III SA/Wa 1203/14

Dnia 11 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług wysokości zobowiązania podatkowego za styczeń 2012 r. oraz wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za I kwartał 2012 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. zainicjowała postępowanie sądowe wniesieniem skargi z dnia 17 marca 2014 r. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] lutego 2014 r. Po wezwaniu Skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 72.337 zł wpłynął do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek ten został oceniony w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 listopada 2014 r. Sąd odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy z uwagi na brak udokumentowania złej sytuacji finansowej m.in. przedstawienia sprawozdania finansowego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 21 stycznia 2015 r. sygn.. akt I FZ 470/14 oddalił zażalenie Skarżącej na powyższe postanowienie, podkreślając jego niezasadność. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zabezpieczenie dokumentacji w postępowaniu karnoskarbowym nie usprawiedliwia braku sprawozdania finansowego w tym bilansu zysków i strat za lata 2013-2014. Pismem z 11 lutego 2015 r. Skarżąca złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy o kwotę ponad jeden tysiąc złotych. Skarżąca ponownie podkreśliła, że od 11 lipca 2013 r. nie prowadzi działalności gospodarczej, za 2013 r. nie uzyskała żadnych przychodów. Ostatnim okresem, kiedy Skarżąca odnotowała przychody był I kwartał 2012 r. Skarżąca podkreśliła, że o braku możliwości ponoszenia kosztów sądowych świadczy też realizacja zajęć zabezpieczających na majątku Skarżącej. Skarżąca załączyła do wniosku deklaracje VAT za 2012 r., oraz zawiadomienia o zajęciu zabezpieczającym prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego. Skarżąca uiściła 1000 zł na poczet wpisu sądowego, wyjaśniając, że kwota ta pochodzi ze środków Prezesa Zarządu. Po wezwaniu Skarżącej o dodatkowe dokumenty obrazujące jej sytuację finansową Skarżąca nadesłała jedynie wyciąg z konta bankowego oraz wezwanie jej do zapłaty 72.261,61 zł od G. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Wniosek Skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę jeden tysiąc złotych w ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Z kolei stosownie do treści przepisu art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie natomiast do art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., sąd przyznaje prawo pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym, gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wskazać należy, iż to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek udowodnienia zaistnienia przesłanek uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy w określonym zakresie. W sytuacji gdy wnioskodawca jest osobą prawną jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, musi ona wykazać nie tylko, iż nie ma środków na poniesienie kosztów postępowania, lecz także że nie ma ich, mimo wykorzystania wszelkich możliwości, aby zdobyć fundusze na ich pokrycie. Sąd zauważa jednak, że aby rozpoznać wniosek o przyznanie prawa pomocy, a więc dokonać analizy zdolności płatniczych Skarżącej w zestawieniu z wymaganymi kosztami sądowymi, Sąd musi mieć dostęp do pełnej informacji o jej sytuacji majątkowej, ponieważ informacja zawarta w formularzu PPPr jest często niewystarczająca do kompleksowej oceny sytuacji majątkowej strony. To wnioskodawca winien wykazać, że stan jego majątku uniemożliwia regulowanie należności sądowych, a zatem powinien wykazać, w sposób nie budzący wątpliwości, stan swojego majątku. W niniejszej sprawie Skarżąca wielokrotnie miała możliwość przedstawienia dokumentacji dającej pełen obraz jej sytuacji finansowej. Jednakże Skarżąca przedstawia dokumentację w sposób wybiórczy, mimo dokładnego wskazania w wezwaniach kierowanych do Skarżącej jakich dokumentów Sąd oczekuje. Zaakcentować należy na co zwrócił też uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 21 stycznia 2015 r., że Skarżąca nie dysponując pełną dokumentacją podatkowo – księgową nie ma podstaw do twierdzenia o złej sytuacji finansowej. Podkreślić należy, że przyczyną, która zaważyła na odmowie przyznania Skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest brak przedłożenia sprawozdania finansowego za lata 2013-2014 wraz z bilansem zysków i strat. Kwestia ta została oceniona w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 stycznia 2015 r. i Sąd rozpatrując ponowny wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy braku tych dokumentów nie może ocenić odmiennie. Odnosząc się do argumentacji Skarżącej, że brak sprawozdania finansowego i niezłożenie zeznań podatkowych wynikał z braku dokumentacji, zabezpieczonej częściowo przez organy skarbowe, zauważyć należy, że rzeczywiście, w przypadku zabezpieczenia dokumentacji przez policję, prokuraturę, czy też inne organy – sporządzenie wymaganych wezwaniem sprawozdań finansowych może być utrudnione. Jednak wskazać też należy, że zabezpieczenie dokumentacji księgowej nie jest przeszkodą niemożliwą do usunięcia dla wykonania wezwania w niniejszej sprawie, przy założeniu prowadzenia przez spółkę dokumentacji finansowej zgodnej z wymogami określonymi w stosownych przepisach prawa. Zgodzić się bowiem należy z oceną dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 maja 2008 r., sygn. akt I FZ 95/08, w którym wskazano, że brak aktywności skarżącej spółki w zakresie przedłożenia wymaganych sprawozdań finansowych nie może być usprawiedliwiony okolicznością, że sporządzenie niektórych dokumentów było utrudnione ze względu na nierzetelność bądź nieprawdziwość danych przedstawianych za wcześniejsze okresy czy ze względu na zajęcie dokumentacji przez policję. Z treści wskazanego wyżej art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. wynika bowiem jasno, że strona powinna wykazać, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, jeżeli chce uzyskać w tym zakresie prawo pomocy. Ponadto, żadne okoliczności nie wskazują na to, że Skarżąca faktycznie powzięła wszelkie kroki do sporządzenia wymaganej dokumentacji. Z praktyki sądowej wynika bowiem, że nawet w przypadku zajęcia dokumentów przez organy ścigania, istnieje możliwość uzyskania odpisów z dokumentów. Skarżąca twierdzi, że nie ma żadnych środków finansowych, przedstawia wyciągi z konta bankowego, na którym nie ma żadnych środków. Jednocześnie Skarżąca korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, nie wyjaśniając w jaki sposób pokrywa jego wynagrodzenie. Ostatnie pismo, które wpłynęło do Sądu było podpisane przez radcę prawnego. Sądowi z urzędu jest wiadomo, że Skarżąca w każdej zainicjowanej sprawie sądowo administracyjnej składa wniosek o przyznanie prawa pomocy, a sytuacji odmowy ostatecznie żądana opłatę uiszcza (przykładowo w sprawie III SA/Wa 1841/13 uiściła kwotę 100.000zł). Stanowi to dodatkowy argument świadczący o tym, że Skarżąca nie przedstawia w sposób należyty i wiarygodny swojej sytuacji finansowej. Skarżąca nie wykazała też jaka jest przyczyna niemożności uzyskania dopłat od wspólnika i czy kwota 1000 zł, która została uiszczona na poczet wpisu w niniejszej sprawie jest granicą możliwości płatniczych wspólnika, czy tylko pokazaniem pozornej dobrej woli celem uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.