III SA/Wa 2454/20

WyrokWSA w Warszawie2021-09-02

Skład orzekający: Anna Zaorska, Radosław Teresiak, Konrad Aromiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z o.o. ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony po terminie, mimo istnienia przesłanek do jego wcześniejszego zgłoszenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że członek zarządu ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli wniosek o ogłoszenie upadłości nie został złożony we właściwym czasie. W przypadku zaprzestania wykonywania wymagalnych zobowiązań przez spółkę, obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość powstaje niezwłocznie, a jego niezachowanie skutkuje odpowiedzialnością członka zarządu. Sąd podkreślił, że nawet jeśli spółka nie wykazała stanu niewypłacalności w rozumieniu przekroczenia wartości majątku nad zobowiązaniami, to samo zaprzestanie płacenia wymagalnych zobowiązań jest wystarczającą przesłanką do zgłoszenia wniosku o upadłość.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. Organ podatkowy pierwszej instancji oraz Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznali, że spółka nie wykonała swoich wymagalnych zobowiązań, a egzekucja z jej majątku okazała się bezskuteczna. Dodatkowo, zdaniem organów, wniosek o ogłoszenie upadłości spółki został złożony po terminie, co uniemożliwiło uwolnienie członka zarządu od odpowiedzialności. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa upadłościowego, w tym dotyczące przesłanek egzoneracyjnych i przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Zaorska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Radosław Teresiak, asesor WSA Konrad Aromiński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 września 2021 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2013 r. i I kwartał 2014 r. oddala skargę 1.1. Decyzją z [...] października 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "DIAS") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. (dalej: "NUS") z dnia [...] grudnia 2019 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności P.C. (dalej: "Skarżący") jako byłego członka zarządu L. sp. z o.o. (dalej: "Spółka") za zaległości podatkowej ww. Spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2013 r. i I kwartał 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. 1.2. W wyniku przeprowadzenia postępowania podatkowego, NUS decyzją z [...] grudnia 2019 r. orzekł o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego jako byłego członka zarządu Spółki za zaległości podatkowe tej Spółki w podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. w łącznej kwocie 31.260,63 zł wraz z odsetkami za zwłokę, obliczonymi na dzień ogłoszenia upadłości Spółki, w łącznej kwocie 1.517,00 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 1.134,80 zł. 1.3. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący wniósł o uchylenie decyzji NUS w całości i orzeczenie, iż Skarżący nie ponosi odpowiedzialności jako były członek zarządu za zaległości podatkowe Spółki. Decyzji NUS zarzucił naruszenie: art. 107, art. 108 i art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: "O.p."), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie Skarżący ponosi odpowiedzialność jako członek zarządu za zaległości podatkowe Spółki. W ocenie Skarżącego, nie może on zostać uznanym jako odpowiedzialny za zaległości Spółki, z uwagi na fakt ziszczenia się w stosunku do niego przesłanek egzoneracyjnych wymienionych w art. 116 O.p. Skarżący zgłosił również zarzut przedawnienia, na podstawie art. 70 O.p., w związku z wysłaniem przedmiotowej decyzji po upływie 5 letniego terminu (w dniu 2 stycznia 2020 r.), co skutkowało również jej doręczeniem po upływie terminu przedawnienia. 1.4. Po rozpatrzeniu odwołania, DIAS decyzją z [...] października 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji DIAS przywołał przepisy rozdziału 15 działu III O.p. regulujące odpowiedzialność osób trzecich za zaległości podatkowe spółki, w tym art. 107 § 1 i 2, art. 108 § 1-3 i art. 116 § 1 i 2 O.p. DIAS wskazał, że w przedmiotowej sprawie wysokość zobowiązań podatkowych Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. została określona decyzją NUS z [...] grudnia 2015 r. Przedmiotowa decyzja określająca wysokość zobowiązań podatkowych Spółki z tytułu podatku od towarów i usług m.in. za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. była reakcją na nieprawidłowości w rozliczeniach podatku od towarów i usług m.in. za wskazane powyżej okresy. Jak podkreślił organ, terminy płatności nieuregulowanych przez Spółkę zobowiązań upłynęły odpowiednio w dniach 27 stycznia 2014 r. i 25 kwietnia 2014 r. W rozpatrywanej sprawie, w ocenie organu, zachowany został wynikający z art. 108 § 2 pkt 2 lit. a O.p. wymóg wszczęcia postępowania podatkowego po doręczeniu decyzji określającej wysokość zobowiązania. DIAS wskazał, że w przedmiotowej sprawie bezsporne są ustalenia organu podatkowego w zakresie pełnienia przez Skarżącego obowiązków członka zarządu w terminie płatności przedmiotowych zobowiązań podatkowych oraz bezskuteczności egzekucji prowadzonej wobec majątku Spółki. DIAS podkreślił, że przesłanką odpowiedzialności członka zarządu, jest bezskuteczność egzekucji z majątku Spółki. Organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że w związku z nieuregulowaniem przez Spółkę zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług między innymi za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r., NUS prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lutego 2014 r. dotyczącego zaległości podatkowej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2014 r. oraz tytułu wykonawczego z dnia [...] czerwca 2014 r. dotyczącego zaległości podatkowej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2014 r. DIAS nadmienił, iż organ egzekucyjny na podstawie tytułu wykonawczego skierował w dniu 19 lutego 2014 r. zawiadomienia do [...] S.A., [...] S.A. i [...] S.A. Banki poinformowały, że na rachunkach bankowych Spółki brak było środków na realizację zajęcia. Ponadto jak wskazał DIAS, organ egzekucyjny w dniu 19 lutego 2014 r. skierował zawiadomienia do potencjalnych kontrahentów Spółki, w tym M. sp. z o.o., S. sp. z o.o., W. sp. z o.o. i S. sp. z o.o., jednakże pomimo skierowanych ponagleń, ww. podmioty nie udzieliły odpowiedzi na pisma. Także zajęcie skierowane do [...] w S. okazało się nieskuteczne, gdyż bank zamknął rachunek bankowy prowadzony na rzecz Spółki. Ponadto DIAS podkreślił, że organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących inne zaległości podatkowe Spółki skierował zawiadomienia do innych podmiotów, tj. M. sp. z o.o., W. , A. sp. z o.o. DIAS wskazał, że organ podatkowy w dniu [...] czerwca 2014 r. wystawił tytuł wykonawczy dotyczący zaległości Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2014 r. Organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego skierował w dniu 10 czerwca 2014 r. zawiadomienie do [...] . Bank poinformował, że na rachunku bankowym Spółki brak jest wolnych środków na spłatę wierzytelności Spółki. Ponadto, jak podkreślił DIAS, organ egzekucyjny w dniu 7 lipca 2014 r. wystosował zawiadomienie do [...] S.A. Bank poinformował, że środki z rachunku bankowego prowadzonego na rzecz Spółki będą przekazywane zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. w W. Wydział [...] Cywilny z dnia [...] czerwca 2014 r., sygn. akt [...] na konto Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla W. w W. , który został wyznaczony do łącznego prowadzenia egzekucji wobec Spółki. DIAS wskazał, że organ egzekucyjny podjął również próbę ustalenia majątku Spółki w postaci wierzytelności u jej kontrahentów i skierował w dniu 12 września 2014 r. zawiadomienia do N. sp. z o.o., B. sp. z o.o., B. sp. z o.o. sp. k., M. sp. z o.o., M. sp. z o.o. sp. k., W. sp. z o.o. sp. k., W. sp. z o.o. sp. k, W. sp. z o.o., M. sp. z o.o., A. sp. z o.o., M. sp. z o.o., O. sp. z o.o., jednakże z uwagi na postanowienie Sądu Rejonowego dla W. w W. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i naprawczych z dnia [...] września 2014 r. sygn. akt [...] o ogłoszeniu upadłości Spółki obejmującej likwidację jej majątku, postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Spółki zostało umorzone postanowieniem NUS z dnia [...] grudnia 2014 r. Organ wskazał, że w związku z ogłoszeniem upadłości Spółki, NUS pismem z dnia 6 listopada 2014 r. zgłosił wierzytelności o łącznej kwocie 25.115,30 zł DIAS podkreślił, że w związku z przeprowadzonym postępowaniem podatkowym, NUS decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. określił zobowiązanie podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za okresy od stycznia 2013 r. do czerwca 2014 r. Jak wskazał DIAS, postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. w W. [...] Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych z dnia [...] lipca 2018 r. zakończone zostało postępowanie upadłościowe prowadzone wobec Spółki. Ww. postanowienie stało się prawomocne z dniem [...] września 2018 r. Spółka została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 30 października 2018 r. W ocenie DIAS, bezskuteczność egzekucji została przez NUS należycie wykazana, a zatem spełniona została pierwsza z pozytywnych przesłanek orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu, wynikająca z art. 116 O.p. Odnosząc się do drugiej przesłanki odpowiedzialności określonej w art. 116 § 2 O.p. organ wskazał, że na podstawie akt rejestrowych Spółki prowadzonych przez Sąd Rejonowy dla W. Sąd Gospodarczy oraz odpisu pełnego z Rejestru przedsiębiorców KRS organ podatkowy ustalił, że w terminach płatności przedmiotowych zobowiązań podatkowych Spółki jej zarząd był jednoosobowy. Zgodnie z umową W. sp. z o.o., sporządzoną w dniu 30 marca 2007 r. w formie aktu notarialnego, do zarządu Spółki powołani zostali Skarżący i R. L.. Następnie, zgodnie z protokołem sporządzonym w formie aktu notarialnego w dniu [...] października 2012 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników podjęło uchwałę nr 3 i zmieniło nazwę spółki na L. sp. z o.o. W dniu 11 marca 2013 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników podjęło uchwałę o odwołaniu R.L. z funkcji wiceprezesa zarządu Spółki. DIAS zauważył, że zgodnie z art. 22 ww. umowy kadencja zarządu trwa do czasu odbycia Zgromadzenia Wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za piąty pełny rok obrotowy pełnienia funkcji przez zarząd Spółki. Z powyższego wynika, zdaniem organu, że okres trwania kadencji Skarżącego upływał z dniem zatwierdzenia sprawozdania finansowego Spółki za 2012 r. DIAS podkreślił, że pomimo braku formalnego powołania na kolejną kadencję oraz braku złożenia sprawozdania finansowego za ww. okres wraz z dokumentem potwierdzającym jego zatwierdzenie przez Zgromadzenie Wspólników, ww. osoba nadal sprawowała funkcję reprezentanta Spółki do dnia jej wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego. Podsumowując DIAS wskazał, że na podstawie powyższego organ podatkowy wykazał, że wypełniona została przesłanka wyrażona w art. 116 § 2 O.p., tj. pełnienie przez Skarżącego funkcji członka zarządu Spółki w terminach płatności zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. Następnie DIAS odnosząc się do przesłanek negatywnych (egzoneracyjnych) wymienionych w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a i lit. b oraz pkt 2 O.p. podkreślił, że kwestię sporną stanowi moment zaistnienia niewypłacalności oraz określenie "właściwego czasu" do zgłoszenia wniosku o ogłoszeni upadłości. DIAS wskazał, że Skarżący w piśmie z 29 listopada 2019 r. i z 16 grudnia 2019 r. poinformował organ podatkowy, że zaistniała przesłanka uwalniająca członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z uwagi na fakt, iż Spółka została wykreślona z dniem 2 kwietnia 2019 r. z Krajowego Rejestru Sądowego oraz w związku z faktem, że Skarżący w dniu [...] kwietnia 2014 r. złożył wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. Ustosunkowując się do powyższego DIAS zwrócił uwagę, że Spółka posiada nieuregulowane zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące od stycznia do marca 2014 r. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy zaistniała przesłanka do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki określona w art. 10 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2015 r., poz. 233 ze zm., dalej: "P.u.n."), czyli niewykonywania przez Spółkę swoich wymagalnych zobowiązań. DIAS zauważył, że jeżeli przedsiębiorca jest osobą prawną powinien również zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, kiedy majątek przedsiębiorcy nie wystarczał na zaspokojenie długów. Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie akt rejestrowych prowadzonych przez Sąd Rejonowy dla W. Sąd Gospodarczy organ podatkowy ustalił, że Spółka nie złożyła do sądu rejestrowego sprawozdań finansowych za lata 2010-2013. Natomiast ze złożonego sprawozdania finansowego za 2014 r. oraz załączonego do niego bilansu wynika, że wartość kapitału własnego Spółki na dzień 31 grudnia 2013 r. wynosiła: [...] zł, a na dzień 31 sierpnia 2014 r.: [...] zł. Z powyższych w ocenie organu danych wynika, że we wskazanych okresach wysokość ciążących na tej Spółce zobowiązań przewyższała wartość majątku Spółki. Powyższe wskazuje, zdaniem DIAS, że w ww. latach zaistniała wobec Spółki druga przesłanka do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości wymieniona w art. 11 ust. 2 P.u.n. DIAS wskazał, że jedną z przesłanek uwalniających członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki jest konieczność wykazania braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie. W ocenie DIAS, organ podatkowy po zbadaniu materiału dowodowego, dokonał jego wszechstronnej oceny, która doprowadziła do wniosku, iż przedmiotowy wniosek w świetle przepisu art. 11 ust. 1 i ust. 2 P.u.n. w związku z art. 116 O.p., nie został zgłoszony "we właściwym czasie". Zdaniem DIAS, na takie stanowisko wpłynęły obiektywne okoliczności, takie jak fakt posiadania przez Spółkę zaległości podatkowych od I kw. 2013 r. do I kw. 2014 r. A zatem sama okoliczność wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości, w ocenie DIAS, nie zwalnia Skarżącego z odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe Spółki. DIAS wskazał, że nawet gdyby przyjąć stanowisko przedstawiane przez Skarżącego, zgodnie z którym domniemana utrata zdolności do wykonywania swoich zobowiązań następuje jeżeli opóźnienie w wykonywaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące, to Spółka powinna była najpóźniej w terminie dwóch tygodni od dnia 25 lipca 2013 r. zgłosić przedmiotowy wniosek. W ocenie organu, w dniu 25 lipca 2013 r., upływał trzymiesięczny okres opóźnienia Spółki w uregulowaniu zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za I kw. 2013 r., a ponadto w dniu 25 lipca 2013 r. upływał termin płatności kolejnego zobowiązania Spółki tj. z tytułu podatku od towarów i usług za II kw. 2013 r. Jak wskazał organ, powyższe zobowiązanie również nie zostało przez Spółkę uregulowane w terminie. Generowanie kolejnych zaległości, w ocenie DIAS, dodatkowo powinno skłonić członka zarządu Spółki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości wcześniej niż w dniu [...] kwietnia 2014 r. DIAS wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości w dniu [...] kwietnia 2014 r. nie doprowadziło do zaspokojenia wszystkich wierzycieli, w tym Skarbu Państwa – NUS. Organ podkreślił, że Skarżący w toku postępowania prowadzonego w zakresie orzeczenia o jego odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki nie przedstawił okoliczności potwierdzających, że jako członek zarządu, uczynił ze swojej strony wszystko, by nie dopuścić do zniweczenia celu postępowania upadłościowego jakim jest chociażby częściowe, równomierne zaspokojenie wszystkich wierzycieli. DIAS zauważył, że kolejną przewidzianą w przepisach O.p. okolicznością pozwalającą na ewentualne uwolnienie się przez członka zarządu spółki kapitałowej od odpowiedzialności za jej zaległości jest wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części - stosownie do art. 116 § 1 pkt 2 O.p. W ocenie organu, tylko wskazanie realnie istniejącego mienia, dokładnie zidentyfikowanego i istniejącego w momencie, w którym toczy się postępowanie dotyczące przeniesienia odpowiedzialności, wypełnia przesłankę zwalniającą członka zarządu od odpowiedzialności z art. 116 § 1 pkt 2 O.p. Jak podkreślił DIAS, takiego mienia w niniejszej sprawie nie wskazano. Natomiast ustosunkowując się zarzutu przedawnienia zobowiązania na podstawie art. 70 O.p., DIAS zauważył, że bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. został przerwany w dniu 22 września 2014 r., z uwagi na wydane przez Sąd w ww. dniu postanowienie o ogłoszeniu upadłości Spółki. W myśl art. 70 § 3 O.p. bieg terminu przedawnienia ww. zaległości zaczął biec na nowo od dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego, czyli od dnia 4 września 2018 r. Z kolei decyzja o orzeczeniu odpowiedzialności Skarżącego jako byłego członka zarządu Spółki, za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r., odsetki za zwłokę od ww. zaległości na dzień ogłoszenia upadłości Spółki oraz koszty egzekucyjne powstałe w związku z koniecznością przymusowego dochodzenia ww. należności, została wydana w dniu [...] grudnia 2019 r., a zatem przed upływem terminu wynikającego z art. 118 § 1 O.p. 2. W skardze do tutejszego Sądu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji DIAS oraz poprzedzającej ją decyzji NUS, a także zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: - art. 229 O.p., poprzez jego niezastosowanie, co uniemożliwiło udowodnienie Skarżącemu stanowiska, istnienia przesłanki egzoneracyjnej wyłączającej odpowiedzialność Skarżącego jako członka zarządu Spółki; - art. 299 O.p., poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało nieprzeprowadzeniem i niedopuszczeniem dowodów w dodatkowym postępowaniu celem uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, w tym dowodu z przesłuchania Skarżącego na okoliczność stanu finansowego Spółki oraz na okoliczność przyczyn i terminu złożonego wniosku o ogłoszenie upadłości oraz dowodu z opinii biegłego; - art. 116 O.p., poprzez jego zastosowanie i uznanie, że w przedmiotowym stanie faktycznym ziściła się przesłanka niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie oraz niewykazanie przez Skarżącego, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki nastąpiło bez jego winy, podczas gdy Skarżący przedstawił dowody z dokumentów jak również złożył wnioski o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z innych źródeł (przesłuchanie Skarżącego, opinia biegłego rewidenta) na wskazane okoliczności, które to dowody nie zostały dopuszczone, co pozbawiło Skarżącego możliwości skutecznej obrony swych praw, co bezpośrednio wpływa na jego odpowiedzialność w niniejszej sprawie; - art. 21 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 P.u.n., poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, iż terminem właściwym do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości jest dwutygodniowy termin liczony od dnia 25 kwietnia 2013 r., podczas gdy przesłanki złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki zostały spełnione, w następstwie czego wniosek o ogłoszenie upadłości został przez Sąd Rejonowy dla W. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i naprawczych przyjęty; - art. 187 O.p., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że stan faktyczny sprawy został dostatecznie udowodniony innymi dowodami, nieprzeprowadzenie wszystkich wniosków dowodowych Skarżącego, co skutkowało przeprowadzeniem niewyczerpującego i zdawkowego postępowania dowodowego; - art. 188 O.p., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że okoliczności powstania stanu niewypłacalności Spółki zostały stwierdzone innymi dowodami przeprowadzonymi w niniejszej sprawie, w związku z czym żądanie przesłuchania Skarżącego oraz przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego rewidenta na fakty wskazane w uzasadnieniu poniżej uznano za niezasługujące na uwzględnienie; - art. 107 § 1 i 2 pkt 2 i 4 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 116 O.p., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, że w niniejszej sprawie Skarżący ponosi odpowiedzialność jako były członek zarządu za zaległości Spółki, w łącznej kwocie 33.912,43 zł, podczas gdy Skarżący nie może zostać uznanym jako odpowiedzialny za zaległości Spółki, z uwagi na fakt ziszczenia się w stosunku do niego przesłanek egzoneracyjnych wymienionych w przepisie art. 116 O.p.; - art. 70 O.p., poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w niniejszej sprawie nie nastąpiło przedawnienie, podczas gdy decyzja organu określająca zobowiązanie podatkowe została wysłana po upływie 5-letniego terminu przedawnienia oraz została doręczona również po upływie tego terminu. 3. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 4.1. Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sprawa została skierowana do rozpoznania w powyższym trybie zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 1[...] października 2020 r., na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374). 4.2. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd w sprawie nie dopatrzył się ani naruszenia przepisów prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. 4.3. W sprawie istotę sporu stanowi zasadność orzeczenia, na podstawie art. 116 O.p., o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kwartał 2013 r. i I kwartał 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. 4.4 Granice odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe określają przepisy rozdziału 15 działu III Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 107 § 1 O.p., w przypadkach i w zakresie przewidzianym w tym rozdziale za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Zakresem tej odpowiedzialności objęte zostały również odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, a także koszty postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy odnoszące się do odpowiedzialności osób trzecich stanowią inaczej (art. 107 § 2 pkt 2 i 4 O.p.). Stosownie do art. 116 § 1 O.p., za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy, bądź nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Przy tym odpowiedzialność członków zarządu, określona w § 1, obejmuje m.in. zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu (art. 116 § 2 O.p.). Jednocześnie wykreślenie spółki (podatnika) z rejestru, a tym samym utrata bytu prawnego przez tę osobę prawną, nie uniemożliwia orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu tej spółki za jej zobowiązania. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że odpowiedzialność członków zarządu osób prawnych za zobowiązania podatkowe tych osób jest odpowiedzialnością za cudzy dług, mającą charakter odpowiedzialności gwarancyjnej i zabezpieczającej należności publicznoprawne przed unikaniem odpowiedzialności przez podatników, płatników, inkasentów za zaległości podatkowe. Nie ma ona żadnego związku z obowiązkiem podatkowym ciążącym na podatniku, jednakże jest zależna od zaległości podatkowej, bowiem Ordynacja podatkowa przewiduje określoną kolejność zgłaszania przez wierzyciela roszczenia, najpierw do dłużnika (osoby prawnej), a dopiero później, po stwierdzeniu nieskuteczności egzekucji, do osoby odpowiedzialnej za jego dług (vide uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 8 grudnia 2008 r., II FPS 6/08 - ONSAiWSA 2009, Nr 2, poz. 19). Sąd podziela także pogląd wyrażony w uchwale Sądu Najwyższego z 15 października 2009 r., II UZP 3/09 (OSNP 2011, nr 1-2, poz. 13), że odpowiedzialność ta ma także charakter sankcyjny i prewencyjny. Głównym celem tej regulacji, z uwagi na charakter przesłanek zwalniających członków zarządu od odpowiedzialności, jest wymuszenie na członkach zarządu w pierwszej kolejności należytego wykonywania przez nich obowiązków wynikających z prawa upadłościowego i naprawczego. Te cechy odpowiedzialności przemawiają za uznaniem, że przeniesienie odpowiedzialności na członka zarządu po wykreśleniu z właściwego rejestru osoby prawnej jest dopuszczalne. W przeciwnym razie przepisy dotyczące odpowiedzialności nie spełniałyby swojej roli. Trafnie także w powołanej uchwale SN zwrócono uwagę, że zgodnie z art. 108 § 4, art. 116 § 1 i art. 116a O.p. bezskuteczność egzekucji w stosunku do osoby prawnej stanowi nie tylko warunek wszczęcia egzekucji przeciwko osobie trzeciej, ale nawet warunek wydania decyzji o tej odpowiedzialności. Skoro warunkiem wydania decyzji jest całkowita niemożność zaspokojenia się wierzyciela podatkowego z majątku osoby prawnej, to solidarna odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania tej osoby prawnej może być wyłącznie odpowiedzialnością solidarną między członkami zarządu, a nie między tymi członkami i osobą prawną. Praktycznie nie ma bowiem możliwości objęcia solidarną odpowiedzialnością za zaległości podatkowego członków zarządu i osoby prawnej w sytuacji, gdy ta ostatnia nie posiada już żadnego majątku. Odpowiedzialność członków zarządu ma ponadto autonomiczny charakter, powstaje niezależnie od istnienia solidarnej odpowiedzialności członków zarządu ze spółką (ta wynika z mocy prawa). Inne są zasady odpowiedzialności solidarnej między członkami zarządu i między członkami zarządu i spółką (vide powołana wyżej uchwała NSA o sygn. II FPS 6/08). Z tych względów wykreślenie Spółki z rejestru, wskutek zakończenia postępowania upadłościowego, nie stanowiło przeszkody do orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zobowiązania tej Spółki jako podatnika. 4.5. Mając na uwadze zarówno zarzuty skargi jak i to, że odpowiedzialność przenoszona jest za zaległość w podatku VAT za IV kwartał 2013 r. i I kwartał 2014 r. należało zbadać, czy w dacie orzekania przez DIAS nie doszło do przedawnienia zobowiązania z tytułu VAT za sporny okres w stosunku do dłużnika głównego, czyli do Spółki. Nie budzi bowiem wątpliwości, że wygaśnięcie zobowiązania pierwotnego dłużnika zwalnia z odpowiedzialności osoby trzecie. Tym samym organy podatkowe, niezależnie od regulacji z art. 118 O.p., mogą orzekać o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej jedynie do momentu przedawnienia zobowiązania podatnika będącego dłużnikiem głównym. W rozpoznawanej sprawie bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. został przerwany w dniu 22 września 2014 r., z uwagi na wydane przez Sąd w ww. dniu postanowienie o ogłoszeniu upadłości Spółki (art. 70 § 3 zd. 1 O.p) W myśl natomiast art. 70 § 3 zd. 2 O.p., bieg terminu przedawnienia ww. zaległości zaczął biec na nowo od dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego, czyli od dnia 4 września 2019 r. W konsekwencji na dzień wydawania decyzji przez DIAS nie doszło w stosunku do Spółki do przedawnienia zobowiązań z tytułu podatku VAT za okresy objęte decyzją. Niezależnie od powyższego, wydanie decyzji przez NUS nastąpiło [...] grudnia 2019 r., tj. przed upływem terminu, o którym mowa w art. 118 § 1 O.p. Dlatego też prawo do orzekania przez NUS w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności Skarżącego za powstałe zaległości nie uległo przedawnieniu. W tym zakresie na uwzględnienie nie zasługiwała argumentacja skargi odnosząca się do kwestii wyekspediowania przesyłki zawierającej decyzję NUS dopiero w dniu 2 stycznia 2020 r. W ocenie Sądu, decydująca jest bowiem data jaką opatrzona została decyzja. Należy bowiem podzielić pogląd, zgodnie z którym pojęcie "wydania" decyzji, wynikające w szczególności z przepisów procesowych art. 210 § 1 pkt 2 O.p. i art. 212 O.p., jak również poddanego badaniu w rozpoznawanej sprawie art. 118 § 1 O.p., odnosi się do sporządzenia aktu zawierającego elementy wyszczególnione w art. 210 § 1 pkt 2 O.p., którego wyrazem jest m.in. złożenie pod decyzją podpisu przez upoważnioną osobę oraz opatrzenie datą jej wydania (zob. np. uchwała NSA z 17 stycznia 2011 r., II FPS 2/10; uchwała SN z 17 grudnia 2007 r., I FPS 5/07; wyrok WSA we Wrocławiu z 26 lipca 2017 r., I SA/Wr 381/17). Za trafnością prezentowanego stanowiska przemawia argumentacja płynąca z zasad techniki prawodawczej, w szczególności dyrektywy konsekwencji terminologicznej, której wewnętrzny (pojęciowy) aspekt znalazł wyraz w § 10 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz.U. z 2016 r. poz. 283, dalej: rozporządzenie). Regulacja ta posiada nieprzerwanie stałe miejsce w porządku prawnym począwszy od okresu przedwojennego i traktuje o "fundamentalnej zasadzie dobrej roboty prawodawczej" jako jednej z podstawowych założeń tzw. racjonalnego ustawodawcy (uchwała SN z 30 kwietnia 2003 r., I KZP 8/03, OSNKW 2003/5-6, poz. 41). Przepis § 10 rozporządzenia wprowadza zakaz dokonywania wykładni homonimicznej, sprowadzającej się do przypisywania odmiennego znaczenia tym samym zwrotom w obrębie danego aktu lub gałęzi prawa. Zasadą jest zatem oznaczanie różnych desygnatów różnobrzmiącymi określeniami. Wyłomem od rzeczonego założenia jest wyraźna, precyzyjna i jednoznacznie sformułowana wola ustawodawcy, jednak dopuszczalna jedynie w obrębie całego systemu prawa, nie zaś tego samego aktu prawnego (uchwała SN z 30 kwietnia 2003 r., I KZP 8/03, OSNKW 2003/5-6, poz. 41; uchwała TK z 29 stycznia 1992 r., W 14/91, OTK 1992, Nr 1, poz. 20). Ilekroć zachodzi potrzeba rozróżnienia pojęć, winno się to odbywać na poziomie treści przepisu prawnego, a nie w drodze jego interpretacji (G. Wierczyński, Komentarz do rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (w:) Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, wyd. II, LEX 2016). Powyższe rozważania prowadzą do konstatacji, że w poszanowaniu dyrektywy wykładni językowej tożsamości znaczeniowej nakazującej jednakowe traktowanie w obrębie danego aktu prawnego zwrotów o identycznym brzmieniu, oraz przez wzgląd na wynikający z wykładni systemowej zakaz interpretowania przepisów prawa w sposób prowadzący do ich wzajemnej sprzeczności, niemożliwym do zaakceptowania pozostaje odmienne interpretowanie pojęcia "wydania" decyzji w zależności od kontekstu jego użycia na gruncie Ordynacji podatkowej. Omawiane sformułowanie, zastosowane w art. 118 § 2 O.p., jak również art. 210 § 1 pkt 2 O.p. oraz art. 212 O.p., winno być rozumiane w sposób tożsamy, zaś przywołane regulacje prawne oraz dorobek orzeczniczy i doktrynalny pozwalają na odkodowanie jego treści jako równoznacznego z momentem sporządzenia decyzji, tj. wypełnienia o niezbędne elementy składowe wyszczególnione w art. 210 § 1 pkt 2 O.p. i opatrzenia podpisem osoby upoważnionej. Tym samym czynność nadania decyzji rozumiana jako wyekspediowanie aktu administracyjnego nie stanowi desygnatu pojęcia "wydania" decyzji (por. wyrok NSA z 8 kwietnia 2021 r. sygn. akt III FSK 2962/21). 4.6. W niniejszej sprawie organy ustaliły następujące okoliczności, które nie były sporne: - Spółka nie uregulowała zaległości wynikających ze złożonych deklaracji za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r., niezależnie od powyższego, w stosunku do Spółki wydano decyzję z [...] grudnia 2015 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług m.in. za ww. okresy (zobowiązania z tego tytułu nie zostały uregulowane); - w okresie, w którym przypadał termin płatności zobowiązań za okresy objęty decyzją Skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu Spółki (funkcje tę w terminach płatności zobowiązań objętych decyzją pełnił jednoosobowo do dnia wykreślenia Spółki z KRS – zob. odpis pełny z Rejestru przedsiębiorców KRS nr [...] ); - zaistniał stan bezskuteczności egzekucji (powyższe potwierdza zarówno przebieg postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez organ egzekucyjny jak również postępowanie upadłościowe, które nie doprowadziło do zaspokojenia NUS. Jak wynika z akt sprawy w związku z nieuregulowaniem przez Spółkę zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług m.in. za IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r., NUS prowadził postępowanie egzekucyjne, w tym na podstawie tytułu wykonawczego z [...] lutego 2014 r. dotyczącego zaległości podatkowej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za IV kw. 2013 r. oraz tytułu wykonawczego z [...] czerwca 2014 r. dotyczącego zaległości podatkowej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za I kw. 2014 r. Organ egzekucyjny skierował zawiadomienia zarówno do banków jak i do potencjalnych kontrahentów, ale nie przyniosło to żadnych efektów. Z uwagi na postanowienie Sądu Rejonowego dla W. w W. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i naprawczych z [...] września 2014 r., sygn. akt [...] o ogłoszeniu upadłości Spółki obejmującej likwidację jej majątku, postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Spółki zostało umorzone postanowieniem NUS z [...] grudnia 2014 r. W związku z ogłoszeniem upadłości Spółki, NUS pismem z 6 listopada 2014 r. zgłosił wierzytelności o łącznej kwocie 25.115,30 zł. Postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. w W. [...] Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych z [...] lipca 2018 r. zakończone zostało postępowanie upadłościowe prowadzone wobec Spółki. Ww. postanowienie stało się prawomocne z dniem [...] września 2018 r. Spółka została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 30 października 2018 r. Tym samym w rozpoznawanej sprawie wraz z wszczęciem postępowania o ogłoszenie upadłości Spółki nie było możliwości egzekwowania należności Skarbu Państwa w ramach egzekucji singularnej. Postępowanie upadłościowe stanowi w takiej sytuacji postępowanie egzekucyjne, o którym mowa w art. 108 § 2 pkt 3 O.p. Dlatego też po uprawomocnieniu się postanowienia o wykreśleniu wszystkich wpisów dotyczących Spółki, należało uznać, że egzekucja z majątku Spółki stała się bezskuteczna). Okoliczności te, jak już zauważono wyżej, nie są w niniejszej sprawie sporne. Ustalenia i oceny z tego zakresu, zdaniem Sądu, zostały dokonane zgodnie z przepisami prawa dotyczącymi gromadzenia materiału dowodowego i jego oceny (art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.). 4.7. Odnosząc się natomiast do zasadniczej kwestii spornej w rozpoznanej sprawie, a więc zagadnienia dotyczącego oceny terminowości złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, stwierdzić należało, że organy prawidłowo przyjęły, że wniosek w tym przedmiocie, złożony [...] kwietnia 2014 r., był wnioskiem spóźnionym. Formułując powyższą ocenę, także z uwagi na zarzuty skargi, należało odwołać się do treści art. 11 i art. 21 oraz do art. 10 P.u.n. Zgodnie z art. 10 P.u.n., w brzmieniu obowiązującym na dzień zaistnienia stanu niewypłacalności, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Stosownie natomiast do art. 11 ust. 1 i 2 P.u.n. dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Z powyższego wynika, że w art. 11 P.u.n. ustawodawca przewidział dwie niezależne przesłanki ogłoszenia upadłości dłużnika będącego osobą prawną tj.: niewykonywanie wymagalnych zobowiązań (ust. 1) oraz sytuację, w której zobowiązania dłużnika przekraczają jego majątek (ust. 2). Wystąpienie którejkolwiek z nich obliguje członka zarządu do zgłoszenia wniosku o upadłość Spółki (o czym szerzej także w dalszej części niniejszego uzasadnienia). W myśl art. 21 ust. 1 P.u.n. zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości powinno nastąpić nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. 4.8. W ocenie Sądu, w przypadku Spółki niewątpliwą przesłankę do złożenia wniosku o upadłość stanowiło zaprzestanie uiszczania wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym. Jak wynika z akt sprawy Spółka posiada nieuregulowane zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kw. 2013 r. i I kw. 2014 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące od stycznia do marca 2014 r. Powyższa sytuacja świadczyła o trwałym, wielomiesięcznym nieregulowaniu zobowiązań, począwszy od I kwartału 2013 r. Tym samym wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki złożony 20 kwietnia 2014 r. (po ponad roku nieregulowania zobowiązań) był niewątpliwe wnioskiem spóźnionym. Wniosek ten powinien był złożony w terminie 14-dniowym od upływu terminu płatności drugiego z kolei nieuregulowanego zobowiązania (tj. za II kwartał 2013 r.). W tym miejscu Sąd zauważa, że skoro niezależną i wystarczającą przesłanką zgłoszenia wniosku o upadłość jest zaprzestanie wykonywania wymagalnych zobowiązań, to kwestia oceny, kiedy Spółka znalazła się w sytuacji, w której jej majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, nie jest już decydująca dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W konsekwencji nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy te wszystkie okoliczności i te wszystkie wnioski dowodowe, które były wskazywane w toku postępowania oraz w skardze, a dotyczące sytuacji ekonomicznej Spółki. Zgodnie z art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Skoro, jak już wskazywano, samodzielną i wystarczającą podstawą do złożeniu wniosku o upadłość było nieregulowanie zobowiązań, to okoliczności, które miałyby być wykazane za pomocą wniosków dowodowych wskazanych przez Skarżącego nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 229 O.p., a także odmowy przeprowadzenia przez organy dowodów z przesłuchania Skarżącego czy opinii biegłego rewidenta, na okoliczność m.in. ustalenia daty powstania niewypłacalności Spółki i jej sytuacji finansowej. Przyczyna niewypłacalności, związana z zaprzestaniem wykonywania wymagalnych zobowiązań sprawia, że badanie "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości z tego właśnie powodu nie wymaga analizy stanu majątku Spółki i tego, czy i kiedy zobowiązania przekraczały jego wartość. W takim przypadku istotny jest obiektywny stan nieregulowania wymagalnych zobowiązań. Innymi słowy, skoro powstanie stanu niewypłacalności było determinowane zaprzestaniem wykonywania wymagalnych zobowiązań, czyli wiązało się z zaistnieniem przesłanki, o której mowa w art. 11 ust. 1 P.u.n., to zbędne było prowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność spełnienia przesłanek powstania stanu niewypłacalności z art. 11 ust. 2 P.u.n. Podkreślenia przy tym wymaga ugruntowane już stanowisko, że ustalenie okoliczności faktycznej, kiedy w spółce wystąpił stan niewypłacalności, należy do ustaleń, które samodzielnie powinny przeprowadzić organy podatkowe i nie wymaga to wiadomości specjalnych. Organy podatkowe mogą samodzielnie, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ocenić, który moment był właściwym dla zgłoszenia przez członka zarządu wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego spółki (zob. np. wyrok NSA z 14 stycznia 2016 r., II FSK 3063/13 i przywołane tam orzecznictwo). Ustalenia i oceny z tego zakresu, zdaniem Sądu, zostały dokonane zgodnie z przepisami prawa dotyczącymi gromadzenia materiału dowodowego i jego oceny (art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.). Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych powstanie sytuacji, gdy dłużnik zaprzestał wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań, nakłada obowiązek zgłoszenia w sądzie wniosku o ogłoszenie upadłości, nawet gdy dłużnik nie znajduje się w sytuacji takiej, że jego majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów (por. też postanowienie Sądu Najwyższego z 8 stycznia 2013 r. sygn. akt III KK 117/12; OSNKW 2013/3/25). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 marca 2014 r. sygn. akt II FSK 1211/12. Z punktu widzenia wystąpienia przesłanki zaprzestania płacenia długów nie ma znaczenia ani wartość i charakter zadłużenia (mogą to być zarówno zobowiązania publicznoprawne, jak i cywilnoprawne), ani też powód, dla którego dłużnik przestał płacić swoje zobowiązania. Nie ma tu znaczenia przyczyna takiego stanu rzeczy, a także to, czy dłużnik nie wykonuje wszystkich swoich zobowiązań, czy tylko niektórych z nich. Podkreślić należy, że aby uwolnić się od odpowiedzialności wniosek o ogłoszenie upadłości powinien być złożony nie wtedy, gdy członek zarządu uznaje to za stosowne, nawet gdy widzi szansę na wyjście z zadłużenia, ale wtedy gdy taki obowiązek nakładają na dłużnika przepisy prawa. 4.9. Niezależnie od powyższego Sąd zwraca uwagę, że z jednej strony Skarżący jako argument przemawiający za brakiem podstaw do złożenia wniosku o upadłość przed [...] kwietnia 2014 r. wskazuje na jeszcze stabilną kondycję finansową Spółki. Z drugiej strony z jakiegoś powodu Spółka od ponad roku, trwale nie uiszczała wymagalnych zobowiązań wobec Skarbu Państwa. Niezależnie od powyższego, z sprawozdania finansowego oraz załączonego do niego bilansu wynika, że wartość kapitału własnego Spółki na dzień 31 grudnia 2013 r. wynosiła: [...] zł. Tym samym, już na koniec 2013 r. wysokość ciążących na tej Spółce zobowiązań przewyższała wartość majątku Spółki. Sąd zauważa jednocześnie, że oczywiście nie można odmówić członkowi zarządu prawa do podjęcia ryzyka i niezgłoszenia wniosku o upadłość, mimo wystąpienia stosownych ku temu przesłanek ustawowych, w sytuacji, gdy według jego oceny uda się opanować sytuację finansową i w konsekwencji spłacić całość zobowiązań. Jednak jeśli zarządzający Spółką takie ryzyko podejmują, to muszą czynić to ze świadomością odpowiedzialności z tym związanej i liczyć się z tym, że w przypadku dokonania błędnej oceny sytuacji rodzącej w konsekwencji niemożność zaspokojenia długów przez Spółkę, sami będą musieli ponieść subsydiarną odpowiedzialność finansową. W zakresie obowiązków Skarżącego pełniącego funkcję członka zarządu było m.in. kontrolowanie terminowości regulowanych przez Spółkę zobowiązań publicznoprawnych, a zatem niezgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki jest wynikiem zawinionego przez niego zaniechania obowiązków członka zarządu. 4.10. Skarżący nie wskazał również żadnego mienia Spółki (istniejącego w momencie prowadzenia postępowania w sprawie jego odpowiedzialności jako członka zarządu Spółki), z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie jej zaległości w znacznej części, a zatem nie wykazał przesłanki wyłączającej jego odpowiedzialność jako członka zarządu wynikającej z art. 116 § 1 pkt 2 O.p. 4.11. Uwzględniając całokształt przedstawionych racji, stwierdzić należało, że w realiach sprawy organy prawidłowo oceniły spełnienie przesłanek warunkujących orzeczenie o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości Spółki z tytułu podatku VAT za IV kw. 2013 i I kw. 2014 r.. W tej sprawie – odmiennie niż przyjęto to w skardze – nie doszło do naruszenia art. 116 O.p. 4.12. W tym stanie rzeczy, Sąd nie znajdując w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji także innych niż podniesione w skardze uchybień, które mogłyby uzasadniać jej uchylenie, orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło