II SAB/Wa 375/25
WyrokWSA w Warszawie2025-09-25
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Andrzej Góraj, Arkadiusz Koziarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu skargi dotyczącej przetwarzania danych osobowych, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu skargi skarżącego, która trwała ponad 3 lata i 3 miesiące, co stanowi rażące naruszenie prawa. Sąd przyznał skarżącemu zadośćuczynienie w formie pieniężnej za czas oczekiwania na rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO) w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] stycznia 2022 r. na nieprawidłowości w przetwarzaniu danych osobowych. Skarżący zarzucił, że postępowanie trwa ponad 3 lata. PUODO w odpowiedzi na skargę opisał szczegółowo przebieg postępowania, wskazując na liczne czynności wyjaśniające, wezwania do uzupełnienia braków formalnych oraz korespondencję z Wojewodą. Organ argumentował, że złożoność sprawy i konieczność dogłębnej analizy prawnej usprawiedliwiają dłuższy czas postępowania. Ostatecznie decyzja została wydana w dniu [...] maja 2025 r.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu skargi skarżącego, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd przyznał skarżącemu sumę pieniężną w wysokości 1.000 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 września 2025 r. sprawy ze skargi Z. D. na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] stycznia 2022 r. na niezgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych 1. stwierdza, że Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu skargi Z. D. z dnia [...] stycznia 2022 r.; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych na rzecz Z. D. sumę pieniężną w wysokości 1.000 (słownie: tysiąc) złotych; 4. zasądza od Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych na rzecz Z. D. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] marca 2025 r. Z. D. (dalej "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (dalej, organ lub "PUODO") w przedmiocie rozpatrzenia skargi z dnia [...] stycznia 2022 r. na nieprawidłowości w procesie przetwarzania danych osobowych.
Skarżący podniósł, że postepowanie prowadzone przez w sprawie jego skargi trwa ponad 3 lata, a bezczynność organu zachodzi od ponad roku.
Skarżący wniósł o:
1. zobowiązanie PUODO do wydania decyzji w sprawę w terminie 14 dnia;
2. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz stwierdzenie, że bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
3. przyznanie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej w kwocie 10 000 zł;
4. zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania;
5. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu organ opisał przebieg postępowania w sprawie. Organ wskazał, że w dniu [...] lutego 2022 r. do Urzędu Ochrony Danych Osobowych (dalej "UODO") wpłynęła skarga skarżącego, na nieprawidłowości w procesie przetwarzania jego danych osobowych przez Wojewodę [...]. Organ podał, że skarżący uzupełniał swoją skargę pismami z dnia [...] kwietnia 2022 r., [...] maja 2022 r. oraz [...] maja 2022 r.
Dalej organ podał, że pismem z dnia [...] października 2022 r. poinformował skarżącego, że jego skarga zawiera braki formalne, i wezwał go do ich usunięcia. W dniu [...] października 2022 r. do UODO wpłynęło pismo skarżącego z dnia [...] września 2022 r., którym usunął braki formalne skargi. Pismem z dnia [...] grudnia 2022 r. r. organ zwrócił się do Wojewody [...] o ustosunkowanie się do treści skargi oraz złożenie wyjaśnień w sprawie. Pismem z dnia [...] grudnia 2022 r. organ poinformował skarżącego o podjętych działaniach. Z kolei w dniu [...] grudnia 2022 r. do UODO wpłynęła odpowiedź Wojewody [...]. W dalszej kolejności do UODO wpłynęły pisma skarżącego z dnia [...] stycznia 2023 r. oraz [...] marca 2023 r. przedstawiające jego stanowisko w sprawie.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2023 r. organ poinformował skarżącego, że jego. skarga zawiera braki formalne w związku z jego pismem z dnia [...] stycznia 2023 r., w którym skarżący ponowił żądanie spełnienia obowiązku informacyjnego wynikającego żart. 15 ust. 1 RODO. Wobec powyższego PUODO wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jednoznaczne wskazanie, jakiego rodzaju czynności skarżący oczekuje w tej sprawie od organu.
Następnie organ podał, że w dniu [...] lipca 2023 r. wpłynęła do UODO korespondencja skarżącego z dnia [...] lipca 2023 r., w której podniósł, "(...) co ze sprawami zgłoszonymi w piśmie z dnia [...].03.2023r o usunięcie Moich danych osobowych ze spraw prowadzonych przez UW w [...], dotyczących zezwolenia i pracę dla obywateli [...]- T., N., A., l. F., odnośnie pobytu czasowego. W tych sprawach jak i sprawie p. D. (...) w swoich decyzjach, wnoszę o zajęcie również stanowiska na piśmie w związku z naruszeniem Ustawy RODO o prawnym obowiązku informacji, jak i sprzeciwu w związku z artykułem 15 RODO. W treści ww. pisma skarżący wniósł o "(...) podjęcie decyzji albo informację, co dalej (...) Oczekuję również, co ze sprawami rodziny F.. Czy zostały podjęte czynności i jakie oraz podanie sygnatur akt spraw".
Organ wyjaśnił, że w związku z koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego pismem z dnia [...] lipca 2023 r. wezwał Wojewodę [...] do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Pismem z dnia [...] lipca 2023 r. organ poinformował skarżącego o podjętym działaniu. W dniu [...] sierpnia 2023 r. do UODO wpłynęła korespondencja zawierająca dodatkowe wyjaśnienia Wojewody [...]. Ponadto w dniu [...] września 2023 r. do UODO wpłynęła korespondencja zawierająca dodatkowe wyjaśnienia Wojewody [...].
W dniu [...] stycznia 2024 r. do UODO płynęło pismo skarżącego z dnia [...] stycznia 2024 r., w którym skarżący wniósł: "W związku z Moim pismem z dnia [...].03.2023r i mailem (...) z dnia [...].08.2023r wnoszę o podanie sygnatur spraw o które wnosiłem, czyli o usunięcie danych Moich ze spraw A. F. (...) N. F. (...) T. F. (...). Proszę podać kiedy zostały podjęte czynności w tych sprawach i co zrobiliście w tych sprawach. Osoby te posługiwały się Moją księgą wieczystą nieruchomości Nr. [...] i Urząd Wojewódzki w [...] też posługiwał się tymi dokumentami bez Mojej zgody (...). Naruszył przy tym ustawę 15 RODO o braku informacji i sprzeciwu Mojego". W treści ww. pisma Skarżący wniosło przesłanie mu "potwierdzonych odpowiedzi UW w [...] o które zwracaliście się w lipcu, sierpniu 2023r w sprawie [...]".
Następnie organ podał, że pismem z dnia [...] lutego 2024 r. zwrócił się do Wojewody [...] o uzupełnienie braków formalnych pism z dnia [...] sierpnia 2023 r. (znak: [...]) i [...] września 2023 r. (znak: [...]). Jednocześnie pismem z dnia [...] lutego 2024 r. organ poinformował Skarżącego o podjętym działaniu. Korespondencja Wojewody [...] usuwająca braki formalne wpłynęła do UODO w dniu [...] lutego 2024 r. Pismem z dnia [...] lutego 2024 r. organ udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego wniosek z dnia [...] stycznia 2024 r. i poinformował go o podjętych działaniach w niniejszej sprawie od dnia [...] grudnia 2022 r. Pismem z dnia [...] lutego 2024 r. organ przesłał skarżącemu kopie odpowiedzi Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2022 r., [...] sierpnia 2023 r. i [...] września 2023 r.
PUODO wskazał również, że w dniu [...] marca 2024 r. do UODO wpłynęła kolejna korespondencja skarżącego, zaś w dniu [...] czerwca 2024 r. wpłynęło pismo skarżącego z dnia [...] czerwca 2024 r., którym wniósł o "(...) zajęcie stanowiska i (...) wydanie decyzji wraz z uzasadnieniem".
Organ następnie wyjaśnił, że w dniu [...] lutego 2025 r. do UODO wpłynęła skarga skarżącego z dnia [...] lutego 2025 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność PUODO w postępowaniu w sprawie.
Dalej organ podał, że w związku z koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego pismem z dnia [...] marca 2025 r. wezwał Wojewodę [...] do uzupełnienia dotychczas udzielonych wyjaśnień. Jednocześnie pismem z dnia [...] marca 2025 r. organ poinformował skarżącego o podjętym działaniu.
PUODO wskazał dalej, że w dniu [...] marca 2025 r. do UODO wpłynęła korespondencja zawierająca wyjaśnienia Wojewody [...]. W dniu [...] marca 2025 r. do UODO wpłynęła korespondencja skarżącego z dnia [...] marca 2025 r. zawierająca: wniosek skarżącego o wycofaniu skargi z dnia [...] lutego 2025 r. na bezczynność Prezesa UODO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ponaglenie na bezczynność i niezałatwienie sprawy w terminie przez PUODO oraz kolejną skargę na bezczynność PUODO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Następnie organ wyjaśnił, że pismami z dnia [...] marca 2025 r. poinformował strony postępowania o zgromadzeniu materiału dowodowego wystarczającego do wydania decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie oraz o uprawnieniach przysługujących im przed wydaniem decyzji.
Następnie organ przedstawił swoją argumentację przemawiającą jego zdaniem za oddaleniem skargi. W tym zakresie organ podniósł, że z treści art. 35 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej "k.p.a.", wynika, że przepisy szczególne mogą określać inne terminy do załatwienia sprawy niż terminy, o których mowa w § 3 i 3a. Zgodnie ze szczególnym przepisem, tj. art. 78 ust. 2 RODO, termin rozpatrzenia skargi dotyczącej ochrony danych osobowych bądź poinformowania osoby, której dane dotyczą, o postępach lub efektach rozpatrywania skargi wynosi 3 miesiące.
PUODO podał, że podziela pogląd wyrażony w doktrynie, zgodnie z którym cyt.: "Odnosząc się do zarzutu bezczynności organu jako podstawy do skorzystania ze środka ochrony prawnej na gruncie postępowania sądowego, rozważyć należy, czy wskazany w komentowanym przepisie okres 3 miesięcy należy traktować jako dyrektywę dla określenia maksymalnego terminu do rozstrzygnięcia sprawy przez organ. Wydaje się, że treść ust. 2 komentowanego artykułu nie pozwala na przyjęcie takiego stanowiska. Należy bowiem zwrócić uwagę, że obowiązek informacyjny, który ma w tym czasie zrealizować organ, dotyczy nie tylko efektów rozpatrzenia skargi, ale może także obejmować, w zależności od specyfiki konkretnej sprawy, w tym stopnia jej skomplikowania, tylko informacje o postępach w jej prowadzeniu" (Edyta Bielak-Jomaa (red.), Dominik Lubasz (red.), RODO. Ogólne rozporządzenie o ochronie danych. Komentarz. Opublikowano: WKP 2018 LEX https://sip.lex.pI/#/commentary/587747219).
Organ wskazał następnie, że datą wszczęcia postępowania administracyjnego na żądanie strony jest dzień doręczenia organowi administracji publicznej żądania spełniającego wymagania z art. 63 § 2 k.p.a. Zaznaczył także, że spoczywa na nim również statuowany w art. 77 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy. Wydanie decyzji administracyjnej w sprawie należącej do właściwości PUODO musi być poprzedzone dokładnym zbadaniem okoliczności faktycznych danej sprawy i zebraniem kompletnego, wewnętrznie spójnego materiału dowodowego.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego, organ wskazał, że są one niezasadne. Organ w niniejszej sprawie podjął wszelkie kroki niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy. PUODO dwukrotnie pismami z dnia [...] października 2022 r. i z dnia [...] kwietnia 2023 r. zwracał się do skarżącego o usunięcie braków formalnych skargi. Ponadto PUODO trzykrotnie pismami z dnia [...] grudnia 2022 r., z dnia [...] lipca 2023 r. oraz z dnia [...] marca 2025 r. zwracał się do Wojewody o złożenie wyjaśnień w sprawie. Ponadto pismem z dnia [...] lutego 2024 r. zwrócił się do Wojewody o uzupełnienie braków formalnych pism z dnia [...] sierpnia 2023 r. i z dnia [...] września 2023 r. O ww. działaniach PUODO każdorazowo informował również skarżącego. Dodatkowo pismem z dnia [...] lutego 2024 r. organ poinformował skarżącego o podjętych działaniach w sprawie. PUODO podkreślił, że w toku prowadzonego postępowania skarżący kierował do UODO korespondencję, która wymagała żmudnej analizy ze względu na zawiłość i niespójność z dotychczasowymi pismami skarżącego. Organ przedsięwziął przewidziane prawem czynności służące wnikliwemu i rzetelnemu ustaleniu okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy. Gdy strona wraz z żądaniem wszczęcia postępowania przedstawia określone dowody, to konieczna jest weryfikacja tych dowodów oraz ocena ich kompletności i wiarygodności. PUODO zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego jest zobowiązany do ustalenia dokładnego i spójnego stanu faktycznego sprawy. Działania podejmowane przez PUODO w niniejszej sprawie mają zatem na celu fachowe i wnikliwe przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, a następnie rozstrzygnięcie sprawy. Wszystkie czynności podejmowane są zgodnie z kolejnością, bieżącym etapem postępowania oraz z uwzględnieniem złożoności sprawy. Działania PUODO nie mają charakteru działań pozornych.
Organ podkreślił, że postępowanie przed organem do spraw ochrony danych osobowych, w tym przedmiotowa sprawa, charakteryzują się skomplikowanym charakterem, wymagają analizy zarzutów i wyjaśnień składanych w odpowiedzi na wezwania organu, a także wnikliwej analizy przepisów i ich zastosowania do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W postępowaniach tych, w przeciwieństwie do innych postępowań administracyjnych, niemożliwe jest wydanie rozstrzygnięcia bez wezwania podmiotu skarżonego do złożenia wyjaśnień w trybie art. 58 ust 1 lit. a) i e) RODO, ponieważ - jak już wyżej wskazano - organ zobowiązany jest zgromadzić wewnętrznie spójny i wystarczający do wydania decyzji materiał dowodowy, co konieczne jest także w przedmiotowej sprawie.
PUODO zwrócił uwagę, że zasada szybkości postępowania wyrażona w art. 12 § 1 k.p.a., jakkolwiek bardzo istotna, nie może być uznana za nadrzędną, w szczególności wobec zasady prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 k.p.a.
Zdaniem PUODO sam czas trwania postępowania nie jest jedyną i nadrzędną przesłanką przesądzającą, że doszło do rażącego naruszenia prawa. W celu ustalenia, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialno-prawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. W ocenie organu należy uwzględnić, czy organ w ogóle starał się rozpoznać i zakończyć sprawę oraz czy podejmował czynności mające na celu jej rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie termin wydania przez PUODO decyzji podyktowany jest m.in. stopniem skomplikowania sprawy i koniecznością dogłębnej analizy prawnej zgromadzonego materiału dowodowego.
Następnie PUODO podkreślił, że jest jedynym urzędem na całą Polskę, bez jednostek pomocniczych, czy oddziałów zamiejscowych. Skargi do UODO składają osoby z całej Polski, jak również z zagranicy. Od momentu wejścia w życie RODO do UODO wpływa corocznie kilkakrotnie więcej skarg, w porównaniu do lat poprzedzających, a wnoszone skargi mają coraz bardziej skomplikowany charakter, co znacznie może wydłużać okresy prowadzonych postępowań administracyjnych. Pomimo powyższego organ wprowadza i monitoruje usprawnienia organizacyjne pozwalające na poprawę jego efektywności, co przekłada się na zwiększanie się liczby zakończonych spraw w stosunku do lat ubiegłych, pomimo ograniczeń kadrowych, wynikających z przyznanego na zatrudnienie budżetu. Niezależnie od powyższego, organ proceduje przy wykorzystaniu posiadanych przez siebie zasobów kadrowych i organizacyjnych możliwie szybko, mając jednak na uwadze nadrzędność zasady prawdy obiektywnej, nad zasadą szybkości, dążąc przede wszystkim do poprawnego załatwienia sprawy. Budżet UODO nie jest natomiast wystarczający do zwiększenia zasobów kadrowych UODO w stopniu pozwalającym na zaspokojenie potrzeb w tym zakresie. To nie na Prezesie UODO spoczywa określony w art. 52 ust. 4 RODO obowiązek zapewnienia mu m.in. zasobów kadrowych i finansowych niezbędnych do skutecznego wypełniania swoich zadań i wykonywania swoich uprawnień. Przepis ten przewiduje bowiem, że to każde państwo członkowskie zapewnia, by każdy organ nadzorczy dysponował zasobami kadrowymi, technicznymi i finansowymi, pomieszczeniami i infrastrukturą niezbędnymi do skutecznego wypełniania swoich zadań i wykonywania swoich uprawnień.
Zdaniem organu istotnym jest także, że nie może on stawiać w gorszej sytuacji innych obywateli, swobodnie dysponując kolejnością rozpatrywania skarg. Wszystkie czynności podejmowane są zgodnie z kolejnością, bieżącym etapem postępowania i z uwzględnieniem złożoności spraw. Liczna korespondencja w prowadzonych postępowaniach, czas potrzebny na jej wymianę, w tym oczekiwanie na złożenie wyjaśnień, to bez wątpienia przyczyny niezależne od organu. Nie można zatem uznać, że organ cechowała zła wola, skutkująca naruszeniem prawa, a tym bardziej naruszeniem prawa w sposób oczywisty.
W ocenie organu biorąc pod uwagę powyższe, nie sposób uznać, że w niniejszej sprawie doszło do bezczynności w postaci kwalifikowanej, tj. z rażącym naruszeniem prawa.
Odnosząc się natomiast do żądania przyznania Skarżącemu sumy pieniężnej w kwocie 10.000 zł, należy wskazać, że środki wymienione w art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, są środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Organ przytoczył tezy z orzecznictwa odnośnie sumy pieniężnej. Organ podał, że podziela te poglądy, wskazując, że taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Organ w żadnym razie nie uchylał się od podejmowania działań mających na celu zakończenie postępowania i wydanie decyzji administracyjnej, uwzględniając przy tym czynniki obiektywne. Zakres materiału dowodowego niniejszej sprawy jest obszerny, a PUODO jest zobowiązany dokonać wnikliwej i dogłębnej analizy stanu faktycznego sprawy.
W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2025 r. w dniu [...] maja 2025 r. wydał w niniejszej sprawie decyzję administracyjną.
Postanowieniem z dnia 29 maja 2025 r., sygn. akt II SAB/Wa 375/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył postępowanie w sprawie ze skargi skarżącego wniesionej w dniu [...] lutego 2025 r., wskazując w uzasadnieniu, że skarżący skutecznie cofnął skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 1685, z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", w tym aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Wyjaśnić należy, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie skarżący uczynił bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia jego skargi z dnia z [...] stycznia 2022 r.
Z uwagi na to, że przedmiotem złożonej skargi jest bezczynność organu, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Skarga na bezczynność może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarga spełnia wymogi formalne, wniesiona została bowiem po wyczerpaniu przysługującego środka zaskarżenia – ponaglenia, za które należy uznać pismo skarżącego z dnia [...] czerwca 2024 r. wzywające organ do wydania decyzji administracyjnej w sprawie.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Wskazania wymaga, że przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia bezczynności.
W doktrynie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Bezczynność organu administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. ma miejsce wówczas, gdy organ nie załatwił sprawy ani w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a.
Stosownie do treści art. 12 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Zasada szybkości postępowania wyrażona w ww. przepisie - ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35-38 k.p.a. - nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela.
Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie zaś do art. 35 § 3 k.p.a., załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.
Zauważyć należy, że od dnia 25 maja 2018 r. w polskim porządku prawnym obowiązuje ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1781), zwana dalej u.o.d.o. oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE L 119 z 4.05.2016, str. 1, Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018, str. 2 oraz Dz. Urz. UE L 74 z 4.03.2021, str. 35), dalej "RODO" - które stosuje się bezpośrednio. Zgodnie z art. 7 ust. 1 u.o.d.o. w sprawach nieuregulowanych w u.o.d.o. do postępowań prowadzonych przez PUODO, stosuje się przepisy k.p.a.
W myśl natomiast do art. 78 ust. 2 RODO, bez uszczerbku dla innych administracyjnych lub pozasądowych środków ochrony prawnej każda osoba, której dane dotyczą, ma prawo do skutecznego środka ochrony prawnej przed sądem, jeżeli organ nadzorczy właściwy zgodnie z art. 55 i 56 nie rozpatrzył skargi lub nie poinformował osoby, której dane dotyczą, w terminie trzech miesięcy o postępach lub efektach rozpatrywania skargi wniesionej zgodnie z art. 77.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że trzymiesięczny termin z art. 78 ust. 2 RODO nie odnosi się tylko do obowiązku poinformowania osoby, której dane dotyczą, o postępach lub efektach rozpatrywania skargi wniesionej zgodnie z art. 77 RODO, ale w pierwszej kolejności odnosi się do rozpatrzenia skargi, co wynika z treści tego przepisu ("jeżeli organ nadzorczy właściwy zgodnie z art. 55 i 56 nie rozpatrzył skargi lub nie poinformował"). Rozpatrzenie skargi w rozumieniu art. 78 ust. 2 RODO w zw. z art. 7 ust. 1 u.o.d.o., oznacza wydanie decyzji administracyjnej. Nie jest więc uprawnione twierdzenie, że art. 78 ust. 2 RODO nie wyznacza terminu na załatwienie sprawy administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2023 r. sygn.. akt III OSK 1959/22, wyrok NSA z dnia 7 lipca 2023 r., sygn. akt III OSK 4754/21, orzeczenia.nsa.gov.pl). Art. 78 ust. 2 RODO określa zatem graniczny termin rozpoznania skargi przez organ nadzorczy.
Jak wynika z akt sprawy skarga na nieprawidłowości w przetwarzaniu danych osobowych skarżącego przez Wojewodę [...] wpłynęła do organu w dniu [...] lutego 2022 r. Pierwszą czynność w sprawie organ podjął w dniu [...] kwietnia 2022 r. Wezwał wówczas skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi. Po raz kolejny organ wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi pismem z dnia [...] października 2022 r. Po uzupełnieniu braków, co nastąpiło w dniu [...] października 2022 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2022 r. organ zwrócił się do Wojewody [...] o ustosunkowanie się do treści skargi skarżącego. W toku postępowania organ jeszcze kilkukrotnie wzywał Wojewodę [...] do złożenia wyjaśnień w sprawie: pisma z dnia [...] lipca 2023 r., [...] lutego 2024 r. oraz [...] marca 2025 r. Skarżący w toku całego postępowania w sprawie przedstawiał również swoje stanowisko w sprawie. Organ również po raz kolejny wzywał skarżącego do uzupełnienia braków skargi pismem z dnia [...] kwietnia 2023 r. Ponadto pismem z dnia [...] lutego 2024 r. wzywał również Wojewodę [...] do uzupełnienia braków pism z [...] sierpnia 2023 r. oraz [...] września 2023 r. Ostatecznie decyzja kończąca postępowanie w sprawie wydana została dopiero w dniu [...] maja 2025 r.
Z zestawienia powyższych dat wynika bezspornie, że skarga na bezczynność w dniu jej wniesienia była zasadna. Określony w art. 78 ust. 2 rozporządzenia nr 2016/679 termin do załatwienia sprawy upłynął bowiem w dniu [...] maja 2022 r. Postępowanie prowadzone było przez okres ponad 3 lat i 3 miesięcy. Decyzja wydana została dopiero ponad 2 miesiące po wniesieniu skargi do Sądu na bezczynność organu. Nawet jeżeli uznać, że wpływ na termin załatwienia sprawy miał fakt, iż jego skarga obarczona była brakami formalnym, to decyzja kończąca postępowanie w sprawie została wydana ponad dwa lata po ostatnim wezwaniu skarżącego do uzupełnienia braków.
Organ nie wykonał także wszystkich obowiązków wynikających z art. 36 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 ust. 2 rozporządzenia nr 2016/679, bowiem na żadnym etapie postępowania nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy. Organ informował skarżącego wyłącznie o kolejnych czynnościach podejmowanych w sprawie nie wyjaśniając, jaki wpływ mają one na termin załatwienia sprawy.
Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że organ pozostawał bezczynny w tej sprawie, przy czym bezczynność ta ustała przed wydaniem wyroku. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji stwierdził, że organ pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu skargi skarżącego z dnia [...] stycznia 2022 r. Brak było natomiast podstaw do zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu, skoro w dniu [...] maja 2025 r. została wydana decyzja kończąca postępowanie.
Zdaniem Sądu bezczynność organu w niniejszej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 17 stycznia 2025 r., sygn. akt I FSK 1376/24, rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań oraz bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Taka sytuacja ma miejsce, gdy w sposób jednoznaczny i znaczący doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a zarazem nie zachodzą okoliczności ekskulpujące bezczynność.
Według Sądu, zaistniałe w przedmiotowej sprawie okresy bierności PUODO należy uznać za kwalifikowaną postać bezczynności. Postępowanie zostało zakończone po ponad 3 latach i 3 miesięcy od wniesienia skargi. Ponadto w sprawie wystąpiły znaczne i niezaprzeczalne opóźnienia w podejmowanych czynnościach, pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Długość postępowania, brak zintensyfikowanych działań ze strony organu zmierzających do jak najszybszego zakończenia postępowania, długotrwałe przerwy pomiędzy nielicznymi czynnościami podjętymi w tym postępowaniu przez organ, oraz zignorowanie wniesionego przez skarżącego ponaglenia, doprowadziły Sąd do wniosku, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Kwestie związane z trudnościami organu wynikającymi z konieczności wnikliwego rozpatrzenia skarg (wniosków) nie usprawiedliwiają zarzutu rażącej przewlekłości. Realizacja kompetencji organu administracji publicznej jest jego prawnym obowiązkiem, od którego nie zwalniają go tzw. trudności obiektywne
w postaci złożoności sprawy, kumulacji spraw, braku etatów czy też środków pieniężnych. Poza tym strona nie może ponosić negatywnych skutków braku działań leżących po stronie organu, w tym w zakresie dotrzymywania terminów załatwienia sprawy.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o przyznanie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a., wyjaśnić należy, że stosownie do treści tego przepisu sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przyznanie sumy pieniężnej od organu jest uprawnieniem dyskrecjonalnym Sądu. Ten dodatkowy środek służą wzmocnieniu instytucji przeciwdziałających bezczynności oraz przewlekłemu prowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma ponadto charakter kompensacyjny, chodzi o rodzaj zadośćuczynienia wnioskodawcy za oczekiwanie na rozstrzygnięcie sprawy. Użycie w ww. przepisie sformułowania "może" oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wymierzenia grzywny oraz przyznanie sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny.
Biorąc pod uwagę okoliczności związane z prowadzeniem sprawy, zdaniem Sądu, zachodzą przesłanki do zrekompensowania skarżącemu w formie pieniężnej czasu oczekiwania na rozstrzygnięcie poprzez zasądzenie sumy pieniężnej w kwocie 1 000 złotych. Zdaniem Sądu przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w tej kwocie rekompensuje okres oczekiwania na załatwienie sprawy. Sąd miał przy tym na uwadze przede wszystkim długość okresu, w którym organ rozpatrywał sprawę. Zaznaczyć jednak należy, że Sąd nie znalazł podstaw do przyznania skarżącemu sumy pieniężnej we wnioskowanej wysokości, tj. w wysokości 10 000 zł. Skarżący nie powołał żadnych okoliczności, które by przemawiały za przyznaniem sumy pieniężnej w tej wysokości. Przyznana skarżącemu suma pieniężna spełnia kryterium określone w ww. przepisie, wedle którego nie może ona przekraczać wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a w zw. z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 wyroku. Orzeczenie zawarte w pkt 2 wyroku wydano na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Przyznając skarżącemu sumę pieniężną Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. – pkt 3. O zwrocie kosztów postępowania sądowego, jak w punkcie 4 wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Na wysokość zasądzonych kosztów składa się wpis stały od skargi w wysokości 100 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło