III SA/Wa 1452/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-22
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy problemy zdrowotne pełnomocnika strony, polegające na konieczności przebywania w zaciemnionych pomieszczeniach i powstrzymania się od pracy przy komputerze, stanowią wystarczającą podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku?Ratio decidendi
Problemy zdrowotne pełnomocnika, nawet wymagające ograniczenia pracy przy komputerze, nie stanowią wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jeśli nie wykazano pełnej niezdolności do podjęcia czynności lub kontaktu z pełnomocnikiem substytucyjnym lub stroną. Pełnomocnik profesjonalny ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania.Stan faktyczny
Pełnomocnik strony skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, powołując się na problemy zdrowotne uniemożliwiające pracę przy komputerze. Sąd rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra- Błaszczykowska po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za III i IV kwartał postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku
S. sp. z o.o. z siedzibą w L., dalej jako Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2015 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za III i IV kwartał
Wyrokiem z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 1452/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na powyższą decyzję.
Pismem z dnia 31 maja 2016 r. pełnomocnik Skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz złożył wniosek o sporządzenie i uzasadnienie wyroku. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż przeszkodą w sporządzeniu wniosku we właściwym czasie była [...] . Zdiagnozowana choroba uniemożliwiła normalne funkcjonowanie przez okres 3 dni. Wskazał, iż lekarz zalecił mu aby do czasu ustąpienia objawów przez okres 2-3 dni przebywał w zaciemnionych pomieszczeniach oraz powstrzymywał się od pracy przy komputerze. Zalecenia lekarskie uniemożliwiły pełnomocnikowi złożenie w terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia zapadłego w niniejszej sprawie wyroku. Podkreślił, iż prowadzi jednoosobową działalność i nie zatrudnia pracowników i współpracowników. Niedochowanie terminu nastąpiło wskutek okoliczności, na które nie miał wpływu. Zaznaczył, iż w dniach 23 - 24 maja 2016 r. nie mógł nawiązać kontaktu z ustanowionym w niniejszej sprawie substytutem aby poinformować go o niemożności złożenia mnie w niniejszej sprawie wniosku o uzasadnienie wyroku. Do wniosku załączył zaświadczenie lekarskie z dnia 23 maja 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, co następuje:
Zgodnie z art. 85 i art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl tego artykułu pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy
w uchybieniu terminu.
Kryterium braku winy, o jakiej mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a., stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, iż na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Dodatkowo, pełnomocnik profesjonalny, jakim jest adwokat radca prawny lub doradca podatkowy, podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej
Sąd uznał, że pełnomocnik Skarżącego składając wniosek o przywrócenie terminu dochował terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Spełnił też warunek równoczesnego dokonania czynności, której termin został uchybiony tj. złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem.
Zgodnie ze stanowiskiem reprezentowanym w orzecznictwie przez Naczelny Sąd Administracyjny, to na pełnomocniku będącym profesjonalistą spoczywa obowiązek takiej organizacji pracy i sprawowania nadzoru nad wykonywanymi czynnościami, aby nie dochodziło do zaniedbywania ciążących na nim obowiązków związanych ze świadczoną obsługą lub pomocą prawną. W zakresie czynności przed organami, których postępowanie opiera się na przepisach prawa, na profesjonalnym pełnomocniku jak adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy czy doradca podatkowy ciąży szczególny obowiązek dbałości o terminowości i prawidłowości dokonywanych czynności procesowych bądź innych wynikających z przepisów proceduralnych ustaw. W sytuacjach, gdy od prawidłowego dokonania danej czynności zależy dalszy bieg powierzonej pełnomocnikowi sprawy, zasadnym jest wymaganie od tego pełnomocnika maksimum staranności. Rzetelność wykonania czynności procesowych przekładać się będzie bowiem na prawo strony do obrony swoich interesów i ochrony jej praw (por. postanowienia NSA: z 14 grudnia 2011 r. sygn. akt II GZ 527/11, nie publ.; z 6 grudnia 2011 r., sygn. akt II FZ 768/11, niepubl.).
Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Kryteria te są wyższe w przypadku profesjonalnego pełnomocnika, który powinien należycie dbać o interesy swoich klientów.
Należy również zwrócić uwagę, że stanowisko, zgodnie z którym mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się swojego pełnomocnika, jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie wskazane przez pełnomocnika problemy zdrowotne nie są wystarczającą okolicznością uprawdopodobniającą brak winy w niedotrzymaniu przez niego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. Stanowisko takie jest tym bardziej uzasadnione, że wnioskodawca nie wykazał pełnej niezdolności do podjęcia czynności zmierzających do terminowego wniesienia ww. wniosku. Z dokumentacji lekarskiej przedłożonej do sprawy nie wynika by stan pełnomocnika, w okresie od 23 maja do 24 maja 2016r., był na tyle ciężki, iż nie mógł on skontaktować się z ustanowionym pełnomocnikiem substytucyjnym w celu sporządzenia i złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, zwłaszcza, że taką możliwość dopuszczało udzielone przez pełnomocnika pełnomocnictwo substytucyjne dla r. pr. M. G. Dodatkowo wskazać należy, że wniosek o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem nie jest środkiem szczególnie sformalizowanym i nie wymaga sporządzenia szczegółowego uzasadnienia, czy też dostępu do akt sądowych. Zatem skoro pełnomocnik odbył wizytę u lekarza zanim upłynął termin do złożenia ww. wniosku, tj. w dniu 23 maja 2016 r. również miał możliwość, zachowując termin, złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem i to bez konieczności korzystania z komputera.
Wskazać również należy, że z treści protokołu rozprawy w dniu 17 maja 2016r., wynika, iż ustanowiony przez pełnomocnika Skarżącej pełnomocnik substytucyjny był na niej obecny. Ponadto został zobowiązany do przedłożenia pełnomocnictwa do działania w obu sprawach Skarżącej rozpoznawanych łącznie. Pismem z dnia 17 maja 2016r (złożonym w urzędzie pocztowym w dniu 20 maja 2016 r.) pełnomocnik substytucyjny złożył zgodnie z wezwaniem sądu stosowne pełnomocnictwo substytucyjne. Pełnomocnictwo to nie zostało odwołane. Natomiast z jego treści wynikało, iż pełnomocnik substytucyjny został umocowany do występowania przez Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w Warszawie w sprawach o sygn. akt III SA/Wa 1452/15 oraz III SA/Wa 1453/15. Udzielone pełnomocnictwo substytucyjne nie wyłączało umocowania do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. Tym samym w sytuacji, gdy pełnomocnik – adw. Przemysław Wiśniewski stwierdził, że nie jest w stanie sporządzić i złożyć wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem z uwagi na zły stan zdrowia, istniała możliwość złożenia ww. wniosku z zachowaniem terminu przez pełnomocnika substytucyjnego, który posiadał pełną wiedzę o przebiegu rozprawy oraz treści wyroku w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu brak kontaktu z pełnomocnikiem substytucyjnym w okresie choroby pełnomocnika Skarżącej – nie może stanowić okoliczności potwierdzającej brak winy pełnomocnika. Pełnomocnik Skarżącej winien był tak ustalić sposób kontaktowania się z pełnomocnikiem substytucyjnym, aby podczas jego nieobecności lub choroby interesy Skarżącej nie doznały uszczerbku. Pełnomocnik Skarżącej nie wskazał żadnych okoliczności, które uprawdopodobniły, iż kontakt z pełnomocnikiem substytucyjnym był rzeczywiście niemożliwy w okresie jego choroby.
Ponadto należy wskazać, iż w sytuacji, gdy pełnomocnik stwierdził że nie jest w stanie samodzielnie sporządzić i złożyć wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem i nie jest możliwy kontakt się z pełnomocnikiem substytucyjnym istniała możliwość poinformowania o tym fakcie Skarżącej, która posiada siedzibę w tym samym mieście, co kancelaria pełnomocnika. W związku z tym z uwagi na charakter wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnik mógł zwrócić się do Skarżącej by ta samodzielnie złożyła ww. wniosek.
Wskazane powody, dla których pełnomocnik Skarżącej nie złożył wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem w terminie nie miały charakteru nadzwyczajnego i nie były spowodowane żadną przeszkodą niemożliwą do usunięcia. Tym samym w ocenie Sądu pełnomocnik nie wskazał okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić braku winy w uchybieniu terminu.
Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło