II SAB/Wa 463/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Andrzej Góraj, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2019 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. stwierdza, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dopuścił się bezczynności; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego R. K. sumę pieniężną w kwocie 1000 (słownie: jeden tysiąc złotych); 4. oddala skargę w pozostałym zakresie. Pismem z [...] sierpnia 2017 r. R. K. skierował do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o wydanie decyzji w trybie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2016 r. poz. 708); zwanej dalej "ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym", w przedmiocie ustalenia, że podlega wobec niego wyłącznie stosowania art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Pismem z [...] października 2017 r. organ powołując się na konieczność wszechstronnego i wnikliwego zbadania przedmiotowej sprawy i podjęcia szeregu czynności wyjaśniających, zawiadomił stronę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do [...] marca 2018 r. Równocześnie w tym samym dniu, tj. [...] października 2017 r. organ wystąpił do Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA o przekazanie informacji, czy wnioskodawca ma ustalone prawo do emerytury, renty lub renty rodzinnej i czy otrzymuje powyższe świadczenie oraz podanie, jakie okresy pracy i służby w jakich formacjach stanowią podstawę powyższego świadczenia. Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA odpowiedział na wezwanie organu pismem z [...] listopada 2017 r., w którym poinformował, że wnioskodawca ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej. Został zwolniony ze służby w Komisariacie Policji w [...] [...] lipca 1991 r. Do pisma dołączono wydaną na podstawie art. 15c ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym decyzję o ponownym ustaleniu wysokości emerytury z [...] czerwca 2017 r., wydaną na podstawie art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym decyzję o ponownym ustaleniu wysokości renty inwalidzkiej z [...] czerwca 2017 r. oraz otrzymaną z Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (IPN) informację z [...] marca 2017 r. nr [...] o pełnieniu przez wnioskodawcę służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b wskazanej ustawy. O przekazaniu tych informacji Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA poinformował wnioskodawcę. Następnie pismem z [...] kwietnia 2018 r. organ wystąpił do Komendanta Głównego Straży Granicznej z prośbą o przekazanie informacji o przebiegu służby wnioskodawcy, co pozwoli ocenić spełnienie przez niego przesłanki rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, w tym zwłaszcza informacji dotyczącej stanowisk zajmowanych w trakcie służby i pełnionych funkcji, awansów w stopniu służbowym, podwyżek dodatków do uposażenia o charakterze uznaniowym, opinii służbowych ze wskazaniem okresów opiniowania i ogólnej oceny, a także informacji o złożonych podziękowaniach, otrzymanych orderach i odznaczeniach, udzielonych wyróżnieniach, dokumentach (w tym zaświadczeniach) potwierdzających pełnienie służby w warunkach, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86 poz. 734, z późn. zm.), jak również informacji o wszelkich prawomocnych wyrokach zapadłych wobec strony w sprawach karnych i karno-skarbowych, wymierzonych karach dyscyplinarnych oraz podstawie prawnej rozwiązania stosunku służbowego, a także ewentualnych postępowaniach dyscyplinarnych umorzonych w związku ze zwolnieniem ze służby. Ponadto pismem z [...] kwietnia 2018 r. organ wystąpił do Prezesa IPN z prośbą o przekazanie informacji o przebiegu służby wnioskodawcy do 31 lipca 1990 r., w szczególności w zakresie okresów służby, nazwy formacji, jednostek organizacyjnych, komórek organizacyjnych, zajmowanych stanowisk, pełnionych funkcji, także o przekazanie informacji pozwalających na ocenę ustawowego wymogu rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków od 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Pismem z tego samego dnia organ, powołując się na art. 36 K.p.a., poinformował wnioskodawcę, że sprawa nie zostanie załatwiona w terminie przewidzianym w art. 35 § 3 K.p.a., co wynika z konieczności dokonania wszechstronnego i wnikliwego jej zbadania. Równocześnie organ wyjaśnił, że wystąpił do Zakładu Emerytalno-Rentowego MSW i Prezesa IPN o nadesłanie stosownych dokumentów. Wskazał, że rozpatrzenie wniosku powinno nastąpić do dnia [...] lipca 2018 r. R. K. pismem z [...] kwietnia 2018 r. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2017 r. wnosząc o stwierdzenie, że organ rozpatrujący sprawę dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania, zobowiązanie organu do wydania decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Pismem z [...] czerwca 2018 r. IPN przesłał do organu żądane informacje dotyczące wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 listopada 2018 r. sygn. akt II SAB/Wa 267/18 zobowiązał organ do rozpoznania wniosku R. K. z [...] sierpnia 2017 r. w terminie 1 miesiąca od daty dręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy i stwierdził, że przewlekłe prowadzenia postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Następnie pismem z [...] stycznia 2019 r. organ, powołując się na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego, zawiadomił stronę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia [...] kwietnia 2019 r. Pismem z [...] lutego 2019 r. Komendant Główny Policji przesłał do organu żądane informacje dotyczące wnioskodawcy. Z kolei wnioskodawca pismem z [...] marca 2019 r. wezwał Ministra do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 listopada 2018 r. W odpowiedzi na powyższe organ pismem z [...] marca 2019 r. poinformował R. K., że została zebrana dokumentacja niezbędna do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia, przewidywany termin załatwienia sprawy powinien nastąpić do [...] maja 2019 r., do Ministerstwa nie wpłynął jeszcze prawomocny wyrok, a ponadto pouczył o treści art. 10 i art. 81 K.p.a. Pismem z 17 marca 2018 r. wnioskodawca skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 listopada 2018 r. sygn. akt II SAB/Wa 267/18. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji [...] kwietnia 2019 r. wydał w przedmiotowej sprawie decyzję nr [...] odmawiającą wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. W dniu [...] kwietnia 2018 r. (data stempla pocztowego) R. K. złożył wniosek z [...] kwietnia 2018 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismem z [...] czerwca 2019 r. organ, powołując się na konieczność dokonania wnikliwej analizy przedmiotowej sprawy, zawiadomił stronę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do [...] października 2019 r. Kolejnym pismem z [...] października 2019 r. Minister wskazując na znaczną ilość spraw do rozpatrzenia uniemożlwiającą pełną realizację zasady szybkości postępowania, powiadomił wnioskodawcę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do [...] marca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 785/19 oddalił skargę na niewykonanie wyroku z 28 listopada 2018 r. Następnie pismem z [...] marca 2020 r. organ wystąpił do Prezesa IPN z prośbą o nadesłanie szerszej dokumentacji R. K. na potrzeby prowadzenia postępowania administracyjnego w trybie art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym i jednocześnie, na podstawie art. 36 § 1 K.p.a., zawiadomił wnioskodawcę o przedłużeniu terminu do [...] czerwca 2020 r., W dniu [...] maja 2020 r. Prezes IPN przesłał do organu płytę CD zawierającą kopię akt osobowych. Minister pismem z [...] lipca 2020 r. poinformował R. K., że została zebrana dokumentacja niezbędna do merytorycznego rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a termin załatwienia sprawy powinien nastąpić do [...] października 2020 r. Pismem z [...] października 2023 r. organ wystąpił do Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA o przekazanie informacji, na jakim etapie znajduje się postępowanie przed sądem powszechnym w sprawie odwołania od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA z [...] czerwca 2017 r. o ponownym ustaleniu wysokości emerytury. W odpowiedzi z [...] listopada 2023 r. Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA wyjaśnił, że wnioskodawca złożył odwołanie do sądu od decyzji z [...] czerwca 2017 r. o ponownym ustaleniu wysokości emerytury i renty inwalidzkiej. Sąd Okręgowy w [...] [...] Wydział [...] wyrokiem z [...] maja 2023 r. sygn. akt [...] zmienił zaskarżone decyzje i zobowiązał organ emerytalny do ustalenia prawa do świadczeń w wysokości obowiązującej przed [...] października 2017 r., z pominięciem art. 15c i 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Apelacja organu emerytalnego została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] [...] Wydział [...] z [...] września 2023 r. sygn. akt [...]. Orzeczenie jest prawomocne i zostało wykonane decyzjami z [...] grudnia 2022 r. o ponownym ustaleniu wysokości emerytury i renty inwalidzkiej. Świadczeniobiorcy wypłacono wyrównanie należnych świadczeń, ale jedynie za okres od [...] października 2017 r. do [...] maja 2019 r. Przyczyna takiego rozstrzygnięcia było wydanie przez Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA [...] maja 2019 r. decyzji o ponownym ustaleniu wysokości emerytury i renty inwalidzkiej w związku z nadesłaniem przez IPN kolejnej informacji o przebiegu służby, wydłużającej okres pełnienia przez R. K. służby na rzecz państwa totalitarnego. Decyzje te zmieniły wysokość ustalonych świadczeń od [...] czerwca 2019 r. Od decyzji z [...] maja 2023 r. wnioskodawca nie wniósł odwołania do sądu, ani w zakresie emerytury, ani renty inwalidzkiej. Okres wskazany w ww. informacji wykraczający poza okres pełnienia służby określony w pierwszej informacji IPN nie był wobec tego przedmiotem rozpatrzenia przez sąd. W związku z tym organ emerytalny przywrócił R. K. emeryturę i rentę inwalidzką w wysokości obowiązującej do [...] września 2017 r. (z uwzględnieniem waloryzacji) w okresie od [...] października 2017 r. do [...] maja 2019 r. Od [...] czerwca 2019 r. świadczenia pozostają ustalone w oparciu o art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, ale wyłącznie w stosunku do okresu służby nieobjętego postępowaniem sądowym. W związku z powyższym Minister pismem z [...] grudnia 2023 r. wystąpił do Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA o: przesłanie decyzji organu emerytalnego z [...] maja 2019 r. o ponownym ustaleniu wnioskodawcy wysokości emerytury i renty inwalidzkiej wraz z nową informacją o przebiegu jego służby oraz tabelą dot. wysługi emerytalnej strony, udzielenie informacji, czy wniósł odwołanie od decyzji Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA z [...] maja 2019 r. oraz wyjaśnienie, czy organ emerytalny wydał decyzję z [...] maja 2023 r. - w piśmie z [...] listopada 2023 r. wskazano, że decyzji z [...] maja 2023 r. R. K. nie wniósł odwołania do sądu, ani w zakresie emerytury, ani renty inwalidzkiej. Pismem z [...] grudnia 2023 r. Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA poinformował, że R. K. nie złożył odwołania od ww. decyzji. Organ emerytalny nie wydał rozstrzygnięcia [...] maja 2023 r., a w piśmie z [...] listopada 2023 r. omyłkowo wskazano powyższą datę, powinno być: od decyzji z [...] maja 2019 r. R. K. nie wniósł odwołania do sądu, ani w zakresie emerytury, ani renty inwalidzkiej. Ponadto nadesłał kopie potwierdzonych za zgodność z oryginałem decyzji o ponownym ustaleniu wysokości emerytury oraz o ponownym ustaleniu wysokości renty inwalidzkiej z [...] maja 2019 r. wraz z poświadczoną kopią Informacji IPN o przebiegu służby. Wnioskodawca pismem z [...] lutego 2024 r. skierował do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji ponaglenie na niezałatwienie w terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] kwietnia 2019 r. W dniu 15 lipca 2024 r. (data stempla pocztowego) R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2019 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] kwietnia 2019 r. wnosząc o zobowiązanie organu do wydania decyzji, stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku 2023, tj. 71.556,80 zł, przyznanie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości 35.778,40 zł oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Skarżący powołując się na treść art. 35 K.p.a. wskazał, że przedmiotowe postępowanie powinno zostać zakończone w terminie miesiąca, nie później niż w ciągu dwóch miesięcy. Pomimo jednak zapewnienia organu, że sprawa zostanie załatwiona i złożonego [...] lutego 2024 r. ponaglenia, do dnia wniesienia skargi nie została wydana decyzja. W jego ocenie działania organu są nierzetelne i przedłużają postępowanie. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie wskazując, że w przedmiotowej sprawie w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wydał decyzję z [...] sierpnia 2024 r. nr [...] o uchyleniu zaskarżonej decyzji z [...] kwietnia 2019 r. i wyłączeniu wobec skarżącego stosowania art. 15c, art. 22a i art.24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Ponadto podniósł, że nie doszło do rażącego naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, gdyż organ musi dokonać wszechstronnej analizy całego zebranego materiału dowodowego, aby merytorycznie rozstrzygnąć sprawę. Poinformował, że na dzień sporządzania odpowiedzi na skargę wpłynęła znaczna ilość spraw w trybie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Pismem z 21 września 2024 r. skarżący poinformował, że w związku z wydaną przez Ministra decyzją z [...] sierpnia 2024 r. cofnął wniosek o zobowiązanie organu do wydania decyzji, podtrzymując pozostałe wnioski. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935); zwanej dalej P.p.s.a, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W myśl art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a tego przepisu, tj. w sytuacjach, gdy organ ma obowiązek wydać decyzję administracyjną, postanowienie w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służą odwołanie bądź zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (...) oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. W myśl art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W myśl art. 37 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność) bądź jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W niniejszej sprawie skarżący dopełnił ww. formalnoprawnej przesłanki do wniesienia skargi, bowiem wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z ponagleniem w trybie art. 37 § 1 K.p.a. Przedmiotem skargi skarżący uczynił "bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania" przez organ w ww. sprawie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, który podziela Sąd w składzie orzekającym, że zarzucenie w jednym piśmie bezczynności oraz przewlekłości postępowania nie powinno być traktowane jako skumulowanie dwóch skarg, o ile kwestionowana jest terminowość i sprawność działania organu w tej samej sprawie administracyjnej. W takim przypadku objęcie jedną skargą obu form opieszałości organu inicjuje jedną sprawę sądowoadministracyjną, w której sąd ma obowiązek rozpoznać i rozstrzygnąć spór o legalność braku wydania aktu lub niezałatwienia sprawy w terminie. Pozostaje to w związku z zasadą, że przedmiotem zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być tylko jedna decyzja lub inny akt, którego legalność badana jest przez sąd administracyjny. Podkreśla się również, że w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, to sąd administracyjny, na podstawie okoliczności sprawy, a zwłaszcza toku postępowania administracyjnego, ocenia, czy w sprawie wystąpiła bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania oraz na podstawie tej oceny, stosownie do okoliczności sprawy, podejmuje rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 149 P.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; z 4 września 2015 r., sygn. akt II OZ 753/15; publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia czy też innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę procesową strony przez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Oceniając powyższe okoliczności Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie orzekania. Z kolei pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" pojmowane jest jako prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70). Również w orzecznictwie sądowym przewlekłe prowadzenie postępowania określane jest jako działanie nieefektywne. Wskazuje się bowiem, że przewlekłość obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; publ. j.w.). Mając na względzie powyższe należy uznać, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2019 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] kwietnia 2019 r. nr [...] odmawiającej wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Wskazują na to zarzuty i argumenty podniesione w skardze. Zgodnie z art. 12 K.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Zasada szybkości postępowania wyrażona we wskazanym przepisie ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35-38 K.p.a., nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela. Niekiedy może to się wiązać z koniecznością dłuższego prowadzenia postępowania, wówczas, stosownie do treści art. 36 § 1 K.p.a., organ obowiązany jest zawiadomić o tym strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W art. 35 K.p.a. określone zostały terminy do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej. Przepis ten zobowiązuje organy administracji publicznej do załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, co stanowi realizację zasady zawartej w art. 12 K.p.a. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 K.p.a.). Ponadto w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ powinien podać stronom przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin załatwienia sprawy, co wynika z art. 36 § 1 K.p.a., zaś ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 K.p.a.). Podkreślić trzeba też, że samo informowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie nie chroni organu przed zarzutem bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, ponieważ działania organu w tym zakresie również podlegają kontroli sądu administracyjnego. Z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko wówczas, gdy organ w ogóle nie podejmuje żadnych czynności w sprawie, ale także wtedy, gdy nie załatwia sprawy w terminach ustawowych. W rozpoznawanej sprawie nie ma wątpliwości, że w dniu wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, tj. 15 lipca 2024 r., terminy określone w art. 35 § 3 K.p.a. upłynęły, zaś postępowanie z wniosku skarżącego z [...] kwietnia 2019 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] kwietnia 2019 r. nie zostało zakończone w wymaganej przez przepisy prawa formie. Przyjmując nawet, że sprawa ta miała charakter szczególnie skomplikowany, jest bezsporne, że organ nie zakończył postępowania w terminie 2 miesięcy od dnia wpływu wniosku z [...] kwietnia 2019 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Postępowanie administracyjne nie zostało zakończone rozstrzygnięciem administracyjnym także do dnia wniesienia skargi do Sądu na bezczynność organu w tej sprawie, a zatem skarga była zasadna w dniu jej wniesienia. Nie ulega wątpliwości zatem, że organ dopuścił się bezczynności. Okoliczność, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał w wyniku rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzję z [...] sierpnia 2024 r. nr [...], a zatem przed rozpoznaniem sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie zmienia ustalenia Sądu w tym zakresie. Wydanie rozstrzygnięcia po wniesieniu skargi na bezczynność organu powoduje jedynie, że Sąd nie ma już podstaw aby zobowiązać organ do rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] kwietnia 2019 r. Powyższa okoliczność nie czyni natomiast w stanie faktycznym tej sprawy skargi na bezczynność bezzasadną czy tez bezprzedmiotowa. W ocenie Sądu zarówno czas trwania postępowania odwoławczego z wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] kwietnia 2019 r. (ponad 5 lat), jak i brak działań ze strony organu zmierzających do jak najszybszego zakończenia postępowania powoduje, że konieczne stało się stwierdzenie, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Sąd podziela pogląd wyrażony w odpowiedzi na skargę, że wydanie decyzji administracyjnej w sprawie musi być poprzedzone dokładnym zbadaniem jej okoliczności faktycznych i zebraniem kompletnego, wewnętrznie spójnego materiału dowodowego, jednak z tego powodu nie można usprawiedliwić tak znacznej opieszałości organu, która miała miejsce już po zebraniu całego materiału dowodowego. Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność postępowania może orzec z urzędu lub na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. O ile wymierzenie grzywny ma na celu przede wszystkim oddziaływać na organ mobilizująco i prewencyjnie, o tyle przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma charakter głównie kompensacyjny. Ma ono niejako zrekompensować stronie skarżącej stratę, jaką poniosła na skutek bezczynności czy przewlekłości organu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 1268/16, publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z powyższego przepisu wynika, że zarówno wymierzenie grzywny, jak i przyznanie sumy pieniężnej, nie jest obligatoryjne. Przy czym zaznaczyć należy, że stwierdzenie przewlekłości z rażącym naruszeniem prawa nie jest powiązane z obowiązkiem wymierzenia grzywny, czy też przyznania od organu sumy pieniężnej. Tego rodzaju sankcja dodatkowa jest zarezerwowana dla szczególnie jaskrawych przypadków pozostawania w bezczynności czy przewlekłości. Wiadomym jest, że ilość załatwianych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosków w sprawie o wydanie decyzji o ustalenie podleganiu wyłączeniu stosowania art. 15 lit. c ustawy zaopatrzeniowej jest bardzo duża. I chociaż dla stwierdzenia przewlekłości nie mają znaczenia przyczyny organizacyjne lub kadrowe, leżące po stronie organu, to jednak – w pewnych sytuacjach – powinny one rzutować na rozstrzygnięcie Sądu wydawane na podstawie 149 § 2 P.p.s.a. Z tych względów Sąd uznał za niezasadne wymierzenie organowi grzywny, bowiem w konsekwencji rozpoznania wniosku została wydana decyzja administracyjna, natomiast mając na uwadze potrzebę zadośćuczynienia skarżącemu za oczekiwanie na rozpoznanie jego sprawy, Sąd orzekł o przyznaniu R. K. sumy pieniężnej w wysokości 1.000 zł. Sąd uwzględnił długość okresu, w którym organ nie dokonywał żadnych istotnych czynności w sprawie, a także przedmiot wniosku skarżącego. Określając wysokość sumy pieniężnej sąd wziął pod uwagę nie tylko rozmiar uchybień organu, ale i okoliczności, na które powoływał się on w odpowiedzi na skargę. Wartość przyznanej sumy pieniężnej spełnia także kryterium określone w P.p.s.a., zgodnie z którym suma pieniężna nie może przekraczać wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a w zw. z art. 119 pkt 4 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Orzeczenie zawarte w punkcie 2 sentencji wyroku wydano na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. Podstawą przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej stanowi przepis art. 149 § 2 P.p.s.a. – pkt 3 wyroku, a podstawą wydania rozstrzygnięcia w zakresie wniosku o wymierzenie organowi grzywny stanowi art. 151 P.p.s.a. – pkt 4 wyroku. Sąd nie orzekł o zasądzeniu od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, ponieważ ich nie poniósł będąc zwolnionym z kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. d P.p.s.a.