III SA/Wa 2281/09

Referendarz sądowy Agnieszka Grzelak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2009 r. Nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie 1. Skarżąca M. P. wniosła na urzędowym formularzu PPF o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że obecnie nie pracuje i otrzymuje emeryturę w wysokości 942 zł. Podniosła, że spłaca kredyt bankowy oraz, że znaczną część środków przeznacza na zakup leków. Skarżąca oświadczyła, że jest osobą przewlekle chorą. Posiada rozdzielność majątkową z mężem. Natomiast środki, które jej zostają są minimalne i ciężko jej samej się utrzymać. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, ze Skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe oraz, ze nie posiada żadnego majątku. 2. Wykonując wezwanie referendarza sądowego Skarżąca przedłożyła kserokopię odcinka emerytury, z którego wynika, że Skarżąca uzyskuje miesięczny dochód w kwocie 942,06 zł. Z przedstawionych natomiast kserokopii rachunków opłat wynika, że Skarżąca poniosła w marcu 2010 r. opłatę z tytułu energii w kwocie 351,78 zł, z tytułu opłat za telefon 114,41 zł oraz z tytułu wywozu nieczystości 49,22 zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: 3. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. 4. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a. Zgodnie z § 1 pkt 2 tego artykułu Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. 5. Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy zaś od tego, co zostanie przez stronę wykazane (por. postanowienie NSA z 27 lutego 2009 r., I FZ 358/08). 6. Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Należny w niniejszej sprawie wpis – jedyny wymagany na tym etapie postępowania koszt sądowy – wynosi 100 zł. Zgromadzony materiał nie pozwala jednoznacznie stwierdzić, że Skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego od skargi. Z przedłożonych informacji wynika bowiem, że Skarżąca uzyskuje miesięczny dochód z tytułu emerytury w kwocie 942,06 zł (netto) po odliczeniu opłat z tytułu energii, telefonu i wywozu nieczystości Skarżącej pozostaje kwota około 430 zł. Z zawartych w urzędowym druku PPF oświadczeń Skarżącej, wynika, że ponosi ona wydatki z tytułu kredytu bankowego oraz zakupu leków (przy czym Skarżąca nie uwzględniła kosztów wyżywienia i ubioru). Kwot wydatków z tych tytułów Skarżąca jednak nie określiła. Ponadto stwierdzić należy, że wyjaśnienia Skarżącej zawarte w urzędowym formularzu PPF okazały się niewystarczające dla pozytywnego załatwienia wniosku strony, dlatego też referendarz sądowy wezwał Skarżącą do przedłożenia dodatkowych informacji dotyczących sytuacji jej majątkowej. Jednakże w odpowiedzi na to wezwanie Skarżąca przedłożyła jedynie odcinek emerytury oraz rachunki opłat za energię, telefon oraz wywóz nieczystości. Nie przedłożyła natomiast, pomimo wezwania innych dokumentów, a w szczególności zeznań podatkowych wyciągów z rachunków bankowych, oświadczenia w przedmiocie korzystania z pomocy społecznej oraz dokumentów obrazujących wysokość posiadanych zobowiązań. Trudno zatem na podstawie przedłożonych dokumentów i oświadczeń ocenić sytuację majątkową Skarżącej i określić czy Skarżąca jest w stanie ponieść koszt wpisu sądowego w wysokości 100 zł. 7. Odnosząc się natomiast do, podnoszonej przez Skarżącą, kwestii rozdzielności majątkowej małżonków należy stwierdzić, iż przy badaniu ustawowych przesłanek o przyznanie prawa pomocy, należy wziąć pod uwagę, że zgodnie z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy i z tego obowiązku nie zwalnia pozostawanie w rozdzielności majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 6 października 2006 r., sygn. akt GZ 71/04). W tym stanie rzeczy uznać należy, że wniosek Skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Z tej przyczyny na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.