II SAB/Wa 97/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata R. B. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi R. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia: 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. B. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 października 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 411/14 stwierdził, że przewlekłość organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych grzywnę w wysokości 2.000 zł, umorzył postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, zasądził o Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych na rzecz skarżącego R. Z. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 12 grudnia 2014 r. pełnomocnik Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych wniósł od wydanego w sprawie wyroku skargę kasacyjną (k-49 akt). R. Z. pismem z dnia 7 stycznia 2015 r. złożył odpowiedź na skargę kasacyjną oraz wniósł o przyznanie mu prawa pomocy. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 12 marca 2015 r. zostało przyznane stronie prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata (k-126 akt). Okręgowa Rada Adwokacka w W. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w niniejszej sprawie wyznaczyła adwokata R. B. (k-136 akt). Wyznaczony adwokat reprezentował skarżącego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 15 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1069/15. Wniósł jednocześnie o przyznanie kosztów zastępstwa prawnego udzielonego skarżącemu z urzędu, oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 grudnia 2015 r. uchylił pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 411/14, w pozostałej części skargę oddalił, odstąpił od zasądzenia na rzecz Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 maja 2016 r., sygn. akt II SAB/Wa 97/16, wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, wymierzył Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych grzywnę w wysokości 500 zł. Adwokat R. B. pismem z dnia 16 czerwca 2016 r., podtrzymując wniosek złożony na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, wystąpił o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie oraz oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jak wynika z akt sprawy, postępowanie zostało wszczęte i zostało zakończone w II instancji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2015 r., uchylający pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2014 r. i oddalający skargę w pozostałym zakresie) przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia, stąd do rozpoznania wniosku pełnomocnika z urzędu w części udzielenia pomocy prawnej skarżącemu przed Sądem II instancji, znajdą zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem. Z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Przepis ten stanowił jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, "jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, nie sporządził i nie wniósł kasacji", wynosi 75% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł. Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie za II instancję wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinno być podwyższone o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł. Ponadto adwokat, stosownie do § 20 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie. W pozostałym zakresie wniosek został oddalony, bowiem - jak wynika z akt sprawy - pełnomocnik nie podjął w sprawie żadnych czynności na rzecz skarżącego w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Również w piśmie z dnia 16 czerwca 2016 r. pełnomocnik nie wskazał za jakie czynności domaga się przyznania wynagrodzenia. Należy stwierdzić, że z treści art. 250 § 1 cytowanej ustawy, wynika obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna została rzeczywiście stronie udzielona. Sąd bowiem, w tym zakresie, odpowiada za zasadność i legalność wydatkowania środków publicznych. (por. B. Dauter w: S. Babiarz i inni, "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych", Warszawa 2007 r., s. 317). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy, otrzymuje wynagrodzenie w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04, publ. ONSAiWSA 2005/5/93). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w związku z art. 250 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).