III SA/Wa 1606/15

WyrokWSA w Warszawie2016-06-23

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Bożena Dziełak, Agnieszka Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynności egzekucyjne może obejmować zarzuty dotyczące istnienia obowiązku podlegającego egzekucji lub prawidłowości naliczania odsetek i kosztów egzekucyjnych?
Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne (art. 54 § 1 u.p.e.a.) służy wyłącznie do kwestionowania sposobu dokonania czynności egzekucyjnej, czyli jej aspektów technicznych. Nie może być wykorzystywana do podnoszenia zarzutów dotyczących istnienia obowiązku podlegającego egzekucji, prawidłowości naliczania odsetek czy kosztów egzekucyjnych, które powinny być dochodzone w odrębnych trybach (np. zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji na podstawie art. 33 u.p.e.a. lub postępowanie w sprawie kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64c § 7 u.p.e.a.).
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie o oddaleniu jej skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego. Skarżąca podnosiła, że czynność egzekucyjna była wadliwa z uwagi na naruszenie przepisów dotyczących sposobu zajęcia, niesprecyzowanie obowiązku, zawyżone odsetki i koszty egzekucyjne, a także z uwagi na to, że postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu w całości w związku z uwzględnieniem części jej zarzutów dotyczących odsetek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie sędzia WSA Bożena Dziełak, sędzia WSA Agnieszka Krawczyk (sprawozdawca), Protokolant sekretarz sądowy Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi H. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę W dniu [...] stycznia 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. wystawił wobec Skarżącej – H.B. , tytuł wykonawczy nr [...] na zaległości w podatku od towarów i usług za wrzesień, październik i listopad 2007 r. w łącznej kwocie należności głównej 39.590 zł (k. 2 akt adm.). Zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego Skarżącej w [...] S.A. (k. 5 akt adm.). Zawiadomienie to doręczono Skarżącej wraz z odpisem tytułu wykonawczego w dniu 3 lutego 2014 r. (k. 4 akt adm.). Pismem z 20 stycznia 2014 r. ww. bank poinformował, że prowadzi rachunki bankowe na rzecz Skarżącej oraz że na rachunku firmowym brak jest środków na realizację zajęcia, natomiast kwota na rachunku osobistym nie przekracza kwoty wolnej od zajęcia. Skarżąca w dniu 7 lutego 2014 r. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 33 pkt 1, 2, 3, 6 i 10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. - dalej: "u.p.e.a."). Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. organ egzekucyjny uznał zarzuty: - przedawnienia - za niedopuszczalny, - nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwotach wskazanych w poz. 37, 47, 57 tytułu wykonawczego ze względu na nieuwzględnienie przerw w ich naliczaniu wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. - dalej zwana: "O.p.") za zasadny i umorzył postępowanie tym zakresie, - nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwotach wskazanych w poz. 37, 47, 57 tytułu wykonawczego ze względu na nieuwzględnienie przerw w ich naliczaniu wynikających z art. 54 § 1 pkt 7 O.p. za bezzasadny, - braku wymagalności obowiązków, w szczególności odsetek w kwotach wskazanych w poz. 37, 47, 57 tytułu wykonawczego za zasadny w części wynikającej z nieuwzględnienia przerw w ich naliczaniu wynikających z art. 54 § 1 pkt 3 O.p. za zasadny i umorzył postępowanie w tym zakresie, - określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązków wynikających z decyzji za bezzasadny, - niedopuszczalności egzekucji i niedopuszczalności zastosowanych środków egzekucyjnych za bezzasadny, - niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. za bezzasadny. Po rozpatrzeniu zażalenia na to postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwotach wykazanych w tytule wykonawczym, uznał powyższy zarzut za zasadny i umorzył postępowanie w tym zakresie, uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej zarzutu braku wymagalności obowiązku, w szczególności odsetek i uznał zarzut za bezzasadny oraz utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w pozostałym zakresie. Ponadto pismem z dnia 7 lutego 2014 r. Skarżąca wniosła do Dyrektora Izby Skarbowej w W. skargę na czynność egzekucyjną zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w [...] S.A. dokonaną na podstawie zawiadomienia z dnia 15 stycznia 2014 r. (k. 23 akt adm.). Zarzuciła organowi naruszenie przepisów art. 80 § 1- § 3 u.p.e.a. poprzez błędne zastosowanie, wniosła o uchylenie powyższego środka egzekucyjnego i wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia skargi. W ocenie Skarżącej, zawiadomienie o zajęciu nie precyzuje obowiązków wynikających z tytułu wykonawczego, naliczono w nim zawyżone odsetki i koszty egzekucyjne. Ponadto poinformowała, iż wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji, ponawiając argumentację zawartą w piśmie dotyczącym zarzutów oraz przywołała przebieg postępowania w sprawie zarzutów wniesionych do postępowania zabezpieczającego prowadzonego wobec niej. Zdaniem Skarżącej wynik przedmiotowej sprawy jest ściśle związany ze sposobem rozpatrzenia przez organ egzekucyjny zarzutów, gdyż w przypadku ich uwzględnienia zasadna będzie również skarga na czynności egzekucyjne. Żądanie wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia skargi uzasadniła wadliwym wystawieniem tytułu wykonawczego i nieprawidłowym zawiadomieniem o zajęciu, przedawnieniem zobowiązań podatkowych objętych tytułem wykonawczym i zawiadomieniem o zajęciu, wniesieniem skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. oddalił skargę na czynność egzekucyjną zajęcia rachunku bankowego (k. 32 akt adm.). Po rozpatrzeniu zażalenia na to postanowienie Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na wstępie zwrócił uwagę, że przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne z art. 54 § 1 u.p.e.a. mogą być tylko zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny oraz ewentualnego naruszenia przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnych. Mając na uwadze, że w organ egzekucyjny podjął działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, którym w tym przypadku było zajęcie rachunku bankowego zaznaczył, że ocenie pod względem zgodności z prawem podlegał będzie zatem sposób i forma dokonania powyższej czynności egzekucyjnej. Według organu w sytuacji, gdy zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało doręczone zobowiązanej w dniu 3 lutego 2014 r., a dłużnikowi zajętej wierzytelności [...] stycznia 2014 r., uznać należało, iż wypełnione zostały przesłanki dotyczące jednoczesnego przesłania korespondencji zgodnie z dyspozycją art. 80 § 3 u.p.e.a. Zwrócił przy tym uwagę, że do zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego wykorzystano druk "Zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem", który na dzień dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej, odpowiadał wzorowi określonemu dla druków tego rodzaju w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.). Zawiadomienie zostało zatem sporządzone na urzędowym formularzu. Mając powyższe na uwadze Minister Finansów za niezasadne uznał zarzuty Strony, że niniejsza czynność egzekucyjna została dokonana z naruszeniem art. 80 § 1- § 3 u.p.e.a. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie przez organ egzekucyjny. Odnosząc się z kolei do zarzutów, iż zawiadomienie o zajęciu nie precyzuje obowiązków wynikających z tytułu wykonawczego, naliczono w nim zawyżone odsetki i koszty egzekucyjne, organ podkreślił, że na dzień dokonania czynności egzekucyjnej zawiadomienie z dnia 15 stycznia 2014 r. zawierało wszystkie elementy wymienione w art. 67 § 2 u.p.e.a. W przedmiotowym zajęciu organ egzekucyjny m.in. wskazał zarówno numer tytułu wykonawczego, datę jego wystawienia jak i rok, okres oraz termin płatności dochodzonych należności. Minister Finansów stojąc na stanowisku, że w postępowaniu wszczętym skargą z art. 54 u.p.e.a. nie bada się kwestii istnienia obowiązku stanowiącego podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, czy też dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego w oparciu o przepisy ww. ustawy, za niedopuszczalne uznał rozpatrywanie w postępowaniu w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną zarzutów, które podnoszono i rozpatrywano w innym postępowaniu, tj.: w postępowaniu dotyczącym zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do zarzutu naliczenia w zawiadomieniu o zajęciu zawyżonych odsetek, wskazał, iż odsetki za zwłokę organ egzekucyjny naliczył na dzień 15 stycznia 2014 r. (tj. na dzień wystawienia zawiadomienia o zajęciu) w oparciu o dane zawarte w tytule egzekucyjnym nr [...] z dni [...] stycznia 2014 r. i na dzień dokonania zaskarżonej czynności były one naliczone w prawidłowej wysokości. Z kolei przechodząc do zarzutu dotyczącego naliczenia zawyżonych kosztów egzekucyjnych w zawiadomieniu o zajęciu, Minister Finansów uznał, iż badając prawidłowość dokonanych czynności egzekucyjnych w związku z wniesieniem skargi, o której mowa w art. 54 u.p.e.a., nie może dokonywać oceny zasadności i prawidłowości naliczenia przez organ egzekucyjny kosztów egzekucyjnych. Zobowiązany może na podstawie art. 64c § 7 ww. ustawy wystąpić z żądaniem wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych i w tym trybie kwestionować ewentualną wysokość kosztów oraz ich sposób naliczania. W dalszej części za nieuzasadnione uznał twierdzenie zgodnie z którym, z uwagi na fakt, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r., uwzględnił wniesione przez zobowiązaną do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] zarzuty, niniejsza czynność egzekucyjna stała się wadliwa pod względem formalnym. Zdaniem organu na dzień dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej zawiadomienie spełniało wszystkie wymogi wynikające z art. 67 § 2 u.p.e.a. i było zgodne z treścią tytułu wykonawczego. W związku z powyższym zarówno sposób, jak i forma dokonania powyższej czynności egzekucyjnej była zgodna z prawem. Ponadto za chybiony uznał zarzut Skarżącej, zgodnie z którym skarga została oddalona bezzasadnie, albowiem nie może być uznana za zgodną z prawem pod względem formalnym czynność egzekucyjna w postępowaniu egzekucyjnym, które podlega umorzeniu na skutek uwzględnienia przez organ egzekucyjny zarzutu. Zaznaczył, że czynność egzekucyjna nie została uchylona, a organ egzekucyjny w zawiadomieniach o zmianie wysokości zajęcia z 11 i 23 lutego 2015 r. uwzględnił przerwy w naliczaniu odsetek. Według Ministra Finansów argumentacja, z której wynika, iż uwzględnienie choćby jednego z zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej skutkuje koniecznością umorzenia w całości postępowania egzekucyjnego, podlegała rozpatrzeniu przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. w postanowieniu z dnia [...] września 2014 r., w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Końcowo zwrócił uwagę, że zaskarżone postanowienie zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 54 § 5 i art. 18 u.p.e.a. Organ wskazał niezbędne fakty, przepisy, jakie miały w jego ocenie zastosowanie w sprawie i wyjaśnił powody, dla których uznał skargę za nieuzasadnioną, a tym samym nie zasługującą na uwzględnienie. Postanowienie zaadresowano w sposób prawidłowy. Zawiera ono właściwe oznaczenie organu, datę, numer i podpis (z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego), a także oznaczenie podstawy prawnej. Ponadto Minister Finansów nie znalazł podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego w oparciu o art. 17 § 2 u.p.e.a. W skardze na to postanowienie Skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości oraz o uchylenie poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: - art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, - art. 54 § 1, § 5 i § 6 w zw. z art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a., - art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w związku z art. 54 § 5 i art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na nieprawidłowym ustosunkowaniu się przez organy obydwu instancji do treści skargi i wadliwym uzasadnieniu faktycznym i prawnym. W uzasadnieniu zaznaczyła, że zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego nastąpiło z naruszeniem art. 80 § 1 - 3 u.p.e.a., które zostały nieprawidłowo zastosowane przez organ egzekucyjny. Jednocześnie za nieprawidłowe uznała zawiadomienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego z powodu niesprecyzowania obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego i wskazywania zawyżonych odsetek i kosztów egzekucyjnych. Skarżąca zarzuciła bezzasadne oddalenie przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. skargi na czynności egzekucyjne. Jej zdaniem nie może być uznana za zgodną z prawem pod względem formalnym czynność egzekucyjna w postępowaniu egzekucyjnym, która podlega umorzeniu wskutek uwzględnienia przez organ egzekucyjny zarzutu. W jej ocenie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie zarzutów zostało wydane z naruszeniem art. 34 § 1, § 4, § 5 w zw. z art. 33 pkt 1 i 2 u.p.e.a. w związku z zaniechaniem orzeczenia o umorzeniu w całości postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy organ odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwotach wykazanych w tytule wykonawczym i uznał powyższy zarzut za zasadny. Stanęła na stanowisku, że uwzględnienie choćby jednego z zarzutów skutkuje koniecznością umorzenia w całości postępowania egzekucyjnego, gdyż art. 34 § 4 u.p.e.a. nie przewiduje możliwości częściowego umorzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku uwzględnienia zarzutu. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie. Zarzuty skargi uznał za bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga była niezasadna. Kontroli Sądu poddano postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. o oddaleniu skargi na czynności egzekucyjne w postaci zajęcia rachunku bankowego. Postawę do wniesienia takiej skargi stwarza przepis art. 54 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. W literaturze i orzecznictwie panuje zgoda co do tego, że skargę, o której mowa, zobowiązany może wnieść na czynności o charakterze faktycznym (zob. np. A. Skoczylas, w: System Prawa Administracyjnego, tom 9, Prawo procesowe administracyjne, pod. red. R. Hausera, Z. Niewiadomskiego, A. Wróbla, Warszawa 2014 r., s. 481) i to tylko takie, na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia (wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2013 r., II FSK 2988/11, CBOSA). W szczególności, nie mogą być podnoszone w ramach skargi na czynności egzekucyjne zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] stycznia 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. wystawił tytuł wykonawczy o nr [...] na należności z tytułu podatku od towarów i usług za okres wrzesień-listopad 2007 r. Podstawę wystawienia tego tytułu stanowiła ostateczna decyzja określająca Skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wskazane okresy, która została wskazana w tytule wykonawczym (rubryka nr 30). Decyzja ta była przedmiotem kontroli tut. Sądu na skutek wniesionej przez Skarżącą skargi. Skarga ta została oddalona wyrokiem z dnia 28 listopada 2014 r., III SA/Wa 438/14. Po wystawieniu tytułu wykonawczego organ egzekucyjny (będący jednocześnie wierzycielem) dokonał zajęcia rachunku bankowego, kierując do dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem zawiadomienie o zajęciu (zawiadomienie skierowane do [...] - k. 5 akt adm.). Zawiadomienie to zostały mu doręczone 20 stycznia 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 4 akt adm.). Natomiast zobowiązanej zawiadomienie to wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało doręczone w dniu 3 lutego 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 4 akt adm.). W terminie otwartym na wniesienie zarzutów i skargi na czynności egzekucyjne Skarżąca wniosła obydwa środki zaskarżenia (w tej samej dacie – w dniu 7 lutego 2014 r.). Pierwszy z tych środków został uznany za częściowo zasadny, bo – co jest niesporne – Dyrektor Izby Skarbowej w W. po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącej na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. w tej sprawie – uznał za zasadny zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek naliczonych wbrew przepisowi art. 54 § 1 pkt 3 ustawy O.p. czyli od dnia upływu dwumiesięcznego okresu do rozpatrzenia sprawy (tj. 10 października 2013 r.) do dnia odebrania decyzji przez Stronę (tj. 24 grudnia 2013 r.), kiedy to odsetek za zwłokę naliczać nie należało. Pozostałe zarzuty Skarżącej uznano za niezasadne. Skarżąca złożyła skargę na powyższe postanowienie do tut. Sądu, który wyrokiem z dnia 26 maja 2015 r., III SA/Wa 3755/14 skargę oddalił. W skardze na czynność egzekucyjną zajęcia rachunku bankowego, a następnie w zażaleniu i skardze do tut. Sądu na postanowienie Ministra Finansów o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną Skarżąca zarzucała wadliwość czynności egzekucyjnej z uwagi na zaistniałe – jej zdaniem – wady postanowienia wydanego po rozpoznaniu zarzutów. Zdaniem Skarżącej, postanowienie w przedmiocie zarzutów jest wadliwe, bo organ zażaleniowy zaniechał umorzenia postępowania egzekucyjnego w całości. Skoro zaś postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu – czynność egzekucyjna zajęcia rachunku bankowego nie może być uznana za zgodną z prawem. Sąd z zaprezentowanym stanowiskiem Skarżącej się nie zgadza. Otóż jak już wyżej zaznaczono, nie wszystkie zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być formułowane w ramach skargi na czynności egzekucyjne, która – jak wiadomo – pozwala tylko na zakwestionowanie sposobu dokonania czynności egzekucyjnej (techniczne zastosowanie środka egzekucyjnego). Zarzuty takie jak podniesiony w skardze zarzut dotyczący błędnego wyliczenia odsetek, został podniesiony w ramach zarzutów i zarzut ten został przez organ nadzoru uznany za zasadny. W konsekwencji Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił w części zaskarżone postanowienie organu I instancji i umorzył w tym zakresie postępowanie egzekucyjne. Skarga na to postanowienie została przez tut. Sąd oddalona. Odpowiedź na pytanie, jaki to ma wpływ na prawidłowość dokonanego zajęcia rachunku bankowego jest następująca – sam fakt, że zmieniła się wskazana w zawiadomieniu o zajęciu wysokość dochodzonej należności w tej części, która obejmuje odsetki za zwłokę, nie oznacza, że czynność zajęcia jest wadliwa. Zmianę taką w toku postępowania egzekucyjnego ustawodawca bierze pod uwagę i przewiduje, że w takiej sytuacji należy po prostu dokonać zawiadomienia o zmianie wysokości zajęcia (zob. § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz.U. Nr 137, poz. 1541 ze zm. oraz § 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 maja 2014 r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, Dz.U. poz. 656). W razie natomiast gdyby okazało się, że kwota ta została wyegzekwowana, zobowiązany ma zawsze prawo do żądania stwierdzenia nadpłaty – jego świadczenie jest bowiem nienależne w tej części (art. 72 O.p.). Jak widać, w obowiązującym prawie istnieje system środków obrony przed egzekucją, przy czym każdy z tych środków jest przewidziany na inną okoliczność. Skarga na czynności egzekucyjne nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia, nie wolno więc w jej ramach podnosić i badać zarzutów, które mogą być – i zostały – przez Skarżącą zgłoszone na podstawie art. 33 u.p.e.a. Tym samym nie mógł być uwzględniony podniesiony w skardze na czynność egzekucyjną, a następnie w skardze do sądu, zarzut błędnego określenia w zawiadomieniu o zajęciu kwoty odsetek przez nieuwzględnienie okresów, w których odsetki nie są naliczane. Tego rodzaju zarzut dotyczy bowiem podstawy z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w postaci niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy – a konkretnie w art. 27 pkt 3, który wymaga wskazania w tytule terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. Podobnie nie mógł być poddany analizie w ramach skargi na czynność egzekucyjną zarzut dotyczący wyliczenia zbyt wysokich kosztów egzekucyjnych. Należy zauważyć, że kwestia ta była podnoszona przez Skarżącą w zarzutach, które złożyła ona do organu. W istocie rzeczy natomiast prawidłowość obliczenia kosztów egzekucyjnych i obciążenia nimi określonego uczestnika postępowania egzekucyjnego podlega załatwieniu w odrębnym trybie, przewidzianym w art. 64c § 7 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego albo z urzędu, jeżeli koszty te obciążają wierzyciela. Na postanowienie to przysługuje zażalenie. Jak z tego wynika, skoro wysokość kosztów może być skarżona w osobnym trybie, zobowiązany nie może formułować w tym zakresie zarzutów w ramach skargi na czynności egzekucyjne. Podobnie więc jak zarzut dotyczący wadliwego wyliczenia odsetek, także i ten zarzut nie mógł być przedmiotem oceny Sądu, tak jak nie mogły się nim zająć organy orzekające w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. Z tego powodu Sąd uznał za niezasadny sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., bo zdaniem Sądu – Minister Finansów prawidłowo uznał, że zaskarżone postanowienie o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną należało utrzymać w mocy. W postanowieniach organów obu instancji trafnie wywiedziono, że nieprawidłowe naliczenie odsetek nie jest podstawą uchylenia zajęcia, lecz stanowi asumpt do zmiany wysokości zajęcia, co też organ egzekucyjny uczynił. Trafnie też wskazano, że w sprawie kosztów egzekucyjnych Skarżąca ma prawo po zakończeniu egzekucji domagać się wydania postanowienia na podstawie art. 64c § 7 u.p.e.a. i dopiero na tej drodze może kwestionować wysokość tych kosztów. Nie jest to natomiast dopuszczalne w toku postępowania, a tym bardziej w ramach skargi na czynność egzekucyjną. Z wymienionych powodów nie są też zasadne pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia art. 54 § 1, § 5 i § 6 w zw. z art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a. oraz art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w związku z art. 54 § 5 i art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na nieprawidłowym ustosunkowaniu się przez organy obydwu instancji do treści skargi i wadliwym uzasadnieniu faktycznym i prawnym. Skarżąca zarzucała mianowicie, że naruszenie art. 80 § 1 - 3 u.p.e.a. polegało na dokonaniu wadliwego zawiadomienia o zastosowaniu środka egzekucyjnego z powodu niesprecyzowania obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego i wskazywania zawyżonych odsetek i kosztów egzekucyjnych. Skarga nie zawierała natomiast zarzutów, które mogły być kierowane pod adresem zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Dokonując w tym względzie ustaleń z urzędu Sąd nie dopatrzył się przy ich dokonaniu żadnych naruszeń prawa. Sąd aprobuje wyniki ustaleń natury faktycznej i prawnej dokonanych przez organy obu instancji, które wskazują, że zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego był zastosowany zgodnie z prawem. Jest on wymieniony w katalogu środków egzekucyjnych obowiązków pieniężnych (art. 1a pkt 12 u.p.e.a.), sama jego realizacja jest nieskomplikowana. Zgodnie z art. 80 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty. Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1, i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia (§ 2). Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego (§ 3). Zawiadomienie o zajęciu powinno natomiast zawierać: 1) oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego; 2) oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności; 3) określenie stosowanego środka egzekucyjnego; 4) numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia; 5) kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia; 6) kwotę należnych kosztów egzekucyjnych; 7) wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia lub powiadomienia organu egzekucyjnego o przeszkodzie w realizacji zajęcia; 8) pouczenie zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia; 9) datę wystawienia zawiadomienia, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego (art. 67 § 2 u.p.e.a.). Jak już wyżej zaznaczono, w aktach znajduje się zawiadomienie o zajęciu skierowane do banku. Zostało one sporządzone na druku odpowiadającym wymaganiom przewidzianym dla tego rodzaju druków w rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów u.p.e.a., jego treść nie budzi żadnych zastrzeżeń. Zawiadomienie zostało doręczone bankowi oraz zobowiązanej (wraz z odpisem tytułu wykonawczego). Zajęcie dokonane zostało więc prawidłowo. Natomiast zmiana wysokości dochodzonej należności (w zakresie odsetek) podlega korekcie w drodze zawiadomienia o zmianie wysokości zajęcia, nie jest zaś podstawą do uchylenia zajęcia. Z tych wszystkich względów Sąd nie dopatrzył się w zastosowanej czynności wad, które przesądzałyby o odmiennej ocenie czynności zajęcia, niż dokonana przez organy obu instancji. Z uwagi na wykazany wyżej brak zależności rozstrzygnięcia w sprawie rozpoznanej od wyniku postępowania sądowego w przedmiocie zgłoszonych przez Skarżącą zarzutów (III SA/Wa 3755/14) Sąd postanowił o odmowie zawieszenia postępowania sądowego (postanowienie z dnia 6 sierpnia 2015 r., k. 19 akt sądowych). W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło