III SA/Wa 2069/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-04

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Barbara Kołodziejczak - Osetek, Ewa Radziszewska - Krupa, Dariusz Kurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na ogólnym kwestionowaniu jego obiektywizmu i niezadowoleniu z przebiegu postępowania, bez wskazania konkretnych okoliczności faktycznych mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności, zasługuje na uwzględnienie?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego, który nie zawiera konkretnych okoliczności faktycznych mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, a jedynie ogólne kwestionowanie obiektywizmu i niezadowolenie z przebiegu postępowania, nie zasługuje na uwzględnienie. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia czy sposobu prowadzenia postępowania nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego, gdyż takie zarzuty mogą być podnoszone w środkach odwoławczych. Instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie obiektywizmu sądu, a nie umożliwienie paraliżowania postępowania czy eliminowania sędziów uznanych przez stronę za nieodpowiadających jej interesom.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające wszczęcia postępowania. Następnie złożył wniosek o wyłączenie sędziego sprawozdawcy, zarzucając mu naruszenie przepisów PPSA poprzez zakłócenie możliwości sprawiedliwego rozpatrzenia zażalenia. Skarżący wskazał na potrzebę wszczęcia postępowania podatkowego z udziałem kuratora oraz wymienił osoby publiczne. Sąd rozpoznał wniosek o wyłączenie sędziego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie Sędziego WSA Dariusza Kurkiewicza od orzekania w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alojzy Skrodzki Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak - Osetek sędzia WSA Ewa Radziszewska - Krupa po rozpoznaniu w dniu 4 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. J. o wyłączenie Sędziego WSA Dariusza Kurkiewicza od orzekania w sprawie w sprawie ze skargi W. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: oddalić wniosek Skarżący – W. J. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2014 r., w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. W piśmie z dnia 30 lipca 2014r. Skarżący zawarł wniosek o wyłączenie sędziego sprawozdawcy Dariusza Kurkiewicza od orzekania w niniejszej sprawie. Uzasadniając wniosek wskazał, iż sędzia sprawozdawca postępując z naruszeniem art. 66 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej "p.p.s.a." po uprzednim wezwaniu Skarżącego poprzez pocztę elektroniczną zakłócił możliwość sprawiedliwego rozpatrzenia zażalenia, w którym chodzi przede wszystkim o wszczęcie postepowania podatkowego z udziałem kuratora w rozumieniu art. 184 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 788 ze zm.) oraz Prezydenta m.st. Warszawy Hanny Gronkiewicz Waltz i Prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej "p.p.s.a." sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron, 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą, 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator, 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, co wynika z treści art. 19 p.p.s.a. Należy więc wskazać, że powyższe oznacza, iż wyłączenie sędziego może być uzasadnione dwiema grupami przyczyn: 1) przesłankami skutkującymi wyłączeniem sędziego z mocy ustawy, 2) przesłankami uzasadniającymi wyłączenie sędziego na wniosek. Sąd zauważa, że przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały wymienione w sposób enumeratywny, stanowią zamknięty katalog i nie można ich interpretować w sposób rozszerzający. Opierają się one na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że - niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie - czynią prawdopodobnym przypuszczenie, iż rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymaganiom bezstronności. Z kolei przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony lub na żądanie tego sędziego, którego dotyczą, nie są wymienione w ustawie w sposób wyczerpujący. Wobec powyższego zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób przeprowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego rozstrzygnięcia przez sędziego. Mogą to być więc okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest np. stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Podkreślić trzeba następnie, że art. 20 p.p.s.a. wskazuje na wymagania formalne wniosku o wyłączenie sędziego. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu strona zgłasza wniosek na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy. Wniosek ten powinien zawierać obok ogólnych warunków, którym powinno odpowiadać każde pismo strony, powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego. Nie ulega więc wątpliwości, że wnioskodawca składając ów wniosek powinien wskazać fakty, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Sąd, odnosząc powyższe do wniosku Skarżącego, stanął na stanowisku, że wniosek ten nie zasługiwał na uwzględnienie i nie może odnieść zamierzonego skutku. Skarżący nie podał bowiem jakiejkolwiek faktycznie istniejącej przyczyny – w nawiązaniu do okoliczności tej konkretnej sprawy, uzasadniającej wyłączenie sędziego. W żadnym stopniu nie odniósł się też do przesłanek zawartych w art. 18 i 19 p.p.s.a. Stwierdzić należy więc, że podniesiona przez Skarżącego we wniosku okoliczność nie może stanowić podstawy uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie. W szczególności, sędzia nie podlega wyłączeniu z mocy ustawy z tej tylko przyczyny, że Skarżący ogólnie kwestionuje obiektywizm tego sędziego. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego, gdyż zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń sądu pierwszej instancji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2008 r., sygn. akt I OZ 665/08). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie pogląd taki w pełni podziela. W ocenie Sądu przyjęcie takiego stanowiska pozwala na wyeliminowanie niebezpieczeństwa przekształcenia instytucji wyłączenia sędziego w narzędzie służące paraliżowaniu postępowania sądowego. Instytucja ta ma bowiem zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowana, jako możliwość eliminowania sędziów, których strona uznaje za nie odpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. Zdaniem Sądu kwestionowanie zasadności rozstrzygnięć wydanych w toku postępowania, czy też kwestionowanie zasadności podejmowanych przez sędziego czynności nie jest przesłanką uzasadniającą żądanie wyłączenia sędziego. Wniosek o wyłączenie sędziego uzasadniają jedynie takie okoliczności, które obiektywnie wywołać mogą wątpliwości co do jego bezstronności, zaś takich przyczyn zdaniem Sądu, brak jest w sprawie rozpoznawanej. Z oświadczenia z dnia 4 września 2014 r., złożonego przez Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Dariusza Kurkiewicza wynika, że nie są mu znane okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwość co do jej bezstronności przy orzekaniu w tej sprawie. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 18, art. 19 oraz art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło