III SA/Wa 1030/19
WyrokWSA w Warszawie2020-04-24
Skład orzekający: Włodzimierz Gurba, Ewa Izabela Fiedorowicz, Aneta Trochim-Tuchorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo doręczył decyzję podatkową stronie, stosując tryb doręczenia zastępczego (art. 150 Ordynacji podatkowej), jeśli w dacie doręczenia posiadał wiedzę o aktualnym adresie zamieszkania strony za granicą?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może skutecznie zastosować trybu doręczenia zastępczego (art. 150 Ordynacji podatkowej), jeśli w dacie wysyłki pisma posiadał wiedzę o aktualnym adresie zamieszkania strony, który znajduje się za granicą. Skierowanie pisma na nieaktualny adres, nawet dwukrotnie awizowane, nie prowadzi do skutecznego doręczenia, a tym samym nie rozpoczyna biegu terminu do wniesienia odwołania. W takiej sytuacji organ odwoławczy nie może stwierdzić uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określała zobowiązanie podatkowe. Organ uznał decyzję za skutecznie doręczoną w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) na adres w Polsce, mimo że przesyłka nie została odebrana. Strona skarżąca zarzuciła, że w dacie wydania decyzji organ posiadał wiedzę o jej aktualnym adresie zamieszkania w Niemczech, a zatem doręczenie było nieskuteczne.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz G. W. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Gurba, Sędziowie sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz (sprawozdawca), sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi G. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2019 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz G. W. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z [...] lutego 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej Dyrektor IAS lub organ drugiej instancji) stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania przez G.W.(dalej: strona lub skarżąca) od decyzji z [...] września 2017 r. wydanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. (dalej Naczelnik US), określającej stronie zobowiązanie podatkowe w kwocie 19.950,00 zł za 2011 r. w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z uzasadnienia powyższego postanowienia wynikało, że decyzją z [...] września 2017 r. nr [...] Naczelnik US określił stronie zobowiązanie podatkowe w kwocie 19.950,00 zł za 2011 r. w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia [...] września 2011 r. przy akcie notarialnym Rep. A nr [...] udziału wynoszącego 1/2 części nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny nr [...] usytuowany w budynku przy ul. [...]w P..
Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie.
Dyrektor IAS stwierdzając uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, wskazał, że w powyższej decyzji zawarto prawidłowe pouczenie o przysługującym skarżącej prawie do wniesienia odwołania. Przesyłka zawierająca decyzję Naczelnika US z [...] września 2017 r. wysłana została listem poleconym 25 września 2017 r. na adres zamieszkania strony, figurujący w bazie organu podatkowego: tj. ul. [...] , [...] P.. Przesyłka ta była awizowana dwukrotnie i nie została przez stronę odebrana. Zatem organ podatkowy uznał ją za doręczoną 11 października 2017 r. w trybie art. 150 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.; dalej: Ordynacja podatkowa), z W tej sytuacji organ przyjął, że bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się 12 października 2017 r. i upłynął 26 października 2017 r.
Dyrektor IAS argumentował, że z adnotacji doręczyciela znajdującej się na potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej decyzję Naczelnika US z [...] września 2017 r. wynika, iż "Z powodu niemożności doręczenia w sposób wskazany w punkcie 1 potwierdzenia odbioru, pismo pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w placówce pocztowej P. [...] w 27 września 2017 r. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma w tej placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszczono pod wskazanym adresem w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Z powodu niepodjęcia w terminie 7 dni, pismo awizowano powtórnie 5 października 2017 r. Przesyłkę zwrócono do nadawcy, gdyż adresat nie podjął awizowanego pisma – 16 października 2017 r. (data zwrotu przesyłki)".
Organ drugiej instancji powołując się na powyższą adnotację wskazał, że przesyłka była dwukrotnie awizowana w miejscu zamieszkania skarżącej, wynikającego z rejestrów organu podatkowego, jedynego znanego organowi. Przesyłkę zwrócono organowi podatkowemu 16 października 2017 r. o czym świadczy również stempel placówki pocztowej na kopercie. W konsekwencji przesyłka została skierowana na znany organowi podatkowemu adres zamieszkania strony, była prawidłowo awizowana i nie została przez stronę odebrana. Naczelnik US był więc uprawniony do uznania jej za doręczoną zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej, z 11 października 2017 r.
Dyrektor IAS powołał się dodatkowo na ustawę z 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji podatników i płatników (t. j. Dz. U. z dnia 28.04.2017 r., poz. 869 ze zm.), przytaczając jej regulacje, zgodnie z którymi, w przypadku zmiany adresu zamieszkania przez podatnika będącego osobą fizyczną mającą identyfikator podatkowy, o którym mowa w art. 3 ust. 1 nieprowadzącą działalności gospodarczej lub niebędącą zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług, za dokonanie aktualizacji uznaje się podanie przez tego podatnika aktualnego adresu zamieszkania w składanej deklaracji lub innym dokumencie związanym z obowiązkiem podatkowym. Podatnicy mogą również dokonać aktualizacji adresu zamieszkania według wzoru określonego na podstawie art. 5 ust 5 tej ustawy (art. 9 ust. 1 pkt ld). Mając powyższe na uwadze, organ ten stwierdził, że to skarżąca ma obowiązek dokonania aktualizacji adresu zamieszkania czy wskazania adresu do korespondencji. W postępowaniu ustalono, że strona nie dokonała aktualizacji adresu zamieszkania. Zatem organ podatkowy był obowiązany do doręczania całej korespondencji dotyczącej niniejszego postępowania na adres zamieszkania strony, wynikający z rejestru podatników organu podatkowego.
Dyrektor IAS podsumował, że odwołanie od decyzji z [...] września 2017 r., skutecznie doręczonej skarżącej 11 października 2017 r., zostało wniesione 26 listopada 2018 r., a więc ponad rok po ustawowo zakreślonym terminie wynikającym z art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Dlatego należało stwierdzić uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Strona wniosła skargę na postanowienie Dyrektora IAS z [...] lutego 2019 r., którą uzupełniła pismem z 13 marca 2020 r. Powyższemu postanowieniu zarzuciła, w szczególności, naruszenie:
1. art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, poprzez wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika US z [...] września 2017 roku, w sytuacji gdy termin na wniesienie odwołania nie rozpoczął biegu z uwagi na brak skutecznego doręczenia decyzji skarżącej;
2. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, a w szczególności poprzez błędne przyjęcie, że decyzja została prawidłowo doręczona skarżącej na adres: ul. [...], [...]P., podczas gdy w dacie wydania decyzji prawidłowym adresem zamieszkania skarżącej był [...] , [...] H., Niemcy, o czym organ wydający decyzję wiedział co najmniej od sierpnia 2017 roku, a powinien wiedzieć od marca 2017 roku;
3. art. 187 § 3 Ordynacji podatkowej, poprzez zignorowanie faktu zmiany adresu zamieszkania skarżącej, który to fakt był znany organowi wydającemu decyzję z urzędu, tj. na podstawie informacji przekazanych przez F.;
4. art. 150 § 1 - 4 Ordynacji podatkowej, poprzez błędną ocenę co do zastosowania tych przepisów w niniejszej sprawie, a w szczególności poprzez uznanie, że doszło do doręczenia decyzji w trybie zastępczym, podczas gdy warunkiem koniecznym takiego doręczenia jest skierowanie korespondencji pod prawidłowy adres zamieszkania lub adres do doręczeń, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca;
5. art. 121 § 1 oraz art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1, art. 178 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, tj. wydanie zaskarżonego postanowienia [...] lutego 2019 roku, a więc przed rozpoczęciem biegu terminu na wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego wyznaczonego postanowieniem z [...] lutego2019 roku, doręczonym skarżącej 22 lutego 2019 roku, co uniemożliwiło skarżącej zapoznanie się z materiałem dowodowym, przedstawienie własnego stanowiska oraz skorzystanie z inicjatywy dowodowej.
Powołując się na powyższe uchybienia, strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania, a także przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów powołanych w skardze i jej uzupełnieniu (pismo z 31 marca 2020 r. - uzupełnienie skargi).
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie wskazując, że w zaskarżonym postanowieniu nie dopuszczono się zarzucanych naruszeń, zaś decyzja Naczelnika US została doręczona stronie skutecznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Spór w sprawie sprowadza się w istocie do odpowiedzi na pytanie, czy decyzja z [...] września 2017 r. powinna być skierowana do skarżącej na adres ul. [...], [...]P., jak twierdzi Dyrektor IAS; czy też na adres skarżącej [...] , [...] H., Niemcy, jak argumentowała strona.
Sąd podzielił zarzuty podniesione w skardze i przedstawioną tam argumentację strony, która podnosiła, że w dacie wydania decyzji z [...] września 2017 r. Naczelnik US miał wiedzę o tym, że aktualny adres skarżącej to [...] , [...] H., Niemcy, a sama decyzja nie została stronie doręczona skutecznie.
Zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
W samym postanowieniu z [...] lutego 2019 r., a także w odpowiedzi na skargę, Dyrektor IAS stwierdził kategorycznie, że przesyłka była dwukrotnie awizowana w miejscu zamieszkania skarżącej, wynikającego z rejestrów organu podatkowego, jedynego znanego organowi. Przesyłkę zwrócono organowi podatkowemu 16 października 2017 r., o czym świadczy również stempel placówki pocztowej na kopercie. W konsekwencji przesyłka została skierowana na znany organowi podatkowemu adres zamieszkania strony, była prawidłowo awizowana i nie została przez stronę odebrana. Naczelnik US był więc uprawniony do uznania jej za doręczoną 11 października 2017 r. zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej. Dyrektor IAS w ogóle natomiast nie odniósł się do twierdzeń strony, że już w 2017 r. nowy adres zamieszkania strony w Niemczech [...] , [...] H., był znany organom podatkowym w dacie doręczania tej decyzji.
Dowody z dokumentów przeprowadzone w tej sprawie potwierdziły prawidłowość stanowiska skarżącej, mianowicie, że w dniu wydania decyzji przez Naczelnik US aktualnym adresem zamieszkania skarżącej był [...] , [...] H., Niemcy; adres ten był organowi podatkowemu znany i wyłącznie na ten adres należało kierować wszelką korespondencję związaną z niniejszą sprawą.
Na podstawie dowodów z dokumentów urzędowych wydanych przez Naczelnika US, ale też przez Dyrektora IAS, mianowicie postanowienia Dyrektora IAS z [...] stycznia 2020 r. roku, nr [...] o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia oraz z postanowienia Naczelnika US z [...] czerwca 2019 roku, nr [...] o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek z [...] sierpnia 2018 rok, które to dowody zostały przeprowadzone w sprawie na podstawie art. 106 § 3 ustawy z [...] sierpnia2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), sąd ustalił, że Naczelnik US uzyskał informację o aktualnym adresie zamieszkania skarżącej w sierpniu 2017 roku, a więc przed wydaniem decyzji z [...] września 2017 r. i próbą jej doręczenia skarżącej. Wiedzę taką miał też Dyrektor IAS wydając zaskarżone postanowienie (postanowienia z uzasadnieniami załączone do pisma stanowiącego uzupełnienie skargi, k. 93-94).
Z uzasadnień powyższych orzeczeń jednoznacznie wynika, że organy podatkowe orzekające w sprawie znały i dysponowały nowym (aktualnym) adresem zamieszkania skarżącej najpóźniej od sierpnia 2017 roku, co zostało przyznane przez Dyrektora IAS oraz Naczelnika US. Okoliczność ta, wynika z dokumentów urzędowych, zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej korzysta z domniemania prawdziwości. W tej sytuacji twierdzenie Dyrektora IAS, że decyzja z [...] września 2017 r. została doręczona stronie na adres zamieszkania skarżącej, jedyny znany organowi adres, jest bezpodstawne.
W dacie wydania decyzji, tj. [...] września 2017 roku oraz w dacie wysłania przesyłki poleconej na nieaktualny adres zamieszkania, co nastąpiło 25 września 2017 roku, informacja o prawidłowym aktualnym adresie zamieszkania strony była znana Naczelnikowi US. Niedopuszczalne zatem było w sprawie zastosowanie fikcji prawnej doręczenia wynikającej z art. 150 Ordynacji podatkowej, przy skierowaniu decyzji z [...] września 2017 r. na poprzedni adres strony, ul. [...], [...]P..
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że organ administracji publicznej ma zbadać kwestię aktualnego adresu zamieszkania strony, za wszelkie błędy za doręczenie na niewłaściwy adres strony odpowiada organ (tak, np. wyrok WSA w Poznaniu z 29 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Po 715/18, wyrok WSA w Szczecinie sygn. akt I SA/Sz 10121/18). To na organie ciąży obowiązek w przypadku wątpliwości poszukiwania faktycznego miejsca zamieszkania strony (tak. np. wyrok NSA z 11 września 2019 r., sygn. akt I FSK 1068/19). Powołane powyżej orzeczenia sądów administracyjnych dostępne, tak jak inne orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Warunkiem zastosowania trybu doręczeń przewidzianego w art. 150 Ordynacji podatkowej jest skierowanie przesyłki pod właściwy adres zamieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 15 listopada 2019 r., sygn. III SA/Wa 1110/19, wskazał, że opisany w powyższym przepisie tryb doręczenia pisma stanowi fikcję prawną, będącą wyjątkiem od zasady właściwego doręczania korespondencji. Jako wyjątek od zasady, przepis ten musi być ściśle interpretowany, co oznacza, że skuteczność doręczenia zastępczego zależy od zachowania wszystkich warunków takiego doręczenia. W przeciwnym razie brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia decyzji stronie. I tak, pismo nie może być uznane za doręczone w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, gdy zostało wysłane na niewłaściwy adres. Warto też zaznaczyć, że doręczenie zastępcze dokonane w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, stanowi wyjątkową formę doręczenia, wymagającą spełnienia wymogów formalnych określonych w tym przepisie. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że organ korzystający z tej formy doręczenia nie będzie mógł skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. Prawidłowość doręczeń jest jednym z kluczowych warunków przestrzegania praw strony, zaś same przepisy traktujące o doręczeniach mają charakter gwarancyjny. Wszelkie wątpliwości w tym zakresie powinny być tłumaczone na korzyść strony, natomiast błędy podmiotów dokonujących doręczeń - obciążają na zasadzie ryzyka administrację podatkową (postanowienie NSA z 1 sierpnia 2014 r., sygn. II FSK 2087/14).
Powyżej powołane poglądy sąd orzekający w sprawie podziela w całości.
Organ pierwszej instancji, jak wynika z powyższych ustaleń, najpóźniej w sierpniu 2017 r. dysponował aktualnym adresem skarżącej w Niemczech [...] , [...] H., a pomimo tego bezkrytycznie skierował decyzję z [...] września 2017 r. na adres poprzedni - ul. [...], [...]P.. Takiego sposobu doręczenia decyzji z [...] września 2017 r. nie można uznać za prawidłowy w świetle art. 150 Ordynacji podatkowej. Wadliwe zaadresowanie decyzji do skarżącej, powoduje, że dokonana dwukrotna awizacja przesyłki nie odpowiada wymogom art. 150 Ordynacji podatkowej. Warunkiem bowiem prawidłowości doręczenia w trybie zastępczym jest prawidłowe zaadresowanie przesyłki, tj. skierowanie jej na aktualny znany organowi adres zamieszkania osoby (podatnika).
Sąd oddalił wnioski dowodowe skarżącej powołane w skardze, w tym obejmujące – pismo załącznik nr 1, 2 i 3 do skargi, powtórzone w piśmie uzupełniającym skargę w ppkt 3.1. Pisma te bowiem zostały złożone w języku niemieckim bez tłumaczenia przysięgłego, natomiast dowody z dokumentów na potrzeby postępowania dowodowego sądowego muszą być sporządzone w języku urzędowym, języku polskim, w tym przypadku zatem powinny zostać złożone wraz z tłumaczeniem przysięgłym na język polski. Ponadto, co istotne, dokumenty te znajdowały się już w aktach administracyjnych sprawy k. 59, k.70 oraz k.85- 86 akt administracyjnych. Organ podatkowy powinien zatem wezwać skarżącą do złożenia tłumaczenia tych dokumentów, albo zlecić takie tłumaczenie we własnym zakresie, skoro był zobowiązany do rzetelnego wyjaśnienia kwestii aktualnego adresu zamieszkania strony. W istocie organy podatkowe nie kwestionowały okoliczności podnoszonych przez skarżącą, które miały wynikać z tychże dokumentów, mianowicie tego, że do aktualizacji adresu skarżącej doszło za pośrednictwem niemieckich organów podatkowych (tj. F.), które w marcu 2017 roku przekazały informację o jej zmianie adresu zamieszkania Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w P..
Podkreślić należy natomiast, że z powyższe dokumenty już prima facie uprawdopodabniają okoliczności podnoszone przez skarżącą, mianowicie to, że strona dodatkowo dopełniła obowiązku aktualizacji adresu zamieszkania. Do takiej aktualizacji doszło w istocie za pośrednictwem niemieckich organów podatkowych (tj. F.), które w marcu 2017 roku przekazały Naczelnikowi US informację o zmianie adresu zamieszkania. Przekazanie informacji odbyło się za wiedzą i zgodą skarżącej (k.70 akt administracyjnych, załącznik nr 1 do skargi). Wniosek elektroniczny - pismo oznaczone jako załącznik nr 2 do skargi uprawdopodabnia zaś twierdzenia strony, że 1 lutego 2017 r. to właśnie Naczelnik US zwrócił się do Niemieckiego Urzędu Skarbowego w L. o podanie faktycznego aktualnego adresu zamieszkania skarżącej w Niemczech (pismo k.85 akt administracyjnych). Powyższe uprawdopodabnia w konsekwencji, że organ pierwszej instancji już w lutym 2017 r. powziął podejrzenia, że strona zamieszkuje aktualnie właśnie w Niemczech skoro z urzędu zwrócił się o powyższe dane. 12 kwietnia 2017 r. Niemiecki Urząd Skarbowy w L. podał adres w Niemczech (str. 12 akt sądowych).
Organ podatkowy pierwszej instancji nie wyjaśnił jednakże tej kwestii i skierował decyzję z [...] września 2017 r. na adres ul. [...], [...]P., co zaakceptował Dyrektor IAS w zaskarżonym postanowieniu.
Niemniej pomijając to, że w zaskarżonym postanowieniu także Dyrektor IAS nie podjął nawet próby aby wyjaśnić kwestie wynikające z powyższych dokumentów sporządzonych w języku niemieckim a dotyczące adresu zamieszkania strony, podkreślić należy, że z powołanych powyżej dowodów z dokumentów w postaci postanowień, tak Naczelnika US jak i Dyrektora IAS, wynika jednoznacznie, że organy te najpóźniej w sierpniu 2017 r. miały wiedzę o tym, że aktualny adres skarżącej to Niemcy, [...] , [...] H.,
Naczelnik US zatem w dacie wydania decyzji z [...] września 2017 r. miał wiedzę o tym, że aktualny adres zamieszkania skarżącej to Niemcy, [...] , [...] H.. Pomimo to organ ten dokonywał doręczenia decyzji z [...] września 2017 r. na adres nieaktualny, tj. adres w Polsce.
W konsekwencji Dyrektor IAS w zaskarżonym postanowieniu bezpodstawnie przyjął, że powyższa decyzja została skarżącej doręczona skuteczne 11 października 2017 roku na adres: ul. [...], [...]P., w trybie zastępczym przewidzianym w art. 150 Ordynacji podatkowej, tj. na skutek niepodjęcia dwukrotnie awizowanej przesyłki poleconej.
W sprawie nie doszło do skutecznego doręczenia powyższej decyzji, termin na wniesienie odwołania nie rozpoczął biegu, a więc skarżąca nie mogła uchybić temu terminowi. Co więcej, brak doręczenia tej decyzji oznacza, że decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego i nie mogła wywrzeć jakichkolwiek skutków wobec skarżącej, a w szczególności nie mogła wykreować obowiązku zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę.
W niniejszej sprawie należało stwierdzić zatem, że decyzja organu pierwszej instancji z [...] września 2017 r. nie została doręczona skarżącej. W konsekwencji termin na wniesienie odwołania nie rozpoczął biegu. Zatem wnosząc odwołanie skarżąca nie uchybiła temu terminowi. Odwołanie powinno zostać uznane za niedopuszczalne z powodu niedoręczenia decyzji.
W konsekwencji Dyrektor IAS naruszył art. 228 § 1 pkt 2 oraz 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z powyższym przepisem, organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne (art. 228 § 2 Ordynacji podatkowej).
Zaskarżone postanowienie narusza także powołane w skardze przepisy art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 150 Ordynacji podatkowej, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W dalszym postępowaniu Dyrektor IAS uwzględni stanowisko sądu wyrażone powyżej.
Natomiast bezprzedmiotowe było w sprawie wypowiadanie się co do zarzuconego naruszenia przepisów wymienionych w pkt 5 uzupełnienia skargi, jako że w tym postępowaniu sąd nie bada prawidłowości przeprowadzenia postępowania przed organem podatkowym, a jedynie kwestię dotyczącą prawidłowości doręczenia decyzji z [...] września 2017 r. i dochowania terminu do wniesienia odwołania przez skarżącą.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w pkt 1 sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
W niniejszym orzeczeniu rozstrzygnięto jedynie o zwrocie kosztów w postaci wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Wniosek o zwrot kosztów poniesionych w związku z ustanowieniem z urzędu pełnomocnika dla skarżącej będzie przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia przez referendarza sądowego. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w oparciu o art. 205 § 1 p.p.s.a.
Podstawą rozpoznania skargi w trybie uproszczonym był art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Sąd nie stwierdził podstaw aby sprawę rozpoznać na rozprawie, gdyż akta zawierały wszystkie dokumenty potrzebne dla rozpoznania skargi w trybie uproszczonym, w tym stanowiska stron wyrażone na piśmie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło