II SO/Wa 20/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o wymierzenie Polskiemu Radiu - Regionalna Rozgłośnia w [...] z siedzibą w [...] grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia: 1. wymierzyć Polskiemu Radiu - Regionalna Rozgłośnia w [...] z siedzibą w [...] grzywnę w wysokości 5.000 zł (słownie: pięć tysięcy złotych), 2. zasądzić od Polskiego Radia - Regionalna Rozgłośnia w [...] z siedzibą w [...] na rzecz J. M. kwotę 580 zł (słownie: pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. J. M. (dalej jako wnioskodawca), reprezentowany przez radcę prawnego, pismem z [...] lutego 2021 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Polskiemu Radiu - Regionalna Rozgłośnia w [...] z siedzibą w [...] (dalej jako organ) grzywny za nieprzekazanie skargi z [...] stycznia 2021 r. w terminie, w wysokości 5.000 złotych. Wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Za podstawę wniosku wskazał art. 55 § 1 w związku z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Wspomniana skarga wpłynęła do organu w dniu 18 stycznia 2021 r. Przy piśmie Sądu z [...] maja 2021 r. doręczono organowi odpis wniosku o wymierzenie grzywny, celem zajęcia stanowiska. Jak wynika z akt sprawy, organ w piśmie z [...] maja 2021 r. wniósł o oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny, stwierdzając, że skarga na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej omyłkowo nie została przekazana do Sądu. Zwrócił uwagę, że z uwagi na pandemię pracownicy Radia odbywają pracę w trybie zdalnym, zaś z uwagi na nakładane na pracowników obowiązki odbywania kwarantanny bądź izolacji obieg dokumentów w spółce został zaburzony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5.167,47 złotych (M.P. z 2021 r. poz. 137). Jak stanowi art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym tym przepisem (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Z akt sprawy o sygn. akt II SAB/Wa 479/21 wynika, że skarga J. M. – pismo z [...] stycznia 2021 r., wpłynęła do organu w dniu [...] stycznia 2021 r. Natomiast skarga wraz odpowiedzią na skargę zostały nadane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w Urzędzie Pocztowym [...], w dniu [...] czerwca 2021 r. (por. stempel Poczty Polskiej w tej dacie, karta nr 29 akt o ww. sygnaturze). Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu 2 lutego 2021 r., czyli z upływem 15-dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. Termin ten nie został jednakże zachowany, bowiem przedmiotowa skarga została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dopiero w dniu 10 czerwca 2021 r. Przekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Powołana regulacja ma charakter dyscyplinujący, represyjny oraz prewencyjny, co jednoznacznie wynika z orzecznictwa (np. postanowienia NSA z 21 maja 2015 r. I OZ 426/15 i z 7 marca 2017 r. I OZK 228/06, WSA w Poznaniu z 14 stycznia 2015 r. IV SA/Po 7/14). W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi jest znaczne, wyniosło bowiem ponad cztery miesiące. Z tych przyczyn Sąd uznał, że rozpoznawany wniosek zasługuje na uwzględnienie. Wymierzenie grzywny w kwocie 5.000 złotych jest, zdaniem Sądu, adekwatne do uchybienia, jakiego dopuścił się organ, nie przekazując skargi wraz z odpowiedzią na skargę jak i aktami sprawy, a nadto spełni rolę prewencyjną. W uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., (sygn. akt II GPS 3/09) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że taka wysokość wymierzonej grzywny będzie spełniać wszystkie wymienione powyżej funkcje, tym bardziej, że uchybienie obowiązkom zapisanym w art. 54 § 2 p.p.s.a. przez Polskie Radio – Regionalna Rozgłośnia w [...] z siedzibą w [...] jest znaczne. Na bieg terminu do przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę nie mógł mieć wpływu ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego, a następnie stan epidemii bowiem w rozpoznawanej sprawie przepisy ustaw "COVID-owych" nie wstrzymały terminu do przekazania skargi, albowiem nie miały one w tej sprawie zastosowania. Wskazania wymaga, że na organie administracyjnym spoczywa obowiązek odpowiedniej organizacji pracy, obejmującej terminowość powierzonych mu zadań. Należy tak zorganizować pracę organu, by mógł on zająć stanowisko w sprawie w ustawowym terminie. Sąd, postanawiając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia 2 lutego 2021 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu) oraz argumentację odnotowanego braku przekazania w terminie tej skargi do Sądu. Sąd zauważa także, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji postanowienia, działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania orzekł, jak w pkt 2, działając w tym zakresie w oparciu o przepis art. 200 w związku z art. 205 § 2 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a.. Warszawa, dnia 31 sierpnia 2021 r. Zarządzenie Odpisy postanowienia doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy (bez pouczenia) oraz organowi (z pouczeniem o zażaleniu). Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas PM