III SA/Wa 1117/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-28

Skład orzekający: Cezary Kosterna, Artur Kot, Beata Sobocha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo rozpatrzyły wniosek o zwrot podatku VAT, stosując się literalnie do przepisów rozporządzenia, czy też powinny były wyjaśnić rozbieżności we wniosku i dokumentach zgodnie z zasadami Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 122 i art. 187, poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego. W sytuacji oczywistej pomyłki wnioskodawcy co do waluty i kwoty zwrotu, organy powinny były wezwać do sprecyzowania żądania, zamiast formalistycznie rozpatrywać wniosek zgodnie z jego literalnym brzmieniem. Naruszono również zasadę zaufania do organów podatkowych (art. 121 O.p.) oraz prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu.
Stan faktyczny
Spółka R. GmbH złożyła wniosek o zwrot podatku VAT za 2009 r. w kwocie 72.463,24 €. Organy podatkowe uznały, że kwota ta jest prawidłowa, mimo że z załączonych faktur wynikała kwota 317.842 €. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, prawa do czynnego udziału w postępowaniu oraz zasady neutralności podatku VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W., stwierdził, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz R. GmbH zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), Protokolant Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. sprawy ze skargi R. GmbH z siedzibą w Niemczech na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2009 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2011r. nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz R. GmbH z siedzibą w Niemczech kwotę 9671 zł (słownie: dziewięć tysięcy sześćset siedemdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 11 listopada 2011 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. wpłynął wniosek R. GMBH z siedzibą w Niemczech (dalej jako: “Spółka" lub “Skarżąca"), o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2009 r. w kwocie 72.463,24 zł. Pismem z 3 lutego 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wezwał pełnomocnika Spółki o uzupełnienie wniosku m. in. o oryginał pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki. W dniu 17 marca 2011 r. do organu wpłynęło pismo Spółki, w którym uzupełniono wskazane braki, m.in. przedstawiono pełnomocnictwo do reprezentowania Spółki. Organ uznał, iż dotyczyło ono reprezentowania Spółki w sprawach podatkowych na terytorium Republik Federalnej Niemiec, przez co nie uwzględnił go w toku dalszego postępowania. Pismem z 19 kwietnia 2011 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego wezwał Spółkę do złożenia wyjaśnień dotyczących zakupionego towaru. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z 29 kwietnia 2011 r. Spółka przedstawiła wyjaśnienia w ww zakresie. Decyzją z [...] lipca 2011 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. dokonał zwrotu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2009 r., w kwocie 72.463,00 zł. Postanowienie doręczono Spółce 11 sierpnia 2011 r. Pismem z 28 lipca 2011 r. pełnomocnik Spółki uzupełnił wniosek m.in. o informację, iż kwota żądanego zwrotu została omyłkowo podana w EURO zamiast w równowartości PLN. Następnie pismem z 25 sierpnia 2011 r. złożył odwołanie od powyższej decyzji, której zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz procesowego, poprzez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie: - art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535, ze zm.) – dalej jako: “ustawa o VAT" w związku z § 3, § 6 i § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz. U. Nr 224, poz. 1801 ze zm.) - dalej jako: “rozporządzenie" - przez błędne ich zastosowanie i brak orzeczenia o zwrocie podatku w pełnej należnej kwocie, tj. 317.842 zł pomimo spełnienia przez Spółkę wymogów dla otrzymania takiego zwrotu; - art. 122 oraz art. 187 w związku z art. 191 i art. 123 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) - dalej jako: “O.p." - przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji braku rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wszechstronny, w szczególności poprzez nieuwzględnienie pisma uzupełniającego z 27 lipca 2011 r.; - art. 123 w związku z art. 136 i art. 137 § 4 O.p. w związku z art. 103 Kodeksu cywilnego - przez naruszenie prawa Spółki do czynnego udziału w postępowaniu, polegające na niezasadnym zakwestionowaniu złożonego pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki; - art. 123 w związku z art. 200 O.p. - przez naruszenie prawa Spółki do czynnego udziału w postępowaniu, polegające na niezasadnym zaniechaniu wyznaczenia Spółce siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem skarżonej decyzji, - art. 121 § 1 O.p., - przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Z uwagi na powyższe pełnomocnik Spółki wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i zwrot podatku na rzecz Spółki w kwocie 317.842 zł, a w przypadku nieuwzględnienia powyższego żądania o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości oraz orzeczenie o zwrocie podatku we wnioskowanej przez Spółkę wysokości. W uzasadnieniu wskazał, iż Spółka wnioskiem o zwrot VAT za okres od stycznia do grudnia 2009 r. objęła faktury VAT na łączną wartość podatku naliczonego w wysokości 317.842,00 zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał zwrotu na kwotę 72.463,00 zł. Różnica pomiędzy wartościami podatku wynika z wykazania przez Spółkę we wniosku kwot podatku w euro, zamiast w złotych polskich. Spółka podniosła, iż nieuwzględnienie kwoty zwrotu wynikającej z faktur VAT narusza zasadę neutralności podatku. Praktyczna realizacja tej zasady następuje dzięki konstrukcji podatku naliczonego, który zapłacony przy nabyciu towarów i usług podlega odliczeniu od podatku należnego od dostawy towarów czy świadczenia usług. Decyzją z [...] stycznia 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że zasady zwrotu podatku od wartości dodanej (dalej jako: “VAT"), podatnikom niemającym siedziby na terytorium państwa członkowskiego zwrotu uregulowane zostały w Dyrektywie Rady 2008/9/WE z dnia 12 lutego 2008 r. określającej szczegółowe zasady zwrotu podatku od wartości dodanej, przewidzianego w Dyrektywie 2006/112/WE, podatnikom niemającym siedziby w państwie członkowskim zwrotu, lecz mającym siedzibę w innym państwie członkowskim (Dz. U. UE L 44 z 20.02.2008 r., s. 23, ze zm.) – dalej jako: “Dyrektywa". Dyrektor Izby Skarbowej w W. przytoczył treść przepisów art. 1, art. 7 Dyrektywy, art. 89 ust. 1 pkt 3, art. 89 ust. 5 ustawy o VAT, § 6 ust. 1 i 4, § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, z których wywiódł, że od 2010 r. wszczęcie postępowania o zwrot podatku zapłaconego w Polsce przez firmę zagraniczną następuje poprzez tryb składania wniosków przy pomocy środków komunikacji elektronicznej za pośrednictwem właściwego dla podatnika urzędu skarbowego w kraju siedziby. Uregulowania zawarte w art. 8 ust. 2 lit. e) oraz lit. f) Dyrektywy wskazują, iż we wniosku o zwrot VAT dla każdego państwa członkowskiego zwrotu i dla każdej faktury lub dokumentu importowego znajdują się informacje obejmujące podstawę opodatkowania, kwotę VAT oraz kwotę VAT podlegającą odliczeniu wyrażone w walucie państwa członkowskiego. Organ wyjaśnił, że wymienione powyżej przepisy Dyrektywy zostały wdrożone do wydanego na podstawie art. 89 ust. 5 ustawy o VAT rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz. U. Nr 224, poz. 1801 ze zm.). W załączniku nr 1 do wskazanego rozporządzenia w pkt 10 lit. f), lit. g), lit. i) wyraźnie wskazano, iż wniosek o zwrot podatku od towarów i usług składany za pomocą środków komunikacji elektronicznej powinien zawierać informacje dotyczące nabytych towarów i usług, tj. podstawę opodatkowania w PLN, kwotę podatku w PLN oraz kwotę podatku do zwrotu w PLN. Takie same wymagania odnoszą się do informacji w zakresie importowanych towarów (załącznik nr 1 rozporządzenia pkt 9 lit. e), lit. f), lit. h). Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że w myśl § 9 ust. 1 rozporządzenia, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W., wydaje decyzję o wysokości uznanej kwoty zwrotu podatku w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania wniosku wraz ze wszystkimi wymaganymi dokumentami. Natomiast, z pkt 10 lit. i) załącznika nr 1 do rozporządzenia wynika, iż w przypadku dotyczącym nabytych towarów i usług wniosek powinien zawierać informację o kwocie podatku do zwrotu w PLN. Tym samym, przy wydawaniu decyzji o wysokości uznanej kwoty zwrotu, wskazany powyżej organ podatkowy pierwszej instancji związany jest wyłącznie kwotą podatku do zwrotu wyrażoną w PLN, a wskazaną przez wnioskodawcę we wniosku o zwrot VAT. W niniejszej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego nie mając wątpliwości co do prawidłowości kwot VAT wyszczególnionych na formularzu wniosku dokonał zwrotu podatku VAT (po zaokrągleniu) w kwocie 72.463,00 zł, zgodnie z żądaniem Spółki zawartym we wniosku. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, organ pierwszej instancji nie miał podstaw do doszukiwania się innych intencji Spółki niż wskazane we wniosku o zwrot VAT oraz wzywania jej do sprecyzowania żądania, gdyż takie działanie byłoby uprawnione wyłącznie wówczas, gdyby żądanie Spółki nie zostało wyrażone w sposób dostatecznie jasny. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, iż jakkolwiek rozporządzenie przewiduje również możliwość złożenia korekty wniosku o zwrot VAT, to dokonanie takiej korekty następuje wyłącznie w takim samym trybie jak złożenie samego wniosku o zwrot VAT, a mianowicie w formie elektronicznej za pośrednictwem państwa członkowskiego siedziby, które przekazuje wniosek właściwym organom podatkowym państwa zwrotu. Przepisy rozporządzenia nie przewidują złożenia korekty wniosku o zwrot VAT w innym trybie. Z akt sprawy nie wynika, aby Spółka złożyła korektę wniosku o zwrot VAT w trybie przewidzianym w rozporządzeniu w zakresie wnioskowanej kwoty zwrotu VAT za okres od stycznia do grudnia 2009 r. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 123 w związku z art. 136 i art. 137 § 4 O.p. w związku z art. 103 Kodeksu cywilnego, organ zauważył, iż jest on niesłuszny gdyż w świetle § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia złożone do akt sprawy pełnomocnictwo obejmowało tylko reprezentowanie Spółki na terytorium Republiki Federalnej Niemiec w zakresie złożenia wniosku i reprezentowania w tym zakresie Spółki przed organami podatkowymi właściwymi dla podmiotu uprawnionego. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, nie można również upatrywać w fakcie otrzymania przez Spółkę zwrotu VAT w kwocie wskazanej we wniosku o zwrot VAT naruszenia zasady neutralności podatku VAT w odniesieniu do podmiotów zagranicznych. Wyjaśnił, że podmiot zagraniczny może z różnych względów nie wystąpić z wnioskiem o zwrot VAT, może ten wniosek złożyć z opóźnieniem, czy też nie uzupełnić jego braków w terminie. Zatem wszystkie wymienione powyżej okoliczności skutkują powstaniem sytuacji, w której to podmiot uprawniony ponosi - wbrew zasadzie neutralności - ciężar ekonomiczny podatku od towarów i usług. Uwolnienie się od tego ciężaru jest niekwestionowanym prawem, którego realizacja jest uzależniona od woli i działania podmiotu uprawnionego. W celu zrealizowania prawa do zwrotu VAT podmiot zagraniczny zobowiązany jest przestrzegać uregulowań przewidzianych przez przepisy wspólnotowe i krajowe tym zakresie. W konsekwencji, jeżeli podmiot uprawniony na skutek własnego działania czy zaniechania pozbawia się możliwości zwrotu podatku VAT, podając nieprawidłowo kwoty VAT do zwrotu w przedmiotowym wniosku, to z tego powodu nie można czynić zarzutu naruszenia przez organy podatkowe zasady neutralności VAT. Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie dopatrzył się również naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania. Pismem z 14 lutego 2012 r. pełnomocnik Skarżącego wniósł skargę na powyższą decyzję, której zarzucił naruszenie: - art. 89 ust. 1 pkt 3 i n. ustawy o VAT w zw. z § 3, 6 i 9 rozporządzenia - przez błędne ich zastosowanie i brak stwierdzenia o konieczności orzeczenia o zwrocie podatku w pełnej, należnej kwocie - tj. 317.842 zł. - pomimo spełnienia przez Spółkę wymogów dla otrzymania takiego zwrotu. Powyższe doprowadziło również do naruszenia przepisów prawa europejskiego zasady neutralności podatku VAT (wyrażonej zwłaszcza w art. 1 ust. 2 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 2006. Nr 347, str. 1) oraz zasad zwrotu podatku, określonych w przepisach Dyrektywy w szczególności jej przepisów art. 1,3.5 oraz 15. - art. 122 oraz art. 187 w zw. z art. 191 i 123, w zw. z art. 235 O.p. - przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wszechstronny, w szczególności poprzez nieuwzględnienie pisma uzupełniającego Spółki z 27 lipca 2011 r. Powyższe zaś doprowadziło do nieuzasadnionego przyjęcia, iż należna Spółce kwota zwrotu podatku wynosi 72.463 zł, gdy tymczasem wynosi ona 3 17.842 zł; - art. 123 w zw. z art. 136 i art. 137 § 4 w zw. z art. 235 O.p. w zw. z art. 103 Kodeksu cywilnego - przez błędne nieuznanie zaistnienia naruszenia prawa Spółki do czynnego udziału w postępowaniu, polegające na niezasadnym zakwestionowaniu złożonego pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki oraz zaniechaniu dokonania potwierdzenia u Spółki prawidłowego umocowania pełnomocnika przez organ pierwszej instancji; - art. 123 w zw. z art. 200 w zw. z art. 235 O.p. - przez błędne nieuznanie zaistnienia naruszenie prawa Spółki do czynnego udziału w postępowaniu, polegające na niezasadnym zaniechaniu wyznaczenia Spółce przez Naczelnika siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem skarżonej decyzji; - art. 210 § 4 w zw. z art. 235 O.p. - przez brak prawidłowego uzasadnienia prawnego decyzji, w szczególności niepoprawność wywodów organu drugiej instancji, co czyni uzasadnienie skarżonej decyzji wadliwym; - przepisów postępowania, wynikające z niezastosowania zasady wyrażonej w art. 121 § 1 w zw. z art. 235 O.p., nakazującej organowi drugiej instancji prowadzenie postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych; - art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. - przez jego niezastosowanie i brak uchylenia decyzji Naczelnika w całości. Wobec powyższego, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Pismem z 6 września 2012 r. pełnomocnik Skarżącej podtrzymał swoje dotychczasowe twierdzenia w sprawie i powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt I FSK 1073/11, ktory zapadł w analogicznej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Spór w niniejszej sprawie wywołuje kwestia, czy prawidłowym było rozpatrzenie wniosku o zwrot podatku od towarów i usług w sposób formalistyczny, zgodny z literalnym brzmieniem postanowień rozporządzenia Ministra Finansów z 24 grudnia 2009 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz. U. Nr 224, poz. 1801), czy też organy podatkowe winny były postąpić w tym zakresie zgodnie z zasadami postępowania podatkowego, określonymi w ustawie z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej "O.p.". Mając tak zakreślony przedmiot sporu już na wstępie można wywieść wniosek, że sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 122, art. 187 O.p. oraz § 6 ust. 1 cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Finansów z 24 grudnia 2009 r. jest słuszny. Trudno bowiem zgodzić się z organem podatkowym, który twierdzi, że organ pierwszej instancji nie miał podstaw do doszukiwania się innych intencji strony, niż wskazane we wniosku o zwrot VAT oraz wzywania strony do sprecyzowania żądania. Strona skarżąca kwestionuje bowiem poczynione przez organy podatkowe ustalenia, wywodząc, że błędy w ustaleniu stanu faktycznego sprawy doprowadziły do błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego tj. cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Finansów. Zgodnie z § ust. 1 rozporządzenia z dnia 24 grudnia 2009 r. Zwrot podatku przysługuje podmiotowi uprawnionemu z państw członkowskich Wspólnoty Europejskiej lub podmiotowi uprawnionemu z państw trzecich pod warunkiem, że podmiot ten: 1) jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od wartości dodanej, o którym mowa w art. 2 pkt 11 ustawy, w państwie członkowskim siedziby lub podatnikiem podatku od wartości dodanej albo podatku o podobnym charakterze w kraju siedziby; 2) nie jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług na terytorium kraju; 3) nie wykonuje na terytorium kraju, w okresie, za który występuje o zwrot podatku, sprzedaży, o której mowa w art. 2 pkt 22 ustawy, W myśl § 6 ust. 1 i ust. 4 zwrot podatku następuje na wniosek podmiotu uprawnionego z państw członkowskich Wspólnoty Europejskiej przekazany przez administrację podatkową państwa członkowskiego siedziby za pomocą środków komunikacji elektronicznej, natomiast informacje, jakie powinien zawierać wniosek o zwrot podatku od towarów i usług, oraz sposób opisu niektórych informacji, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. Nadmienić w tym miejscu trzeba, że rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. stanowi implementację Dyrektywy Rady 2008/9/WE z dnia 12 lutego 2008 r. określającej szczegółowe zasady zwrotu podatku od wartości dodanej, przewidzianego w Dyrektywie 2006/112/WE, podatnikom niemającym siedziby w państwie członkowskim zwrotu, lecz mającym siedzibę w innym państwie członkowskim. Z art. 5 Dyrektywy wynika, iż każde państwo członkowskie zwraca wszystkim podatnikom niemającym siedziby w państwie członkowskim zwrotu wszelki VAT naliczony w odniesieniu do dostaw towarów lub świadczenia usług na ich rzecz przez innych podatników w tym państwie członkowskim lub w odniesieniu do importu towarów do tego państwa członkowskiego, o ile takie towary i usługi są używane w celu dokonania następujących transakcji: a) transakcji, o których mowa w art. 169 lit. a) i b) dyrektywy 2006/112/WE; b) transakcji na rzecz osoby zobowiązanej do zapłaty VAT zgodnie z art. 194-197 i art. 199 dyrektywy 2006/112/WE, na zasadach stosowanych w państwie członkowskim zwrotu. Bez uszczerbku dla art. 6, na użytek niniejszej dyrektywy prawo do zwrotu podatku naliczonego określa się zgodnie z dyrektywą 2006/112/WE, na zasadach stosowanych w państwie członkowskim zwrotu. Dyrektor Izby Skarbowej w W. w zaskarżonej decyzji stwierdził, że kwota podatku zwrócona skarżącej Spółce była zgodna z jej wnioskiem. Organ odwoławczy uznał poza tym, że organ I instancji nie miał podstaw do doszukiwania się innych intencji wnioskodawcy niż wyrażone we wniosku i wzywania Spółki do sprecyzowania żądania. Tymczasem w aktach sprawy znajduje się poza wypełnionym wnioskiem o zwrot VAT także zestawienie faktur, których kopie załączono. W sposób jednoznaczny wynika z nich przy tym, że opiewały one na kwoty wyrażone w EURO. Łączna zaś ich wartość opiewała na kwotę 72.463,24 €. W tej sytuacji w imię elementarnych zasad postępowania podatkowego Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., jako organ uprawniony do rozpatrzenia wniosku Spółki i dokonania ewentualnego zwrotu podatku, stał się wprost zobowiązany do wyjaśnienia rozbieżności w złożonych przez stronę dokumentach przez podjęcie działań zgodnych z art. 122 i art. 187 § 1 Op. Przepisy te stanowią, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym oraz, że organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Aktywności takiej w niniejszej sprawie jednak brakło. Innymi słowy można w tym miejscu sformułować tezę, że kierując się zasadami wyrażonymi w powyższych przepisach organ podatkowy I instancji powinien wystąpić do Spółki o sprecyzowanie jakiej kwoty wyrażonej w polskiej walucie dotyczy jej wniosek o zwrot podatku VAT, złożony w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. Nie czyniąc tego organ ten naruszył normy art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Takie samo naruszenie należy przypisać także organowi odwoławczemu, którego obowiązkiem było nie tylko rozpatrzenie zarzutów zawartych w odwołaniu, lecz również powtórne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Niepodjęcie przez organy stosownych działań, w sytuacji oczywistej pomyłki wnioskodawcy czyni zasadnym zarzut naruszenia zasady zaufania do organów wyrażonej w art. 121 O.p. Potwierdzenia dla takiego stanowiska dostarcza nota bene stosowany odpowiednio pogląd zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2008 r., sygn. I FSK 747/07, w którym skonstatowano, że "organy podatkowe nie mogą przy ustalaniu stanu faktycznego i na jego podstawie przy określaniu zobowiązania podatkowego wybierać zdarzeń jedynie kreujących zobowiązanie podatkowe, a pomijać inne okoliczności korzystne dla podatnika" (System Informacji Prawniczej LEX – Lex nr 465777). Rozstrzygając sprawę organ odwoławczy oparł swą decyzję na wadliwie ustalonym stanie faktycznym, podobnie zresztą jak uczynił to organ I instancji. To z kolei przesądza o trafności zarzutu naruszenia art. 122 i art. 187 O.p. Jednakże rację ma organ odwoławczy, iż korekta wniosku może być złożona w takim samym trybie, w jakim dokonano jego wniesienia. Nadmienić należy, że stanowisko Sądu znajduje potwierdzenie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanych w analogicznych sprawach (por.: wyroki z dnia 12.05.2011 r., sygn. I FSK 773/10; z dnia 1.09.2011 r., sygn. I FSK 127/11 – publ. Internetowa Baza Orzeczeń NSA). Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa Skarżącej do czynnego udziału w postępowaniu poprzez zakwestionowanie złożonego pełnomocnictwa, wskazać należy, że zgodnie z art. 136 O.p. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Zgodnie z art. 137 § 3 O.p. pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Kategoryczne brzmienie tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że pełnomocnik chcąc występować w postępowaniu w takim charakterze, jest zobligowany do przedłożenia do akt konkretnej sprawy dokumentu potwierdzającego umocowanie do działania w cudzym imieniu i wyznaczającego jego zakres. Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w niniejszej sprawie przez Skarżącą, że pełnomocnictwo udzielone p. G. D. obejmowało swym zakresem prawo do reprezentacji Spółki w przedmiotowym postępowaniu o zwrot podatku VAT. Taki zakres umocowania wynika ze sformułowania, iż pełnomocnictwo obejmuje reprezentowanie Spółki przed właściwymi organami w związku ze złożeniem wniosku o zwrot polskiego podatku VAT za okres d 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. W ocenie Sądu przestrzeganie przez organ I instancji dyspozycji art. 200 § 1 O.p. mogłoby przyczynić się do sprostowania zaistniałej pomyłki w zakresie wnioskowanej kwoty i waluty zwrotu VAT, a jednocześnie sprzyjałoby zasadzie ekonomiki postępowania. W opisanej powyżej sytuacji uzasadniony jest wniosek, że w kontrolowanej sprawie wyczerpane zostały przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012, poz. 270 ze zm.), a to obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy, a rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji wydano w oparciu o art. 152 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło