II SAB/Wa 212/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. w pozostałym zakresie umarza postępowanie; 3. zasądza od Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] na rzecz P. K. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] października 2013 r. PK. zwrócił się do Sądu Rejonowego [...] o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wyroku Sądu Rejonowego [...] Wydział [...], sygn. [...]. Zarządzeniem sędziego dyżurnego z dnia [...] grudnia 2013 r. wnioskodawca został wezwany do wskazania w czyim imieniu występuje. W odpowiedzi P.K. wskazał, że występuje we własnym imieniu i wniósł o wydanie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2014 r. sędzia dyżurny nie udzielił zgody na udostępnienie żądanych informacji, z uwagi na brak pełnomocnictwa w sprawie. W związku z powyższą odmową P.K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...], wnosząc o zobowiązanie organu do udostępnienia żądanych przez niego informacji i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że odpis orzeczenia w sprawie [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. po dokonaniu anonimizacji został przesłany skarżącemu w dniu 6 marca 2014 r. Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. P.K. cofnął skargę w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej i wniósł o umorzenie postępowania w tym zakresie. Podtrzymał pozostałe żądania – tj. żądanie zasądzenia kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że w toku postępowania sądowoadministracyjnego, już po wniesieniu skargi do tutejszego Sądu (3 marca 2014 r.) organ udostępnił skarżącemu żądane informacje publiczne (6 marca 2014 r.). Skarżący pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. cofnął skargę w zakresie udostępnienia żądanych dokumentów, jako bezprzedmiotową. W sprawach ze skarg na bezczynność sąd administracyjny orzeka, biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny sprawy, istniejący w dacie orzekania, a w istocie w chwili zamknięcia rozprawy (art. 54 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym – dalej P.p.s.a.). W sytuacji zatem, gdy w toku postępowania sądowoadministracyjnego, a przed dniem orzekania organ administracji publicznej wydał decyzję lub inny akt, choćby z przekroczeniem ustawowych terminów, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. Wyjaśnić jednocześnie należy, iż zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. O umorzeniu postępowania Sąd orzeka w sytuacji, gdy udostępniono żądane informacje już po wpłynięciu skargi do Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08 (publ.: ONSAiWSA 2009/4/63) wskazał, iż przepis art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. ma zastosowanie, także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pk 1- 4a P.p.s.a., organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostaje w bezczynności. Wyjaśnić też należy, że instytucja skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 149 P.p.s.a., ma na celu ochronę strony, przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie oraz ustalenia, czy bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Przepis art. 149 P.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy było to z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim § 1 art. 149 P.p.s.a. wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, dostępnym na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl., z analizy tego przepisu, w kontekście przepisu art. 4171 § 3 K.c., wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Należy zatem stwierdzić, że dokonanie przez organ żądanej czynności lub wydanie żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 powołanej ustawy, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy (pogląd ten został podzielony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12 i z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2626/12 - oba dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Z tych względów, Sąd po ustaleniu, iż Prezes Sądu Rejonowego [...] nie pozostaje w bezczynności, albowiem udzielił skarżącemu żądanych informacji (w formie zanonimizowanej) już po wpłynięciu skargi do Sądu, umorzył postępowanie i stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.