III SA 1197/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak (spr.), Sędziowie NSA (del.) WSA Jan Rudowski, Grażyna Nasierowska, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi B.N. i W.S. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza na rzecz skarżących od Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. ic Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2002r. nr [...] Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] grudnia 2001r. nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia W. S. i B. N. nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000r. od wypłaconego odszkodowania za nie podejmowanie działalności konkurencyjnej. W motywach rozstrzygnięcia podano, że W. S. wypłacono odszkodowanie z tytułu zakazu konkurencji w 2000r. We wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatnicy wskazali, że odszkodowanie to zostało wypłacone przez pracodawcę na podstawie umowy cywilnej o zakazie konkurencji. Z tego też względu, zdaniem podatników, wypłata odszkodowania powinna być zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Prawo do zwolnienia, zdaniem podatników, potwierdził [...] Urząd Skarbowy W. pismem z dnia [...] czerwca 2000r. Do wniosku o stwierdzenie nadpłaty dołączono korektę zeznania podatkowego oraz umowę o pracę z dnia [...] października 1999r., z której wynika obowiązek wypłaty przez pracodawcę świadczenia odszkodowawczego. [...] Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] grudnia 2001r. odmówił W. i B. S. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym za 2000r. Podano, że wypłacone W. S. odszkodowanie nie nosi cech odszkodowania. Jest ono następstwem umowy stron. Wobec nie wystąpienia w sprawie jakiejkolwiek szkody, zarówno w postaci rzeczywistej straty, jak i utraconych korzyści, to wypłata świadczenia nazwanego odszkodowaniem nie korzysta ze zwolnienia od podatku przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Izba Skarbowa w W. w zaskarżonej decyzji stwierdziła, że zwolnienie określone w wymienionym wyżej przepisie ustawy nie obejmuje w 2000r. odszkodowania z umów o zakazie konkurencji, a także żądnego innego odszkodowania umownego, gdyż odszkodowania tego rodzaju nie wynikają bezpośrednio z ustawy. Zdaniem organu odwoławczego jest twierdzenie, że odszkodowanie wynikające z art. 1012 Kodeksu pracy jest odszkodowaniem ustawowym. Przyczyną i podstawę prawną do wypłaty z tego tytułu odszkodowania jest, w ocenie Izby Skarbowej, umowa zawarta z pracodawcą, nie zaś ustawa. Omawiane odszkodowania także nie wykazują cech odszkodowania rozumianego jako pokrycie poniesionych strat. W uchwale do Sądu W. S. i B. N. wnieśli o uchylenie decyzji Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2002r., zarzucając jej niezgodność z prawem. W uzasadnieniu skargi podnieśli, iż wadliwy jest pogląd, że wypłacone W. S. odszkodowanie nie opiera się o przepisy ustawy, podczas gdy z brzmienia art. 101 § 1 Kodeksu pracy wynika jednoznacznie co innego. Zawarta z pracodawcą umowa została zawarta na podstawie Kodeksu pracy, a sens tej umowy sprowadzał się jedynie do wysokości odszkodowania w okresie obowiązywania zakazu konkurencji. Skarżący wywodzą, że od wypłaconego odszkodowania nie należał się podatek dochodowym, w związku z tym nadpłata w podatku z tego tytułu powinna być zwrócona. Wskazując, że dopiero od 2001r., po zmianie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przedmiotowe odszkodowanie podlega opodatkowaniu. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Przedmiotem sporu w sprawie niniejszej jest zwolnione w 2000r. od opodatkowania, przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176), odszkodowań wypłaconych z tytułu zakazu konkurencji. Odszkodowania te zostały przewidziane w art. 1012 Kodeksu pracy. W sprawie niniejszej wypłaty odszkodowań gwarantował skarżącemu stosowny zapis w umowie o pracę, jaką zawarł on w dniu 1 października 1999r. z Przedsiębiorstwem [...] "P" S.A. z siedzibą w L. Omawiany spór został już rozstrzygnięty w orzecznictwie sądowym, czego przykładem jest uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2003r. sygn. akt FPS 9/03oraz wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2003r. sygn. akt III SA 249/01. W uchwale tej Sąd zajął stanowisko, że odszkodowanie, o którym mowa w art. 1012 Kodeksu pracy, było w 2000r. wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd orzekający w sprawie niniejszej podziela w pełni pogląd prawny wyrażony w omówionej uchwale. Sąd nadto uznał, że brak jest podstaw prawnych do nie zastosowania analogicznej jak w powołanej uchwale wykładni przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w rozpoznawanej sprawie. Wskazać nadto trzeba, że dopiero począwszy od 2001r. odszkodowania z tytułu zakazu konkurencji zostały pozbawione zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, wobec stosownej normy przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 cytowanej ustawy. Jeżeli zatem w 2000r. odszkodowania te nie były wyłączone w tego przywileju, to organ odwoławczy wadliwie uznał, że podlegały one opodatkowaniu. Stąd podatek od dochodu z tego tytułu był nienależny. W tej sytuacji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów prawa materialnego to jest art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Miało ono wpływ na wynik sprawy, poprzez odmowę stwierdzenia nadpłaty w podatku. Z tych też względów należało uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). O zwrocie kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżących orzeczono po myśli art. 200 tej ustawy. s. G. Nasierowska s. W. Kubiak s. J. Rudowski