwierdzono, iż sprawa nie jest związana z prawami opieki nad dzieckiem i w związku z tym na tym zakończony został przegląd akt bez sporządzenia odrębnego dokumentu.
Mając na uwadze zaprezentowane powyżej okoliczności RPO wniósł
o umorzenie postępowania w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. Wskazywał, że zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe należy je umorzyć.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga, w zakresie wskazanym w wyroku, zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest bezczynność RPO w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności
z prawem działalności administracji publicznej, która zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134
§ 1 p.p.s.a.). W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania
w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania
w przypadku określonym w pkt 4a. Kontrola sądu sprowadza się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega rozpatrzeniu w drodze czynności materialno-technicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. lub decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Oczywistym jest, że w przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, strona może zwalczać stan jego opieszałości w drodze skargi na bezczynność w trybie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udzielone w trybie u.d.i.p..
W przypadku takiej skargi, sąd dokonuje kwalifikacji żądanych informacji
i w zależności od ich charakteru, podejmuje stosowne rozstrzygnięcie. Stwierdzając lub nie stwierdzając bezczynności organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, ocenia wówczas prawidłowość dokonania przez organ kwalifikacji wniosku, zapewniając stronie niezbędną ochronę sądową w zakresie dostępu
do informacji publicznej.
Używając w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych; wymienia, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.
Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji będącej faktycznie informacją publiczną, a z przepisów ustawy o dostępnie do informacji publicznej jednoznacznie wynika, że udostępnieniu w trybie ustawy podlega tylko informacja publiczna (art. 6 ust. 1 u.d.i.p.). Zatem tylko w sytuacji ustalenia, iż dana informacja stanowi informację publiczną, jak też, że wniosek o jej udostępnienie skierowany jest do podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia, można rozpatrywać ewentualną bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej.
Należy wskazać, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy
do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie
w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SAB/Wr 66/09). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia
w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności.
Należy również zauważyć, że przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest stan faktyczny z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności przez organ (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008r., sygn. akt I OPS 6/08, dostępne
w CBOSA). Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeżeli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej wykonania.
Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy, w pierwszej kolejności należało ustalić, czy wskazana we wniosku Skarżącej z dnia [...] października 2021 r. informacja stanowi informację publiczną, a w związku z tym, czy RPO zobowiązany był, na mocy cytowanych przepisów, do jej udostępnienia. W ocenie Sądu wobec treści art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. nie budzi wątpliwości, że RPO jest zobowiązany
do udzielenia informacji publicznej i w tej sytuacji została spełniona przesłanka podmiotowa o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej realizowanego przez RPO badania aktowego dotyczącego równego traktowania rodziców w sprawach
o przyznanie opieki nad dzieckiem.
Zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl art. 2 ust. 1 ustawy, prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu,
z zastrzeżeniem art. 5, który ogranicza je z uwagi na ochronę informacji niejawnych oraz ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest przy tym wymagane wykazanie ani interesu publicznego, ani celu, w jakim uzyskana informacja zostanie wykorzystana.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
W sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem; 2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub 4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
W przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, strona może zwalczać stan bezczynności w drodze skargi na bezczynność organu w trybie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udzielone w trybie wnioskowym na podstawie przepisów u.d.i.p..
W sprawie niniejszej w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku
o udostępnienie informacji publicznej RPO w pisemnej odpowiedzi z dnia [...] października 2021 r. udzielił Skarżącej odpowiedzi na postawione w jej wniosku pytania. W piśmie z dnia [...] stycznia 2022 r. RPO uzupełnił powyższą odpowiedź
i udzielił odpowiedzi w zakresie pkt. 3 i 7. W tym piśmie RPO stwierdził, że nie dysponuje żądanym przez Skarżąca regulaminem, gdyż nie został on sporządzony, w związku z tym nie jest możliwe udostępnienie informacji publicznej w powyższym zakresie. Odnośnie pkt. 7 stwierdził, że kwestionariusz oraz analiza, do której akta sprawy [...] zostały wykorzystane nie jest w jego posiadaniu albowiem w toku wstępnej weryfikacji stwierdzono, iż sprawa nie jest związana z prawami opieki nad dzieckiem i w związku z tym na tym zakończony został przegląd akt bez sporządzenia odrębnego dokumentu.
Rozpoznając niniejszą sprawę i stwierdzając, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku odnośnie pkt. 3 i 7 Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynności tej nie można przypisać charakteru rażącego naruszenia prawa.
Wskazać należy, że co do zasady realizacja konstytucyjnie przysługującego obywatelom prawa do uzyskiwania informacji publicznej (art. 61 Konstytucji RP), odbywa się generalnie na zasadach i trybie określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Wyjaśnić należy, że celem skargi na bezczynność organu jest zwalczanie zwłoki w załatwieniu sprawy. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w prawem określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził on postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności w prawem przewidzianym terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich przyczyn określona czynność, czy akt nie zostały podjęte Wyjaśnić należy również, że celem skargi na bezczynność w przypadku wniosku o udostępnienie informacji o środowisku jest doprowadzenie do podjęcia czynności lub aktu przez podmiot zobowiązany do działania wynikającego z przepisów prawa. Wniesienie skargi na bezczynność organu jest nie tylko uzasadnione w przypadku odmowy wydania aktu, pomimo istnienia w tym względzie obowiązku ustawowego, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu, ale także w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy. Dla uznania przez Sąd stanu bezczynności lub przewlekłości organu konieczne jest jednak ustalenie, że organ administracji zobowiązany był, na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo podjęcia określonych czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 czerwca 2017 r., sygn. akt VIII SAB/Wa 28/17; wyrok NSA z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2733/15; wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2020 r.; sygn. akt I OSK 3483/18).
W przedmiotowej sprawie organ zobowiązany był udostępnić posiadane informacje publiczne, o które wnioskowała Skarżąca, w terminie 14 dni od złożenia wniosku, tj. do dnia [...] października 2021 r. Należy stwierdzić, że RPO udzielił żądanej informacji w piśmie z [...] października 2021 r., niemniej jednak w piśmie
z dnia [...] stycznia 2022 r. uzupełnił odpowiedź i udzielił odpowiedzi w zakresie opisanym w pkt. 3 i 7.
W związku z powyższym Sąd stwierdza, że organ w części dotyczącej pkt. 3
i 7 uczynił to, po terminie ustawowym.
Sąd rozpoznał sprawę merytorycznie uznając, że był zobowiązany do ustalenie czy w żądanym zakresie RPO był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej. Nadto w ocenie Sądu zasadne było ustalenie czy żądana informacja była informacją publiczną i czy oraz w jakim terminie została udzielona. Te okoliczności uniemożliwiały Sądowi umorzenie postępowania i zastosowanie powołanego przez RPO przepisu art. 161 § 1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Jednocześnie Sąd stwierdził, że doszło do bezczynności w zakresie opisanym w powołanych wyżej pkt. 3 i 7, jednak bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszaniem prawa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt. 3 i art. 149 § 1a w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 i 2 wyroku.
W pkt. 3 wyroku orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a..
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło