II SAB/Wa 301/21
WyrokWSA w Warszawie2021-08-31
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Polski Związek Lekkiej Atletyki, jako podmiot wykonujący zadania publiczne i dysponujący majątkiem publicznym, jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej budowy stadionów dofinansowanych ze środków publicznych, nawet jeśli nie jest bezpośrednim wytwórcą tych informacji?Ratio decidendi
Polski Związek Lekkiej Atletyki jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, ponieważ wykonuje zadania publiczne w dziedzinie sportu, a jego status i zadania mieszczą się w sferze zadań organów władzy publicznej. Jednakże, jeśli podmiot ten oświadczy, że nie posiada żądanych informacji i wskaże, gdzie można ich szukać, nie można mu zarzucić bezczynności w udostępnianiu informacji publicznej. Sąd administracyjny nie ma instrumentów do weryfikacji prawdziwości twierdzeń organu o nieposiadaniu informacji.Stan faktyczny
C. I. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej stadionów dofinansowanych ze środków Ministerstwa Sportu i Turystyki, w szczególności o nawierzchnię bieżni i konsekwencje zmian. Polski Związek Lekkiej Atletyki (PZLA) poinformował, że nie dysponuje takimi informacjami. C. I. złożył skargę na bezczynność PZLA. PZLA w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując brak posiadania żądanych informacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi C. I. na bezczynność Polskiego Związku Lekkiej Atletyki w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę.
C. I. wnioskiem z [...] czerwca 2019 r. zwrócił się do Polskiego Związku [...] o udostępnienie, na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429) informacji, które stadiony [...] dofinansowane ze środków Ministerstwa Sportu i Turystyki wybudowane zostały z nawierzchnią syntetyczną bieżni inna niż ta w uzgodnionej przez Komisję Obiektów i Urządzeń Polskiego Związku [...] dokumentacji technicznej oraz czy kiedykolwiek miała miejsce sytuacja, że z powodu zmiany rodzaju nawierzchni lub z powodu zastosowania innej nawierzchni niż uzgodniona przez Komisję odebrano (zmniejszono) przyznane wcześniej dofinansowanie lub go nie przyznano. Wniosek wpłynął do Polskiego Związku [...] w dniu [...] czerwca 2019 r.
Polski Związek [...] w piśmie z [...] czerwca 2019 r. poinformował wnioskodawcę m. in., że nie dysponuje informacjami, które stadiony [...]dofinansowane ze środków Ministerstwa Sportu i Turystyki wybudowane (zmodernizowane) zostały z nawierzchnią syntetyczną bieżni inna niż ta w uzgodnionej przez Komisję Obiektów i Urządzeń Polskiego Związku [...] dokumentacji technicznej oraz że nie dysponuje informacją, czy kiedykolwiek miała miejsce sytuacja, że z powodu zmiany rodzaju nawierzchni lub z powodu zastosowania innej nawierzchni niż uzgodniona przez Komisję odebrano (zmniejszono) przyznane wcześniej dofinansowanie lub go nie przyznano.
C. I. w piśmie z 7 stycznia 2020 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Polskiego Związku [...] w rozpoznaniu jego wniosku z [...] czerwca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, w której wniósł o zobowiązanie tego podmiotu do jego rozpatrzenia, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, stwierdzenie rażącej jego bezczynności oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący stwierdził, że Polski Związek [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. C. I. podał, że NSA w wyroku z 6 września 2016 r., sygn. akt I OSK 147/15 przyjął, że Polski Związek [...] jest dysponentem dotacji przyznawanych przez Ministerstwo Sportu i Turystyki, a więc dysponuje majątkiem publicznym. Polski Związek [...] realizuje ponadto zadania publiczne, związane z upowszechnianiem i wspieraniem kultury fizycznej i sportu.
Polski Związek [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podał m. in, że informacje związane z budową stadionów nie leżą w jego gestii i nie dysponuje informacjami na ten temat, o czym poinformował skarżącego w piśmie z 14 czerwca 2019 r. PZ[...] dodał, że informacjami których domaga się skarżący powinien dysponować podmiot realizujący budowę, czy modernizację danego obiektu sportowego, ewentualnie "odpowiedni" minister.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga C. I. jest nieuzasadniona
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy podmiot ten, będąc w posiadaniu żądanej informacji, nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia informacji publicznej (art. 10 ust 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), bądź też, że wnioskowana informacja nie posiada waloru informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (przesłanki określone w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. nie muszą być spełnione łącznie, por. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 249/17, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zdaniem Sądu, Polski Związek [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Jest bowiem podmiotem publicznoprawnym, wykonującym zadania publiczne w dziedzinie sportu. Świadczy o tym treść art. 13 ust. 1- 4 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1468), według którego polski związek sportowy ma wyłączne prawo m. in. do organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie, ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych w organizowanym współzawodnictwie sportowym. Stosownie do tych przepisów, statut Polskiego Związku [...] nakłada na ten Związek zadania w zakresie upowszechniania, popularyzacji i podnoszenia poziomu [...] w RP (§ 8), szczegółowo określone w § 9 i następne tego Statutu.
Publicznoprawny status i zadania Polskiego Związku [...] mieszczą się w sferze zadań organów władzy publicznej, jako że art. 68 ust. 5 Konstytucji RP nakłada na władze publiczne obowiązek popierania rozwoju kultury fizycznej, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. W konsekwencji istnieją odpowiednie organy administracji rządowej i samorządowej, zajmujące się sprawami sportu. Szczegółowe zadania w tej dziedzinie życia społecznego wykonują m. in. polskie związki sportowe. Nie można więc powiedzieć, że te organizacje działają niejako poza państwem (władzą państwową), wyłącznie we własnym interesie i na własny "prywatny" rachunek. Wykonują zadania zlecone im przez władzę państwową drogą ustawy, generalnie przypisane państwu (art. 68 ust. 5 Konstytucji RP). Zdaniem Sądu informacje o działalności tych podmiotów kwalifikują się zatem jako informacje publiczne w rozumieniu art. 61 ust. 1 Konstytucji RP. Przekazanie bowiem zadań organów władzy publicznej innym podmiotom, w tym przypadku związkom sportowym, nie odbiera tym zadaniom pierwotnego charakteru zadań władzy publicznej.
Nie można tracić z pola widzenia, że na fundusze Polskiego Związku [...] składają się m.in. dotacje, subwencje, darowizny, środki pochodzące z innych źródeł (§ 36 Statutu PZ[...]). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 29 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1392/18 wywiódł, że skoro PZ[...] jest beneficjentem dotacji przyznawanych przez Ministra Sportu i Turystyki, to oznacza, że dysponuje majątkiem publicznym.
Przechodząc do dalszych rozważań w niniejszej sprawie, wyjaśnić należy, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych, wykonywana lub odnosząca się do władz publicznych lub do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Z przepisu art. 6 ustawy wynika, że udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o zasadach ich funkcjonowania, danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), przedmiocie działalności tych podmiotów, kompetencjach czy majątku, którym dysponują. Podkreślenia wymaga, że przepis art. 6 u.d.i.p. nie ma charakteru zamkniętego, a wyliczenie stanów faktycznych w nim określonych jest jedynie przykładowe. Nie oznacza to, że niewymieniony w tym przepisie konkretny stan faktyczny, który w sposób jednoznaczny kwalifikuje się jako informacja o sprawie publicznej, nie jest informacją publiczną w rozumieniu tej ustawy.
Zadania publiczne to zadania, które służą zaspokojeniu potrzeb zbiorowych i realizują interes społeczny. Te zadania mogą być wykonywane nie tylko przez organy władzy publicznej. Pojęcie "zadań publicznych" jest więc szersze od pojęcia "zadań władzy publicznej", o których mowa w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP. Zadania publiczne to zadania wykonywane nie tylko przez organy władzy publicznej, ale również przez przedsiębiorców w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, zaspokajających jednocześnie powszechne potrzeby obywateli i z tego powodu istotne z punktu widzenia celów i zadań państwa (por. np. wyrok NSA z 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1897/15 i powołane tam orzecznictwo, a także orzecznictwo dotyczące przedsiębiorców energetycznych, np. wyrok NSA z 13 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1853/13).
Sprawą publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej jest każda informacja o działalności publicznej, podmiotów wykonujących zadania publiczne, a więc sprawach odnoszących się w jakimś stopniu do kwestii dotyczących ogółu, służących ogółowi ludzi, dostępnych dla wszystkich, ogólnych, społecznych i nieprywatnych (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego. Tom D-Ś, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 843), mogących interesować ogół obywateli.
Przypomnieć należy, że udostępnienie informacji publicznej może mieć miejsce tylko wtedy, gdy podmiot, do którego został złożony wniosek o jej udostępnienie jest w jej posiadaniu. Jest to szczególnie istotne, gdy żądanie w tym przedmiocie skierowano do podmiotu, który aktu zawierającego informację nie wytworzył. Nie jest przy tym rzeczą sądu administracyjnego badanie czy adresat informację posiada, czy rzeczywiście nie włada dokumentem, a więc czy twierdzenie o nieposiadaniu polega na prawdzie. Jeżeli zatem podmiot, do którego się zwrócono podaje, że nie posiada danej informacji, to nie można od niego wymagać i zobowiązywać do uwzględnienia żądania udostępnienia danych publicznych, stąd skarga na bezczynność w tej materii, jako nieuzasadniona, winna zostać oddalona. Natomiast należy podkreślić, że w sytuacji, gdyby w imieniu podmiotu, do którego złożono wniosek o udostępnienie informacji publicznej doszło do złożenia nieprawdziwego oświadczenia o jej nieposiadaniu - wówczas środkiem ochrony jest przepis art. 23 ustawy. o dostępie do informacji publicznej, statuujący przestępstwo bezprawnego nieudzielania informacji publicznej. Sprawca czynu, wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie udzielił informacji. Ten czyn jest zagrożony karą grzywny, karą ograniczenia wolności albo karą pozbawienia wolności do roku. Jednak ten rodzaj postępowania pozostaje poza kognicją sądu rozpoznającego skargę na bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 588/16, Lex nr 2440698).
W niniejszej sprawie spółka PZ[...] w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] czerwca 2021 r. oraz w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że nie dysponuje żądanymi informacjami, w odpowiedzi na skargę dodał, że o ich uzyskanie należy zwrócić się do właściwego ministra, ewentualnie podmiotu realizującego budowę (modernizację) obiektu [...].
Jak już powiedziano, podmiotowi zobowiązanemu do udostępnienia informacji publicznej nie można zarzucić bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, jeżeli jej nie posiada oraz poinformuje o tym (pisemnie) wnioskującego o jej udostępnienie i wskaże wszelkie inne dane, które mogą mieć znaczenie dla wnioskodawcy. W sytuacji, gdy podmiot zobowiązany twierdzi, że daną informacją publiczną - w określonej dacie - nie dysponuje, czyli że jej nie posiada, sąd administracyjny nie ma instrumentów prawnych do dokonywania ustaleń co do prawdziwości twierdzeń organu. Ocena Sądu w niniejszej sprawie oparta została na twierdzeniu organu, które zawarte zostało w piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. i potwierdzone następnie w odpowiedzi na skargę.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło