III SA/Wa 2038/08

WyrokWSA w Warszawie2008-10-06

Skład orzekający: Grażyna Nasierowska, Ewa Radziszewska-Krupa, Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż akcji spółki, które zostały nabyte w wyniku połączenia spółek, może korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, jeśli akcje pierwotne zostały nabyte przed 1 stycznia 2004 r., a akcje spółki przejmowanej zostały nabyte w drodze oferty skierowanej wyłącznie do członków stowarzyszenia pracowników?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż akcji uzyskanych w wyniku połączenia spółek nie może korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, jeśli akcje te nie zostały nabyte w drodze publicznej oferty. Mimo że akcje pierwotne zostały nabyte przed 1 stycznia 2004 r., a połączenie spółek nastąpiło w 2004 r., kluczowe jest, aby nabycie akcji spółki przejmowanej miało charakter publiczny. Oferta skierowana wyłącznie do członków stowarzyszenia pracowników nie spełnia tego kryterium. Sąd jednocześnie stwierdził, że organy podatkowe, mimo wadliwego uzasadnienia, podjęły prawidłowe rozstrzygnięcie w zakresie zastosowania przepisów podatkowych.
Stan faktyczny
Skarżący wystąpił o interpretację przepisów podatkowych dotyczącą zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych od sprzedaży akcji. Akcje te zostały nabyte przez niego w 1998 r., a następnie w 2004 r. w wyniku połączenia spółek otrzymał akcje spółki przejmującej. Organy podatkowe uznały, że nabycie akcji nastąpiło po 1 stycznia 2004 r. w wyniku połączenia, a oferta, na podstawie której skarżący pierwotnie nabył akcje, nie miała charakteru publicznego, co wykluczało zastosowanie zwolnienia. Skarżący kwestionował te stanowiska, wskazując na pasywny charakter otrzymania akcji w wyniku połączenia i pierwotne nabycie przed 2004 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Urszula Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2008 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego oddala skargę S. K. 20 lutego 2007r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. o udzielenie pisemnej interpretacji art. 19 ustawy z dnia 12 listopada 2003r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 202, poz. 1956, dalej jako "ustawa zmieniająca"). Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynikało, że strona jako członek Stowarzyszenia Pracowników P. S.A. - właściciela akcji spółki P.(dalej zwana "Spólką") - nabyła 25 września 1998r. akcje Spółki. Wyjaśnił też, że zgodnie z uchwałą z 7 stycznia 2004r Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy M. S.A., Spółki połączyła się z M. S.A. Dotychczasowym akcjonariuszom Spółki w zamian za posiadane akcje wydano na Giełdzie Papierów Wartościowych, w obrocie publicznym, akcje serii F, co wynika wprost z Prospektu emisyjnego (s. 2 - nagłówek Prospektu "wprowadzenie do publicznego obrotu oferowanie"; s. 28 – "wprowadzenie akcji serii F do publicznego obrotu; s. 56 akcje serii F są "oferowane w Ofercie publicznej"). Strona podniosła, że sprzedaż akcji nie była przedmiotem działalności gospodarczej, a jedynie incydentalnymi transakcjami sprzedaży zawartymi przez właścicieli akcji. Spełniono też wymogi odnośnie charakteru zbywanych akcji i terminu ich nabycia. Wszelkie działania zostały dokonane przed 1 stycznia 2004r. Późniejsze operacje połączenia M. ze Spółką nie były transakcjami akcjonariuszy Spółki. Nie zostało również złożone oświadczenie woli konstytuujące umowę nabycia. Nastąpiło jedynie obarczenie Strony skutkiem prawnym fuzji, w związku z połączeniem Spółki wydano akcje spółki przejmującej w miejsce akcji spółki przejmowanej. Zgodnie z art. 492 Ksh akcjonariuszom wydano akcję spółki przejmującej i nie była to transakcja zawarta przez osobę fizyczna, której dotyczy wniosek, a jedynie pochodną połączenia spółek. Tym samym zdaniem strony spełnione są wszystkie przesłanki do skorzystania ze zwolnienia w podatku dochodowym od osób fizycznych na mocy art. 52 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.(Dz. U. z 2000r. Nr 14. poz. 176, dalej u.p.d.f.) i art. 19 ustawy zmieniającej. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z [...] kwietnia 2007r., uznał ww. stanowisko strony za nieprawidłowe. W uzasadnieniu wskazał, po odwołaniu się do treści art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.f. oraz art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej, jak również art. 52 ust. 1 pkt b u.p.d.f., że dochód ze sprzedaży akcji po 1 stycznia 2004r. podlega opodatkowaniu zgodnie z art. 30b ust. 1 u.p.d.f. Zdaniem organu w przypadku łączenia się spółek brak jest zasady kontynuacji, a w wyniku połączenia powstają nowe osoby prawne. Tym samym akcje P. S.A. nie są tożsame z akcjami P. S.A. Wydanie akcji emisji "połączonej" nastąpiło w stosunku wymiany: za 1 akcję P. S.A. – 0,37 akcji M. S.A. Naczelnik podkreślił, że z przedstawionego przez stronę stanu faktycznego wynika, że do nabycia akcji doszło po 1 stycznia 2004r. w wyniku zamiany, a nabycie akcji należy rozumieć szeroko, jako dokonanie zakupu, zamianę, darowiznę, dziedziczenie lub inną umowę zobowiązującą do przeniesienia własności. W zażaleniu z [...] maja 2007r. strona wniosła o zmianę ww. postanowienia, podkreślając, iż spełniła wszelkie przesłanki do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych dochodów uzyskanych ze sprzedaży papierów wartościowych w 2006r. Stwierdziła, że organ pominął okoliczność podnoszoną we wniosku, że strona nie nabyła akcji, lecz otrzymała je po odpowiednim przeliczeniu, według ustalonego parytetu. Do nabycia akcji doszło w latach 1998-1999, a późniejsze połączenie spółek nie było transakcjami akcjonariuszy Spółki, a jedynie pochodnymi połączenia spółek. Nabycie ma charakter podmiotowy i wymaga określonego działania nabywcy - zawarcia umowy, przejęcie prawa własności, zapłaty ceny. Brak było jakiejkolwiek odpłatności za wydanie akcji w 2004r. Zdaniem strony bezpodstawne jest także obarczanie wnioskodawcy skutkami fuzji. Skoro zgodnie z art. 492 K.s.h. akcjonariuszowi wydano akcje spółki połączonej, nie była to transakcja zawarta przez osoby fizyczne lecz, pochodna połączenia spółek. Zasada sukcesji praw i obowiązków spółek podlegających połączeniu oznacza też sukcesję praw akcjonariuszy. Strona wskazała ponadto, że Dyrektor Izby Skarbowej i Dom Inwestycyjny B. posiadają stanowisko jednego z Urzędów Skarbowych w W. potwierdzające, że wydanie akcji nie stanowi nabycia, oraz że nabycie to nastąpiło zgodnie ze stanem faktycznym przedstawionym we wniosku o interpretację - przed 1 stycznia 2004r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] lipca 2007r. odmówił zmiany postanowienia organu pierwszej instancji, odwołując się do postanowień art. 17 ust. 1 pkt 6 i 30b ust. 1 u.p.d.f. oraz art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej, jak również art. 52 ust. 1 pkt b u.p.d.f. Podzielił też stanowisko organu pierwszej instancji, że do nabycia akcji doszło w 2004r., odwołując się w tym zakresie do art. 494 K.s.h. W konsekwencji uznał, że należało rozliczyć transakcję zbycia akcji na podstawie przepisów u.p.d.f. obowiązujących od 1 stycznia 2004r., niemożliwe było więc zastosowanie zwolnienia wskazanego w art. 19 ustawy zmieniającej. Warunkiem bowiem uzyskania ww. zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów z odpłatnego zbycia papierów wartościowych jest spełnienie łącznie przesłanek: nabycia akcji przed 1 stycznia 2004r. oraz dopuszczenia akcji do publicznego obrotu papierami wartościowymi i ich nabycia na podstawie publicznej oferty lub na giełdzie papierów wartościowych. Zdaniem organu odwoławczego w rozpoznawanej sprawie mają zastosowanie szczególne zasady ustalania dochodu. Zgodnie z art. 24 ust. 8 u.p.d.f. w przypadku połączenia lub podziału spółek kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 5 pkt 7, dochód (przychód) udziałowca (akcjonariusza) spółki przejmowanej lub dzieloną, stanowiący nadwyżkę pomiędzy wartością nominalną udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną, a wydatkami na nabycie (objęcie) udziałów (akcji) w spółce przejmowanej lub dzielonej, nie podlega opodatkowaniu w momencie połączenia lub podziału spółek. Przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej udziałowiec (akcjonariusz) ustala koszty uzyskania przychodów na podstawie art. 22 ust. 1f u.p.d.f. (jeżeli akcje (udziały) w spółce przejmowanej lub dzielonej zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny) lub na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.f. (jeżeli udziały – akcje w spółce przejmowanej lub dzielonej zostały nabyte lub objęte za wkład pieniężny). Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej z powyższego wynika, że wynik operacji zamiany akcji spółki przejmowanej na akcje spółki przejmującej, powinien być rozliczony w momencie zbycia akcji spółki przejmującej. Wtedy też powinien być wskazany przez stronę przychód i koszty jego uzyskania, które stosownie do art. 24 ust. 8 u.p.d.f. należy określić na mocy art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.f. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o uchylenie ww. decyzji Dyrektora oraz poprzedzającego ją postanowienia Naczelnika, zarzucając naruszenie: - art. 19 ustawy zmieniającej przez błędną wykładnię i uznanie, że wynikające z treści tego przepisu oraz art. 52 pkt 1 lit b) u.p.d.f. zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych, nie ma zastosowania do stanu faktycznego przedstawionego przez stronę, - art. 494 K.s.h. przez nadzwyczaj uproszczoną i błędną interpretację, - przekroczenie ustawowych terminów do podjęcia i dostarczenia postanowienia lub decyzji, - art. 32 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji RP, - art. 21 § 1 pkt 6, art. 120 i art. 121 § 1, art. 122 w związku z art. 210 § 1 pkt 6 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej jako "O.p."). Skarżący wskazał, że Dyrektor Izby Skarbowej całkowicie pominął: brak składania przez stronę oświadczeń woli, brak odpłatności i opłat. Organ odwoławczy także ograniczył się do powołania art. 494 K.s.h. i wskazania, że w momencie objęcia akcji spółki przejmującej, dochodzi do nabycia akcji, gdy objęcie akcji i ich nabycie nie są terminami tożsamymi. Inna wykładnia, zdaniem strony, jest błędna. Akcjonariusze spółki przejmującej stają się z mocy prawa akcjonariuszami spółki przejmującej. Nie składają żadnych oświadczeń woli i nie nabywają ponownie akcji. Interpretacja Dyrektora prowadziłaby do wniosku, że strona nabyła te same akcje dwukrotnie. Skarżący zarzucił ponadto organowi odwoławczemu, że pominął okoliczność, że połączenie spółek nastąpiło na podstawie art. 492 K.s.h., co wywołuje określone skutki prawne. Podkreślił, że akcje P. S.A. nabył przed 1 stycznia 2004r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stwierdził ponadto, że nawet, gdyby przyjąć, że nabycie akcji nastąpiło w 1998r., tak jak chce tego strona skarżąca, to i tak nie nastąpiło to w ofercie publicznej. Brak legalnej definicji oferta publiczna oznacza, zgodnie z przyjętym w orzecznictwie poglądem, że przy ustalaniu znaczenia tego pojęcia należy posłużyć się dyrektywami wykładni językowej, a wykładnią systemową i celowościową w granicach sensu słów. Według Słownika Języka Polskiego pod red. M. Szymczaka (PWN 1996, t. II, s. 1022) publiczny oznacza dotyczący ogółu ludzi, służący ogółowi, przeznaczony, dostępny dla wszystkich. Z wykładni systemowej i celowościowej można wysnuć wniosek, że publiczny charakter oferty publicznej oznacza powszechny dostęp do akcji przez ogół społeczeństwa, bez względu na ilość osób, do których jest skierowana oferta (wyroki WSA: z 13 stycznia 2005r., sygn. akt III SA/WA 736/04, z 7 listopada 2006r., sygn. akt III SA/Wa 1883/06; wyroki NSA z 2 grudnia 2005r., FSK 2626/04 z 27 kwietnia 2006r., sygn. akt II FSK 697/05). Skoro akcje nabywali członkowie Stowarzyszenia Pracowników Spółki, a oferta dotyczyła skonkretyzowanej grupy osób, wykluczony był charakter publiczny oferty. Tym samym nabycie akcji, na podstawie oferty, która nie miała charakteru publicznego, wykluczało zastosowanie do dochodu ze sprzedaży akcji strony zwolnienia określonego w art. 52 pkt 1 lit. b) u.p.d.f. Dyrektor wyjaśnił ponadto, że nie doszło przy rozpatrywaniu sprawy do naruszenia terminu z art. 14b § 3 O.p, gdyż wniosek skarżącego wpłynął 22 lutego 2007r., organ pierwszej instancji wydał postanowienie [...] kwietnia 2007r., które doręczył 5 maja 2007r. Zaskarżona decyzja wydana została z zachowaniem art. 139 § 3 O.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływanej jako P.p.s.a.), sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zaskarżona decyzja nie spełnia wyżej wymienionych przesłanek. Nie narusza w szczególności prawa materialnego, ani prawa procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Na wstępie wskazać należy, że w świetle art. 19 wyżej powołanej ustawy zmieniającej, do stwierdzenia, iż akcje sprzedane w 2004r. przez Skarżącego spełniały warunki do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych wystarczające było ustalenie, iż doszło do zbycia papierów wartościowych, oraz że były to papiery, o których mowa w art. 52 u.p.d.f. w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2004r., tj. papiery wartościowe dopuszczone do publicznego obrotu papierami wartościowymi, nabyte na podstawie publicznej oferty lub na giełdzie papierów wartościowych, albo w regulowanym pozagiełdowym wtórnym obrocie publicznym, albo na podstawie zezwolenia udzielonego w trybie art. 92 lub art. 93 przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz. U. z 2002r. Nr 49, poz. 447 ze zm. – powoływanej dalej jako "p.p.o.p.w."), a także że zostały nabyte przed dniem 1 stycznia 2004r. Do opodatkowania dochodu uzyskanego ze sprzedaży tych papierów w ogóle nie stosuje się przepisów u.p.d.f. Podany we wniosku o pisemną interpretację stan faktyczny wskazuje, że strona skarżąca zbyła w 2004r. akcje spółki P. S.A., powstałej w tym samym roku w wyniku połączenia Spółki i M. S.A. Na skutek połączenia wymienionych osób prawnych akcjonariuszom Spółki w zamian za posiadane akcje, wydano (wg ustalonego parytetu) akcje spółki powstałej w następstwie połączenia, tj. P. S.A. Skarżący podkreślił także, że zbył akcje nabyte przed 1 stycznia 2004r., tj. 25 września 1998r. Zdaniem organów podatkowych obu instancji ww. akcje zostały nabyte przez Skarżącego po 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazuje, że w powyższym zakresie stanowisko wyżej wskazanych organów jest nieprawidłowe. Ze stanu faktycznego przedstawionego przez stronę wynika, że zgodnie z uchwałą Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy M. z 7 stycznia 2004r. nastąpiło połączenie tej spółki ze spółką P. S.A. w W. przez przejęcie P. S.A.. W wyniku połączenia powstała spółka o nazwie P. S.A. z siedzibą w W., a dotychczasowym akcjonariuszom spółki przejmowanej wydano akcje spółki P. S.A. W pierwszej kolejności określić należy: czy i w jaki sposób połączenie dwóch spółek kapitałowych oddziaływało na zasady opodatkowania dochodu z tytułu zbycia papierów wartościowych przez akcjonariusza jednej ze spółek łączonych. Łączenie się spółek normują przepisy art. 491 i następne ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94 poz. 1037 ze zm. – powoływanej dalej jako "k.s.h."). Zgodnie z art. 492 § 1 k.s.h. połączenie spółek może być dokonane przez przeniesienie całego majątku spółki (przejmowanej) na inną spółkę (przejmującą) za udziały lub akcje, które spółka przejmująca wydaje wspólnikom spółki przejmowanej (łączenie się przez przejęcie) albo przez zawiązanie spółki kapitałowej, na którą przechodzi majątek wszystkich łączących się spółek za udziały lub akcje nowej spółki (łączenie się przez zawiązanie nowej spółki). W trakcie połączenia dochodzi do wydania udziałów lub akcji wspólnikom spółki przejmowanej lub wspólnikom spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki, gdyż od dnia połączenia staną się oni wspólnikami spółki z ograniczoną odpowiedzialnością lub akcjonariuszami spółki akcyjnej, natomiast spółka przejęta lub spółki łączące się przez zawiązanie nowej spółki stają się nową spółką. Podkreślić w tym miejscu należy, że połączenie się spółek jest czynnością prawną między łączącymi się spółkami, nie zaś akcjonariuszami. Rola akcjonariuszy w tym procesie jest bierna i ogranicza się tylko do podjęcia stosownych uchwał o połączeniu. Akcjonariusz spółki przejmowanej czy łączącej się przez zawiązanie nowej spółki nie może nie uczestniczyć jako akcjonariusz w spółce przejmującej czy spółce nowo zawiązanej, jeżeli za połączeniem wypowiedziała się wymagana większość akcjonariuszy. Tym samym, nawet jeżeli spółkę przejmującą, czy spółkę nowo zawiązaną traktowałoby się jako oferenta (emitenta) papieru wartościowego, to wspomnianym wyżej akcjonariuszom trudno byłoby przypisać rolę oblata czyli adresata oferty emitenta. (zob. Komentarz do Kodeksu spółek handlowych, Tom IV pod red. S. Sołtysińskiego, C.H. BECK Warszawa 2004 r., s. 181). Rozumowanie powyższe można również odnieść do "nabycia emitowanych w serii papierów wartościowych", o których mówił przepis art. 2 ust. 1 p.p.o.p.w., która została zastąpiona ustawą z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538 ze zm.), to jest do nabycia akcji spółki przejmującej przez akcjonariuszy spółki przejmowanej, gdyż akcjonariusze ci nie są, w rozumieniu tego przepisu, nabywcami akcji spółki przejmującej, wydawanymi im w zamian za ich akcje w spółce przejmowanej, skoro oni nie mają indywidualnie wpływu na to nabycie, a głosując przeciwko uchwale łączeniowej nie są w ogóle skłonni uzyskać ("nabyć") akcji spółki przejmującej. Potwierdzenie powyższego można znaleźć również w Komentarzu do kodeksu spółek handlowych Andrzeja Kidyby (tom II, Zakamycze 2004, s. 932), w którym stwierdzono, że uzyskanie statusu wspólnika spółki przejmującej lub spółki nowo zawiązanej nie wymaga dodatkowych oświadczeń ze strony wspólników spółek łączących się lub przejmowanych. Nie ma też konieczności składania oświadczeń przez wspólników spółki inkorporującej czy nowo tworzonej. Wszelkie oświadczenia w tym zakresie zastępuje uchwała walnego zgromadzenia lub zgromadzenia wspólników, także w stosunku do tych, którzy głosowali przeciwko połączeniu, wstrzymali się od głosu lub nie brali udziału w głosowaniu. Wspólnik nawet mimo sprzeciwu wobec łączenia i tak stanie się wspólnikiem lub akcjonariuszem spółki przejmującej lub nowo zawiązanej, a swoje udziały będzie mógł zbyć lub żądać umorzenia. W świetle powyższego stwierdzić należy, że sporne akcje zostały nabyte przez skarżącego przed 1 stycznia 2004r., to jest na mocy załączonej do wniosku o interpretację umowy z 25 września 1998r., a nie w 2004r. po połączeniu się spółek kapitałowych, jak twierdziły organy podatkowe. Odwołanie się zatem do treści art. 494 k.s.h. przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. jest nieprawidłowe. Na marginesie zaznaczyć też trzeba, że nawet gdyby przyjąć interpretację organów, co do nabycia akcji w 2004r. należałoby odnieść się do kwestii bytu prawnego akcji spółki przejętej. Przyjmując bowiem, że w 2004r. skarżąca nabyła "nowe" akcje, to akcje "stare" musiała zbyć, na przykład w drodze zamiany, przy czym wówczas konsekwentnie należałoby stwierdzić, że akcje spółki przejętej nabyte przed końcem 2004r. strona zbyła po 1 stycznia 2004r. Należałoby również w takiej sytuacji odrębnie rozważać kwestie związane z opodatkowaniem dochodu uzyskanego ze zbycia "starych", a odrębnie "nowych" akcji. Dlatego nie sposób zgodzić się z poglądem organów, jak i z tożsamym poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 3493/05. Sąd stwierdza jednak, że rozstrzygnięcia organów podatkowych (postanowienie i decyzja), choć nie zostały w sposób należyty uzasadnione, nie naruszają prawa w stopniu, który uzasadniałby ich wyeliminowanie z obrotu prawnego. Stanowiska wyrażone w sentencjach postanowienia organu drugiej instancji oraz w decyzji organu drugiej instancji są prawidłowe, choć nie zostały w sposób należyty, zgodny z art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 O.p., uzasadnione. W ocenie Sądu, choć organy podatkowe winny stronie skarżącej w interpretacji przepisów prawa podatkowego wskazać przesłanki, które legły u podstaw ich stanowiska, tym niemniej w sytuacji, gdy w toczącym się ponownie postępowaniu nie dojdzie do wydania innego rozstrzygnięcia niż poprzednio wydane, nie można przyjąć, że złe uzasadnienie ma istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym niemożliwym jest zastosowanie przez Sąd art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Zauważyć należy bowiem, że przedstawiony przez stronę skarżącą stan faktyczny sprawy w sposób niewątpliwy wskazywał, że nie spełniła ona warunku nabycia akcji w drodze "publicznej oferty". Sąd zaznacza, że wprawdzie przepisy p.p.o.p.w. nie podają jednoznacznej definicji publicznej oferty, definiując jedynie pojęcie "pierwszej oferty publicznej", niemniej jednak możliwe jest w takim przypadku sięgnięcie do interpretacji językowej i systemowej. Zgodnie z przepisem art. 4 pkt 8 p.p.o.p.w. przez pierwszą ofertę publiczną rozumie się proponowanie po raz pierwszy przez wprowadzającego lub subemitenta usługowego, w sposób określony w art. 2, nabycia emitowanych w serii papierów wartościowych. Definicji tej nie należy zdaniem Sądu, wywodzić lub odnosić do definicji "obrotu publicznego" zawartej w art. 2 p.p.o.p.w., czy też definicji "pierwszej oferty publicznej". Definicji "oferty publicznej" nie zawiera także u.p.d.f. Pojęcie oferty określone zostało w prawie cywilnym – art. 66 § 1 k.c. i należy je rozumieć jako stanowczą propozycję zawarcia umowy skierowaną do drugiej strony. W ustawie podatkowej mówi się, że wcześniejsze nabycie akcji w publicznej ofercie umożliwia w konsekwencji skorzystanie przez podatnika z przywileju opisanego w art. 52 pkt 1 lit. b) u.p.d.f. Zważyć należy, że oferta nie jest jeszcze obrotem, a zaledwie propozycją zawarcia umowy. Również oferta publiczna nie może być określoną postacią obrotu publicznego. Definicje zawarte w p.p.o.p.w. dotyczą konsekwentnie obrotu i pierwszej oferty publicznej. Zdaniem Sądu niedopuszczalne jest utworzenie definicji "oferty publicznej’ polegające na dokonaniu wyboru jednego lub kilku parametrów opisujących powyższe pojęcia z uwagi na dowolność takiego zabiegu. Trudno przyjąć pogląd, iż oferta skierowana do skonkretyzowanej grupy osób (np. większej niż 300) nabiera – tylko ze względu na to – charakteru publicznego. Pojęcie "publiczny" rozumieć należy jako: dotyczący ogółu ludzi, służący ogółowi, przeznaczony dostępny dla wszystkich. Arbitralnie określony krąg adresatów nie może być utożsamiony z powszechną, niczym nie limitowaną dostępnością, do propozycji oferenta. Przyjąć zatem należy, uwzględniając także wnioski płynące z wykładni systemowej i celowościowej, że publiczny charakter oferty oznacza powszechny dostęp do akcji bez względu na liczbę osób, do których jest ona skierowana (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 2 grudnia 2005r. FSK 2626/04, 26 czerwca 2008r., sygn. akt II FSK 627/07, II FSK 701/07). Sąd podziela jednocześnie stanowisko wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lipca 2004r., sygn. akt FSK 259/04 i FSK 262/04, zgodnie z którymi brak legalnej definicji pojęcia "oferta publiczna" w aktach normatywnych w pełni uzasadnia posłużenie się przy ustalaniu znaczenia tego pojęcia dyrektywami wykładni językowej. Dyrektywy te upoważniają zaś do wysnucia wniosku, że publiczny charakter oferty ma miejsce wtedy, gdy oferta adresowana jest do wszystkich, a nie tylko do ograniczonego kręgu osób. W rozpoznawanej sprawie akcje, które strona skarżąca nabyła 1998r. oferowane były oznaczonemu adresatowi - członkom Stowarzyszenia Pracowników Spólki. Tym samym nie została spełniona przesłanka, dotycząca nabycia akcji na podstawie publicznej oferty. Wskazać należy, że w u.p.d.f. brak było wyraźnego przepisu, na mocy którego możliwe byłoby zastosowanie zwolnienia od podatku dochodowego w stosunku do dochodu ze sprzedaży akcji, które zostały wcześniej nabyte w ofercie adresowanej wyłącznie do pracowników spółki. Zwolnienie mogło dotyczyć wyłącznie dochodów ze sprzedaży akcji, które wcześniej zostały nabyte w sposób enumeratywnie wymieniony w art. 52 pkt 1 lit. b) u.p.d.f. Przedstawione wyżej rozważania pozwalają na stwierdzenie, że organy podatkowe udzielając interpretacji nie naruszyły prawa w sposób powodujący wyeliminowanie ich rozstrzygnięć z obrotu prawnego. W świetle powołanych w interpretacji przepisów skarżący nie mógł on skorzystać ze zwolnienia podatkowego, gdyż łącznie nie zostały spełnione wszystkie przesłanki, na które wskazuje art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej. Nie została spełniona przesłanka nabycia akcji na podstawie oferty publicznej. Tym samym niezasadny jest zarzut strony skarżącej, iż doszło do naruszenia ww. przepisu w związku z art. 52 pkt 1 lit. b) u.p.d.f. Zdaniem składu orzekającego Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie naruszył przepisu art. 14b § 5 O.p., gdyż postanowienie organu pierwszej instancji odpowiadało prawu. Nie doszło też do naruszenia art. 14a § 3 O.p., gdyż organy podatkowe dokonały interpretacji wskazanych przez stronę przepisów. Okoliczność, iż interpretacja dokonana przez organy nie jest tożsama z interpretacją strony nie stanowi w żadnym stopniu o sprzeczności tej interpretacji z obowiązującym prawem. Zdaniem Sądu przedstawione wywody świadczą również, iż organy podatkowe nie naruszyły art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP, choć ich wyjaśnienia w zakresie jednej z przesłanek dotyczących zwolnienia od podatku dochodowego należało uznać za niepełne, o czym mowa wyżej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, iż zwolnienia i ulgi podatkowe w systemie prawa podatkowego są odstępstwem od zasady sprawiedliwości podatkowej (powszechności i równości opodatkowania) – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 stycznia 1994 r. sygn. akt SA/Po 1598/93. Zaprzeczeniem idei powszechności opodatkowania są wszelkiego rodzaju przywileje podatkowe, dlatego też przepisy będące podstawą do korzystania z ulg i odliczeń należy stosować ściśle. Organy przez wydanie zgodnej z prawem materialnym interpretacji, choć naruszyły ww. normy procesowe – art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. nie dokonały wykładni rozszerzającej, naruszającej ww. normy konstytucyjne. Zdaniem Sądu na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut strony skarżącej o przekroczeniu ustawowych terminów do podjęcia i dostarczenia postanowienia organu pierwszej instancji i decyzji organu drugiej instancji. Z treści art. 14b § 3 O.p. wynika, że organ pierwszej instancji na udzielenie interpretacji ma trzy miesięcy od otrzymania wniosku. Z akt sprawy wynika, że wniosek skarżącego o udzielenie pisemnej interpretacji wpłynął 22 lutego 2007r. Organ pierwszej instancji wydał natomiast postanowienie [...] kwietnia 2007r. Doręczył je stronie 5 maja 2007r. Tym samym nie doszło do wydania w sprawie milczącej interpretacji. Zażalenie strony skarżącej wpłynęło do organu drugiej instancji 30 maja 2007r. Zaskarżoną decyzję organ ten wydał [...] lipca 2007r. Tym samym nie naruszył on dyspozycji art. 139 § 3 O.p., który stanowi, że załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. Sąd, mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło