II SAB/Wa 70/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Karolina Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] października 2020 r. dotyczącej niezgodnego z prawem przetwarzania danych osobowych postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 23 grudnia 2021 r., nadanym w dniu 27 grudnia 2021 r. w placówce pocztowej, R. Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie rozpoznania skargi z 27 października 2020 r. dotyczącej niezgodnego z prawem przetwarzania jego danych osobowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie w trybie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej jako p.p.s.a.) wskazując, że R. Z. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie już po jej zakończeniu przez organ poprzez wydanie w sprawie decyzji ostatecznej. W przypadku braku stwierdzenia podstaw do odrzucenia skargi, organ wniósł o jej oddalenie. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2021 r. Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wydał decyzję (nr [...]) w przedmiocie udzielenia upomnień [...] Sp. z o.o. w związku z nieprawidłowościami w przetwarzaniu danych osobowych skarżącego. Odpis decyzji został prawidłowo doręczony R. Z. w dniu 27 grudnia 2021 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 184 akt administracyjnych sprawy). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga R. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie skargi z dnia 27 października 2020 r. dotyczącej niezgodnego z prawem przetwarzania jego danych osobowych, podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. póz. 137, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Zauważyć należy, że przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność , ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 p.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu wniesienia skargi (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych skargi (pkt 3), zawisłość sprawy lub prawomocne jej osądzenie (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak interesu prawnego wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. (pkt 5a), oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Stwierdzenie wystąpienia którejś z wymienionych przesłanek niedopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, a w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Sąd uznał, że skarga R. Z. podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., ponieważ została wniesiona po wydaniu przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych decyzji z dnia [...] grudnia 2021 r. (nr [...]), tj. po zakończeniu przez organ postępowania, którego prowadzenie w sposób przewlekły zarzuca skarżący. Należy wskazać w tym kontekście, że wydanie decyzji administracyjnej w sensie procesowym następuje z chwilą jej podpisania, w tym znaczeniu, że decyzja administracyjna istnieje od momentu jej podpisania (tak, m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 listopada 2021 r. sygn. akt I OSK 3098/19 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 września 2021 r. sygn. akt I OSK 1051/21, z 4 marca 2021 r. sygn. akt II OSK 332/21, z 17 grudnia 2020 r. sygn. akt II OSK 2970/20). Data doręczenia decyzji stronie postępowania nie decyduje wiec o wydaniu (istnieniu) tej decyzji. Zgodnie z art. 110 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia. Treść tego przepisu potwierdza więc, że zamysłem ustawodawcy było wyraźne rozdzielenie czynności wydania i doręczenia decyzji. Błędne byłoby zatem założenie, że decyzja, która nie została doręczona lub ogłoszona nie istnieje oraz że doręczenie decyzji jest równoznaczne z jej wydaniem. Z kolei zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 (dostępna na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl), wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania po jego zakończeniu przez organ administracji publicznej poprzez wydanie w sprawie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania wniesioną po jego zakończeniu. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu przewlekłości, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Sąd w pełni aprobuje powyższy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego. Kontrolowany w wyniku skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania stan rzeczy musi być w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny. Natomiast przyjęcie koncepcji nielimitowanego żadnym terminem prawa do złożenia skargi na przewlekłość jest nie do zaakceptowania. Reasumując skarga R. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w niniejszej sprawie, jako wniesiona przez skarżącego już po wydaniu decyzji przez organ, czyli po zakończeniu postępowania administracyjnego, była niedopuszczalna. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.