II SAB/Wa 399/14
PostanowienieWSA w Warszawie2017-01-02
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie zakończonej wyrokiem NSA powinien być rozpoznany na podstawie przepisów rozporządzenia obowiązującego w dacie wszczęcia postępowania, czy też przepisów obowiązujących w dacie zakończenia postępowania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie zakończonej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów rozporządzenia obowiązującego w dacie zakończenia postępowania w danej instancji, z uwzględnieniem przepisów przejściowych. W przypadku, gdy postępowanie zostało zakończone po wejściu w życie nowego rozporządzenia, stosuje się jego przepisy, chyba że przepisy przejściowe stanowią inaczej.Stan faktyczny
Wniosek dotyczył przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu adwokatowi R. R. w sprawie ze skargi S. T. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 12 lutego 2015 r. oddalił skargę. Pełnomocnik złożył skargę kasacyjną i wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Następnie reprezentował skarżącego przed NSA w sprawie o sygn. akt I OSK 1521/15.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata R. R. kwotę 180 zł oraz kwotę 41,40 zł tytułem podatku od towarów i usług, stanowiącą wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 2 stycznia 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata R. R. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi S. T. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. R. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
Na wniosek skarżącego S. T. zostało przyznane mu w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pełnomocnikiem z urzędu wyznaczyła adwokata R. R. (k-45 akt).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 lutego 2015 r. oddalił wniesioną skargę (k-57 akt), a referendarz sądowy postanowieniem z dnia 13 lutego 2015 r. przyznał pełnomocnikowi z urzędu stosowne wynagrodzenie (k-59 akt).
Wyznaczony pełnomocnik pismem z dnia 12 marca 2015 r. złożył w imieniu strony skarżącej skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku oraz wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, oświadczając, że nie zostały opłacone w całości ani w części (k-83 akt). Następnie w dniu 18 listopada 2016 r., w sprawie z wniesionej skargi kasacyjnej, sygn. akt I OSK 1521/15, reprezentował skarżącego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (k-112 akt).
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie to jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu, określonym w przepisach art. 258-261 tej ustawy.
Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r.
Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Wcześniej obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., stanowiąc w § 22, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
W dacie wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, zarówno w I (w dniu 27 maja 2014 r.), jak i w II instancji (skarga kasacyjna została wniesiona w dniu 13 marca 2015 r.) obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem.
Sprawa została zakończona po wejściu w życie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2016 r., stąd, po uwzględnieniu przepisów przejściowych, do rozpoznania przedmiotowego wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.
W § 18 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia, zostały wskazane czynności procesowe podjęte w drugiej instancji, za które przysługuje zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu.
Z przepisu tego wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia.
Powyższy przepis stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za te czynności wynosi 75% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli w drugiej instancji sprawę prowadził ten sam adwokat, który brał udział w sprawie przed sądem I instancji.
Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", wynosi 240 zł.
Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Jak wynika z akt sprawy, nieopłacona pomoc prawna udzielona stronie skarżącej z urzędu w drugiej instancji, polegała na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej od wydanego przez Sąd orzeczenia oraz udziale pełnomocnika w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 18 listopada 2016 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 1521/15.
Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne adwokatowi z urzędu wynagrodzenie wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinno być podwyższone o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł.
Ponadto adwokat, stosownie do § 20 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. oraz z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji.
Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło